II SA/Lu 850/08
WyrokWSA w Lublinie2009-03-03
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Witold Falczyński, Ewa Ibrom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma podstawy do nakazania rozbiórki linii elektroenergetycznej, jeśli jej budowa i modernizacje miały miejsce w latach 60. i 70. XX wieku, a dokumentacja jest niekompletna, ale nie nosi znamion samowoli budowlanej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo odmówił nakazania rozbiórki linii elektroenergetycznej, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy, mimo niekompletności dokumentacji, nie potwierdził zarzutów o samowoli budowlanej. Budowa i modernizacje linii miały miejsce w czasach, gdy przepisy prawa budowlanego nie nakładały tak rygorystycznych obowiązków przechowywania dokumentacji, a sama linia była użytkowana i modernizowana bez kwestionowania jej legalności.Stan faktyczny
Skarżący M. Ł. domagał się nakazania rozbiórki linii elektroenergetycznej biegnącej przez jego nieruchomość. Organy administracji obu instancji odmówiły wydania nakazu, uznając, że linia została wybudowana i modernizowana w latach 1962-1974, a zgromadzona dokumentacja, mimo niekompletności, nie potwierdza samowoli budowlanej. Skarżący zarzucał naruszenie prawa, wskazując na niezgodność faktycznego przebiegu linii z pierwotnymi założeniami (linia napowietrzna zamiast częściowo podziemnej) oraz potencjalne zagrożenie dla życia i zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lutego 2009r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki oddala skargę.
II SA/Lu 850/08
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia 20 października 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 lipca 2008 r., odmawiającą nakazania Z. E. W. –T. D. Spółka z o.o. dokonania rozbiórki linii elektroenergetycznej Sn 15 kV, zlokalizowanej na działkach nr 7967/1 oraz 7986/1, położnych w Ł. przy ul. W. [...], należących do E. i M. Ł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że E. i M. Ł. w piśmie z dnia 28 listopada 2007 r. zażądali wydania decyzji nakazującej likwidację linii elektroenergetycznej, biegnącej przez ich posesję przy ul. W. [...] w Ł. Organ pierwszej instancji wszczął w dniu 30 listopada 2007 r. postępowanie administracyjne w sprawie budowy tej linii. W toku postępowania organowi przedstawiona została dokumentacja techniczno-eksploatacyjna linii, książka obiektu budowlanego i inne dokumenty z lat 1962 – 1973, związane z eksploatacją linii. W oparciu o przedłożone dokumenty stwierdzono, że linia ta wykonana została w 1962 r., a w 1974 r. poddana została remontowi i zmodernizowana. Oceniając zgromadzony materiał dowodowy organ pierwszej instancji uznał, że brak podstaw do nakazania rozbiórki linii. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji M. Ł. zarzucił, że organ nie uwzględnił faktu, iż w decyzji z dnia 17 września 1962 r. przewidziano budowę linii podziemnej (300 m) i napowietrznej (660 m). Kabel linii podziemnej miał być ułożony na granicy działek S. W. – ojca skarżącego i P. C. – ówczesnego bezpośredniego sąsiada. Zdaniem odwołującego się pismo z dnia 11 października 1962 r. dotyczące zmiany linii kablowej na napowietrzną nie może być dokumentem w sprawie, ponieważ decyzję o zmianie budowy mógł podjąć tylko organ, który ją wydał. M. Ł. zakwestionował także protokół odbioru linii po remoncie kapitalnym w 1969 r., wskazując, że remont kapitalny przeprowadzony został w 1974 r. oraz kopię decyzji z dnia 11 maja 1973 r. jako niespełniającą wymogów dokumentu.
Organ odwoławczy wskazał następnie, że organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie w sprawie budowy linii elektroenergetycznej i zasadnie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy przyjął, że sporna linia nie powstała w warunkach samowoli budowlanej, mimo iż brak kompletu dokumentów dotyczących budowy linii. W ocenie organu odwoławczego przedstawione przez Z. E. dokumenty: decyzja z dnia 17 września 1962 r. o lokalizacji szczegółowej obiektu oraz projekt techniczno-roboczy opracowany w 1962 r., protokół odbioru linii z 18 kwietnia 1963 r., a także decyzja z 11 maja 1973 r. uzgadniająca plan realizacyjny zagospodarowania terenu oraz opracowany w 1973 r. projekt techniczny tej inwestycji świadczą, że nie można inwestorowi zarzucić samowoli budowlanej. Organ podkreślił ponadto, że przepisy prawa budowlanego, nakładające na właściciela lub zarządcę obiektu obowiązek przechowywania dokumentacji budowlanej obowiązują dopiero od dnia 1 stycznia 1995 r. Ubocznie wskazał organ na fakt oddalenia przez Sąd Rejonowy w Ł. prawomocnym wyrokiem z dnia 21 listopada 2007 r. powództwa M. Ł. o usunięcie napowietrznej linii energetycznej.
W skardze do Sądu M. Ł. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem prawa. Skarżący podniósł, że z dokumentów, które przedstawione zostały organowi wynika, ze sporna linia miała być częściowo podziemna, a więc linia, która przebiega przez jego nieruchomość i jest w całości linią napowietrzną stanowi samowolę budowlaną. Skarżący zarzucił następnie, że w toczącym się procesie cywilnym o likwidację linii celowo nie został dostarczony szkic sytuacyjny, lokalizujący linię i sposób jej budowy. Skarżący wniósł o wznowienie postępowania w sprawie cywilnej, odnalazł bowiem pismo z 1993 r., które jego zdaniem przerywa bieg zasiedzenia.
Ponadto skarżący zarzucił, że linia stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia, ponieważ było już kilka awarii tej linii.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania, ani przepisów prawa materialnego.
Organy administracji przeprowadziły postępowanie zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organom podstawę do odmowy nakazania rozbiórki linii energetycznej, przebiegającej przez nieruchomość skarżącego. Nie potwierdziły się bowiem zarzuty skarżącego, że budowa tej linii jest wynikiem samowoli budowlanej.
Jak wynika z akt postępowania administracyjnego, w toku postępowania odnalezione zostały następujące dokumenty, dotyczące budowy i modernizacji linii: projekt techniczno-roboczy linii wysokiego napięcia 15 kV z września 1962 r., odpis decyzji z dnia 17 września 1962 r. o lokalizacji szczegółowej tej linii, odpis pisma z dnia 11 października 1962 r. w sprawie wyrażenia zgody na zmianę zasilania z linii kablowej na linię napowietrzną, protokół odbioru technicznego z dnia 18 kwietnia 1963 r., protokół odbioru po remoncie kapitalnym z dnia 15 września 1969 r., odpis pisma z 20 lipca 1972 r. w sprawie warunków technicznych zasilania dla Z. "W.", odpis notatki służbowej z dnia 18 stycznia 1973 r. w sprawie przebudowy linii, odpis pisma z dnia 19 stycznia 1973 r. w sprawie warunków technicznych zasilania dla Z. P. T. S., odpisy uzgodnień przebiegu linii 15 kV z kwietnia i maja 1973 r., odpisy pism Z. E. z 1973 i 1974 r., dotyczących sprawdzenia dokumentacji technicznej linii kablowo-napowietrznej 15 kV, linii napowietrznych SN-15 kV i pierścienia energetycznego GPZ Ł. 110/15 kV, projekt techniczny pierścienia energetycznego z kwietnia 1973 r., schemat pierścienia energetycznego z kwietnia 1973 r., decyzja z dnia 11 maja 1973 r. uzgadniająca plan realizacyjny ogólny zagospodarowania trenu inwestycji – trasy pierścienia energetycznego 15 kV dla Z. O. w Ł. oraz mapa z naniesionym projektowanym przebiegiem pierścienia energetycznego z listopada 1973 r.
Prawidłowe jest w tej sytuacji stanowisko organów, że nie można inwestorowi zarzucić samowoli budowlanej. Omówione dokumenty obrazują różne etapy projektowania, budowy i modernizacji linii. Nie są one wprawdzie kompletne, jednak podkreślić należy, że przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. - prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46 ze zm.), obowiązującej zarówno w dacie budowy linii, jak i w czasie jej remontów oraz modernizacji, dokonywanych w 1969 r. i 1974 r. nie nakładały na inwestora obowiązku przechowywania dokumentacji przez określony czas po zakończeniu budowy, w szczególności przez okres istnienia obiektu, jak stanowi przepis art. 63 obecnie obowiązującej ustawy – prawo budowlane (ustawa z dnia 7 lipca 1994 r., tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Trudno zresztą wymagać od inwestora, by przechowywał wszystkie dokumenty dotyczące budowy linii w latach sześćdziesiątych, skoro linia została bezpośrednio po wybudowaniu oddana do użytku, a jej budowa nie została zakwestionowana ani na etapie budowy i rozpoczęcia użytkowania, ani później, gdy linia była przebudowywana. Skarżący na rozprawie w dniu 17 lutego 2009 r. przyznał, że w 1974 r. zmieniono zarówno przebieg linii w obrębie jego działki, jak i wymieniono słupy podtrzymujące linię. Także wówczas nikt nie zarzucał inwestorowi samowoli budowlanej.
Zarzut skarżącego, że o samowoli budowlanej świadczy fakt, że linia na terenie jego nieruchomości jest linią napowietrzną, jest nieuzasadnione. Z zachowanych dokumentów, dotyczących budowy linii wynika, że zmiana linii kablowej na napowietrzną o długości ok. 700 m była przedmiotem uzgodnień w 1962 r., a więc na etapie projektowania i budowy linii. Nie ma w tej sytuacji podstaw do twierdzenia, że inwestor dopuścił się samowoli budowlanej.
Prawidłowe jest zatem stanowisko organów, że ustalony stan faktyczny sprawy nie pozwalał na nakazanie likwidacji linii na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – prawo budowlane.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, wyjaśnić należy, że nie była przedmiotem postępowania administracyjnego kwestia nabycia przez zakład energetyczny służebności linii energetycznej. Na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie mają więc wpływu podnoszone przez skarżącego okoliczności dające w jego ocenie podstawę do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w L., oddalającym apelację skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego w Ł. w sprawie [...] oddalającego powództwo skarżącego przeciwko Z. E. W. – T. o nakazanie usunięcia linii energetycznej. Tylko ubocznie wyjaśnić należy, że nawet gdyby sąd powszechny uwzględnił cywilne powództwo skarżącego jako właściciela nieruchomości, nie dawałoby to podstawy do nakazania przez organ nadzoru budowlanego rozbiórki linii na podstawie przepisów prawa budowlanego. Przedmiotem oceny w postępowaniu administracyjnym jest bowiem zgodność inwestycji z przepisami prawa administracyjnego, w tym przypadku – budowlanego, a nie rozstrzyganie o roszczeniach cywilnoprawnych między właścicielem nieruchomości a zakładem energetycznym.
Natomiast stan techniczny linii jest przedmiotem odrębnego postępowania, prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. W tym więc postępowaniu rozpoznawane będą zarzuty dotyczące zagrożenia stwarzanego przez linię.
Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło