I SA/Sz 618/08

WyrokWSA w Szczecinie2009-02-04

Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Zofia Przegalińska, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zwrot samochodu do innego państwa członkowskiego UE, po złożeniu deklaracji nabycia wewnątrzwspólnotowego i zapłacie podatku akcyzowego, może stanowić podstawę do stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne powinny zbadać, czy faktycznie doszło do nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego przez skarżącą. Samo złożenie deklaracji AKC-U i zapłata akcyzy nie przesądzają ostatecznie o braku możliwości zwrotu podatku, jeśli podatnik twierdzi, że podatek został zapłacony nienależnie, a zwrot samochodu do innego państwa członkowskiego może wskazywać na brak nabycia własności. Organy celne naruszyły przepisy postępowania, nie podejmując działań niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Skarżąca W.K. złożyła deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego i zapłaciła podatek akcyzowy od samochodu osobowego, który następnie zwróciła do Niemiec, gdzie był zarejestrowany. Organy celne odmówiły zwrotu podatku, uznając, że zwrot samochodu należy traktować jako dostawę wewnątrzwspólnotową, a skarżąca nie spełniła przesłanki prowadzenia działalności gospodarczej wymaganej do zwrotu akcyzy z tytułu takiej dostawy. Skarżąca twierdziła, że podatek został zapłacony omyłkowo, a dokumenty dotyczące nabycia były niepełne.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej, stwierdzenie, że decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.),, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Joanna Marska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 lutego 2009 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] nr [...], którą odmówiono W.K. zwrotu podatku akcyzowego w kwocie [...] od samochodu osobowego maki [...]. Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że w dniu 11 września 2007r. do Urzędu Celnego wpłynął wniosek W.K. zamieszkałej w [...] o zwrot pobranego podatku akcyzowego w kwocie [...] uiszczonego w dniu 3 września 2007r. w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego marki [...] o numerach nadwozia [...], rok produkcji 2007 i pojemności silnika 1998 cm3, dla którego złożona została deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U zarejestrowana w Urzędzie pod numerem [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu wniosku W.K. wyjaśniła, że zwróciła samochód do Niemiec, gdzie był i nadal jest zarejestrowany. Naczelnik Urzędu Celnego odmówił stronie zwrotu akcyzy. W odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego strona stwierdziła, że podatek akcyzowy został wpłacony omyłkowo, samochód nie może być przedmiotem przesunięcia międzyunijnego, gdyż w Polsce fizycznie nie istnieje, nie został przez nikogo przekazany, zarejestrowany ani nie istnieje żaden inny dokument. Strona informuje, że w dniu 5 września 2007r. przedmiotowy samochód został zarejestrowany w Niemczech pod numerem rejestracyjnym [...]. Rozpatrując sprawę w wyniku wniesionego odwołania Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia i nie podzielił zarzutów w nim zawartych. Dyrektor wskazał, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z czynnością podlegającą opodatkowaniu akcyzą, wskazaną w ustawie o podatku akcyzowym. Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 11 ustawy pod pojęciem nabycia wewnątrzwspólnotowego należy rozumieć przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. W rozpoznawanej sprawie W.K. złożyła deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U i uiściła podatek w zadeklarowanej kwocie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zwrot akcyzy z tytułu wywozu wyrobu niezharmonizowanego z terytorium kraju na terytorium innego kraju członkowskiego Wspólnoty Europejskiej regulują przepisy dotyczące dostawy wewnątrzwspólnotowej. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz. 257 ze zm.) dostawa wewnątrzwspólnotowa to przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium kraju na terytorium państwa członkowskiego. Podatnikowi, który dostarczył wyroby akcyzowe (niezharmonizowane – samochód osobowy), na terytorium kraju członkowskiego przysługuje zwrot akcyzy, o ile dokonał tej czynności w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Tak stanowi art. 77 ust.1ustawy o podatku akcyzowym. Jak dalej stwierdził Organ odwoławczy W.K. nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód jako osoby fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej i również zwróciła się o zwrot podatku akcyzowego jako osoba fizyczna nie spełniając tym samym podstawowej przesłanki wynikającej z art. 77 ust.1 ustawy o podatku akcyzowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca W.K. wniosła o zwrot akcyzy w kwocie [...] od samochodu, który zwróciła właścicielowi do Niemiec. Wyjaśniła. że otrzymała od sprzedającego tylko zamówienie na nowy samochód, bez aktu kupna sprzedaży oraz tylko część 1 dowodu rejestracyjnego bez części 2. Tylko z tymi dokumentami zwróciła się do Urzędu Celnego, gdzie bez wnikliwej ich kontroli ustalono, że jest to nabycie wewnątrzwspólnotowe i ustalono wysokość opłaty akcyzowej, która przez skarżącą została zapłacona. Nadto skarżąca wyjaśniła, że te niepełne dokumenty okazały się niewystarczające aby mogła stać się właścicielem pojazdu, w związku z tym samochód został zwrócony właścicielowi otrzymała zwrot pieniędzy. W dalszej części uzasadnienia skargi zawarte zostało wyjaśnienie jak przebiegały kontakty skarżącej z Urzędem Celnym. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest zasadna. W niniejszej sprawie, skarżąca W.K. w dniu 11 września 2007r.(data wpływu do urzędu) wniosła podanie zaznaczając, że dotyczy ono zwrotu akcyzy od samochodu. Jednakże, zarówno z treści tego podania jak i odwołania skarżącej wynika, że chodzi o zwrot nienależnie zapłaconego podatku akcyzowego. W tej sytuacji Organy celne, w ocenie sądu powinny zbadać, czy istotnie nie doszło do nabycia wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego przez skarżącą i czy zachodzi sytuacja, w której należałoby dokonać stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego. Przypomnieć należy, iż stosownie do art. 73 § 1 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, a stosownie do § 2 pkt 2 art. 73 nadpłata powstaje z dniem złożenia deklaracji podatku akcyzowego – dla podatników podatku akcyzowego. Wprawdzie, jak słusznie stwierdził Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę podstawą poboru akcyzy jest deklaracja, w tym wypadku AKC-U i nie są konieczne żadne inne dokumenty w celu pobrania akcyzy, to jednak w sytuacji kiedy podatnik twierdzi, że niesłusznie podatek został zapłacony to Organ celny powinien zażądać od strony dowodów potwierdzających, że istotnie nie doszło do nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobu akcyzowego. Nietrafne, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie jest stanowcze przyjęcie przez Organy celne, że złożenie deklaracji AKC-U powoduje nieodwracalność sytuacji i niezależnie od tego czy skarżąca ostatecznie nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy czy też nie, fakt złożenia deklaracji AKC-U i zapłata akcyzy skutkują, iż zwrot tego samochodu może być traktowany wyłącznie jako dostawa wewnątrzwspólnotowa. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy celne powinny przede wszystkim ustalić czy doszło do nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego i stosownie do dokonanych ustaleń rozważyć stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 p 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji uznając, iż naruszenie przepisów prawa materialnego nastąpiło przez to, iż wobec skarżącej zastosowano art. 77 § 1 ustawy o podatku akcyzowym, który nie mógł znaleźć zastosowania w sprawie bowiem nie ustalono, że skarżąca dokonała dostawy wewnątrzwspólnotowej. Organy celne naruszyły też przepisy postępowania tj. art.122 Ordynacji podatkowej bowiem nie podjęły żadnych działań niezbędnych w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zwłaszcza w kontekście twierdzenia skarżącej, że nie dysponowała umową kupna sprzedaży, a jedynie zamówieniem na samochód, wskazana okoliczność stawia pod znakiem zapytania fakt nabycia wewnątrzwspólnotowego. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło