II FZ 292/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-06-17
Skład orzekający: Sędzia NSA Bogusław Dauter
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z o.o. może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu sądowym, jeśli wielokrotnie nie przedkłada aktualnych dokumentów źródłowych potwierdzających jej złą kondycję finansową, mimo wezwań sądu?Ratio decidendi
Zażalenie spółki na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy jest bezzasadne. Ciężar wykazania złej kondycji finansowej poprzez przedłożenie aktualnych dokumentów źródłowych spoczywa na wnioskodawcy. Powielanie argumentacji bez przedstawienia nowych, rzetelnych dowodów finansowych, zwłaszcza w sytuacji wcześniejszych prawomocnych orzeczeń odmawiających prawa pomocy, uniemożliwia przyznanie tego prawa.Stan faktyczny
Spółka z o.o. "P." złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym podatku dochodowego od osób prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na wielokrotne nieprzedłożenie przez spółkę aktualnych dokumentów źródłowych potwierdzających jej złą sytuację finansową, mimo wcześniejszych wezwań i prawomocnych orzeczeń odmawiających prawa pomocy. Spółka wniosła zażalenie, argumentując, że sąd ma możliwość obserwacji jej sytuacji finansowej od lat i wynika z niej brak środków.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "P." Sp. z o.o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 kwietnia 2011 r., o sygn. akt I SA/GL 838/08 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi "P." Sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 20 czerwca 2008 r., Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z 26 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił spółce z o.o. "P." w Z. przyznania prawa pomocy.
W uzasadnieniu sąd podał, że zgłoszony przez spółkę wniosek o przyznanie prawa pomocy był kolejnym wnioskiem w tym przedmiocie w toczącym się postępowaniu i po raz kolejny nie mógł on zostać uwzględniony ze względu na nie przedłożenie przez skarżącą dokumentów źródłowych w trybie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.". Sąd zwrócił ponadto uwagę, że dane jakie zostały zgromadzone w postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy pochodzą z 2006 r. i obrazują sytuację finansową spółki z tego czasu, a fakt, iż okazały się one nie wystarczające do zadośćuczynienia wnioskowi potwierdzony został prawomocnymi postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego, zapadłymi w toczących się równoległe postępowaniach.
Spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, w którym podniosła, że sąd ma możliwość obserwacji sytuacji finansowej skarżącej od czterech lat i z obserwacji tej jednoznacznie wynika, że skarżąca pozbawiona została środków finansowych i nie jest w stanie ponosić kosztów postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie jest bezzasadne. Przede wszystkim treść zażalenia jest niemalże identyczna nie tylko z treścią wniesionego wcześniej sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z 9 lutego 2011 r. (k. 291 akt), ale pokrywa się również z treścią zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 grudnia 2010 r. w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu (k. 264) oraz zażalenia na postanowienie tegoż sądu z 27 lipca 2010 r. odmawiające już wcześniej przyznania prawa pomocy (k. 224). Analiza akt dowodzi, że skarżąca spółka, działająca poprzez swoje organy w osobie prezesa zarządu W. S., na kolejnych etapach postępowania oraz w licznych postępowaniach wpadkowych w sprawie ze skargi powiela argumentację dotyczącą złej kondycji finansowej, nie przedkładając jednak żadnych rzetelnych, a przede wszystkim aktualnych dokumentów źródłowych na poparcie swych twierdzeń.
W orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym prawa pomocy podkreśla się, że zgodnie z treścią art. 246 p.p.s.a. prawo to może być przyznane wnioskodawcy, gdy to on wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Referendarz sądowy lub sąd winien wezwać wnioskodawcę do przedłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych, gdyby oświadczenie zawarte we wniosku składanym na formularzu urzędowym okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego (art. 255 p.p.s.a.), jednakże ciężar wykazania w sposób jak najpełniejszy i przekonujący złej kondycji finansowej poprzez przedłożenie do akt sprawy stosownych dokumentów spoczywa na samym wnioskodawcy. Dokumentacja źródłowa powinna być przy tym aktualna, zwłaszcza w sytuacji, gdy wcześniejszy wniosek w tym samym przedmiocie został załatwiony prawomocnym orzeczeniem sądu, niekorzystnym dla wnioskodawcy.
Jeśli chodzi o działania, o jakich mowa powyżej, skarżąca spółka zachowuje całkowicie bierną postawę procesową, na co słusznie zwrócił uwagę sąd pierwszej instancji. Do akt sprawy nie wpłynęły żadne nowe dokumenty źródłowe o charakterze finansowo – księgowym, które są niezbędne dla oceny rzeczywistych możliwości finansowych spółki. Zażalenie nie zawiera w tym względzie żadnego wyjaśnienia, nie podniesiono w nim również żadnych rzeczowych zarzutów, wskazujących na wadliwość rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do podważenia zaskarżonego postanowienia i oddalił zażalenie stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło