II SA/Rz 621/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Ryszard Bryk Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant st. sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi W.H. na decyzję Wojewody (...) z dnia ...), Nr (...) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją udzielającą pozwolenia na budowę -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] lipca 2008 roku, nr [...] Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2008 roku, nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 roku, nr [...] udzielającą W. H. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych, wewnętrznej instalacji gazowej, oświetlenia zewnętrznego na działce nr 1364/2, obr. 210 oraz wjazdu na działkę z ulicy S. w Rz. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji wywiedziono, iż organ I instancji błędnie przyjął, że podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę może być ustalenie, że podmioty, które wystąpiły z wnioskiem o wznowienie nie posiadają przymiotu strony albowiem należące do nich nieruchomości nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji, której pozwolenie to dotyczy. W ocenie organu II instancji, jeżeli podmiot żądający wznowienia twierdzi, iż przysługuje mu przymiot strony i powołuje się przy tym na swój interes prawny, to weryfikacja tych okoliczności może nastąpić wyłącznie w fazie merytorycznej postępowania wznowieniowego, a więc już po jego wszczęciu. Decyzję doręczono W. H. w dniu 21 lipca 2008 roku – k. 8 akt adm. organu II instancji. W dniu 20 sierpnia 2008 roku, działając przez adw. J. J., ww. zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071, powoływanej dalej w skrócie k.p.a.) skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W motywach swych wniosków podał, że nieruchomości należące do podmiotów, które złożyły wniosek o wznowienie postępowania, nie sąsiadują z działką, na której planowana jest inwestycja i z tej przyczyny nie można przyjąć, iż znajdują się w obszarze jej oddziaływania. W ocenie skarżącego uprawnia to do twierdzenia, iż wniosek o wznowienie postępowania złożyły osoby, którym nie można przypisać przymiotu strony. Powołując się argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sąd rozpoznaje skargę w granicach danej sprawy. Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że odpowiada ona prawu, a to oznacza, że skarga nie mogła być uwzględniona. Argumentacja w niej podniesiona oparta została na założeniu, że w ramach wstępnego badania przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym organy powinny dokonać oceny legitymacji osoby wnoszącej podanie o wznowienie postępowania z punktu widzenia warunków prawa materialnego, które wiąże przymiot strony ze szczególnymi cechami, a nie tylko z żądaniem wszczęcia postępowania. W sprawie objętej skargą skarżący dowodzi, że osoby żądające wszczęcia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Rz. udzielająca pozwolenia na budowę i zatwierdzającą projekt budowlany nie były stronami postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, gdyż nie spełniały warunków określonych w art. 28 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 156, z 2006 r., poz. 1118 ze zm./. Z tego powodu nie mogą być traktowane jak strony postępowania w sprawie wznowieniowej i w stosunku do nich należało odmówić wszczęcia postępowania jak uczynił to organ I instancji. Zdaniem skargi, brak przymiotu strony w znaczeniu materialnym musi skutkować odmową wznowienia postępowania, zatem nie można przyjąć poglądu Wojewody, który wskazuje na potrzebę wznowienia postępowania i dopiero po tym fakcie możliwość oceny interesu i legitymacji strony. Odnosząc się do stanowiska skargi Sąd stwierdza, że jest ono chybione, gdyż nie znajduje potwierdzenia w obowiązującym prawie. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową. Zdaniem Sądu ten fakt przesądza o sposobie ujmowania legitymacji strony w takim postępowaniu. Konsekwencją tego jest stanowisko, że dla potrzeb wznowienia postępowania pojęcie strony musi nawiązywać do art. 28 k.p.a., a nie prawa materialnego. W ocenie Sądu stroną mogącą żądać wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją jest każdy, kto twierdzi, że taka decyzja narusza jego interes prawny. Powołanie się na naruszenie takiego interesu jest wystarczającą przesłanką do wznowienia postępowania. Dopiero w postępowaniu wznowionym organy mają prawo i procesową możność do oceny rzeczywistego interesu podmiotu, który żąda wznowienia. Dokonanie takiego badania i prowadzenie ustaleń przed wznowieniem jest niedopuszczalne. W istocie pogląd skargi sprowadza się do tego, aby uznać za dopuszczalną możliwość oceny przesłanki wznowieniowej jeszcze przed wznowieniem postępowania. Sytuacja taka jest niedopuszczalna, gdyż takie działanie organ administracji publicznej może prowadzić we wznowionym postępowaniu, a więc po wydaniu postanowienia o wznowieniu. Decyzja odmawiająca wznowienia zapada w miejsce postanowienia, w sytuacji, gdy w sposób oczywisty można stwierdzić, że wznowienie jest niedopuszczalne. Okoliczność taka może mieć aspekt podmiotowy ale tylko w sytuacji, gdy żądający wznowienia nie ma interesu w wzruszeniu decyzji np. podanie wnosi osoba trzecia w sytuacji, gdy uprawnienie przyznane decyzją ma charakter osobisty. Inaczej należy jednak ocenić sytuację, gdy wznowienia żąda podmiot, który twierdzi, że decyzja przeciw której kieruje swoje działania narusza jego interes prawny. Właśnie z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Uczestnicy postępowania sądowego twierdzą, że pozwolenie na budowę narusza ich interesy prawne, zatem ocena, czy decyzja ta faktycznie dotyka tych interesów może nastąpić w ramach wznowionego postępowania. Prezentując swoje stanowisko Sąd nie przesądza, czy uczestnicy są stroną. Podobnie nie czyni tego Wojewoda wskazując w skarżonej decyzji, że ocena taka powinna być dokonana dopiero po wznowieniu postępowania. Zdaniem Sądu takie działanie jest poprawne i nie narusza prawa. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak na wstępie.