II SA/Ol 878/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. Decyzją NR "[...]" z dnia "[...]" Komendant Miejski Policji działając na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym skierował T. B. na badanie psychologiczne w związku z wielokrotnym naruszeniem przez niego w okresie od dnia 19 listopada 2006 r. do dnia 23 września 2007 r. przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego, co skutkowało przekroczeniem liczby 24 punktów przypisanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Odwołanie od powyższej decyzji złożył Pan T. B.. W uzasadnieniu wskazał, że nie zaszły okoliczności uzasadniające wszczęcie postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne i nie zachodzi potrzeba takiego badania. Podniósł także, że o naliczeniu 8 punktów dowiedział się dopiero z decyzji z dnia "[...]", wcześniej żaden organ nie informował go o naliczeniu punktów, tylko o ukaraniu grzywną w kwocie 300 zł zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 18 maja 2008 r. T. B. podkreślił także, że gdyby o naliczeniu punktów za wykroczenie został poinformowany mógłby odpowiednio wcześnie zareagować i odbyć stosowne szkolenia w trybie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Decyzją nr "[...]" – z dnia "[...]". Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego - do ewidencji kierowców wpisuje się kierowcę, który kierując pojazdem dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego. Powyższy wpis stał się ostateczny z chwilą stwierdzenia prawomocnym wyrokiem sądu. Ponadto na podstawie § 9 powoływanego rozporządzenia osoba zainteresowana może uzyskać ustną informację lub zaświadczenie o wpisach ostatecznych lub tymczasowych dotyczących punktów, jednakże z uprawnienia tego skarżący nie skorzystał. Wobec przekroczenia przez T. B. liczby 24 punktów, Komendant Miejski Policji – na podstawie § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy – obowiązany był skierować skarżącego na badania psychologiczne. Na powyższą decyzję skargę złożył T. B.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez brak okoliczności uzasadniających wszczęcie postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne oraz brak potrzeby takiego badania. W uzasadnieniu skarżący podał, że nie zgadza się z ostatnim mandatem z dnia 23 września 2007 r. i naliczonymi na jego podstawie punktami karnymi. O punktach tych dowiedział się z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji. Wcześniej nie wiedział o tym, że naliczono mu punkty karne, był przekonany, że został jedynie ukarany grzywną w wysokości 300 zł zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 18 maja 2008 r. Natomiast – jak wskazał skarżący – żaden organ nie informował go o naliczeniu punktów karnych. Naruszenie zasad ruchu drogowego dokonane w dniu 23 września 2008 r. zostało zarejestrowane przez fotoradar, w związku z czym skarżący nie miał bezpośredniego kontaktu z policjantem i nie miał możliwości, żeby poprosić o udzielenie ustnej informacji lub wydanie zaświadczenia o wpisie ostatecznym lub tymczasowym dotyczącym punktów odpowiadających dokonanym przez niego naruszeniom. Skarżący wskazał, że gdyby został poinformowany o nałożeniu punktów karnych, mógłby odpowiednio wcześnie zareagować i odbyć stosowne szkolenie w trybie art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym i uniknąć badania psychologicznego. Nadto w ocenie skarżącego nie zachodzi potrzeba badania psychologicznego W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zmianami). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako ppsa) uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie została podjęta z naruszeniem przepisów prawa. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że T. B. w okresie od 19 listopada 2006 r. do 23 września 2007 r. dopuścił się wykroczeń, które skutkowały naliczeniem jemu 26 punktów określonych w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm. ). Wskazać przy tym należy, że zgodne z treścią przepisu art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24. W przypadku skarżącego rok określony w powoływanym przepisie nie upłynął, bowiem pierwszego liczonego w tym cyklu wykroczenia T. B. dopuścił się dnia 19 listopada 2006 r., a ostatniego 23 września 2007 r. Wskazać przy tym należy, że chociaż ostatni wpis w ewidencji stał się ostateczny dopiero z chwilą uprawomocnienia się w tej sprawie wyroku Sądu Rejonowego tj. z dniem 31 maja 2008 r., to – mając na uwadze powoływany art. 130 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym - punkty nabyte za wcześniejsze wykroczenia nie mogły zostać usunięte. W tym stanie nie ulega wątpliwości, że skarżący przekroczył określoną w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym liczbę 24 punktów. Takie stanowisko zajął też Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 lipca 2006 r., kiedy stwierdził, że jeżeli przed upływem roku kierowca popełnił nowe wykroczenie nie stosuje się zasady, iż punkty za wykroczenia się usuwa. Jak wynika z art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) Prawa o ruchu drogowym badaniu psychologicznemu przeprowadzonemu w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem podlega osoba, która przekroczyła liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy. Skarżący taką liczbę 24 punktów przekroczył. Podkreślić przy tym należy, że w takim przypadku obowiązek skierowania na badania psychologiczne ma charakter obligatoryjny i nie ma od niego wyjątku. Okoliczności uzasadniającej odstąpienie od skierowania na badania psychologiczne nie będzie stanowiło na pewno subiektywne odczucie osoby skierowanej na badania o braku takiej potrzeby. Sąd nie dał wiary skarżącemu co do tego, iż nic nie wiedział o popełnieniu wykroczenia drogowego, aż do dnia otrzymania wezwania do zapłaty z Sądu Rejonowego. T. B. nie próbował negować w żaden sposób słuszności wydanego wyroku ( również w postępowaniu administracyjnym ), a przecież trudno sobie wyobrazić kogokolwiek kto płaci karę grzywny, nie wiedząc nawet dlaczego została ona wobec niego orzeczona. W tym miejscu należy jednak podkreślić, iż dla niniejszego postępowania nie ma znaczenia to czy skarżący wiedział o prowadzonym postępowaniu w sprawie o wykroczenie drogowe czy też nie. Rzeczą istotną jest to, T. B. przed dniem 23 września 2007 r. miał przypisanych 18 punktów karnych, natomiast tego dnia za kolejne naruszenie przepisów ruchu drogowego zostało mu naliczonych następnych 8 punktów karnych. Oczywistym jest, iż wpis ten miał charakter wpisu tymczasowego ( stał się ostateczny po uprawomocnieniu się wyroku Sądu Rejonowego ), ale skutkował on od dnia 23 września 2007 r. niemożnością odjęcia po szkoleniu liczby przyznanych punktów karnych. Odbycie szkolenia określonego w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z § 8 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( Dz. U. Nr. 236, poz. 1998 ) nie powoduje zmniejszenia liczby punktów wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Tak więc wszelkie rozważania skarżącego o chęci podjęcia działań w celu zmniejszenia ilości naliczonych punktów karnych w żadnym przypadku nie mogły od dnia 23 września 2007 r. być skuteczne. Za organem odwoławczym powtórzyć należy także to, iż T. B. na postawie § 9 cytowanego wyżej rozporządzenia mógł uzyskać z policji ustną informację lub zaświadczenie o wpisach ostatecznych lub tymczasowych jednak o udzielenie takiej informacji nie wystąpił. Zupełnie błędne są też stwierdzenia skarżącego dotyczące tego, iż za wykroczenie drogowe popełnione w dniu 23 września 2007 r. został on ukarany jedynie karą grzywny. Rzeczą oczywistą jest to, że sąd orzekając w sprawie o wykroczenie w przypadku uznania winy sprawcy orzeka stosowną karę, a nie punkty karne, które są naliczane przez stosowne organy w procedurze administracyjnej. Ukaranie sprawcy wykroczenia drogowego przez sąd karą grzywny w żadnym przypadku nie może skutkować niemożnością wpisania mu odpowiedniej liczby punktów karnych. Prawomocny wyrok skazujący ma ten skutek, że na jego postawie punkty wpisane tymczasowo stają się punktami ostatecznymi. Dlatego też biorąc powyższe pod uwagę skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.