II SA/Bd 984/08
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-01-21
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Anna Klotz, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej, która jest umową cywilnoprawną, może zostać wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej zostało wydane bez podstawy prawnej. Przyznawanie pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej nie jest sprawą administracyjną rozstrzyganą w drodze decyzji, lecz umową cywilnoprawną, do której nie mają zastosowania przepisy k.p.a. dotyczące zawieszenia postępowania ze względu na zagadnienie wstępne. W związku z tym organ odwoławczy prawidłowo uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie.Stan faktyczny
Starosta zawiesił postępowanie w sprawie przyznania A. K. pożyczki ze środków PFRON na podjęcie działalności gospodarczej, oczekując na rozstrzygnięcie kwestii jego statusu bezrobotnego. A. K. wniósł zażalenie, kwestionując zasadność zawieszenia i wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie o zawieszeniu i umorzyło postępowanie, uznając je za wydane bez podstawy prawnej. A. K. złożył skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności postanowienia organu I instancji i zarzucając naruszenia prawa przez organy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zawieszenia postępowania o przyznanie pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej oddala skargę
II SA/Bd 984/08
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. Starosta [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ponownej prośby A. K. o przyznanie pożyczki ze środków PFRON na podjęcie działalności gospodarczej. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że w niniejszej sprawie należało zawiesić postępowanie do czasu rozpoznania przez Wojewodę [...] odwołania A. K. od decyzji z dnia [...].10.2006 r. orzekającej o utracie przez niego statusu bezrobotnego z dniem [...].11.2005 r., i rozstrzygnięcia przez Wojewodę kwestii przyznania wyżej wymienionemu statusu osoby poszukującej pracy.
Pismem z dnia [...] listopada 2006 r. A. K. wniósł na powyższe postanowienie zażalenie, podnosząc, że postanowienie to jest bezprzedmiotowe, gdyż nie składał odwołania od decyzji PUP z dnia [...].10.2006 r. W omawianym piśmie skarżący zawarł również wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz pisma tegoż organu z dnia [...] listopada 2006 r.
Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł, że postanowienie o zawieszeniu postępowania w niniejszej sprawie zostało wydane bez podstawy prawnej. Wskazał, że sprawy dotyczące przyznania lub odmowy przyznania pożyczki, będące sprawami cywilnymi, nie podlegają rozpatrzeniu w formie decyzji, a przepis art. 97 ust. 1 pkt 4 k.p.a dotyczący zawieszenia postępowania ze względu na pojawienie się zagadnienia wstępnego ma zastosowanie tylko do spraw rozstrzyganych w formie decyzji administracyjnych.
W skardze wniesionej do Sądu, skarżący podniósł, że organ II instancji powinien był stwierdzić nieważność postanowienia organu I instancji, a nie je uchylić. Skarżący wniósł o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, a także o wykazanie fałszowania dowodów i popełnienia przestępstwa przez Wojewodę [...] i Starostę [...] polegającego na celowym niewłaściwym pouczeniu o prawie wniesienia zażalenia do Wojewody zamiast SKO i celowym przetrzymywaniu zażalenia, które do chwili obecnej nie zostało przekazane do SKO.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r.- Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności
z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania. Należy w związku z tym stwierdzić, że kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w przepisie art. 134 p.p.s.a. doprowadziła do uznania, że decyzja
ta odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Z treści powyższego przepisu wynika jasno, że będzie on miał zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy zagadnienie wstępne powstanie w postępowaniu administracyjnym toczącym się w sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji (lub ewentualnie w drodze postanowienia).
Wskazać należy, że w niniejszej sprawie organ I instancji, stosując powyższy przepis, orzekł o zawieszeniu postępowania w sprawie przyznania pożyczki dla osoby niepełnosprawnej na podjęcie działalności gospodarczej. W dniu wydawania rozstrzygnięcia przez organ I instancji zasady przyznawania tej pożyczki regulował art. 12 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123, poz. 776; z późn. zm.). Zgodnie z § 3 tegoż przepisu przyznawanie pożyczki następuje w formie umowy, przez co należy rozumieć umowę pożyczki, uregulowaną w art. 720-724 k.c. Potwierdzeniem oparcia pożyczki na prowadzenie działalności gospodarczej na konstrukcji przewidzianej w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego jest treść rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 22 maja 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania, oprocentowania, spłaty, rozkładania na raty i umarzania pożyczek dla osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 67, poz. 439 ze zm.), które podkreśla umowny, konsensualny charakter udzielonych pożyczek oraz urzeczywistnia zasadę równości stron.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przyznanie pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej nie może stanowić przedmiotu postępowania administracyjnego i w konsekwencji nie mogą mieć w tej materii zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem zawarcie umowy pożyczki następuje na podstawie przepisów kodeksu cywilnego, stąd też ewentualne spory w tym zakresie mają charakter sprawy cywilnej i dlatego też nie będzie mógł mieć więc do niej zastosowania art. 97 § 1 k.p.a., obejmujący jedynie przypadki, gdy zagadnienie wstępne powstanie w sprawie administracyjnej rozstrzyganej w drodze decyzji lub postanowienia.
W świetle powyższych okoliczności należy uznać, że postanowienie organu I instancji, zawieszające postępowanie w sprawie przyznania pożyczki ze środków PFRON na podjęcie działalności gospodarczej, zostało wydane bez podstawy prawnej. W tej sytuacji organ odwoławczy, mając na względzie bezprzedmiotowość postępowania przed organem I instancji, zobowiązany był orzec, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. o uchyleniu zaskarżonego postanowienia i umorzeniu postępowania I instancji.
Podnieść należy również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie mogło w niniejszym postępowaniu orzec o stwierdzeniu nieważności zaskarżonego postanowienia, czego w skardze do tut. Sądu żąda skarżący, gdyż tryb ten, zwany trybem nadzwyczajnym, ma zastosowanie w stosunku do nieostatecznych decyzji, jak i postanowień tylko wtedy, gdy strona kwestionując decyzję organu I instancji, wyraźnie wskaże, że żąda stwierdzenia jej nieważności (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 1992 r., III SA 946/91, Wspólnota 1992, nr 37, s. 21, z aprobującą glosą J. Zimmermanna; Prz.Sąd. 1993, nr 7-8, s. 98). W zażaleniu z dnia [...] listopada 2006 r. na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] listopada 2006r. skarżący domaga się zaś wyraźnie uchylenie wyżej wskazanego postanowienia.
Wprawdzie skarżący w piśmie z dnia [...] września 2008 r. skierowanym do Wojewody [...] wnosi o stwierdzenie nieważności omawianego postanowienia Starosty [...], należy mieć na uwadze jednak, że w sytuacji, gdy zostanie wniesione przez stronę odwołanie od decyzji (lub zażalenie na postanowienie) organ odwoławczy nie może orzekać na podstawie przepisu art. 156 k.p.a. (tj. stwierdzić nieważności decyzji).
W tym stanie rzeczy organ II instancji był więc zobowiązany rozpoznać pismo skarżącego w trybie odwoławczym.
Odnosząc się do zarzutów strony dodać należy, że nie można uznać za uzasadnione twierdzeń strony skarżącej, iż organ odwoławczy rozpoznają niniejszą sprawę nie dysponował zażaleniem strony. Z akt sprawy, w szczególności ze znajdującego się w aktach I instancji zwrotnego potwierdzenia odbioru, wynika bowiem, że w odpowiedzi na pismo Kolegium z dnia [...].09.2008 r. Starosta [...] przesłał organowi odwoławczemu akta sprawy wraz z wyjaśnieniami
Podnieść należy także, że Sąd nie jest właściwy do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego w stosunku do Starosty [...] ani Wojewody [...]. W świetle przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, na zaniedbania i nienależyte wykonywanie zadań przez organy administracji przysługuje stronie skarga do właściwego organu administracji w rozumieniu art. 229 k.p.a.
W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło