III SA/Wa 2754/08
WyrokWSA w Warszawie2009-01-19
Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Maciej Kurasz, Aneta Trochim-Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia z powodu niewystarczającego sprecyzowania zaskarżonych decyzji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia, ponieważ strona skarżąca nie sprecyzowała jednoznacznie, od których decyzji finansowych wnosi odwołanie, mimo wezwania organu do uzupełnienia braków formalnych. Odwołanie w postępowaniu podatkowym wymaga precyzyjnego określenia zaskarżonych aktów, zarzutów i żądań, a organ nie może samodzielnie decydować za stronę, jakie decyzje ma ona kwestionować.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. dotyczących łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008 r. Pismo zostało określone jako odwołanie od wszystkich decyzji finansowych Gminy S. wydanych po 3.10.2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wezwało stronę do uzupełnienia braków formalnych odwołania, w szczególności do wskazania konkretnych decyzji, od których wnosi odwołanie. Strona nie uzupełniła braków, w związku z czym SKO pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony na postanowienie SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędziowie Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Asesor WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia oddala skargę
1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ("SKO") zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r., wydanym na podstawie art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 220 § 2 w związku z art. 13 § 1 pkt 3 oraz art. 228 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm. – powoływanej dalej jako "ustawa Ord. pod."), pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie K. S. – dalej jako "Skarżący" lub "Strona" z dnia 25 lutego 2008 r.
2. Z akt sprawy wynika, iż Burmistrz Miasta i Gminy S. wydał w dniu [...] stycznia 2008 r. wobec Skarżącego dwie decyzje w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2008 r. W jednej decyzji dotyczącej działki położonej w Izbicy o pow. 0,0075ha ustalił łączne zobowiązanie pieniężne za 2008 r. w kwocie 2,00 zł wskazując także jako nadpłatę kwotę 306,30 zł, w drugiej decyzji ustalił łączne zobowiązanie pieniężne za 2008 r. w kwocie 420,00 zł, w tym dla gruntu rolnego o pow. 0.1410 ha w kwocie 28,00 zł natomiast dla budynku o pow. 70m² kwotę 392,00 zł. Przedmiotowe decyzje zostały skutecznie doręczone Skarżącemu w dniu 11 lutego 2008 r.
3. Strona pismem z dnia 25 lutego 2008 r. określonym jako odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego "odwołał się do wszystkich decyzji finansowych Gminy S. wydanych po 3.10.2006 r. do momentu przedstawienia dokumentów od jak dawna Gmina S. pobierała bezprawnie, niezgodnie z dokumentami, a świadomie zawyżone opłaty od powierzchni działki". Skarżący w złożonym piśmie podniósł, "iż Urząd Gminy sfabrykował rzekomą większą powierzchnię działki jaką posiadał oraz świadomie niezgodnie z ustawą pobierał opłaty za teren zalesiony i zadrzewiony zwolniony z opłat. Skarżący wskazał nadto, iż Sąd Administracyjny stwierdził, że w zgodności z Regulaminem Prawnym UE Administracja jest obowiązana do przedstawienia wszystkich dokumentów dotyczących obywatela także zobowiązań finansowych. W oparciu o powyższe stwierdził, że w dalszym ciągu przedstawione żądania finansowe są zawyżone o nieznane mu kwoty należności sfałszowanych, przez Dział Finansowy Gminy. Wieloletnie fałszerstwa prawdopodobnie dokonywano dla uzyskania wyższych premii bądź w wyniku działania całkowicie nieprofesjonalnego personelu, który fałszuje dane geodezyjne i nie zna Ustawy Podatkowej". Skarżący podkreślił również, "że w jego ocenie Uchwała Rady Gminy jest sprzeczna z duchem i treścią ustawy podatkowej i nie traktuje jej jako prawomocnego aktu prawnego.
4. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. pismem z dnia 5 maja 2008 r. w związku z rozpatrywaniem pisma Skarżącego zatytułowanego jako "odwołanie od wszystkich decyzji finansowych Gminy S. wydanych po 31.10.2006r.", poinformowało Skarżącego, że zgodnie z art. 222 ustawy Ord. pod. odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. SKO podkreśliło, iż z pisma Strony z dnia 25.02.2008 r. zatytułowanego "odwołanie" nie wynikało od której decyzji Skarżący wnosił odwołanie (SKO zwróciło się prośbą o wskazanie organu, który wydał decyzję numeru i daty jej wydania), nie zawierało również elementów wymienionych w powołanym art. 222 ustawy Ord. pod. W związku z powyższym SKO wezwało Skarżącego do uzupełnienia pisma z dnia 25 lutego 2008 r. we wskazanym zakresie w zawitym terminie. SKO pouczyło Skarżącego, iż nieuzupełnienie braków w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania spowoduje pozostawienie pisma bez rozpatrzenia. Powyższe wezwanie organu wyższego stopnia zostało skutecznie doręczone Stronie w dniu 19 maja 2008 r. Mimo określenia terminu do uzupełnienia braków pisma Skarżącego, Strona wykonała zaleceń organu odwoławczego zawartych w przesłanym wezwaniu.
5. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., w zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniu przywołując dyspozycję przepisu art. 228 § 1 pkt 3 ustawy Ord. pod. oraz art. 222 tej ustawy stwierdziło, że z pisma Skarżącego z dnia 25 lutego 2008 r. nie wynikało w sposób jednoznaczny od jakich decyzji wnosi on odwołanie, brak również było zarzutów przeciw decyzjom, określenia istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem
odwołania oraz wskazania dowodów uzasadniających to żądanie. SKO podkreśliło, że w związku z nie uzupełnieniem pisma Skarżącego w zakresie określonym w wezwaniu Samorządowego Kolegium Odwoławcze z dnia 5 maja 2008 r. pismo Strony na podstawie powołanych powyżej przepisów Ordynacji podatkowej należało pozostawić bez rozpatrzenia.
6. Skarżący pismem dnia 27 sierpnia 2008 r. zaskarżył wyżej wskazane postanowienie do Sądu administracyjnego. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w różnym stopniu, ale wszystkie decyzje Gminy S. są niezgodne z obowiązującym prawem. Podkreślił, że większość decyzji kierownictwo Gminy podjęło z pełną świadomością sprzeczności z obowiązującym prawem - w celu uzyskania nienależnych wpływów finansowych. Postawił tezę, że miały miejsce świadomie oszustwa tysięcy obywateli dla przejęcia nienależnych Gminie wpływów finansowych. Poza zarzutami dotyczącymi działalności Gminy, w tym w szczególności ustalania podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości Skarżący zarzucił Burmistrzowi Miasta i Gminy S., iż nadużywa prawa nakładając na Skarżącego obowiązek opłaty za wywóz śmieci. Do skargi Strona załączyła obszerną korespondencję stanowiącą odpowiedź na jej wniosek dotyczący zwolnienia z opłat za usuwanie odpadów z działki oraz zasadności poboru opłat w tym przedmiocie.
7. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę z dnia 22 września 2008 r., podtrzymując w całości swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu, wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
8. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - określanej dalej jako "p.p.s.a.", sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności postanowienia (decyzji). Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że poza przypadkiem wymienionym pod literą b), warunkiem sine qua non uchylenia zaskarżonej decyzji (postanowienia) jest stwierdzenie, że naruszenie prawa, którego dopuścił się organ administracji, miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku opisanym pod literą c) wymaga się ponadto, aby wpływ ten był istotny. Jedynie w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) możliwe jest uchylenie zaskarżonej decyzji (postanowienia) niezależnie od tego, czy naruszenie mogło, czy też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Przenosząc powyższe kryteria na grunt przedmiotowej sprawy Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nie narusza przepisów prawa materialnego, w stopniu dającym podstawę do ich uchylenia, jak również przepisów proceduralnych w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Sąd nie dopatrzył się też w rozpoznawanej sprawie wad powodujących obowiązek stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia jak i naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie.
9. Z akt sprawy wynikało, iż Skarżący w dniu 11 lutego 2008 r. otrzymał dwie decyzje ustalające łączne zobowiązanie pieniężne za 2008 r. od dwóch nieruchomości położonych w miejscowości I.. Skarżący w dniu 25 lutego 2008 r. przesłał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pismo, w którym "odwołuje się do wszystkich decyzji finansowych Gminy S. wydanych po 3.10.2006 r. do momentu przedstawienia dokumentów od jak dawna Gmina S. pobierała bezprawnie, niezgodnie z dokumentami, a świadomie zawyżone opłaty od powierzchni działki". Skarżący w złożonym piśmie, poza argumentami dotyczącymi stawek podatku od domku letniskowego podniósł, "iż Urząd Gminy sfabrykował rzekomą większą powierzchnię działki jaką posiadał oraz świadomie niezgodnie z ustawą pobierał opłaty za teren zalesiony i zadrzewiony zwolniony z opłat. Skarżący wskazał nadto, iż Sąd Administracyjny stwierdził, że w zgodności z Regulaminem Prawnym UE Administracja jest obowiązana do przedstawienia wszystkich dokumentów dotyczących obywatela także zobowiązań finansowych. Z uwagi na brak jednoznacznego określenia od jakich decyzji finansowych Skarżący wniósł odwołania, wobec zarzutów dotyczących kwestii związanych z ustaleniem wielkości działek oraz argumentów dotyczących stawek podatku od nieruchomości SKO wezwało Skarżącego na podstawie art. 222 w związku z art. 169 ustawy Ord. pod. do wskazania od jakich decyzji Skarżący wniósł od organu wyższego stopnia odwołania. W wezwaniu pouczono Skarżącego o warunkach formalnych jakim powinno odpowiadać odwołanie. Zawarto też informację, iż nieuzupełnienie braków w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania organu odwoławczego spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż Skarżący odebrał powyższe wezwanie w dniu 19 maja 2008 r. potwierdzając jego doręczenie własnoręcznym podpisem i adnotacją z datą doręczenia. Mimo wezwania do usunięcia braków odwołania, w szczególności wskazania jakie decyzje finansowe są przedmiotem odwołania Skarżący nie uzupełnił swego pisma o wskazane przez organ odwoławczy niezbędne elementy, z których by wynikało jakie akty administracyjne były objęte przedmiotem zaskarżenia. W związku z powyższym SKO postanowieniem będącym przedmiotem skargi do tut. Sądu pozostawiło pismo Skarżącego bez rozpatrzenia.
10. W ocenie Sądu postępowanie organu w rozpoznawanej sprawie nie naruszało prawa. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 222 ustawy Ord. pod. odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Nie ulega tez wątpliwości, iż do braków formalnych pisma odwoławczego, w przypadku podnoszonych przez podatników zarzutów dotyczących grup decyzji o podobnych charakterze - należy zaliczyć brak jednoznacznego określenia aktu administracyjnego od którego zostało wniesione odwołanie do organu wyższego stopnia. Przyjąć bowiem należy, iż określenie przez Skarżącego, iż odwołuje się od wszystkich decyzji finansowych było na tyle szerokie, iż organ odwoławczy zasadnie wezwał Stronę do wyjaśnienia tej kwestii. Tym bardziej, iż zgromadzone w aktach sprawy dowody wskazują, iż Skarżący podnosi zarzuty dotyczące decyzji ustalających łączne zobowiązanie jak i rozstrzygnięcia dotyczącego wysokości opłat za wywóz śmieci.
11. Zgodnie z poglądami piśmiennictwa w przeciwieństwie do odwołania w ogólnym postępowaniu administracyjnym, odwołanie w postępowaniu podatkowym ma charakter kwalifikowany. Odwołanie w postępowaniu podatkowym nie może być prostym wyrazem niezadowolenia strony z decyzji ( wyrok NSA z dnia 21 września 1998 r., I SA/Ka 1079/97, Temida (CD), Sopot 2002). Musi zawierać zarzuty stawiane decyzji urzędu (...), określać zakres i rodzaj zmian, które powinny być wprowadzone do tej decyzji, oraz uzasadnić zarzuty i żądania przez powołanie dowodów. Oznacza to, iż na podatniku ciąży obowiązek wykazania istnienia faktów, które uzasadniałyby jego twierdzenia, kwestionujące ustalenia organów podatkowych. Strona winna wskazać, jakie dowody zostały pominięte przez organy podatkowe i w jakim zakresie została ograniczona w przysługujących jej prawach. Jeżeli tego nie uczyni, musi ponieść negatywne następstwa swojej bierności ( wyrok NSA z dnia 22 września 1999 r., I SA/Ka 2654/97, Temida (CD), Sopot 2002). Sąd podkreśla, iż braki pisma w postaci niewskazania w sposób umożliwiający identyfikacji zaskarżonego aktu (brak określenia daty wydania zaskarżonej decyzji, określenia przedmiotu decyzji, a także organu administracji wydającego zaskarżone rozstrzygnięcia) nie dyskwalifikowały całkowicie i nieodwracalnie pisma Skarżącego jako odwołania. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym "nienazwanie czy też błędne nazwanie czynności procesowej, np. odwołania, nie przesądza jeszcze o jej treści. Jeżeli pismo skarżącego - bez żadnego wyjaśnienia potraktowane przez organ odwoławczy jako odwołanie - nie zawierało wskazania zaskarżonej decyzji, wysuwanych przeciw niej zarzutów, nie określało jednoznacznie i bez wątpliwości istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania, od których spełnienia możliwe jest m.in. uznanie danego podania za odwołanie, to organ odwoławczy winny jest wyjaśnić charakter prawny pisma, wezwać skarżącego do sprecyzowania jego żądań oraz przedmiotu zaskarżenia albo wniosku, wyjaśnić, czy pismo jest odwołaniem od konkretnej decyzji, czy też wnioskiem o merytoryczne rozstrzygnięcie konkretnej sprawy, i dopiero wówczas wydać rozstrzygnięcie, czy to wyłącznie procesowe, czy też i merytoryczne (vide wyrok NSA z dnia 11 maja 1995 r., SA/Łd 521/94, Temida (CD), Sopot 2002). W orzecznictwie NSA przyjęty został pogląd, że pismo złożone przez stronę w organie podatkowym I instancji w terminie przewidzianym do złożenia odwołania, w którym kwestionuje ona zasadność rozstrzygnięcia w doręczonej jej decyzji podatkowej pierwszej instancji, należy uznać za odwołanie od tej decyzji, chociażby nie spełniało ono wszystkich warunków przewidzianych dla odwołania, jeżeli w zakreślonym przez organ podatkowy terminie strona potwierdzi, że jest to jej odwołanie i uzupełni jego treść. Tolerancja orzecznictwa wobec niespełnienia wymogów stawianych treści odwołania wyznaczona jest przez różne warunki, wśród których istotną rolę odgrywa forma odwołania.
12. Zatem należy podkreślić, iż w przypadku gdy pismo odwoławcze nie spełnia wymogów określonych w art. 222 ustawy Ord. pod. w związku z art. 168 ustawy Ord. pod., organ podatkowy ma obowiązek wezwać wnoszącego odwołanie do usunięcia tego braku w terminie 7 dni. Niewypełnienie tego warunku powoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 3 ustawy ord. pod. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222. Zatem niepodanie przez stronę w wyznaczonym terminie elementów wymaganych przez art. 222 ustawy Ord. pod. pociąga za sobą konieczność wydania rozstrzygnięcia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Zważywszy powyższe nie ulegało wątpliwości w sprawie, iż Skarżący nie identyfikując w sposób należyty poszczególnych decyzji "finansowych", z którymi się nie zgadza - nie wykonał poleceń zawartych w doręczonym mu wezwaniu SKO, tym samym uniemożliwił organowi odwoławczemu rozpatrzenie jego pisma jako odwołania od decyzji. Na podkreślenie zasługuje także to, iż obowiązek wzywania podatników do wskazania przedmiotu zaskarżenia podyktowany jest tym, iż organy podatkowe nie mogą samodzielnie decydować za Stronę jaka jest treść jej żądania, w tym szczególności dokonywać swobodnego wyboru decyzji, od których będą rozpatrywać odwołania.
13. Mając na uwadze powyższe, nie stwierdzając w działaniach SKO w W. naruszeń prawa, Sąd na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę Skarżącego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło