II FZ 528/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-04
Skład orzekający: Tomasz Zborzyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, dysponując znacznym majątkiem w nieruchomościach i osiągając miesięczne dochody w wysokości 6600 zł brutto, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym w celu pokrycia kosztów postępowania sądowego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że skarżący, dysponując znacznym majątkiem w nieruchomościach oraz osiągając miesięczne dochody w wysokości 6600 zł brutto na utrzymanie czteroosobowej rodziny, nie spełnił przesłanki niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Sąd podkreślił, że prawo pomocy nie przysługuje jedynie z powodu braku wolnych środków, lecz gdy całość dochodów i majątku jest niezbędna na bieżące utrzymanie.Stan faktyczny
Skarżący H.R. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy odmawiające mu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wniosek o przyznanie prawa pomocy uzasadniał niemożnością pokrycia wpisu od zażalenia z uwagi na bieżące wydatki na utrzymanie rodziny. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na posiadanie przez skarżącego znaczącego majątku w postaci nieruchomości oraz miesięczne dochody w wysokości 6600 zł brutto.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 4 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 635/08 w sprawie ze skargi H.R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 22 sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki postanawia: oddalić zażalenie
W zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 24 marca 2010 r., H.R. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od zażalenia w wysokości 100,-zł.
Zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2010 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy pozostawił wniosek bez rozpoznania.
Na skutek sprzeciwu wniesionego przez skarżącego od powyższego zarządzenia, sprawę w przedmiocie prawa pomocy rozpoznawał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. We wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonym na urzędowym formularzu, skarżący podał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostają z nim żona – R.R. oraz dwójka pełnoletnich dzieci. Skarżący jest właścicielem dwóch mieszkań położonych w B. o wielkości 47m2 i 34m2 oraz ½ hali produkcyjnej w G. . Skarżący uzyskuje z działalności gospodarczej dochody w wysokości 4000,- zł brutto, a jego żona 2600,- zł brutto. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2010 r. Sąd pierwszej instancji odmówił H.R. przyznania prawa pomocy.
Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, w którym podniósł, iż nie posiada środków pozwalających na uiszczenie wpisu od zażalenia. W uzasadnieniu zażalenia skarżący argumentował, że uzyskiwane dochody wydatkuje na pokrycie bieżących potrzeb rodziny, przez co nie jest w stanie ponieść kosztów należnego wpisu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 245. § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, jest wykazanie przez tę osobę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. ).
Przedmiotem kontroli instancyjnej dokonywanej w postępowaniu zażaleniowym przez Naczelny Sąd Administracyjny jest zgodność z prawem orzeczeń wydawanych przez sądy pierwszej instancji. Co do zasady NSA nie rozpoznaje ponownie sprawy merytorycznie, a jedynie bada czy przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia nie doszło do naruszenia przepisów prawa. Przedmiotem rozstrzygnięcia NSA nie jest więc istota sprawy, a jedynie ocena postępowania przed sąde pierwszej instancji. W rozpatrywanej sprawie NSA uznał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zasadnie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Dysponowanie przez skarżącego znacznym majątkiem w nieruchomościach oraz kwotą 6600 zł brutto miesięcznie na utrzymanie czteroosobowej rodziny, w skład której wchodzi dwoje dorosłych dzieci, uprawniało sąd do oceny, iż nie została spełniona przesłanka przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Jak słusznie stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, "przesłanką zwolnienia od kosztów sądowych nie jest brak jakichkolwiek wolnych środków finansowych (oszczędności) na ich opłacenie, ale niemożność ich wygospodarowania z uzyskanych przychodów i posiadanego majątku z uwagi na to, że całość zużywana jest na niezbędne utrzymanie strony postępowania i jej rodziny z których nie można zrezygnować lub czasowo ograniczyć , bowiem są one nieodzowne." Zestawienie kwoty przychodów uzyskiwanych miesięcznie przez skarżącego i jego małżonkę (6600 zł brutto ) z kwotą wpisu od zażalenia (100,- zł) w sposób oczywisty wskazuje, iż skarżący był w stanie ponieść pełne koszty postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy wniosek w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa pomocy nie mógł zostać przez Sąd pierwszej instancji uwzględniony.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło