I OSK 1398/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie sędzia NSA Janina Antosiewicz sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 19/09 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia (...) października 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 19/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia (...) października 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia (...) października 2008 r. nr (...) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy Brwinów z dnia (...) września 2008 r. nr (...) W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny. Burmistrz Gminy Brwinów decyzją z dnia (...) września 2008 r. nr (...) postanowił: – odmówić W. K. przyznania zasiłku celowego i specjalnego bezzwrotnego zasiłku celowego na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych w sierpniu 2008 r. oraz spłatę długu wobec osób fizycznych U. B. i S. B. – nie rozpatrywać spraw niebędących w kompetencji Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej (odszkodowania różnego rodzaju, kradzież). Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych w sierpniu 2008 r., ponieważ W. K. może kserokopie tych dokumentów wykonać bezpłatnie w Ośrodku Pomocy Społecznej w Brwinowie w ilości 30 sztuk miesięcznie, a poza tym nie jest to najpilniejsza i niezbędna potrzeba życiowa. Ponadto, z rozpoznanej przez pracownika socjalnego sytuacji wynika, iż dodatkowo kserowane dokumenty dotyczą tych samych spraw. Mnogość prowadzonej korespondencji wynika z jednostki chorobowej, którą rozpoznano u W. K., a nie w celu dochodzenia faktycznych krzywd, które doznał. Ponadto wnioskodawca nie przedkłada dokumentu, z którego wynika, iż taka usługa została faktycznie wykonana, czy też faktycznie zakupił znaczki. Organ I instancji odmówił także pomocy na opłacenie długu wobec U. B. i S. B. z uwagi na fakt, iż – jak wynika z kserokopii załączonych przekazów – spłata wobec U. B. nastąpiła w 2002 r., a poza tym spłata prywatnych zadłużeń nie jest szczególną okolicznością mogącą być podstawą do przyznania zasiłku celowego specjalnego. Pozostawił też bez rozpatrzenia sprawy nie leżące w jego kompetencji (roszczenia, kradzieże). Dodał, że nie może spełniać wszystkich żądań i oczekiwań, ponieważ dysponuje ograniczonymi finansami, a liczba osób oczekujących na pomoc jest znaczna. Zarówno zasiłek celowy jak i zasiłek celowy specjalny, nie są przewidziane na pokrywanie pełnych żądań klientów, lecz mają charakter pomocy doraźnej ukierunkowanej na konkretny cel bytowy. Takim celem bytowym u W. K. jest opłacanie przez Ośrodek Pomocy Społecznej rachunków za telefon stacjonarny, za energię elektryczną i gaz – z uwagi na niewielkie przekroczenie kryterium dochodowego. Pozostałe potrzeby, tj. kserokopie dokumentów, zakup znaczków pocztowych oraz spłata długu nie są najpilniejszą potrzebą życiową. Od powyższej decyzji W. K. wniósł odwołanie, w którym domagał się przyznania mu pomocy w formie zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego. Po rozpoznaniu tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia (...) października 2008 r. nr (...) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Gminy Brwinów z dnia (...) września 2008 r. nr (...) Kolegium podniosło, że do akt sprawy wpłynęło dodatkowe pismo organu I instancji, w którym organ podał między innymi, iż: "ośrodek zadał sobie trud, aby ustalić jakie dokumenty są kserowane i komu są wysyłane. Okazało się, że dotyczą one odwołań od decyzji różnych organów i instytucji – przede wszystkim Sądów, Prokuratury, urzędów państwowych i samorządowych. Są to przede wszystkim nieczytelne dokumenty własne W. K. , jego własnoręczne pisma do różnych instytucji, które powiela i przedkłada jako załączniki do podań lub żądań. Ta obszerna korespondencja z pewnością wynika ze schorzenia, które zostało u niego rozpoznane – choroby psychicznej pod postacią przewlekłego zespołu urojeniowego lub osobowości nieprawidłowej. Opinia ta była wydana w związku z wnioskiem Ośrodka o umieszczenie W. K. na przymusowym leczeniu w szpitalu bez jego zgody. Ośrodek ma nadzieję, że po leczeniu w szpitalu nie będzie on składał nierealnych żądań w stosunku do Ośrodka, który stara się obiektywnie i praktycznie rozpatrywać wszystkie jego wnioski, które zdaniem pracownika socjalnego zasługują na uznanie, mieszczą się w możliwościach ośrodka i są zgodne z ustawą o pomocy społecznej." Kolegium stwierdziło, że wydając decyzję organ I instancji kierował się uznaniem administracyjnym opartym na realizowanych zadaniach i posiadanych funduszach na cele pomocowe. Ośrodki pomocy społecznej zachowują znaczny zakres swobody zarówno w ocenie warunków bytowych osób ubiegających się o pomoc, jak i w ocenie okoliczności sprawy, a także korzystają ze znacznego zakresu swobody w wyborze właściwego rozstrzygnięcia. Dzięki temu stwarza się możliwość dokonywania właściwych wyborów, a tym samym nie każdy potrzebujący w każdym czasie może uzyskać spełnienie oczekiwań ze względu na ograniczone fundusze, jakimi dysponują ośrodki pomocy społecznej. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie złożył W. K. , wnosząc o jej uchylenie i opisując swoją sytuację życiową. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w Warszawie podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wydając zaskarżony wyrok Sąd pierwszej instancji uznał, iż skarga nie jest zasadna. Podniósł, iż organy orzekające w sprawie odmówiły W. K. przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych w sierpniu 2008 r. oraz spłatę długu wobec osób fizycznych U. B. i S. B., jak również pozostawiły bez rozpatrzenia sprawy nie leżące w ich kompetencji (roszczenia, kradzieże). Takie stanowisko Sąd pierwszej instancji uznał za prawidłowe. Zasiłek celowy można przyznać wyłącznie na zaspokojenie niezbędnej potrzeby życiowej. Wykonanie kserokopii dokumentów, jak również zakup znaczków pocztowych nie stanowią niezbędnej potrzeby życiowej. Wskazał, iż poza tym nie ma podstaw do przyznania specjalnego zasiłku celowego z art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, gdyż nie są to potrzeby jednorazowe wynikające ze szczególnie uzasadnionych okoliczności – dotyczy to również kwestii spłaty długu wobec osób fizycznych U. B. i S. B. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że organ pierwszej instancji wskazał w swojej decyzji, że w siedzibie Ośrodka Pomocy Społecznej w Brwinowie możliwe jest nieodpłatne wykonywanie kserokopii. Słusznie też organ pozostawił bez rozpatrzenia sprawy nie leżące w jego kompetencji (roszczenia, kradzieże). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W. K. zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego, tj.: a) art. 7 ustawy o pomocy społecznej (dalej: "u.p.s.") przez jego niezastosowanie w sprawie, wynikające z niedokonania wykładni pojęć "ubóstwa" i "niepełnosprawności", uprawniających do pomocy społecznej; b) art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w sprawie, przejawiające się w błędnej wykładni pojęcia "niezbędnej potrzeby bytowej" uprawniającej do zasiłku celowego i w konsekwencji nieuprawnionego uznania, że potrzeby Skarżącego nie leżą w zakresie pojęcia "niezbędnej potrzeby życiowej"; c) art. 41 u.p.s. poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w sprawie, przejawiające się w błędnej wykładni sformułowania "szczególnie uzasadnionego przypadku" i w konsekwencji nieuprawnionego uznania, że sytuacja życiowa Skarżącego nie mieści się w pojęciu "szczególnie uzasadnionego przypadku"; 2) naruszenie przepisów postępowania, uchybienie którym mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 lit. a/ p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez decyzję SKO prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy, oraz w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji; b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 i art. 107 § 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez SKO zasady prawdy obiektywnej, zobowiązującej do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i oparcia rozstrzygnięcia o prawidłowo ustalony stan faktyczny, a także naruszenia wymogów dotyczących treści uzasadnienia decyzji, co mogło mieć wpływ na wynik postępowania, oraz w konsekwencji poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji. Powołując się na wymienione podstawy skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. W motywach skargi kasacyjnej skarżący wskazał, iż skoro zarówno organy administracyjne, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślały, że Skarżący osiągając miesięczny dochód w kwocie 481,30 zł przekracza kryterium dochodowe ustalone na podstawie art. 8 u.p.s., to dziwi fakt, że żaden z tych organów nie podjął się oceny spełniania przez Skarżącego kryterium z art. 7 pkt 1 u.p.s. Dochód Skarżącego przekracza minimum egzystencji o zaledwie 68,10 zł, z tym, że Skarżący jest osobą niepełnosprawną, o czym ani decyzje organów I i II instancji, ani też wyrok nie wspominają. W ocenie skarżącego Sąd pierwszej instancji nie zastosował art. 7 u.p.s., mimo że w stosunku do Skarżącego zachodziły podstawy do jego zastosowania, czym naruszył prawo materialne. Skarżący podkreślił, że przekracza kryterium dochodowe o kwotę 4,30 zł, co stanowi bardzo nieznaczną różnicę, a pamiętać należy, że wskutek niepełnosprawności potrzeby Skarżącego są większe niż potrzeby innych osób prowadzących samodzielne gospodarstwo domowe. Ponadto, naruszenie prawa materialnego nastąpiło poprzez niewłaściwą interpretację zapisów art. 39 ust. 1 i ust. 2 u.p.s. Powyższy przepis nie ogranicza w żaden sposób pojęcia "niezbędnej potrzeby życiowej". Skarżący podkreślił, że ust. 2 art. 39 u.p.s. wymienia przypadki, kiedy może być przyznany zasiłek celowy jedynie przykładowo, co wynika ze sformułowania "w szczególności". Wobec tego rozstrzygając sprawę o przyznanie zasiłku celowego organy powinny ustalić, czy dana potrzeba stanowi niezbędną potrzebę życiową dla konkretnego uprawnionego. Również Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podjął się analizy przepisów w tym przedmiocie, wskazując jedynie, że wykonywanie kserokopii dokumentów i kupowanie znaczków nie stanowi takiej potrzeby, która uzasadniałaby przyznanie zasiłku celowego. Skarżący podniósł, iż wyrok z dnia 4 czerwca 2009 roku narusza również art. 41 u.p.s., bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał wykładni sformułowania "w szczególnie uzasadnionych przypadkach". Jest to pojęcie nieostre, którego celem jest umożliwienie organom pomocy społecznej reagowania na wiele nieprzewidzianych. Ponadto wyrok z dnia 4 czerwca 2009 r. narusza prawo procesowe, bowiem mimo wyraźnego naruszenia przez SKO przepisów, zarówno prawa materialnego, jak i procedury administracyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uchylił zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W toku postępowania przed SKO wymagania płynące z art. 7 oraz 77 k.p.a. zostały naruszone, bowiem SKO nie podjęło się dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności sytuacji życiowej Skarżącego. Organ oparł się jedynie na decyzji organu I instancji i piśmie wniesionym do SKO w odpowiedzi na odwołanie Skarżącego, z którego wynika, że Skarżący cierpi na chorobę psychiczną. SKO nie podjęło żadnych kroków w celu wyjaśnienia tej kwestii. SKO nie wyjaśniło również, w jakim celu Skarżący prowadzi korespondencję, na której wysyłanie potrzebne są środki finansowe. Ustalenie tego pozwoliłoby organowi administracji stwierdzić zasadność wnioskowania o zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy. W ten sposób postępowanie przed SKO zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 80 k.p.a. Skarżący podniósł, iż uchybienie powyższym przepisom przejawia się również w tym, że organ II instancji powoływał się na ograniczone środki, jakimi dysponuje pomoc społeczna, co powoduje, że nie jest możliwe zaspokojenie potrzeb wszystkich uprawnionych. Jednakże nie zostało wykazane w decyzji SKO, że wniosek Skarżącego opiewa na sumę, której wypłata przerasta możliwości organu pomocy społecznej. Niewystarczające jest bowiem powoływanie się organów na posiadanie ograniczonych środków finansowych, bez udowodnienia, że wypłata zasiłku w wysokości żądanej przez Skarżącego stanowiłaby znaczne nadwyrężenie stanu tych środków. Z kolei zdaniem skarżącego naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przejawia się w lakonicznym i niezupełnym uzasadnieniu decyzji SKO. Decyzja organu administracji w zakresie uzasadnienia faktycznego powinna wskazywać bowiem fakty, które organ uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zawiera wskazanych wyżej elementów, bowiem decyzja ta nie dokonała ustalenia stanu faktycznego w sposób zupełny. Ponadto, stan faktyczny został w decyzji ustalony na podstawie niewskazanych w jej treści dowodów, co stanowi o ewidentnym naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. Treść uzasadnienia decyzji SKO w istocie zbyła żądania Skarżącego bez stosownego oparcia stanu faktycznego w materiale dowodowym. Do skargi kasacyjnej dołączono opracowania Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych dot. "Badania nad poziomem i strukturą zmodyfikowanego minimum egzystencji w 2008 r." Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Rozpoznając skargę kasacyjną w granicach podniesionych w niej zarzutów Sąd odwoławczy nie uznał za zasadne zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyrokując w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a., gdyż postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organy administracji nie było dotknięte wadami, których istnienie mogłoby skutkować uchyleniem decyzji. Organ pierwszej instancji ustalił sytuację materialną, życiową i rodzinną skarżącego, zgłoszone przez niego potrzeby życiowe, a odmawiając zasiłku na koszty wykonania kserokopii pisma, zapewnił skarżącemu możliwość bezpłatnego skorzystania z kserokopiarki w OPS. Odmawiając zasiłku na zakup znaczków pocztowych organ prawidłowo ocenił zasadność tego żądania w aspekcie art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy przyjmując, że żądanie takie nie mieści się w kategorii niezbędnej potrzeby życiowej. Wyliczenie zamieszczone w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy ma wprawdzie charakter przykładowy, jednakże wymienione tam przypadki na które może być przyznany zasiłek celowy służą zaspokojeniu niezbędnych potrzeb bytowych jak zakup żywności, leków, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów. W okolicznościach tej sprawy, ustalonych przez SKO, na które powołuje się również kasator, zbędne było ustalanie w jakim celu skarżący prowadzi korespondencję w takich rozmiarach, iż na wysłanie jej potrzebne są specjalne środki finansowe w postaci zasiłku celowego specjalnego. Nie sposób bowiem przyjąć – w świetle zasad doświadczenia życiowego, aby do niezbędnych potrzeb życiowych można zaliczyć wydatki na wysłanie korespondencji, a zwłaszcza potraktować to jako szczególnie uzasadniony przypadek. Podobnie należy ocenić, jak słusznie zauważył Sąd I instancji, żądanie przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na spłatę długu wobec osób fizycznych. Również nie jest to cel polegający na konieczności zaspokojenia niezbędnej potrzeby. Badając legalność decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego Sąd kontroluje przede wszystkim, czy uznanie było dopuszczalne oraz, czy nie przekroczono jego granic. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutu co do wad postępowania (naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a.) wobec nieprzedstawienia przez organ dowodów, że przyznanie zasiłku przekracza jego możliwości. Wobec kontrolnych uprawnień Sądu, ograniczonych tylko do legalności decyzji, kontrola możliwości finansowych organu, jak również sposobu rozdysponowania środków wykazałaby poza kognicją Sądu wyznaczoną przepisem art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – prawo o ustroju sądów administracyjnych. Nie uznał także za zasadny Naczelny Sąd Administracyjny zarzutu naruszenia przez organy przepisu art. 107 § 3 k.p.a., bowiem uzasadnienie decyzji ostatecznej zawiera wszystkie elementy wymienione w tym przepisie, natomiast kasator nie wykazał, aby braki w zakresie wskazania dowodów (na jakie okoliczności?) miały istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. ..../ ustawy p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania tylko wówczas skutkuje uchyleniem decyzji jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny również odmówił im trafności. Wskazany jako naruszony przepis art. 7 ustawy o pomocy społecznej stanowi o tym, iż pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodów wymienionych w pkt 1–15 tego przepisu. W pkt 1 wymienia się ubóstwo. Błędnie autor skargi kasacyjnej zarzuca niedokonanie wykładni tego pojęcia w sytuacji gdy zarówno organy jak i Sąd odniosły się do treści art. 8 ust. 1 pkt 1 tej ustawy ustanawiającego kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej. Jeśli skonfrontować treść przepisu art. 8 ust. 1 – zwłaszcza w końcowym jego brzmieniu "przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2–15" z art. 7 pkt 1 ustawy należy dojść do wniosku, iż pojęcie ubóstwa na użytek tej ustawy należy odnosić do kryteriów dochodowych, które ustawodawstwa ustanowił w przepisie art. 8 ust. 1. Jak wynika z ustaleń, których skarżący nie kwestionował, uzyskiwany przez niego dochód przekracza kryterium dochodowe, które wynosiło 477 zł. Z akt sprawy wynika, iż skarżący jest osobą niepełnosprawną, co uprawniałoby go do otrzymania zasiłku celowego, lecz tylko wówczas gdyby dochód jego nie przekraczał kryterium dochodowego, a zgłoszone potrzeby mieściły się w katalogu wymienionym w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Błędnie skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa przez niedokonanie wykładni pojęcia "niepełnosprawność" skoro akta zawierają stosowne orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, stwierdzające u skarżącego znaczny stopień niepełnosprawności. Zbędne było zatem w okolicznościach tej sprawy dokonywanie wykładni tego pojęcia. Nie jest trafnym zarzut błędnej wykładni pojęcia "niezbędnej potrzeby bytowej", o którym stanowi przepis art. 39 ust. 1 i 2 ustawy. Wywody w tej kwestii zostały zamieszczone wyżej, a w świetle ustalonego stanu faktycznego, zwłaszcza gdy skarżącemu zapewniono możliwość nieodpłatnego wykonania kserokopii, zasadnie organy i Sąd zeznały, iż ta potrzeba mogła być zaspokojona w inny sposób niż przyznanie zasiłku pieniężnego. Prawidłowo przyjęto także, że zakup znaczków pocztowych przez skarżącego, dysponującego przecież stałym dochodem w wysokości 481 zł miesięcznie może być uznany za niezbędną potrzebę bytową, która powinna być pokrywana ze środków publicznych. Ze względu na podnoszenie przez skarżącego kryterium dochodowego, żądanie jego mogło być rozpatrywane tylko w kontekście przepisu art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten w szczególnie uzasadnionych przypadkach stwarza możliwość przyznania osobie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe m.in. specjalnego zasiłku celowego. Ustawa nie precyzuje ani nawet przykładowo nie wymienia co należy uznawać za "szczególnie uzasadniony przypadek". Aby jednak na podstawie tego przepisu można byłoby przyznać świadczenie nie tylko winien zachodzić szczególnie uzasadniony przypadek, lecz może on zostać przyznany tylko na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej w rozumieniu art. 39 ustawy. Wobec trafnego uznania, iż zgłoszone żądanie nie stanowiło niezbędnej potrzeby życiowej w rozumieniu art. 39 ustawy tym bardziej nie mógł mieć zastosowania przepis art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Dodać należy, iż wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 ustawy p.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postępowaniu określonym w art. 258–261 tej ustawy. Stosownie do § 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć WSA stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.