II SA/Sz 872/08
WyrokWSA w Szczecinie2009-02-04
Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Barbara Gebel, Mirosława Włodarczak-Siuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, zmieniając w drodze decyzji termin wykonania obowiązku usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez nieuwzględnienie interesu strony skarżącej i brak zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, zmieniając termin wykonania obowiązku usunięcia przyczyny ponadnormatywnego hałasu, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 131 KPA poprzez niezawiadomienie strony o wniesieniu odwołania. Ponadto, organ nie wyważył należycie interesów stron, nadmiernie faworyzując interes zobowiązanego podmiotu i pomijając negatywne skutki dla strony skarżącej. Zmiana terminu wykonania obowiązku bez należytego uzasadnienia i dowodów stanowi istotne uchybienie proceduralne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakładającej na Spółdzielnię Mieszkaniową obowiązek usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu hałasu w mieszkaniu skarżącego, pochodzącego od urządzeń dźwigowych i wentylatora. Organ I instancji zobowiązał Spółdzielnię do wykonania obowiązku w określonym terminie. Po wniesieniu odwołania przez Spółdzielnię, organ II instancji zmienił termin wykonania obowiązku na późniejszy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym brak zawiadomienia o odwołaniu i nieuwzględnienie jego interesu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lutego 2009 r. sprawy ze skargi L. E. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadzoru sanitarnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. na rzecz skarżącego L. E. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy
z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851, ze zm.) oraz art. 5 ust. 2 i art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, ze zm.), § 5 Zarządzenia Ministra Zdrowia
i Opieki Społecznej z dnia 12 marca 1996r. w sprawie dopuszczalnych stężeń
i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez materiały budowlane, urządzenia i elementy wyposażenia w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi (M. P. z 1996r., Nr 19, poz. 231), art. 104 ustawy z dnia z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 98, ze zm.), w punkcie pierwszym zobowiązał Prezesa Spółdzielni Mieszkaniowej [...] " z siedzibą w [...] przy ul. [...] do usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...]
w [...] , powstającego podczas pracy urządzeń dźwigowych znajdujących się w maszynowni na [...] piętrze budynku wraz z kabinami poruszającymi się w szybach wind oraz wentylatora zamontowanego na dachu budynku przy ul. [...] , odpowiadającego za wymianę powietrza w pomieszczeniach mieszkalnych w/w budynku. Organ wskazał w punkcie drugim decyzji, że obowiązek wymieniony
w punkcie pierwszym należy wykonać do dnia [...] r.
Z uzasadnienia decyzji wynikało, że w związku z pismem L.E. z dnia [...] r., dotyczącym uciążliwości zaistniałych w jego lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] , powodowanych przez pracę głośną pracę urządzeń dźwigowych znajdujących się w maszynowni na [...] piętrze budynku wraz
z kabinami poruszającymi się w szybach wind oraz wentylatora zamontowanego na dachu budynku, odpowiadającego za wymianę powietrza
w pomieszczeniach mieszkalnych w/w budynku w dniu [...] r. przeprowadzone zostały pomiary poziomu dźwięku pomimo podanej w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego daty czynności ,,[...] r."
Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że praca urządzeń dźwigowych znajdujących się w maszynowni na [...] piętrze budynku wraz z kabinami poruszającymi się w szybach wind oraz wentylatora zamontowanego na dachu budynku przy ul. [...] , odpowiadającego za wymianę powietrza
w pomieszczeniach mieszkalnych w/w budynku powoduje w badanym pomieszczeniu, tj. w mieszkaniu nr [...] przekroczenia dopuszczalnych wartości średniego równoważnego i maksymalnego poziomu dźwięku dla pory dziennej i nocnej zawartych w Polskiej Normie PN-87-B-02151/02.
Zgodnie z § 5 Zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia
12 marca 1996r. w sprawie dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez materiały budowlane, urządzenia i elementy wyposażenia w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, dopuszczalny poziom hałasu emitowanego przez urządzenia i instalacje w pomieszczeniach określa Polska Norma PN-B-02151/02. Ponadto, zgodnie z art. 61 ustawy z dnia
7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami o których mowa wart. 5 ust. 2 cytowanej ustawy, tj. między innymi w sposób zapewniający ochronę przed hałasem i drganiami.
W związku z powyższym, organ zobowiązał Prezesa Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] " z siedzibą w [...] przy ul. [...] do usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu L. E..
Od decyzji organu I instancji odwołała się Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w [...] podnosząc, że hałas pochodzący od wentylatora może występować
w mieszkaniu lokatora ze względu na zdemontowane przez niego kratki wentylacyjne w otworach wyciągowych, zaś źródłem zwiększonego poziomu hałasu mogą być rządzenia dźwigowe. Odwołująca się podniosła również, że sukcesywnie modernizuje posiadane dźwigi ( w [...] r. zmodernizowano dwa), a w miarę posiadanych środków finansowych zamierza zmodernizować w ciągu roku kolejne dwa.
Spółdzielnia wskazała nadto, że zostały podjęte prace polegające na izolacji akustycznej ściany i stropu maszynowni dźwigów, które graniczą z mieszkaniem przy ul. [...] i prace te zostaną zakończone w [...] r.
Odwołująca się wniosła o przesunięcie terminu realizacji zobowiązania wynikającego z decyzji organu I instancji na pierwsze półrocze [...] r.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia
[...] r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] " z dnia[..] . zmienił zaskarżoną decyzję w zakresie terminu wykonania obowiązku usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu nr [...] przy
ul. [...] w [...] , ustalając termin jego wykonania do dnia 30 czerwca 2009 roku.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że w związku z pismem L.E. z dnia [...] r. w sprawie uciążliwości powodowanych hałasem w mieszkaniu od pracy urządzeń dźwigowych w maszynowni na [...] piętrze budynku i kabin poruszających się w szybach wind oraz wentylatora dachowego służącego do wymiany powietrza w budynku, w dniu
[...] r. przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] przeprowadzili pomiary poziomu dźwięku w mieszkaniu nr 49 przy ul. [...] w [...] . W protokole pomiarów hałasu z dnia
[...] r. stwierdzono, że praca urządzeń dźwigowych w maszynowni oraz wentylatora na dachu powodują w ww. mieszkaniu przekroczenie dopuszczalnego poziomu dźwięku, określonego w Polskiej Normie PN87/B-02151102: "Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem pomieszczeń w budynkach. Dopuszczalne wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach".
W związku z przekroczonymi dopuszczalnymi wartościami poziomu dźwięku
w badanym lokalu mieszkalnym, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny
w [...] w dniu [...] r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne zawiadamiając o tym strony, natomiast w dniu [...] r. wydał decyzję administracyjną zobowiązującą Prezesa Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] " w [...] do usunięcia w terminie do [...] r., w mieszkaniu Nr[...] przy ul. [...] , przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku, pochodzącego od głośnej pracy urządzeń, stanowiących techniczne wyposażenie budynku.
Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w [...] w dniu [...]r. odwołała się od decyzji organu I instancji wnosząc o przesunięcie terminu realizacji nałożonego obowiązki na pierwsze półrocze [...] r.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] potraktował ww. odwołanie jako wniosek o zmianę decyzji, w zakresie terminu wykonania obowiązku, i prowadził w związku z tym dalsze postępowanie dowodowe, w trakcie którego,
w dniu [...] r. w mieszkaniu nr[...] przy ul. [...] ,przeprowadził pomiary hałasu pochodzącego od pracy urządzeń dźwigowych w maszynowni oraz wentylatora na dachu, będących na wyposażeniu technicznym budynku. W wyniku przeprowadzonych pomiarów stwierdził, że po przeprowadzonej przez Spółdzielnię izolacji akustycznej ściany i stropu maszynowni zmniejszył się w ww. mieszkaniu poziom hałasu w pokoju, że wyeliminowany został hałas od wentylatora dachowego, ale nadal przekroczony jest dopuszczalny poziom dźwięku, głównie dla pory nocnej.
Decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 155 Kpa organ I instancji zmienił pkt 2 własnej decyzji z dnia 15 stycznia 2008 r. w ten sposób, że określił termin wykonania obowiązku do dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] uchylił tę decyzję
i umorzył postępowanie I instancji.
Rozpatrując odwołanie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] " z dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wskazał, że wziął pod uwagę całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz wyrażone przez strony stanowiska.
Organ wskazał na pismo L. E. z dnia [...] r., skierowane do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] , w którym strona sprzeciwia się by zmieniony został termin wykonania decyzji do końca
[...] r., gdyż jest to termin odległy na usunięcie uciążliwości hałasu w jego mieszkaniu i uzasadnia, że według niego SM "[...] " nie zgłaszała żadnych propozycji i wniosków w zakresie deklarowanego przez siebie terminu usunięcia nieprawidłowości oraz że nie odwoływała się od decyzji z dnia 15.01.2008r. co sprawiło, że decyzja stała się ostateczna. Ponadto ww. zakwestionował niemożność wykonania przez Spółdzielnię w [...] r. wymiany urządzeń dźwigowych ze względu na brak zaplanowania przez nią wystarczających środków finansowych. Według L. E., Spółdzielnia w przypadku braku środków mogłaby zaciągnąć kredyty na wymianę dwóch dźwigów i w latach następnych dokonywać spłaty kredytu
z wpływających do spółdzielni środków. W związku z niewykonaniem w terminie do [...] r. nałożonego obowiązku wnosił też o zastosowanie środków egzekucyjnych, które prowadzą do wykonania obowiązku, m.in. grzywny w celu przymuszenia oraz ewentualnego zlecenia obowiązku wykonania ekspertyzy technicznej w celu stwierdzenia, czy budynek został właściwie zaprojektowany
i wzniesiony pod względem ochrony użytkowników przed hałasem.
Spółdzielnia podając termin wykonania decyzji w [...] uzasadniała, że
w związku z planowaną w [...] r. wymianą zespołów napędowych wraz ze sterowaniem wind w budynku, należy oczekiwać, że wtedy spełnione zostaną wymogi w zakresie dopuszczalnego poziomu dźwięku w mieszkaniu nr [...] przy
ul. [...] . Spółdzielnia podkreśliła, że ma pod nadzorem osiem dźwigów,
z których dwa są po modernizacji w [...] r. oraz, że dźwigi będą sukcesywnie modernizowane, stosownie do kwalifikowania ich przez Urząd Dozoru Technicznego. Spółdzielnia poinformowała, że nie posiadała informacji o dokuczliwości pracy dźwigów, a z jej rozeznania wynika, że z posiadanych przez nią środków finansowych możliwe jest wykonanie remontu jedynie dwóch dźwigów w ciągu roku.
Spółdzielnia Mieszkaniowa podniosła, iż realizacja nałożonego decyzją zobowiązania ze względów formalno- prawnych, jak i merytorycznych nie jest możliwa w tak krótkim czasie. Spółdzielnia Mieszkaniowa, tak jak większość podmiotów gospodarczych, realizuje swoje zadania i zobowiązania w oparciu
o ustalone limity i preliminarze kosztów i dlatego w [...] r. nawet przy dołożeniu należytej staranności nie będzie możliwa przez nią realizacja zobowiązania. Spółdzielnia w związku z wydanym zaleceniem Urzędu Dozoru Technicznego jest w trakcie przygotowania remontu windy w klatce Nr [...] przy
ul. [...] , który wiąże się z wymianą napędu oraz sterowania. Stwierdza, że
w innych mieszkaniach sąsiadujących z maszynowniami istnieje także problem występowania hałasu, zatem więc w tych mieszkaniach przy okazji remontu zostanie wyeliminowany nadmiemy hałas.
Spółdzielnia uzasadniała przesunięcie terminu wykonania decyzji również tym, że windy w klatce przy ul. [...] są w dobrym stanie technicznym, co potwierdzało badanie Urzędu Dozoru Technicznego - poza przekroczeniem dopuszczalnego poziomu hałasu, oraz że musi uwzględnić priorytet wykonania modernizacji wind wyznaczonych przez Urząd Dozoru Technicznego. Stąd musiałaby odłożyć ich remont, a w konsekwencji spowodować konieczność wyłączenia ich nawet z eksploatacji, co potwierdzają załączone protokoły badań okresowych. Według Spółdzielni, taka sytuacja jest nie do zaakceptowania w 12 piętrowych budynkach, w których są 52 mieszkania.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] kierując się zaleceniami określonymi w art. 7 Kpa wziął pod uwagę zarówno interes społeczny, jak i miał na względzie słuszny interes strony. Spółdzielnia Mieszkaniowa [....] " w [....] poczyniła kroki zmierzające do wyciszenia hałasu pochodzącego od wind, ale mimo to nadal są przekroczenia dopuszczalnego hałasu. Jednakże Spółdzielnia podjęła dalsze działania celem skutecznego wyeliminowania hałasu. Uwzględniła to w swoim planie remontów, kierując się zasadą zabezpieczenia
w pierwszej kolejności stanu technicznego wind, które mogą stwarzać niebezpieczeństwo dla użytkowników.
Nie można pominąć argumentów Spółdzielni i jej interesu oraz należy ocenić realnie możliwość wykonania obowiązku.
W oparciu o analizę zgromadzonej dokumentacji sprawy, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] uznał zasadność argumentów przytoczonych przez stronę.
Przyjęty harmonogram działań pozwala przyjąć, że Spółdzielnia w [...] r. dokona wymiany napędu i sterowania wind, co w pełni zaspokoi roszczenie L. E..
Przy podejmowaniu decyzji uwzględniono słuszne interesy stron, zarówno . E., jak i Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] ", która zobowiązana jest do zabezpieczenia interesu wszystkich mieszkańców tej Spółdzielni.
L. E. wywiódł skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] .
Zarzucał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 131 i art. 10 Kpa oraz wniósł o jej uchylenie i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi L. E. podniósł, że zgodnie z zasadą określoną w art. 131 Kpa, o wniesieniu odwołania organ administracji publicznej, który wydał decyzję, winien zawiadomić strony. Skarżący przed wydaniem zaskarżonej decyzji
z [...] r. przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, nie został powiadomiony w trybie określonym w art. 131 kpa o wniesieniu odwołania przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " (pismo z [...] , znak L.dz. [....]). Wcześniej organ niższej instancji nie powiadomił go także o tym fakcie, gdyż uznał, że przywołane pismo nie stanowi odwołania od decyzji z dnia [...] .
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wydał w [...] od razu decyzję uznającą odwołanie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] ", jednakże uniemożliwił skarżącemu czynny udziału w tym stadium postępowania, w szczególności skarżący nie mógł się wypowiedzieć co do zebranych dowodów i odnieść do argumentów użytych przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " w piśmie z dnia [...] r. uznanym przez organ drugiej instancji za odwołanie od decyzji z dnia [....] r.
Ponadto zarzucał, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uwzględniając w całości odwołanie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" i zmieniając termin usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w [...] na dzień [...] roku naruszył art. 7 i 8 Kpa. Organ drugiej instancji bezkrytycznie przywołał argumentację Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] -, że urządzenia dźwigowe w klatce nr [...] budynku przy
ul.[...] są w dobrym stanie technicznym oraz, że Spółdzielnia nie posiadała informacji o dokuczliwości pracy dźwigów. Takie twierdzenia przeczą dowodom zebranym w trakcie postępowania. W aktach sprawy znajduje się pismo skarżącego z dnia [...] r. skierowane do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] ", w sprawie uciążliwości będącej przedmiotem postępowania, które poprzedziły dwukrotne spotkania z z członkami zarządu ww. Spółdzielni. Ponadto na jego wniosek zostało przeprowadzone w dniu [....] r. przez Urząd Dozoru Technicznego w [...] badanie przedmiotowych dźwigów w klatce nr [...] . W protokole z badania z dnia [...] r. Urząd zalecił wykonanie specjalistycznych badań natężenia hałasu oraz drgań, czego Spółdzielnia nie wykonała. (protokół w aktach sprawy). Strona postępowania - Spółdzielnia, jako właściciel budynku odpowiedzialny za stan techniczny obiektu i urządzeń zlekceważyła zalecenie Urzędu Dozoru Technicznego. Badania hałasu zostały dopiero przeprowadzone przez Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną na odrębny wniosek skarżącego w dniu [...] r. Zatem druga strona postępowania lekceważyła od początku zgłoszenia dotyczące uciążliwości i zagrożenia zdrowia w moim lokalu mieszkalnym spowodowane nadmiernym hałasem. Nierzetelność Spółdzielni Mieszkaniowej "[....] " i lekceważenie pisma z dnia [...] r. oraz zalecenia Urzędu Dozoru Technicznego z dnia [....] r., spowodowało opóźnienia w podjęciu działań prowadzących do usunięcia zagrożenia hałasem.
W ocenie skarżącego, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wydając zaskarżoną decyzję nie dokonał dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie wziął pod uwagę słusznego mojego interesu jako strony postępowania wyznaczając termin usunięcia przyczyn ponadnormatywnego hałasu, wygodny dla Spółdzielni i zbyt odległy. Organ nie wziął pod uwagę faktu, że tak odległy termin proponowany przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " jest spowodowany między innymi jej opieszałością i lekceważeniem wcześniejszych zgłoszeń i zalecenia Urzędu Dozoru Technicznego. Ponadto nie wziął pod uwagę faktu, że w mieszkaniu skarżącego występuje bardzo znaczące przekroczenie norm hałasu, co naraża jego i jego rodzinę w tak długim czasie (do [...] r.) na szkody zdrowotne i uciążliwości z tym związane. Nie kierował się więc dobrem strony w podjęciu zaskarżonej decyzji i nie zbadał stanu faktycznego oceniając realne i rynkowe możliwości (co do terminu) usunięcia przyczyny nadmiernego hałasu, które to możliwości skarżący opisał szczegółowo w swoim piśmie z dnia [...] r. kierowanym do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] oraz w piśmie z dnia [...] r. stanowiącym odwołanie od decyzji z dnia [...] r.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Zatem, Sądy kontrolują czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego
i procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, albo stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność. Jedynie wówczas jest bowiem możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji, bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.).
W myśl art.134 powołanej wyżej ustawy, sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zatem dokonują kontroli legalności również z urzędu, niezależnie od oceny zasadności zarzutów podniesionych w skardze.
Przeprowadzone w tych ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie.
Zauważyć należy, iż zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej
w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego określony został w art. 4 ust. 1 ustawy
z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.). W dacie orzekania przez organy administracji przedmiotowy przepis stanowił, iż do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne
i zdrowotne, w szczególności dotyczących:
1) higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości powietrza atmosferycznego, gleby, wód i innych elementów środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach;
2) utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, dróg, ulic oraz osobowego
i towarowego transportu kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego;
3) warunków produkcji, transportu, przechowywania i sprzedaży żywności oraz warunków żywienia zbiorowego;
3a) nadzoru nad jakością zdrowotną żywności;
4) warunków zdrowotnych produkcji i obrotu przedmiotami użytku, materiałami
i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, kosmetykami oraz innymi wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie ludzi;
5) warunków zdrowotnych środowiska pracy, a zwłaszcza zapobiegania powstawaniu chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami pracy;
6) higieny pomieszczeń i wymagań w stosunku do sprzętu używanego w szkołach
i innych placówkach oświatowo-wychowawczych, szkołach wyższych oraz
w ośrodkach wypoczynku;
7) higieny procesów nauczania;
8) przestrzegania przez osoby wprowadzające substancje lub preparaty chemiczne do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz przez użytkowników substancji lub preparatów chemicznych obowiązków wynikających z ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 84, z późn. zm.);
9) przestrzegania przez podmioty wprowadzające do obrotu prekursory kategorii 2 i 3 obowiązków wynikających z ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1485), rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 273/2004 z dnia 11 lutego 2004 r. w sprawie prekursorów narkotykowych oraz rozporządzenia (WE) Rady nr 111/2005 z dnia 22 grudnia 2004r. określającego zasady nadzorowania handlu prekursorami narkotyków pomiędzy Wspólnotą a państwami trzecimi.
Bezsprzecznie przedmiot postępowania, tj. zapewnienie ochrony zdrowia ludzi przed szkodliwym wpływem ponadnormatywnego hałasu znajduje się w zbiorze spraw należących do zakresu zadań i kompetencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej, mimo, iż wymagania w zakresie ochrony przed hałasem i drganiami w odniesieniu do budynków określone zostały w § 323 - 327 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Z kolei organem uprawnionym do wydania stosownej decyzji, w świetle art. 12 ust. 1 w/w ustawy jest państwowy powiatowy inspektor sanitarny.
Podstawę normatywną do wydania stosownej decyzji administracyjnej stanowi zaś art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej zgodnie z którym, w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień.
W przedmiotowej sprawie, co warte odnotowania, stosowna decyzja administracyjna nakazująca usunięcie przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu przy ul.[...] w [...] , powstającego podczas pracy urządzeń dźwigowych znajdujących się w maszynowni na [...] piętrze budynku wraz z kabinami poruszającymi się w szybach wind oraz wentylatora zamontowanego na dachu budynku przy ul. [...] , odpowiadającego za wymianę powietrza w pomieszczeniach mieszkalnych budynku, została wydana. Organ wskazał również termin wykonania obowiązku, pierwotnie na dzień r. (decyzja organu I instancji), a następnie [...] r. (decyzja II instancji).
O zmianę terminu wykonania obowiązku wystąpił podmiot na rzecz którego obowiązek został nałożony- Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w [....].
Podkreślić należy, że art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej stanowi, że organ nakazując w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych uchybień, ustala termin ich usunięcia. Chociaż z brzmienia przepisu to nie wynika, termin ten może być przez organ zmieniany, zaś zmiana ta - w przypadku decyzji nieostatecznej - może nastąpić, o ile organ uzna tę okoliczność za uzasadnioną, w ramach zamkniętego katalogu decyzji organu odwoławczego, zawartego w art. 138 Kpa.
W tej sprawie, na skutek wniesionego odwołania organ odwoławczy miał zatem możliwość ustalenia nowego terminu usunięcia uchybień przez podmiot zobowiązany - Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " w Szczecinie, o ile zaszłyby ku temu uzasadnione okoliczności.
Organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa zmienił termin usunięcia uchybień i ustalił termin nowy.
Wskazać jednak należy, że powołany wyżej przepis uprawnia organ odwoławczy do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości albo w części i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy (...).
Organ odwoławczy tymczasem wbrew uprawnieniom wynikającym z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa zmienił zaskarżoną decyzję w zakresie terminu usunięcia przyczyny ponadnormatywnego poziomu dźwięku w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...] w [...] ustalając termin jego wykonania do dnia [...] r.
Rozstrzygnięcie o takiej treści stanowi istotne uchybienie proceduralne, jednakże na uchylenie zaskarżonej decyzji miały wpływ przyczyny, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.
Ustawodawca nie wskazał organom inspekcji sanitarnej kryteriów, jakimi organ ten winien kierować się przy ustalaniu terminu usunięcia stwierdzonych uchybień. Nie oznacza to jednak pełnej, niczym nie ograniczonej dowolności.
W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania organ bezspornie stwierdził, że zostały naruszone normy poziomu hałasu w mieszkaniu L. E., a Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w [...] została zobowiązana do ich usunięcia.
Organ I instancji ustalając termin [...] r. nie wskazał, jakimi kryteriami kierował się przy jego ustalaniu. Zważywszy na rodzaj stwierdzonych naruszeń oraz stosunkowo nieodległy termin ich usunięcia, chodziło niewątpliwie o jak najszybsze usunięcie uciążliwości związanych z hałasem w mieszkaniu skarżącego.
W postępowaniu odwoławczym zobowiązana Spółdzielnia nie przedstawiła żadnych dowodów, z których jasno wynikałoby, że jest gotowa uciążliwości usunąć, w rozsądnym terminie, po uwzględnieniu możliwości sfinansowania koniecznych prac, zaś organ odwoławczy dowodów tych nie zażądał. Niejasne są zatem kryteria na których oparł się organ odwoławczy wyznaczając tak odległy termin usunięcia naruszeń, wydłużając pierwotnie ustalony o ponad rok. Argumenty powołane przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego nie znajdują oparcia w przedłożonych Sądowi aktach administracyjnych.
Organ wydłużając termin usunięcia uchybień przez Spółdzielnię wskazał jedynie na interes Spółdzielni, pominął natomiast całkowicie skutki jakie decyzja ta wywoła dla osoby, która niejako zainicjowała postępowanie w tej sprawie i której argumentom nie odmówiono racji chociażby poprzez wydanie decyzji nakładającej na Spółdzielnię Mieszkaniową obowiązek usunięcia przyczyny ponadnormatywnego hałasu.
W takich sprawach jak ta, która jest przedmiotem rozpoznania przez Sąd, organ szczególnie uważnie winien równoważyć interesy stron postępowania. Oparcie decyzji wyłącznie na interesie jednej ze stron, z punktu widzenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, jest niedopuszczalne.
Umknęło również uwadze organowi odwoławczemu, że w tzw. postępowaniu międzyinstancyjnym, po wniesieniu przez stronę odwołania, organ I instancji może prowadzić postępowanie dowodowe wyłącznie na zlecenie organu odwoławczego, na podstawie art. 136 Kpa. W tej sytuacji dowody przeprowadzone przez organ
I instancji z własnej inicjatywy po dniu [...] r. (m.in. pomiary kontrolne), powinny zostać w postępowaniu odwoławczym pominięte, natomiast o konieczności ponownego ich przeprowadzenia zdecydować winien organ II instancji.
Za zasadny uznać należy zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organ art. 131 Kpa poprzez niezawiadomienie go o wniesionym przez Spółdzielnię Mieszkaniowa "[...] " odwołaniu od decyzji z dnia [...] r. Obowiązek zawiadomienia wszystkich stron i podmiotów na prawach strony o wniesieniu odwołania ma na celu umożliwienie podjęcia w postępowaniu odwoławczym obrony przez strony interesów prawnych . Dlatego też organ obowiązany jest umożliwić stronie, jak i podmiotom na prawach strony zaznajomienie się z wniesionym odwołaniem.
Na gruncie tej sprawy zaniechanie przez organ wykonania obowiązku z art. 131 Kpa spowodowało wszczęcie z inicjatywy L. E. postępowania skargowego z naruszeniem art. 234 pkt 1 Kpa, czego skutkiem było zaprezentowanie przez organ wyższego stopnia merytorycznego stanowiska w sprawie przed zakończeniem postępowania odwoławczego i wydaniem decyzji w sprawie.
Reasumując, wobec wyżej stwierdzonych uchybień należało wyeliminować
z obrotu prawnego decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego
w [...] z dnia [...] r.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło