II OSK 1221/10

Dnia 7 lipca 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Alicja Plucińska - Filipowicz po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2010 roku, sygn. akt IV SA/Wa 1876/08 odrzucające skargę F.M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków lokalizacji dla inwestycji polegającej na rozbudowie drogi krajowej do parametrów drogi ekspresowej postanawia uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 21 maja 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę F.M. na decyzję Ministra Infrastruktury w przedmiocie ustalenia warunków lokalizacji dla inwestycji polegającej na rozbudowie drogi krajowej do parametrów drogi ekspresowej. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 20 listopada 2008 r. zobowiązał skarżącego do uiszczenia kwoty 500 zł tytułem wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Powyższe wezwanie zostało doręczone na adres podany w skardze w dniu 16 grudnia 2008 r. Doręczenie nastąpiło na zasadzie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zdaniem Sądu siedmiodniowy termin do uiszczenia należnej opłaty upłynął w dniu 23 grudnia 2008 r., a zatem złożenie w dniu 7 kwietnia 2009 r. wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i jego uwzględnienie postanowieniem z dnia 18 maja 2009 r., nie odnosi się kosztów, do których strona zobowiązana była przed jego złożeniem. W tym stanie rzeczy, skoro w terminie otwartym do uiszczenia wpisu od skargi skarżący nie dokonał stosownej opłaty oraz nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy to uzasadnione było odrzucenie skargi. Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną złożył F.M. reprezentowany przez adwokata. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a to: 1/. art. 65 § 1, art.73 i art. 58 § 1 pkt 3 ppsa bowiem zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego nie zostało skarżącemu doręczone; 2/. art. 86 § 1 ppsa poprzez nierozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu; 3/. art. 58 § 1 pkt 3 poprzez niewzięcie pod uwagę, że postanowieniem WSA z dnia 18 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1876/08 F.M. został zwolniony od kosztów sądowych w całości a tym samym także od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Artykuł 73 ppsa ustanawia fikcję prawną doręczenia i uzasadnia domniemanie faktyczne, że korespondencja dotarła do adresata. Dokonanie doręczenia w tym trybie wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej, którą w niniejszej sprawie było uiszczenie wpisu od wniesionej przez skarżącego skargi. Nie jest natomiast wykluczone podjęcie przez stronę starań do uchylenia się od skutków domniemania doręczenia, chociażby poprzez złożenie uprawnionego wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia należnego wpisu, co skarżący uczynił. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedwczesne, a tym samym nieuprawnione było przekazanie akt przez Sąd I instancji Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przed uprzednim rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Takie działanie stoi bowiem w sprzeczności z zasadą sprawności i ekonomiki postępowania, zwłaszcza, że ewentualne pozytywne dla strony rozstrzygnięcie w tym przedmiocie bezpośrednio wpływa na jej sytuację procesową. Uwzględnienie wniosku o przywrócenie ww. terminu rodzi bowiem, stosownie do utrwalonego orzecznictwa ten skutek, że upada orzeczenie w przedmiocie odrzucenia skargi. Stosownie zatem do art. 1 ppsa sąd I instancji, zobligowany do sprawowania wymiaru sprawiedliwości w pierwszej kolejności rozpozna wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Z tej przyczyny orzeczono jak w sentencji z mocy art. 185 ppsa.