VI SA/Wa 1845/08

WyrokWSA w Warszawie2009-01-20

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Pamela Kuraś-Dębecka, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma osobie fizycznej w miejscu pracy pracownikowi, który nie jest adresatem, jest skuteczne w świetle art. 42 § 1 k.p.a. i powoduje rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Doręczenie pisma osobie fizycznej w jej miejscu pracy, zgodnie z art. 42 § 1 k.p.a., może być dokonane wyłącznie adresatowi. Doręczenie zastępcze pracownikowi, który nie jest adresatem, jest nieskuteczne, jeśli nie ustalono jego upoważnienia do odbioru korespondencji. W konsekwencji, nieskuteczne doręczenie uchwały uniemożliwia rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania.
Stan faktyczny
Aplikantka adwokacka M. B. wniosła o zwolnienie z opłaty rocznej za aplikację z powodu trudnej sytuacji materialnej. Okręgowa Rada Adwokacka odmówiła, a następnie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymało tę uchwałę w mocy. Odpis uchwały Prezydium NRA skarżąca otrzymała w dniu 28 marca 2008 r., a odwołanie do Ministra Sprawiedliwości złożyła 16 kwietnia 2008 r. Minister Sprawiedliwości stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie uchwały za skuteczne w dniu 28 marca 2008 r. Skarżąca zarzuciła, że doręczenie nastąpiło do rąk pracownicy sekretariatu, a nie jej osobiście, co czyni je nieskutecznym.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Sprawiedliwości i stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Asesor WSA Danuta Szydłowska Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r., Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2002 r. Nr 98, poz. 1071 z późno zm.- dalej jako k.p.a.) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania M. B. od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] marca 2008 r. , utrzymującej w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w W. w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłaty rocznej za aplikację adwokacką. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na podstawie następującego stanu faktycznego i prawnego: W dniu [...] października 2007 r. aplikantka adwokacka M. B. (skarżąca), zwróciła się do Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w W. z wnioskiem o zwolnienie z opłaty rocznej za aplikację adwokacką, z uwagi na trudną sytuację materialną w jakiej się znalazła. Uchwałą z dnia [...] grudnia 2007 r. Okręgowa Rada Adwokacka w W. odmówiła zwolnienia M. B. z opłaty rocznej za aplikację adwokacką. Odpis uchwały z dnia [...] grudnia 2007 r. Okręgowej Rady Adwokackiej w. W. M. B. otrzymała w dniu 7 stycznia 2008 r., a w dniu 18 stycznia 2008 r. złożyła od niej odwołanie do Naczelnej Rady Adwokackiej. W dniu [...] marca 2008 r. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę. Odpis tej uchwały skarżąca otrzymała w dniu 28 marca 2008 r., zaś 16 kwietnia 2008 r. M. B. złożyła do Ministra Sprawiedliwości odwołanie od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] maja 2008 r. Minister Sprawiedliwości wskazał, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie winno być wniesione w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie uchwały i takie też pouczenie zawarte było w uchwale Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Z uwagi na to, że uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej została doręczona M. B. w dniu 28 marca 2008 r. (o czym dowodzi zamieszczone w aktach sprawy potwierdzenie odbioru) ostatnim dniem do skutecznego wniesienia odwołania był dzień 11 kwietnia 2008 r., natomiast skarżąca złożyła odwołanie w dniu 16 kwietnia 2008 r. W tej sytuacji organ uznał, że M. B. uchybiła 14 - dniowemu terminowi do wniesienia odwołania od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W ostatecznie sprecyzowanej w piśmie z [...] stycznia 2009 r. skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, M. B. zarzuciła naruszenie zasad postępowania administracyjnego - art. 42 § 1 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w wyniku przyjęcia, że doręczenie uchwały Prezydium NRA z dnia [...] marca 2008 r. w sprawie zwolnienia z opłaty rocznej za aplikację dokonane do rąk pracownika sekretariatu A. S. ma charakter doręczenia skutecznego, podczas gdy jego prawidłowe zastosowanie nakazuje doręczenie pisma w miejscu pracy tylko do rąk adresata, zaś pokwitowanie odbioru przez zakład pracy nie powoduje skutecznego doręczenia. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia skarżąca podniosła, że wykładnia art. 42 § 1 k.p.a. określa wprost sposób skutecznego doręczanie pism osobom fizycznym. Zgodnie z jej treścią, doręczenie pisma osobie fizycznej w miejscu jej pracy, może być dokonane wyłącznie adresatowi. Nieskuteczne zatem było doręczenie pisma pracownikowi zakładu pracy nie będącego jego adresatem - A. S. Wykładnię taką przyjął Sąd Najwyższy (orzeczenie SN z 1 lutego 1973r., I CZ 72/72, OSNCP 1973; postanowienie SN z 1 listopada 2002 r., OSNP 2004/1/3, III RN 115/02). Zdaniem skarżącej skoro uchwała nie została skutecznie doręczona do rąk adresata, nie mógł biec termin do złożenia od niej odwołania. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosząc o oddalenie przedmiotowej skargi, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także p.p.s.a.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadne jest stanowisko skarżącej poparte argumentacją zawartą w postanowieniu Sądu Najwyższego z 14 listopada 2002 r. , sygn. akt III RN 115/02, że doręczenie pisma osobie fizycznej w jej miejscu pracy (art. 42 § 1 k.p.a.) może być dokonane wyłącznie adresatowi. Z akt sprawy wynika, że wskazany przez skarżącą adres dla doręczeń; K., ul. Z., [...] W., jest jednocześnie miejscem pracy skarżącej M. B. Świadczy o tym znajdująca się w aktach sprawy umowa o pracę korporacyjnego stosunku pracy zawarta w dniu [...] stycznia 2007 r. pomiędzy skarżącą a ww. K. Bezsporna w sprawie była okoliczność, że doręczenie skarżącej odpisu uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej nastąpiło w dniu 28 marca 2008 r. nie do rąk własnych skarżącej, lecz do rąk pracownicy K. A. S. ,o czym dowodzi zamieszczone w aktach sprawy potwierdzenie odbioru. W ocenie Sądu, aby takie zastępcze doręczenie korespondencji mogło być uznane za skuteczne w świetle obowiązujących przepisów k.p.a. należało wyjaśnić, czy osoba potwierdzająca odbiór korespondencji była do tej czynności upoważniona (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 marca 2007 r. , sygn. akt VI SA/Wa 2281/06, Lex 317899). W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. W zaistniałych okolicznościach należy podzielić stanowisko skarżącej, iż skoro uchwała nie została skutecznie doręczona do rąk adresata, nie mógł rozpocząć biegu termin do złożenia odwołania. Wobec powyższego Minister Sprawiedliwości wydając zaskarżone postanowienie dopuścił się naruszenia art. 42 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Z omawianych względów zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Stosownie do art. 152 p.p.s.a. uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło