II OW 84/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-29
Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Krystyna Borkowska, Jacek Hyla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jest właściwy do rozpoznania wniosku dotyczącego zmiany ukształtowania terenu działki, który może wpłynąć na zmianę stanu wód na gruncie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął negatywny spór kompetencyjny, wskazując Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku dotyczącego zmiany ukształtowania terenu działki. Sąd uznał, że precyzyjne określenie przedmiotu sprawy we wniosku, z powołaniem na przepisy Prawa budowlanego dotyczące projektu zagospodarowania działki, jednoznacznie wskazuje na właściwość organów nadzoru budowlanego, nawet jeśli zmiana ukształtowania terenu może potencjalnie wpłynąć na stan wód.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie zwrócił się do NSA o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy Głusk w sprawie wniosku I. i D. P. dotyczącego zmiany ukształtowania terenu działki, co mogło spowodować zmianę spływu wód opadowych. Inspektor uważał, że nie jest właściwy do rozpoznania tej sprawy, wskazując na Wójta Gminy. Wójt Gminy wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Spór dotyczył określenia, który z organów jest właściwy do rozpoznania wniosku o zmianę ukształtowania terenu.Rozstrzygnięcie
Wskazano Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia NSA Krystyna Borkowska (spr.) sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie nr PINB 0543/1/08 z dnia 27 października 2008 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Lublinie a Wójtem Gminy Głusk w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy z wniosku I. i D. P. dotyczącego zmiany ukształtowania terenu działki nr ew. [...] położonej w miejscowości K. postanawia wskazać Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.
Pismem z dnia 27 października 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie zwrócił się z wnioskiem o rozpatrzenie sporu o właściwość między nim a Wójtem Gminy Głusk dotyczącym wniosku I. i D. P., w sprawie zmiany ukształtowania terenu działki nr ew. [...] położonej w miejscowości K., gm. Głusk, stanowiącej własność E. i P. Ł., powodującej zmianę stanu wód na gruncie.
W uzasadnieniu wniosku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie podał, że problemem podstawowym w sprawie zainicjowanej wnioskiem właścicieli działki nr ew. [...], jest fakt, iż roboty ziemne polegające na podwyższeniu poziomu działki nr ew. [...] będą powodowały zmianę spływu wód opadowych w kierunku ich działki, jak również w kierunku drogi dojazdowej, z której korzystają oraz działek sąsiednich.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie w dniu [...] lipca 2008 r. wydał postanowienie w trybie art. 66 § 1 K.p.a., w którym zawiadomił I. i D. P., że przedmiotem rozpoznania czyni wyłącznie sprawę budynku mieszkalnego, natomiast nie jest właściwy w sprawie zmiany ukształtowania terenu działki powodującego zmianę stanu wód na gruncie, wskazując jednocześnie jako organ właściwy do załatwienia tej sprawy Wójta Gminy Głusk. Co prawda wzmiankowane postanowienie zostało uchylone przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jednakże Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie nadal stoi na stanowisku, iż nie jest właściwy w sprawie zmiany stanu wody na gruncie i nie może podjąć w tym zakresie żadnych działań. Rozstrzygnięcie w tej kwestii należy bowiem do organów wskazanych w art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.).
Pismem z dnia 16 grudnia 2008 r. Wójt Gminy Głusk złożył odpowiedź na wniosek o rozpatrzenie sporu o właściwość, wnosząc o umorzenie postępowania wszczętego wymienionym wnioskiem z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
Wójt Gminy Głusk stwierdził, że zmiana ukształtowania terenu winna być badana w kontekście czy podniesienie terenu przez inwestora jest zgodne z wydanym pozwoleniem na budowę oraz miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast w myśl art.29 Prawa wodnego, prowadzenie postępowania, którego przedmiotem jest naruszenie stosunków wodnych, wymaga ustalenia, czy doszło do zmiany wód na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Dodał też, że postępowanie dotyczące naruszenia stosunków wodnych na przedmiotowym gruncie jest już prowadzone, na wniosek innych sąsiadów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Może to uczynić w odniesieniu do załatwienia konkretnej sprawy, w której dwa organy jednocześnie uznaje się za właściwe do załatwienia sprawy (tzw. spór pozytywny) lub też żaden z organów nie uznaje się za właściwy w sprawie (tzw. spór negatywny).
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z negatywnym sporem kompetencyjnym pomiędzy Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Lublinie a Wójtem Gminy Głusk, co do tego, który z tych organów jest organem właściwym do rozpoznania sprawy z wniosku I. i D. P. dotyczącym zmiany ukształtowania terenu działki nr ew. [...], powstałej w związku z budową na niej domu mieszkalnego.
Przedmiot niniejszej sprawy w jednoznaczny sposób określony został we wniosku I. i D. P. z dnia 8 lipca 2009 r., skierowanym do Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W piśmie tym wnioskodawcy domagali się "wszczęcia postępowania dotyczącego zmiany ukształtowania terenu na działce nr [...] w Kalinówce, polegającej na nadsypaniu gruntu (zmiana rzędnej wysokości terenu)". Wskazali też, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego ukształtowanie terenu z zaznaczeniem zmian w stosunku do stanu istniejącego jest jednym z elementów, które powinien zawierać projekt zagospodarowania działki, stanowiący część projektu budowlanego.
Podwyższenie terenu na działce według wnioskodawców, nastąpiło bez zmiany pozwolenia na budowę a więc z naruszeniem art. 36 ust. 5 Prawa budowlanego co może w przyszłości spowodować zmianę spływu wód opadowych.
Precyzyjne określenie przedmiotu sprawy, z powołaniem na konkretne przepisy Prawa budowlanego wyraźnie wskazuje, iż kompetentne do rozpoznania wniosku były organy nadzoru budowlanego. Ograniczając się wyłącznie do skontrolowania legalności robót dotyczących budowy domu mieszkalnego na przedmiotowej działce i pomijając wyjaśnienie kwestii zgodności istniejącego na działce "ukształtowania terenu" z danymi wynikającymi z projektu zagospodarowania działki, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił się od rozpoznania wniosku (por. postanowienie WINB w Lublinie z dnia [...] sierpnia 2008 r.).
Ewentualna zmiana stanu wody na gruncie ze szkodą dla sąsiednich nieruchomości istotnie jest sprawą z zakresu Prawa wodnego i właściwe do jej rozstrzygnięcia za inne organy, jednakże jednoznaczna treść wniosku I. i D. P. i dokładne określenie przedmiotu sprawy z powołaniem na przepisy Prawa budowlanego wyraźnie wskazuje, iż żądali oni wyjaśnienia sprawy zgodności istniejącego ukształtowania z danymi zawartymi w projekcie zagospodarowania działki.
Uwzględniając powyższe Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygając niniejszy spór kompetencyjny uznał, że organem właściwym do rozpoznania złożonego przez I. i D. P. wniosku z dnia 8 lipca 2009 r. jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego.
Z wymienionych wyżej przyczyn na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło