I OZ 1065/09
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-11-23
Skład orzekający: Janina Antosiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, a jeśli nie, to czy jej sytuacja majątkowa, zdrowotna i rodzinna uzasadnia zwolnienie z części opłat sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być udzielone osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. W sytuacji, gdy skarżący wraz z małżonką uzyskują wspólny dochód w kwocie 3958 zł, nie można uznać go za osobę o znikomych dochodach lub pozbawioną środków do życia, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednocześnie, sytuacja majątkowa, zdrowotna i rodzinna skarżącego (niepełnosprawność, utrzymanie córki) może uzasadniać zwolnienie z części opłat sądowych ponad określoną kwotę.Stan faktyczny
Skarżący M.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 24 września 2009 r. zwolnił go od opłat sądowych ponad kwotę 100 zł, a odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP i innych ustaw. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 września 2009 r. sygnatura akt III SA/Łd 94/09 o przyznaniu skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od opłat sądowych ponad kwotę 100 zł oraz o odmowie przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie w sprawie ze skargi M.B. na uchwałę Rady Miasta Zgierza z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie korzystania z ulg w komunikacji na liniach tramwajowych nr 11 i 46 postanawia oddalić zażalenie
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zwolnił Mb>, po rozpoznaniu jego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, od obowiązku ponoszenia opłat sądowych ponad kwotę 100 zł oraz odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżący uzyskuje dochód w kwocie 1126 zł miesięcznie z tytułu umowy o pracę, prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną, uzyskującą łączny dochód z wynagrodzenia za pracę i świadczenia emerytalnego w kwocie 2832 zł oraz z uczącą się córką. Ponadto skarżący wskazał, iż on i jego żona są osobami niepełnosprawnymi i ponoszą z tego tytułu zwiększone koszty utrzymania, Zdaniem Sądu I instancji przytoczone przez stronę okoliczności wskazują, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania i z tego powodu zwolnił ją od opłat sądowych ponad kwotę 100 zł. Jednocześnie Sąd zauważył, że skarżący nie jest osobą bezrobotną, samotną czy pozbawioną bez środków do życia, dlatego też nie zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Zażalenie na to postanowienie wniósł M.B., zarzucając Sądowi naruszenie szeregu przepisów Konstytucji RP oraz innych ustaw.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, którego przyznania domagał się M.B., może być udzielone osobie fizycznej jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, co wynika z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.).
Instytucja przyznania prawa pomocy wprowadzona została do postępowania sądowoadministracyjnego celem umożliwienia obrony swoich praw przed sądem osobom o znikomych dochodach, lub dochodów tych pozbawionym i znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący oraz jego małżonka uzyskują wspólnie dochód w kwocie 3958 zł., co w ocenie Sądu odwoławczego stanowi, iż nie może być uznany za osobę o jakiej mowa powyżej. Za całkowicie zasadne uznać należy zatem stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie, zaś zaskarżone postanowienie za wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Jednocześnie za zasadne uznać także należy stanowisko Sądu I instancji, który stwierdził, że sytuacja majątkowa, zdrowotna i rodzinna skarżącego uzasadniała zwolnienie go z części opłat sądowych ponad kwotę 100 zł. M.B. i jego żona są osobami niepełnosprawnymi, ponadto posiadają na utrzymaniu uczącą się jeszcze córkę, zatem konieczność poniesienia przez niego pełnych kosztów postępowania mogłaby oznaczać narażenie na uszczerbek utrzymania koniecznego strony i jej rodziny.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło