II SA/Kr 111/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: WSA Krystyna Daniel NSA Izabela Dobosz (spr.) Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2009 r. sprawy ze skargi H.K. na decyzję Wojewody [ ] z dnia 7 listopada 2008 r. nr [ ] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. uchyla postanowienie Starosty W. z dnia 31 lipca 2008 r. znak [ ] w przedmiocie wznowienia postępowania; III. zasądza od Wojewody [ ] na rzecz skarżącego H.K. kwotę 300.00 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją nr [...], znak: [...], z dnia [...]..2007 r. Starosta W. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art.104 k.p.a. zatwierdził projekt budowlany oraz udzielił B.Z. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze zbiornikiem na nieczystości ciekłe na działce 1 w Ś. , Gmina W. Postanowieniem z dnia [...].07.2008 r. znak:[...] Starosta na podstawie art. 150 § 1 w związku z art. 149 § 1 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku z dnia 01.04.2008 r. Klubu Sportowego [...] i H.K. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty W. z dnia [...].2007 r. (znak [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji powołał się na wnioski Klubu Sportowego [...] i H.K. z dnia 01.04.2008 r., w których sprzeciwiali się opisanej wyżej decyzji i żądali jej uchylenia, podkreślając równocześnie, że nigdy nie byli zawiadamiani ani o toczącym się postępowaniu, ani o wydanej decyzji. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ustalono, że zarówno Klub Sportowy, jak i H.K. o wydaniu decyzji dla B.Z. dowiedzieli się [.,..] 03.2008 r. i wnieśli o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Starosty W. z dnia [...].2007 r., znak [...]. . Jako podstawę do wznowienia postępowania wnioskodawcy wskazali, że bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu, co odpowiada przesłance wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. H.K. podnosił, iż powinien być stroną postępowania, bowiem przedmiotowa inwestycja ogranicza go jako właściciela działki sąsiedniej w zakresie wykonywania prawa własności oraz wpływa bezpośrednio na wartość i przeznaczenie jego nieruchomości. Klub Sportowy [...] stwierdził, że postępowanie dotyczy także jego interesu prawnego, gdyż działka, na której ma powstać dom objęty decyzją graniczy z boiskiem sportowym użytkowanym przez Klub. Na przedmiotowym boisku odbywają się zawody sportowe, a piłka często przelatuje poza teren boiska, co w przyszłości doprowadzi do konfliktu z B.Z. gdy wybuduje dom mieszkalny, a piłki zaczną uderzać w jego posesję. Boisko jest również używane do imprez masowych jak dożynki i festyny ludowe, co również będzie powodem konfliktu z B.Z. Decyzją z dnia [...].09.2008 r., znak: [...] , Starosta W. na podstawie art. 104 § 1, art.150 § 1 i 151 § 1 k.p.a. po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia decyzji Starosty W. z dnia [...]2007 r. W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy stwierdził brak podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji na podstawie art. 145 §1 k.p.a. Przedmiotowy budynek mieszkalny jednorodzinny oraz zbiornik na nieczystości ciekłe na działce nr 1 w Ś. został zaprojektowany zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz innymi przepisami prawa budowlanego. Obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji zamyka się w granicach działki nr 1 w Ś. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. H.K. jest właścicielem działki oznaczonej nr 2 w Ś. , zaś nieruchomości, na których znajduje się boisko sportowe są własnością Gminy W. W świetle wyżej przywołanych przepisów wnioskodawcy prawidłowo nie zostali uznani za strony postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]2007 r. Decyzja Starosty została zaskarżona przez H.K. oraz Klub Sportowy [...]. . H.K. zaskarżył powyższą decyzję w całości, zarzucając jej obrazę art. 28 k.p.a. i art. 28 ust. 2 prawa budowlanego oraz wnosząc o uchylenie jej w całości i przeprowadzenie postępowania administracyjnego od początku przy jego udziale jako strony postępowania. Starosta wydając zaskarżoną decyzję całkowicie pominął zagadnienia merytoryczne podniesione w zażaleniu, a stanowisko swoje oparł wyłącznie na przesłankach formalnych, dlatego trudno jest skarżącemu podnosić argumenty natury merytorycznej. Skarżący podniósł też, że nigdy nie został zawiadomiony o możliwości przejrzenia akt oraz wniesienia uwag lub zastrzeżeń. Ponadto niezrozumiałym jest dla niego dlaczego w akapicie trzecim zaskarżonej decyzji Starosty nazywany jest stroną, gdy tymczasem w końcowym akapicie zostało stwierdzone, że prawidłowo nie został uznany za stronę postępowania i wobec powyższego odmówiono uchylenia decyzji z dnia [...].2007 r. Zawarte w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane określenie, iż stronami postępowania są jedynie osoby znajdujące się "w obszarze oddziaływania obiektu" dotyczy także sąsiadów, ponieważ ulega całkowitej zmianie możliwość korzystania z nieruchomości przylegających bezpośrednio do nieruchomości, objętych postępowaniem. Zamykanie oddziaływania obiektu granicami geodezyjnymi działki jest nieporozumieniem i świadczy o nieznajomości interpretacji zastosowanych przepisów. Klub Sportowy [...] w swoim odwołaniu powtórzył zarzuty i wnioski H. K. oraz wskazał na potencjalne konflikty wynikające z sąsiedztwa boiska i planowanej inwestycji. Decyzją z dnia [...]11.2008 r., znak: [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 80 ust. 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 prawa budowlanego oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Uzasadniając to rozstrzygnięcie Wojewoda powołał się na art. 28 prawa budowlanego, zgodnie z którym krąg stron postępowania wyznacza obszar oddziaływania obiektu. Dokonana przez organ I instancji analiza obszaru oddziaływania inwestycji wykazała, iż w przypadku tego konkretnego budynku nie wykracza on poza granice działki. W świetle tego przepisu wnioskodawcy prawidłowo nie zostali uznani za strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na zarzut skarżących mówiący o nazywaniu ich przez Starostę stronami, a następnie nieuznaniu ich za strony postępowania Wojewoda wyjaśnił, że wnioskodawcy są stronami we wznowionym postępowaniu i w tym postępowaniu mają możliwość wnoszenia uwag i zastrzeżeń oraz zapoznania się z materiałem dowodowym i dokumentacją, natomiast w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...].2007 r., w świetle art. 28 ust. 2 prawa budowlanego status stron wnioskodawcom nie przysługiwał. Odnosząc się do kwestii uciążliwości sąsiedztwa boiska sportowego organ odwoławczy wskazał, że w niniejszym postępowaniu administracyjnym przedmiotem analizy jest obszar oddziaływania inwestycji objętej decyzją - budynku mieszkalnego, a nie obiektów na działkach sąsiednich. Analiza tej uciążliwości winna być uwzględniona przez inwestora przed podjęciem decyzji o realizacji budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce. Na decyzję Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył H.K. , zaskarżając ją w całości i zarzucając jej obrazę art. 28 k.p.a. w związku z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego. Zdaniem skarżącego niesłusznie odmówiono mu przyznania przymiotu strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia budowlanego na rzecz B.Z. . W skardze domaga się uchylenia zaskarżonych decyzji Wojewody i Starosty W. i zlecenia im wznowienia postępowania. W uzasadnieniu skargi H.K. zakwestionował argumenty wskazane w zaskarżonej decyzji. Przymiot strony przysługuje właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zdaniem skarżącego nowopowstały obiekt będzie oddziaływał na przylegające do niego działki: zasłaniał widok, rzucał cień, zmniejszy też ich wartość, a żeby stwierdzić, że brak jest takiego oddziaływania należałoby przeprowadzić osobne postępowanie. Dlatego całkowicie dowolne jest twierdzenie organów administracji, że skarżącemu nie przysługuje status strony postępowania o wydanie pozwolenia na budowę domu oddziaływującego na jego nieruchomość. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że objęty pozwoleniem obiekt nie będzie oddziaływał na działki sąsiednie i dlatego skarżący prawidłowo nie został uznany za stronę postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądowa kontrola wykazała naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Działając w granicach sprawy (art. 134 § 1 p.p.s.a.) należało uchylić nie tylko zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, lecz również postanowienie o wznowieniu postępowania. Orzeczenia te naruszają bowiem przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wznowienie postępowania z tego powodu może nastąpić tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Oznacza to, że już na etapie badania wniosku o wznowienie postępowania organ prowadzący postępowanie winien badać, czy wniosek ten pochodzi od strony, która bez swojej winy została pozbawiona udziału w postępowaniu. W razie stwierdzenia, że osoba wnosząca wniosek prawidłowo nie została uznana za stronę w postępowaniu, którego wznowienia się domaga, organ administracji publicznej powinien wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Natomiast wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania przesądza o istnieniu przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Po wydaniu takiego postanowienia nie jest możliwe orzeczenie o odmowie uchylenia decyzji wydanej w postępowaniu podlegającym wznowieniu z tego powodu, że podmiot domagający się wznowienia nie był stroną postępowania i nie został bez swojej winy pozbawiony w nim udziału. Również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 października 1998 r. sygn. SAB 77/98 (LEX nr 43765) stwierdził, że "decyzję o odmowie wznowienia postępowania organ może wydać w przypadku, gdy wniosek o wznowienie postępowania złożył podmiot, który nie jest stroną". W ponownym postępowaniu organy administracji publicznej powinny uwzględnić powyższe wskazania. W razie stwierdzenia, że nie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. należy wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, a w razie uznania zasadności wniosku - wydać postanowienie o wznowieniu, a następnie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie. Z powyższych względów orzeczono jak w pkt I i II wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.