II GSK 533/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-03-23
Skład orzekający: Jan Bała, Małgorzata Korycińska, Rafał Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy znak towarowy składający się z wcześniejszego znaku towarowego jako elementu dominującego, który nie posiada silnej zdolności odróżniającej, może zostać zarejestrowany, jeśli istnieje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji i Urzędu Patentowego. Sąd uznał, że rejestracja znaku towarowego ONLY FOR YOU nie narusza art. 132 ust. 2 pkt 2 Prawa własności przemysłowej, ponieważ mimo obecności wcześniejszego znaku ONLY, znaki te nie są podobne w stopniu mogącym wprowadzić w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Ocena podobieństwa znaków musi uwzględniać całościowe wrażenie, jakie wywierają na przeciętnego, należycie poinformowanego i ostrożnego konsumenta, a w tym przypadku brak jest ryzyka konfuzji.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła sprzeciw wobec decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy ONLY FOR YOU, twierdząc, że jest on podobny do jej wcześniejszego znaku ONLY i może wprowadzać w błąd. Urząd Patentowy oddalił sprzeciw, uznając brak podobieństwa znaków. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącej, podzielając stanowisko Urzędu. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię i zastosowanie art. 132 ust. 2 pkt 2 Prawa własności przemysłowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędziowie Małgorzata Korycińska (spr.) NSA Rafał Batorowicz Protokolant Piotr Mikucki po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. [...] N. [...] w B., D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 stycznia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 1671/08 w sprawie ze skargi A. [...] N. [...] w B., D. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia sprzeciwu w sprawie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną
I
Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę A. w B., D. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2008 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd podał, że Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] października 2005 r. udzielił na rzecz A. K., P. S., K. K. - wspólników Spółki Cywilnej P.P.H.U. "S." (obecnie, S. C. G. K. [...] S. Spółka Jawna z siedzibą w B.) prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy ONLY FOR YOU, nr [...] przeznaczony do oznaczenia towarów i/lub usług wymienionych w klasyfikacji nicejskiej: 16, 18, 20, 22, 24, 25, 26, 35, 40. Skarżąca wniosła sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] października 2005 r. w części dotyczącej towarów z klasy 24, 25, 26 i usług z klasy 35, 40. W złożonym sprzeciwie wskazała, że prawo ochronne zostało udzielone z naruszeniem art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., zwanej dalej p.w.p.), gdyż znak towarowy jest podobny w stopniu mogącym wprowadzić w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów do słownego znaku towarowego ONLY, nr [...], zarejestrowanego na jej rzecz z pierwszeństwem od dnia 28 kwietnia 1995 r. Oddalając zaskarżoną decyzją sprzeciw Urząd Patentowy RP uznał, że trzy warstwy porównania znaków ONLY i ONLY FOR YOU: wizualna, fonetyczna i znaczeniowa wskazują na brak podobieństwa tych znaków, które mogłoby wprowadzić w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów nimi oznaczanych. Art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wskazuje, jako przeszkodę rejestracji znaku później zgłoszonego, możliwość skojarzenia go ze znakiem wcześniejszym. Jeśli możliwość skojarzenia znaków jest wynikiem takiego ich podobieństwa, które powoduje niebezpieczeństwo wystąpienia błędu, co do pochodzenia, to w niniejszej sprawie ze względu na brak takiego podobieństwa należało uznać, że rejestracja znaku ONLY FOR YOU nie naruszała przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
Wyjaśniając powody oddalenia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. przyjął, że Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji prawidłowo wskazał, iż aby rejestracja znaku towarowego była niedopuszczalna ze względów określonych w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. muszą wystąpić następujące przesłanki: 1) rejestracja znaku dla towarów identycznych lub im podobnych, 2) podobieństwo do znaku zarejestrowanego na rzecz innego podmiotu, 3) możliwość wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów polegającego w szczególności na skojarzeniu między znakami. Sąd w całości podzielił stanowisko organu, co do podobieństwa towarów, zaś dokonaną ocenę w tym względzie uznał za wnikliwą i wyczerpującą. Według organu przeciwstawione znaki przeznaczone są do oznaczania identycznych towarów w klasie 25, natomiast etykiety z materiału włókienniczego (w klasie, 26) jako zamieszczane bezpośrednio na odzieży, nakryciach głowy czy obuwiu (w przypadku etykiet) można uznać za towary uzupełniające. Odnosząc się do usług krawieckich i pośrednictwa handlowego Urząd Patentowy podniósł, że mogą posiadać charakter uzupełniający w stosunku do działalności przedsiębiorstwa zajmującego się produkcją odzieży, jednakże ryzyko konfuzji w omawianym przypadku nie istnieje, albowiem znak przeciwstawiony nie jest znakiem usługowym, a korzystanie z usługi związane jest z dokonywaniem ustaleń jej dotyczących, które przyczyniają się do zwiększenia uwagi klienta. Zdaniem Sądu, także stanowisko organu, co do braku podobieństwa oznaczeń było prawidłowe i zostało wyrażone po dokładnej analizie porównawczej obu znaków towarowych. W szczególności Sąd zgodził się z poglądem organu, że w spornym znaku towarowym słowo "only" nie ma pozycji dominującej. To, że znajduje się na początku znaku nie miało znaczenia w sprawie, bowiem taka sama jest grafika pozostałych członów wyrażenia, w którym wszystkie trzy tworzące je słowa zapisane są w linii prostej z użyciem tej samej wielkości liter i jednego rodzaju czcionki. Poza tym kolorystyka poszczególnych elementów znaku jest taka sama.
Porównanie podobieństwa towarów i oznaczeń doprowadziło Urząd Patentowy RP do słusznego w ocenie Sądu stanowiska, iż nie istniało ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, polegającego w szczególności na skojarzeniu między znakami. Organ wziął, bowiem pod uwagę pogląd, że przeciętnym odbiorcą jest osoba należycie poinformowana, uważna i ostrożna, świadomie dokonująca wyboru pomiędzy oferowanymi przez sprzedawców markami. Jeżeli chodzi o odzież, czy obuwie, to nie są to w ocenie Sądu towary, które nabywa się codziennie, a więc odbiorcy dokonują szczegółowej analizy tego, co kupują.
Odnosząc się do zarzutu skargi, że organ powinien uwzględnić ogólne wrażenie, jakie porównywane oznaczenia wywierają na odbiorcę Sąd pierwszej instancji wskazał, że Urząd Patentowy RP, zgodnie z poglądem utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych, porównał całościowo oba znaki. Ta ocena doprowadziła go do konstatacji, że wspólne dla obu znaków słowo "only", w spornym znaku towarowym nie jest elementem dominującym, natomiast w porównaniu przeważają różnice, a więc ryzyko konfuzji jest mało prawdopodobne u przeciętnego, dobrze zorientowanego i rozważnego odbiorcy tego rodzaju towarów. Zdaniem Sądu strona skarżąca błędnie przyjęła, że z orzecznictwa sądów europejskich wynika bezwzględny zakaz inkorporacji znaków wcześniejszych w znakach późniejszych niezależnie od charakteru odróżniającego znaku wcześniejszego. W ocenie Sądu ten pogląd doprowadziłby do niesłusznego zawłaszczenia słowa "only" w sytuacji, gdy tak jak w niniejszej sprawie jest ono pozbawione silnej zdolności odróżniającej. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji za chybiony uznał zarzut Skarżącej dotyczący naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
II
W skardze kasacyjnej A. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:
1. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) poprzez niezastosowanie tego przepisu w sytuacji wydania przez Urząd Patentowy RP decyzji z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a.,
2. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez brak oparcia wyroku o ten przepis w sytuacji wadliwego uznania, że art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie,
3. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się Sądu do wszystkich zarzutów Skarżącej podnoszonych w pismach procesowych oraz podczas rozprawy,
4. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 151 p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi przy braku przesłanek pozwalających stwierdzić legalność decyzji Urzędu Patentowego RP,
5. naruszenie prawa materialnego, tj. błędną wykładnię art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez wadliwe rozumienie kryterium podobieństwa znaków towarowych polegające na uznaniu, że zakaz inkorporacji znaków wcześniejszych w znakach późniejszych dotyczy jedynie elementów dominujących,
6. naruszenie prawa materialnego, tj. niewłaściwe zastosowanie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji, gdy pomiędzy znakami towarowymi zachodzi podobieństwo powodujące ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd.
Podnosząc te zarzuty Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu ewentualnie uchylenia zaskarżonego orzeczenia i rozpoznania skargi poprzez jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego, a także zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż wykładnia art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. dokonana przez WSA stoi w sprzeczności z orzecznictwem wspólnotowym dotyczącym zakazu inkorporacji znaków wcześniejszych w znakach późniejszych. Przyjęcie bowiem, iż słowo ONLY jest pozbawione silnej zdolności odróżniającej i w konsekwencji nie stanowi elementu dominującego w spornym znaku, co skutkuje brakiem konfuzji, pozostaje w sprzeczności z zasadą niedopuszczalnej inkorporacji. Uznanie za niewzruszalną i mającą automatyczne zastosowanie do wszystkich przypadków zasadę oceny znaków towarowych przez pryzmat zawartych w nich elementów dominujących, stanowi w ocenie Skarżącej o błędnym zrozumieniu przesłanki podobieństwa oznaczeń. Błędne zaś jej rozumienie skutkowało poczynieniem niewłaściwych ustaleń faktycznych i w konsekwencji błędnym zastosowaniem art. 132 ust. 2 pkt. 2 p.w.p. polegającym na jego niezastosowaniu w niniejszej sprawie.
Za wadliwe Skarżąca uznała ustalenie, że słowo ONLY nie ma szczególnego charakteru odróżniającego, z uwagi na okoliczność jego współwystępowania w innych znakach towarowych. Wskazała, że nawet, jeśli rzeczywiście słowo to występuje w innych znakach towarowych, należy w każdym przypadku zbadać stan prawny tych znaków, (do kogo należą, czy ich ochrona jest w mocy), jak i sposób użycia w nich danego słowa, zwłaszcza z punktu widzenia teorii zakazu inkorporacji. Brak zbadania tej kwestii miał wpływ na dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, co potwierdza naruszenie przepisów postępowania. W ocenie wnoszącej skargę kasacyjną pominięcie przez Sąd pierwszej instancji podczas kontroli legalności decyzji konieczności przeprowadzenia analizy dotyczącej tego, jaki wpływ ma użycie cudzego znaku towarowego na ryzyko konfuzji, zwłaszcza w kontekście faktu, że znaki przeznaczone zostały do oznaczania towarów powszechnego użytku i usług z nimi związanych, miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego WSA wadliwie ustalił, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do zastosowania przez Urząd Patentowy art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., gdyż w ocenie Skarżącej między znakami towarowymi ONLY i ONLY FOR YOU zachodzi konfuzyjne podobieństwo w rozumieniu powyższego przepisu. Nadto, w ocenie Skarżącej, za wadliwe uznać należało ustalenie, w którym WSA uznał zasadność tezy Urzędu Patentowego o braku komplementarnego związku pomiędzy odzieżą a usługami krawieckimi, usługami pośrednictwa handlowego w zakresie odzieży, gdyż zarówno organ jak i Sąd pominęły okoliczność, że opatrywanie znakiem towarowym usług pośrednictwa handlowego w zakresie odzieży to oznaczanie nim danego sklepu. W sklepie tym natomiast znajdować się będą towary oznaczone znakiem podobnym. Analogiczną tezę przyjąć należy w odniesieniu do usług krawieckich. Przyjęcie nieprawidłowej oceny kwestii zależności pomiędzy usługami a towarami skutkowało dokonaniem niewłaściwych ustaleń faktycznych i w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik sprawy. Kolejnym uchybieniem proceduralnym według Skarżącej był brak uwzględnienia przez WSA okoliczności, iż Urząd Patentowy nie dokonał jakiejkolwiek analizy w odniesieniu do pozostałych towarów, dla których oznaczania przeznaczony jest znak towarowy ONLY FOR YOU nr [...], a które były kwestionowane przez Skarżącą, a mianowicie: emblematy ozdobne, hafty, artykuły pasmanteryjne zawarte w klasie 26. Okoliczność ta świadczy o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. polegającym na nieprawidłowym uzasadnieniu wyroku.
Za wadliwe ustalenia stanu faktycznego sprawy przez Urząd Patentowy, które uznane zostały przez Sąd, jako prawidłowe, w ocenie wnoszącej skargę kasacyjną, uznać należało również niewłaściwą ocenę przeciętnego odbiorcy, z którym mamy do czynienia w przypadku takich towarów jak odzież i innych towarów komplementarnych.
Uczestnik postępowania – S. C. G. K. [...] S. Spółka Jawna złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną, w której domagała się jej oddalenia wobec braku usprawiedliwionych podstaw.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Jej autor wadliwość wyroku Sądu I instancji upatruje w naruszeniu przepisów postępowania, które skutkowało w efekcie naruszeniem przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Mimo, iż co do zasady przy tak zredagowanej skardze kasacyjnej należy najpierw odnieść się do naruszeń obejmujących przepisy postępowania (a ściślej odnoszących się do prawidłowości i kompletności ustaleń faktycznych), to z uwagi na pogląd kasatora dotyczący wykładni art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. kwestie prawidłowości odczytania tego przepisu należało rozstrzygnąć na wstępie.
W myśl art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Dokonując wykładni art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Sąd I instancji przyjął, że zawiera on trzy łączne przesłanki niedopuszczalności rejestracji znaku towarowego, a mianowicie rejestracja znaku dla towarów identycznych lub im podobnych, podobieństwo do znaku zarejestrowanego na rzecz innego podmiotu oraz możliwość wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów polegający w szczególności na skojarzeniu między znakami.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela wykładnię komentowanego przepisu dokonaną przez Sąd I instancji. Zgadza się przy tym ze Skarżącą, że w dotychczasowym orzecznictwie zarówno krajowym jak i wspólnotowym utrwalony jest pogląd, iż "punktem wyjścia przy ocenie podobieństwa znaków towarowych pozostających w konflikcie, w których indywidualne elementy są takie same, jest całościowe wrażenie wywierane przez każde z dwóch oznaczeń". Nie podziela natomiast dalej idących wniosków zawartych w skardze kasacyjnej, iż art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wprowadza zakaz udzielania prawa ochronnego na znak towarowy w każdej sytuacji, w której późniejszy znak towarowy składający się co najmniej z dwóch elementów, zawiera element będący w całości znakiem towarowym wcześniejszym.
Wbrew temu, co twierdzi Skarżąca z treści orzeczeń powołanych w skardze kasacyjnej nie wynika bezwzględny zakaz inkorporacji znaków wcześniejszych w znakach późniejszych, ani też odstąpienie od zasady całościowego wrażenia wywieranego przez znaki przeciwstawne. Wystarczy przytoczyć propozycję odpowiedzi zaprezentowaną w opinii Rzecznika Generalnego w sprawie C - 120/04 (powołaną w skardze kasacyjnej), który stwierdził "w celu ustalenia, czy złożone słowne lub słowno-graficzne oznaczenie zawierające nazwę przedsiębiorstwa, po której następuje wcześniejszy znak towarowy składający się z pojedynczego słowa o "zwykłym charakterze odróżniającym", który, mimo że nie kształtuje samodzielnie całościowego wrażenia wywieranego przez złożone oznaczenie, pełni w nim samodzielną odróżniającą rolę, jest wystarczająco podobne do wcześniejszego znaku towarowego, by stworzyć prawdopodobieństwo wprowadzenia odbiorców w błąd w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. b) pierwszej dyrektywy Rady 89/104/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych, sąd krajowy musi oprzeć swoją ocenę na całościowym wrażeniu wywieranym przez każdy z tych znaków towarowych, mając na uwadze w szczególności ich elementy odróżniające i dominujące, specyfikę zainteresowanego kręgu odbiorców, kategorię rozpatrywanych towarów lub usług oraz okoliczności, w jakich są one oferowane na rynku." (podkreślenie NSA).
Z kolei w wyroku SPI o sygn. akt T - 212/07 (również powołanym w skardze kasacyjnej) skład orzekający przyjął, że jeżeli złożony znak towarowy został utworzony za pomocą zestawienia odrębnego elementu z innym znakiem towarowym, to ten ostatni znak, nawet jeśli nie stanowi dominującego elementu złożonego znaku towarowego, może zachować w nim niezależną pozycję odróżniającą. W takim przypadku złożony znak towarowy i ten inny znak mogą zostać uznane za podobne. Pamiętać przy tym trzeba, że w sprawie tej chodziło o znaki towarowe "Becker" i "Barbara Becker" i Sąd przyjął, że element "Becker" zachowuje w znaku towarowym "Barbara Becker" niezależną pozycję odróżniającą. W tej szczególnej sytuacji Sąd uznał zatem, że kolidujące ze sobą znaki towarowe postrzegane jako całość i ich porównanie na płaszczyznach wizualnej, fonetycznej i koncepcyjnej prowadzi do wniosku, że znaki te należy uznać za podobne.
Nie jest więc tak, jak próbuje to wykazać Skarżąca, iż wystarczającym elementem dla zaistnienia przesłanek z art. 132 ust. 2 pkt 2.p.w.p., (po bezspornym ustaleniu identyczności lub podobieństwa towarów), jest stwierdzenie, że w złożony znaku towarowym jeden z jego elementów jest znakiem towarowym z wcześniejszym pierwszeństwem udzielonym na rzecz innej osoby. Treść komentowanego przepisu nakazuje bowiem w każdej sytuacji badać podobieństwo oznaczeń na podstawie kryterium niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów. Niebezpieczeństwo to polega na możliwości błędnego, nieodpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez przeciętnego odbiorcę uprawnionemu z rejestracji danego towaru ze względu na nałożony na niego znak.
W skontrolowanej przez Sąd I instancji sprawie Urząd Patentowy przyjął, iż nie zaistniały przesłanki określone w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. do unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno - graficzny ONLY FOR YOU. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. podzielił pogląd prawny organu patentowego a oceny tej strona skarżąca skutecznie nie podważyła w skardze kasacyjnej.
Przed odniesieniem się do poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej postawionych w obrębie podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wskazać należy na bezsporne elementy stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu spornym. Strona skarżąca posiada prawo do znaku towarowego słownego ONLY zarejestrowanego z pierwszeństwem od [...] kwietnia 1995 r. dla towarów w klasie 25 – odzież, nakrycia głowy, obuwie. Sprzeciw obejmował części towarów w klasie 24, 25, 26 i usług z klasy 35 i 40. Nie budzi wątpliwości to, że w postępowaniu spornym przesądzono identyczność towarów w klasie 25, towary w klasie 24 i 26 uznano za uzupełniające, natomiast w stosunku do usług (klasa 35 i 40) przyjęto, iż mogą posiadać charakter uzupełniający. Dalsza teza organu, zaaprobowana przez Sąd I instancji, że skoro znak Skarżącej nie został zarejestrowany dla usług, to nie istnieje ryzyko konfuzji, jest kwestionowana w skardze kasacyjnej.
Oceniając podobieństwo oznaczeń zarówno organ jak i Sąd I instancji stanęli na stanowisku, że trzy warstwy porównywania znaków ONLY i ONLY FOR YOU – wizualna, fonetyczna i znaczeniowa wskazują na brak podobieństwa tych znaków, które mogłoby wprowadzić w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów nimi oznaczonych. Na szczególną uwagę, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasługuje trafne spostrzeżenie dotyczące tego, że znak ONLY FOR YOU tworzy hasło - slogan reklamowy - z wyraźnym, powszechnie zrozumiałym i sugestywnym przekazem. W skardze kasacyjnej w zasadzie nie zakwestionowano wyników badań porównawczych obu oznaczeń w tych trzech płaszczyznach, stając na stanowisku, że znak towarowy ONLY FOR YOU "niezależnie od jego charakteru odróżniającego, nie zmienia faktu, że słowny znak towarowy ONLY nr, [...], do którego prawo wyłączne przysługuje Skarżącemu wykorzystany został w cudzym znaku towarowym i pełni w nim niezależną dystynktywną rolę".
Już w tym miejscu wskazać należy, że w ocenianym wyroku skład orzekający uznał, za Urzędem Patentowym, że w spornym znaku towarowym słowo "only" nie ma pozycji dominującej, nadto przyjął, że słowo to nie ma szczególnego charakteru odróżnijacego, gdyż jest to partykuła, która występuje w wielu innych zarejestrowanych znakach towarowych. Naczelny Sąd Administracyjny ocenę tę podziela i jakkolwiek nie jest rolą Sądu II instancji uzupełniać motywy orzeczenia, to zauważa, że nie ma aż takiego znaczenia, jakie przypisuje mu Sąd I instancji i autor skargi kasacyjnej to, że słowo "only" występuje w wielu znakach towarowych. Problem bowiem sprowadza się do tego, czy słowo to pełni w znaku towarowym ONLY FOR YOU niezależną pozycję odróżniającą. Dla ustalenia bądź wykluczenia tej okoliczności nie jest potrzebne sięganie do dowodów w postaci ewentualnego wykorzystania słowa "only" w znakach towarowych. Gdyby bowiem jeden z elementów złożonego znaku towarowego pełnił w tym znaku niezależną pozycję odróżniającą, stanowiąc równocześnie znak towarowy, do którego prawo z wcześniejszym pierwszeństwem przysługiwałoby innej osobie, byłaby to przesłanka wystarczająca do uznania, iż w przypadku identyczności lub podobieństwa towarów zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, polegające na ryzyku skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym (por. cytowana sprawa "Becker").
Taka sytuacja nie występuje w tej sprawie. Już uprzednio Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na okoliczność istotną dla tej kwestii – a mianowicie to, że sporny znak towarowy składający się z trzech wyrazów, stanowi wyraźny przekaz -slogan reklamowy - sugestywnie przemawiający do nabywcy, że towar, czy usługa nim oznaczona jest przeznaczona dla tego właśnie nabywcy. Żadne ze słów tego hasła nie ma niezależnej pozycji odróżniającej, gdyż przesłanie tego znaku towarowego mieści się łącznie we wszystkich trzech jego elementach.
Przechodząc do zarzutów skargi kasacyjnej postawionych w oparciu o art. 174 pkt 2 p.p.s.a., wskazać należy, że dla skuteczności tej podstawy kasacyjnej koniecznym jest istnienie potencjalnego istotnego wpływu wytkniętych uchybień na wynik sprawy. Strona skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że naruszenie tych przepisów polegało na:
- wadliwym uznaniu, że słowo "only" nie ma szczególnego charakteru odróżniającego, z uwagi na współwystępowanie w innych znakach,
- wadliwym przyjęciu, że okoliczność, iż słowo "only" zostało w całości implementowane do znaku spornego nie będzie miało wpływu na ryzyko konfuzji,
- wadliwym ustaleniu braku komplementarnego związku pomiędzy odzieżą a usługami krawieckimi i usługami pośrednictwa w zakresie odzieży,
- nieodniesieniu się do pozostałych towarów w klasie 26 – emblematy ozdobne, hafty i artykuły pasmanteryjne
- niewłaściwej ocenie przeciętnego odbiorcy towarów takich jak odzież i innych komplementarnych.
Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się wcześniej do kwestii ewentualnego wykorzystania słowa "only" w innych znakach towarowych i z przyczyn uprzednio podniesionych uznać należy, że zaniechanie ustalenia stanu prawnego tych znaków nie miało znaczenia dla wyników postępowania spornego. Nadto zwrócić należy uwagę, że argument ten nie został użyty przez Urząd Patentowy, a w zaskarżonej decyzji jedynie relacjonując stanowisko stron postępowania organ powołał go jako tezę prezentowaną przez uprawnionego do znaku ONLY FOR YOU. Również i z tej przyczyny, w tym zakresie nie można zarzucić organowi naruszenia art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., a tym samym naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.
Kwestia związana z implementacją słowa "only" została omówiona przy ocenie zarzutu błędnej wykładni art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Naczelny Sąd Administracyjny w tej części uzasadnienia orzeczenia wyjaśnił powody, dla których uznał, że fakt użycia w spornym znaku składającym się z trzech wyrazów, wyrazu stanowiącego w całości znak towarowy z wcześniejszym pierwszeństwem nie jest wystarczającą, samodzielną przesłanką do zastosowania art. 132 ust. 2 pkt.2 p.w.p.
Nie w pełni zrozumiały jest zarzut odnoszący się do przesłanki identyczności lub podobieństwa towarów. Urząd Patentowy przyjął identyczność towarów w klasie 25, uzupełniający charakter towarów w klasie 24 i 26 i uzupełniający charakter usług w klasie 35 i 40. Faktycznie, w odniesieniu do towarów w klasie 26 organ w uzasadnieniu decyzji nie wymienił wszystkich towarów podanych w sprzeciwie, ale też żaden element tego uzasadnienia nie wskazuje, że w stosunku do wymienionych w skardze kasacyjnej towarów w klasie 26 organ wykluczył uzupełniający ich charakter. W przypadku usług określonych w klasie 35 i 40 przyjmując uzupełniający ich charakter organ przyjął, że ryzyko konfuzji nie występuje, bo znak towarowy Skarżącej nie jest przeznaczony dla usług. Ani z treści zarzutu ani też z jego uzasadnienia nie wynika, jaki wpływ na wynik postępowania miałoby niewyciąganie tak daleko idących wniosków przez organ i poprzestanie na niekwestionowanym poglądzie o uzupełniającym charakterze usług.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutu Skarżącej, że doszło do przyjęcia niewłaściwie zdefiniowanego wzorca przeciętnego nabywcy odzieży, nakryć głowy i obuwia. Model przeciętnego odbiorcy ukształtowany w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości to osoba należycie, dobrze poinformowana, należycie uważna i ostrożna. Warto wskazać, iż w orzeczeniu z dnia 22 czerwca 1999 r., C - 342/97 Lloyd/Klijsen, jak również w orzeczeniu z dnia 16 lipca 1998 r., C - 210/96 Gut Springenheide i Tusky ETS podał, iż dla celów całościowej oceny niebezpieczeństwa konfuzji przeciętny konsument określonego rodzaju dóbr jest postrzegany jako osoba należycie dobrze poinformowana, należycie uważna i ostrożna, przy czym poziom spostrzegawczości przeciętnego konsumenta może się różnić w zależności od rodzaju towarów lub usług. W tej sprawie organ przyjął, że rodzaj towarów nie należy do grupy produktów impulsywnych, gdyż odzież, obuwie, nakrycia głowy nie są towarami nabywanymi codziennie, a każdorazowy zakup poprzedzony jest choćby chwilową analizą. Naczelny Sąd Administracyjny wywód ten w pełni podziela.
Usiłując podważyć tę tezę poprzez wykazanie, że zakup wskazanych towarów często "dokonywany jest w dużych sklepach, takich jak hipermarkety (...), gdzie (...) dostępne są ubrania wielu producentów", Skarżąca w efekcie tworzy model konsumenta nienależycie poinformowanego, nieuważnego i nieostrożnego, a zatem takiego dla którego przy wyborze produktu nie jest dostatecznie istotny element pochodzenia towarów. Pogląd ten pozostaje w sprzeczności z ugruntowanym w orzecznictwie wzorcem przeciętnego odbiorcy towarów.
W obrębie omawianej podstawy kasacyjnej Skarżąca zarzuciła nadto naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut ten pokrywa się z zarzutem naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w części obejmującej nieodniesienie się do towarów z klasy 26 – emblematy ozdobne, hafty i artykuły pasmanteryjne. Przepis, którego naruszenie zarzuca strona skarżąca, określa niezbędne elementy uzasadnienia orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że pisemne uzasadnienie kontrolowanego wyroku zawiera wszelkie niezbędne elementy określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto, o czym już była mowa, w zaskarżonej decyzji przyjęto uzupełniający charakter towarów w klasie 26 bez wskazania jakichkolwiek wyłączeń dotyczących towarów z tej klasy wymienionych w sprzeciwie.
Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło