VII SA/Wa 115/09

WyrokWSA w Warszawie2009-04-01

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Jarosław Stopczyński, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku, które zostało wszczęte w trybie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego (po istotnych odstępstwach od projektu budowlanego), osoba posiadająca interes prawny (sąsiad) ma status strony?
Ratio decidendi
W postępowaniu o wydanie pozwolenia na użytkowanie, wszczętym w trybie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, gdy obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie nałożono w wyniku istotnych odstępstw od projektu budowlanego, osoba posiadająca interes prawny (sąsiad) ma status strony zgodnie z art. 28 kpa. W takiej sytuacji nie ma bezpośredniego zastosowania art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, który ogranicza krąg stron wyłącznie do inwestora.
Stan faktyczny
Skarżąca M.K. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które umorzyło postępowanie zażaleniowe. Postanowienie to zostało wydane w sprawie zażalenia M.K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które podejmowało z urzędu postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego. Organ odwoławczy umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że M.K. nie ma statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie, powołując się na art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego. Skarżąca podniosła, że budynek został zrealizowany z istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego i naruszeniem przepisów technicznych, a ona sama posiada interes prawny jako sąsiad.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzono, że nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi M.K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M.K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2008r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3, w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), dalej zw. kpa, oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym - po rozpatrzeniu zażalenia M.K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2008r. (nr [...]) podejmujące z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wydania E.W. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. K. w K. (dz. nr ew. [...]) gmina S. - umorzył postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny w sprawie podnosząc, że w dniu [...] lutego 2007r. na ww. nieruchomości przeprowadzono czynności kontrolne, które wykazały, że jest ona zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, dwukondygnacyjnym, realizowanym na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 1997r. (nr [...]) oraz decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. (nr [...]). Budynek nie był użytkowany. Inwestor odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż wykonał dodatkową lukarnę i balkon, zmienił wielkość pomieszczenia nad garażem oraz przeznaczenie strychu na pralnię. W dniu oględzin zakończono roboty budowlane. Wobec powyższego, decyzją z dnia [...] lutego 2007r. (nr [...]) organ powiatowy nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego w zakreślonym terminie. Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2007r. uchylił decyzje Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 1997r. oraz z dnia [...] grudnia 2001 r. Następnie decyzją z dnia [...] marca 2007r. (nr [...]) organ powiatowy zatwierdził przedłożony projekt zamienny, nakładając obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W dniu [...] kwietnia 2007r. inwestor złożył wniosek o udzielnie pozwolenia na użytkowanie. Postanowieniem z dnia [...] maja 2007r. organ powiatowy zawiesił postępowanie ww. sprawie do czasu rozstrzygnięcia wniosku M.K. o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2007r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2007r. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji, którą Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2007r. utrzymał w mocy. Organ II instancji podniósł, że przed merytorycznym rozpatrzeniem zażalenia, zobowiązany był do zbadania, czy zostało ono złożone w terminie przez uprawniony podmiot. Organ powołał się na treść art. 28 kpa i wyjaśnił pojęcie interesu prawnego oraz wskazał, że w świetle art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Nie ma zatem podstaw do uznania M.K. za stronę w niniejszym postępowaniu, co uzasadniało umorzenie postępowania zażaleniowego. Skargę na to postanowienie złożyła M.K. wskazując, że organ umorzył postępowanie zażaleniowe pomimo, że ww. obiekt zrealizowano sprzecznie z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skarżąca wskazała, że w dniu [...] lutego 2007r. inspektor powiatowy mierzył odległość od otwartych okien do prowizorycznego płotu, który stał nieprawidłowo na działce skarżącej. Odległość domu od granicy działek wynosiła 3m. M.K. podniosła, że płot od dawna nie istnieje i zgodnie z ugodą z dnia 18 czerwca 2008r. oraz ugodą sądową z dnia [...] kwietnia 2j008r. (sygn. akt [...]) granica działki znajduje się w odległości 2,4m od wykuszu z oknami i balkonem. Granicę działki ustalono na podstawie protokółu granicznego z dnia [...] września 2006r., o którym organ powiatowy został poinformowany dnia [...] lipca 2008r. Skarżąca wskazała, że była stroną w postępowaniu dot. zawieszenia, jak i podjęcia niniejszego postępowania. Odwołała się dlatego, że organ powiatowy podjął z urzędu postępowanie w sprawie zatwierdzającej projekt ww. budynku, który jest niezgodny z przepisami budowlanymi. W ocenie skarżącej, organ odwoławczy powinien nakazać organowi powiatowemu sprawdzenie odległości okien i balkonu od faktycznej granicy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie narusza prawo. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlegało postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008r., którym organ ten umorzył postępowanie uruchomione zażaleniem skarżącej, wniesionym na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2008r, podejmujące z urzędu postępowanie w sprawie wydania E.W. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. K. w K.. Słusznie wskazał organ odwoławczy, że zgodnie z treścią art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, stroną w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Przytoczony przepis w sposób jednoznaczny określa bowiem podmiot, który posiada przymiot strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie, zatem może również kwestionować zapadłe w nim rozstrzygnięcia. Podkreślić jednak trzeba, że przepis art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego znajduje zastosowanie tylko wtedy, gdy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie wydawana jest po zakończeniu budowy zrealizowanej przez inwestora zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę. Nie odnosi się natomiast do sytuacji, gdy obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie został nałożony w trybie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, gdyż decyzję zatwierdzającą projekt zamienny organ wydaje w konsekwencji zrealizowania budowy z istotnymi odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę, to jest wadliwego postępowania inwestora. Odstępując w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego inwestor dopuszcza się bowiem samowoli budowlanej w tym zakresie. W takiej sytuacji przymiot stron winien być oceniany zgodnie z zasadą wynikającą z treści art. 28 kpa. Z akt niniejszej sprawy wynika jednoznacznie, że obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie został nałożony na E.W. decyzją z dnia [...] marca 2007r., zatwierdzającą projekt zamienny, a zatem decyzją wydaną w skutek zrealizowania przedmiotowego budynku z istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia [...] lipca 1997r. o pozwoleniu na budowę. W związku z powyższym stwierdzić należy, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wadliwie odmówił M.K. statusu strony w niniejszej sprawie bezzasadnie przyjmując, że w tym postępowaniu ma wprost zastosowanie art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, czym naruszył art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Wobec poczynionych ustaleń, obowiązkiem organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie rozpoznanie zażalenia M.K. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2008r. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271). O kosztach orzeczono na postawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło