II SA/Gl 987/08
WyrokWSA w Gliwicach2009-02-25
Skład orzekający: Rafał Wolnik, Ewa Krawczyk, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania istniejącego obiektu budowlanego powinna uwzględniać wszystkie przesłanki z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym dotyczące nowej zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nie wszystkie przesłanki z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczące nowej zabudowy, mają zastosowanie do ustalenia warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania istniejącego obiektu. Kluczowe jest jedynie zachowanie kontynuacji funkcji istniejącej zabudowy. Kwestie dotyczące usytuowania obiektu, przepisów technicznych, ekspertyzy technicznej budynku czy rozgraniczenia działek należą do właściwości postępowania w oparciu o Prawo budowlane, a nie postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S. i M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny. Skarżący zarzucali naruszenie zasad postępowania, art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, brak ekspertyzy technicznej budynku oraz nieuwzględnienie przepisów warunków technicznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska- Banacka, Protokolant Referent Anna Cyganek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2009 r. sprawy ze skargi K. S. i M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu oddala skargę.
Decyzją nr [...] z dnia [...] roku, wydaną w oparciu o art. 60, 61, 59 ust. 1, 54, 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80 z 2003 r., poz. 717 z zm., dalej powołana jako "ustawa") Prezydent Miasta S. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu – na wniosek B. K. – dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny na działce nr [...] przy ul. [...] w S..
Z uwagi na charakter inwestycji (zmiana sposobu użytkowania istniejącego budynku) nie ustalono w decyzji warunków zabudowy stwierdzając, iż pozostaną one bez zmian. Podobnie zmianie nie ulegnie powierzchnia zabudowy.
Ustalono natomiast obowiązek zachowania minimum 50 % powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do powierzchni działki, warunki w zakresie kolorystyki, ochrony środowiska i zabytków, infrastruktury technicznej i komunikacji – w tym dojazd do działki z drogi publicznej – ul. [...], warunki w zakresie ochrony interesu osób trzecich (pkt 2d) oraz warunki wynikające z faktu usytuowania obiektów na terenach górniczych.
Do decyzji dołączono załącznik graficzny zawierający linie rozgraniczające teren inwestycji, analizę słowną i graficzną oraz projekt decyzji odpowiadający wymogom prawa.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że przeprowadzone postępowanie wykazało spełnienie przez zamierzenie budowlane wymagań art. 61 ust. 1 ustawy.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył H. S. działając jako przedstawiciel małoletnich K. i M. S.. Zarzucił w nim organowi I instancji naruszenie zasad postępowania administracyjnego przez ograniczenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu oraz art. 61 ustawy.
Wskazał na brak rozgraniczenia działki wnioskodawczyni z działką skarżących, co w ocenie skarżących powinno odbyć się na koszt wnioskodawczyni, ograniczenie prawa własności skarżących przez dopuszczenie zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny w sytuacji gdy budynek objęty decyzją znajduje się w granicy działek stron. Podkreślił, że gmina S. nie dysponuje studium co uniemożliwia ustalenie przyszłej polityki przestrzennej gminy na terenie objętym wnioskiem oraz wskazał na wielkość działki inwestorki, która pozwala na usytuowanie na niej budynków w sposób zgodny z odrębnymi przepisami.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Zdaniem organu odwoławczego w świetle ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wnioskowana inwestycja jest dopuszczalna. Decyzja ustalająca warunki została wydana w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu i spełnia przewidziane dla niej wymagania. Decyzja ta nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich i nie rodzi prawa do terenu. Stwarza ona możliwość do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego na warunkach określonych w Prawie budowlanym i to w postępowaniu prowadzonym o przepisy tej ostatniej ustawy organ architektoniczno-budowlany rozstrzyga np. o usytuowaniu okien w budynku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucili naruszenie zaskarżoną decyzją art. 61 ust. 1 ustawy, wskazali na brak ekspertyzy technicznej budynku, od której zależy możliwość zmiany sposobu jego użytkowania, naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy przez nieuwzględnienie przepisów warunków technicznych regulujący usytuowanie obiektów na działkach budowlanych. Powtórzono także stanowisko zawarte już w odwołaniu, sprowadzające się do potrzeby zawieszenia postępowania w sprawie z uwagi na brak studium.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy, w przypadku braku planu miejscowego, zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dla działań zmieniających sposób użytkowania obiektu wiąże się z koniecznością uzyskania na nie także pozwolenia na podstawie art. 71 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków wymienionych w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Należy jednak mieć na uwadze, że wymóg spełnienia wszystkich warunków z powyższego przepisu dotyczy "nowej zabudowy". Nie wszystkie z nich odnoszą się do ustalenia warunków dla zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Celem ustalenia spełnienia warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 organ prowadzący postępowanie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003, nr 164, poz. 1588) wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji i cech, o których mowa w art. 61 ust. 1 – 5.
Powołany przepis to jest art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy – zdaniem Sądu – ma również zastosowanie do ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zmiany sposobu użytkowania obiektu, ale jedynie w zakresie kontynuacji funkcji, o której stanowi.
Dokonywanie analizy pozostałych parametrów wskazanych w pkt 1 ust. 1 art. 61 ustawy byłoby uzasadnione jako dotyczących nowej zabudowy, a nie istniejącego obiektu.
W niniejszej sprawie organ I instancji sporządził analizę graficzną oraz słowną i wykazał, że w najbliższym sąsiedztwie zamierzonej inwestycji znajdują się działki z zabudową mieszkalną jednorodzinną, uzupełnioną budynkami gospodarczymi i garażami. Projektowana zmiana sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny stanowi więc kontynuację obowiązującej w obszarze analizowanym funkcji.
Przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy nie są przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury regulujące warunki techniczne jakie powinny spełniać budynki i ich usytuowanie na działce (Dz. U. 02.75.690). Przepisy te zostały wydane na podstawie Prawa budowlanego i znajdują zastosowanie w postępowaniach prowadzonych w oparciu o tę ustawę. Dlatego zarzuty skarżących dotyczące usytuowania obiektu, potencjalnych okien, wysokości komina, powierzchni i szerokości działki inwestorki nie mogą zostać uwzględnione w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla zmiany sposobu użytkowania obiektu. Nie mają one bowiem związku z prowadzonym postępowaniem i wydaną decyzją, która w istocie ogranicza się do stwierdzenia dopuszczalności zmiany sposobu użytkowania wskazanego obiektu i otwiera inwestorowi możliwość wystąpienia do właściwego organu architektoniczno-budowlanego o wyrażenie zgody na dokonanie tej zmiany (na podstawie Prawa budowlanego).
Z tego też powodu brak było podstaw do zobowiązania inwestora do złożenia jakiejkolwiek ekspertyzy technicznej spornego budynku, bowiem ekspertyza taka może być dopiero wymagana w postępowaniu związanym z udzieleniem pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania.
Nadto o niemożności nakładania na inwestora tego typu obowiązku stanowi expressis verbis art. 52 ust. 3 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy. Dotyczy to także żądania przeprowadzenia na koszt inwestora rozgraniczenia między działką, na której usytuowany jest przedmiotowy budynek, a działką skarżących.
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania nie rodzi praw do terenu ani nie narusza praw osób trzecich (art. 63 ust. 2) o czym skarżący zostali poinformowani decyzją organu I instancji.
Zarzuty w tym zakresie zasadnie zostały przez organ odwoławczy uznane za nieuprawnione.
Nie doszło też – zdaniem składu orzekającego – do naruszenia w sprawie zasady czynnego udziału w postępowaniu skarżących, a istotnie występujące pewne wadliwości w zakresie doręczenia pism organów przedstawicielowi ustawowemu skarżących nie miały wpływu na wynik sprawy.
Powyższe doprowadziło Sąd do wniosku, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i dlatego skarga na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło