I OZ 253/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 stycznia 2009 r. sygn. akt II SA/Go 285/08 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił P. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 19 czerwca 2008 r., którym oddalono skargę strony na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżący swój wniosek uzasadnił tym, iż o uchybieniu terminu dowiedział się dopiero w dniu 3 listopada 2008 r., kiedy to uzyskał informację w sekretariacie Sądu o tym, iż wyrok w jego sprawie zapadł na rozprawie w dniu 19 czerwca 2008 r. P. K. podkreślił, iż w dniu 16 czerwca 2009 r. otrzymał zawiadomienie o terminie tej rozprawy, ale wynikało z niego, iż dotyczy ono sprawy ze skargi M. S., dlatego też nie zareagował na nie. Skarżący stwierdził, iż jego zdaniem Sąd wprowadził go w błąd przez wadliwe zawiadomienie, przez co pozbawiony został możliwości udziału w rozprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając wniosek stwierdził, iż skarżący nie wykazał, aby uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Zdaniem Sądu P. K. wiedział już przed doręczeniem wezwania na rozprawę o sygnaturze nadanej sprawie z jego skargi, a ponadto w wezwaniu wyraźnie wskazano go jako stronę skarżącą oraz podany został przedmiot zaskarżenia, czyli decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...]. W ocenie Sądu działania P. K., który nie zapoznał się dokładnie z treścią zawiadomienia, świadczą o tym, iż w sposób ewidentny nie zachował on należytej staranności, co uzasadniało odmowę przywrócenia uchybionego terminu, na podstawie art. 86 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a. Zażalenie na to postanowienie wniósł P. K., domagając się jego uchylenia i zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a. W uzasadnieniu żalący się podniósł, iż Sąd ocenił jedynie prawidłowość doręczenia zawiadomienia o wyznaczonej rozprawie, nie odnosząc się w ogóle do jego prawidłowości. P. K. podkreślił, iż w błąd wprowadziło go wskazanie M. S. jako strony skarżącej w przedmiotowej sprawie, zaś sygnatura akt nie jest obligatoryjnym elementem zawiadomienia. Zdaniem skarżącego błąd, jakiego dopuścił się Wojewódzki Sąd Administracyjny, był uchybieniem mającym istotne znaczenie dla sprawy i nie może on wywoływać negatywnych konsekwencji dla strony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a. przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności w postępowaniu możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie to nastąpiło bez winy strony. Z kolei art. 87 § 2 ustawy P.p.s.a. obowiązek wykazania braku winy nakłada na wnioskodawcę. W przedmiotowej sprawie P. K. uchybienie terminu do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku uzasadnia tym, iż na zawiadomieniu o rozprawie, która odbyła się w dniu 19 czerwca 2008 r. i na której zapadł wyrok oddalający jego skargę, jako osoba, z której skargi toczyło się postępowanie, wskazany został M. S. Wnioskodawca wywodzi, iż omyłka ta wprowadziła go w błąd, co spowodowało, iż nie zareagował on na zawiadomienie i nie stawił się na rozprawie, a tym samym nie wiedział o zapadłym orzeczeniu. P. K. podkreślił także, iż o uchybieniu dowiedział się dopiero w dniu 3 listopada 2008 r. kiedy to skontaktował się z sekretariatem Sądu celem wyjaśnienia na jakim etapie znajduje się jego sprawa. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powołane przez skarżącego okoliczności nie mogły stanowić podstawy dla przywrócenia uchybionego terminu. Stanowisko to uznać trzeba za błędne. Wprawdzie słusznie zauważa to Sąd I instancji, iż z treści zawiadomienia wynikało, iż dotyczy ono sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], a ponadto przywołano sygnaturę akt nadaną sprawie przez Sąd I instancji, o której skarżący informowany był wcześniej, jednakże wskazanie M. S. jako strony skarżącej w przedmiotowej sprawie mogło w niewątpliwy sposób wprowadzić P. K. w błąd. Umieszczenie przez Sąd niewłaściwego nazwiska powodowało, iż zawiadomienie skierowane do skarżącego było nieprawidłowe i nie mogło wywołać skutku w postaci uznania, iż strona została skutecznie powiadomiona o terminie rozprawy. Za zasadny uznać trzeba pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż przy badaniu przesłanek przywrócenia uchybionego terminu, należy wziąć pod uwagę okoliczność dochowania przez stronę należytej staranności i dbałości przy załatwianiu sprawy, jednak ocena tej okoliczności, dokonana przez Sąd I instancji, jest – w ocenie Sądu odwoławczego – niesłuszna. Nie można bowiem obciążać strony negatywnymi konsekwencjami pomyłki Sądu, szczególnie jeżeli dotyczy ona tak istotnego elementu jak wskazanie właściwej osoby jako strony postępowania. Zważyć należy, iż w przedmiotowej sprawie jedynie skarżący występował ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. P. K. wprawdzie mógł skontaktować się z sekretariatem Sądu celem wyjaśnienia, jednak nie można – przy ewidentnej pomyłce Sądu – zarzucić skarżącemu braku należytej staranności w tej sprawie. Wskazanie strony skarżącej stanowiło istotny element zawiadomienia, zaś nie można nakładać na stronę obowiązku weryfikowania prawidłowości sygnatury akt sądowych czy daty i numeru decyzji SKO. Takie pojmowanie obowiązków strony uznać należy za zbyt rygorystyczne i nadmiernie formalistyczne, zwłaszcza, że sprowadzałoby się do obciążenia skarżącego skutkami ewidentnej pomyłki Sądu. Tym samym stwierdzić trzeba, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, odmawiając P. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 19 czerwca 2008 r., naruszył art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a. i z tego powodu zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, zaś wniosek skarżącego należało uwzględnić z przyczyn wyżej powołanych. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.