II SA/Sz 926/08
WyrokWSA w Szczecinie2009-04-07
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych może zostać nałożona, jeśli kierowca posiadał ważną kartę opłaty drogowej, ale winieta nie została trwale umieszczona na przedniej szybie pojazdu, a przepisy wykonawcze uległy zmianie między datą kontroli a datą wydania decyzji?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa. Organy celne nieprawidłowo zastosowały przepisy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie przeprowadzenia kontroli, zamiast uwzględnić nową regulację prawną obowiązującą w dacie orzekania. Zgodnie z nowym brzmieniem przepisów, brak podstaw do nałożenia kary pieniężnej, jeśli kierowca posiadał zarówno przedziurkowany odcinek kontrolny, jak i przedziurkowaną winietę, nawet jeśli winieta nie była trwale umieszczona na szybie. Ponadto, nałożenie kary w tej samej wysokości jak za całkowity brak opłaty narusza zasadę proporcjonalności.Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni podczas kontroli pojazdu stwierdzili, że kierowca posiadał dobową kartę opłaty drogowej, jednak winieta nie została naklejona na szybę pojazdu. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na właściciela pojazdu, W. M., karę pieniężną. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy. W. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając niewspółmiernie wysoką karę i kwestionując zasadność jej nałożenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 marca 2009r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r . Nr [...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia[...] .
Nr[...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985r.
o drogach publicznych ( Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), art. 42, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym
(Dz. U. z 2004r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. M. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia[...] ., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji nakładającą na wykonującego przewóz drogowy W.M., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe Usługi Transportowe i Spedycja, karę pieniężną w wysokości [...] złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że dniu [...] . na drodze krajowej nr [...]
w miejscowości[...] , funkcjonariusze Kontrolnej Grupy Mobilnej Wydziału Zwalczania Przestępczości Izby Celnej w [...] dokonali kontroli samochodu ciężarowego marki[...] , którym kierował P. T..
Kierowca pojazdu okazał do kontroli dowód osobisty, prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu o nr rej.[...] , dobową kartę opłaty drogowej seria i nr [...] przedziurkowaną w dacie [...] z licencji nr [... ] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, ważnej do dnia[...]., zaświadczenie wydane przez Urząd Miasta i Gminy [...] potwierdzające posiadanie przez właściciela pojazdu- W. M. gospodarstwa rolnego, zaświadczenie potwierdzające posiadanie przez W. M. użytków rolnych w wysokości [...] ha, certyfikat kompetencji zawodowych
w krajowym transporcie drogowym rzeczy wydany W. M.nr z dnia [...] r. oraz kserokopię międzynarodowego listu przewozowego CMR.
Podczas kontroli funkcjonariusze stwierdzili, iż pomimo posiadania przez kierowcę dobowej karty opłaty drogowej, jeden z jej odcinków, t.j. winieta nie został naklejony na szybę pojazdu.
Na powyższą okoliczność został sporządzony protokół kontroli nr [...] z dnia [...] r. oraz protokół przesłuchania P.T..
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] pismem z dnia [...] r. powiadomił W. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Usługowo - Handlowe Usługi Transportowe i Spedycja W.M. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz wezwał przedsiębiorcę do dostarczenia dokumentów firmy, umowy użyczenia pojazdu zawartej z P. T. oraz faktury za usługę transportową wykonaną na rzecz firmy "[...] " Sp. z o.o.
W wyniku przeprowadzonego postępowania organ ustalił, że firmą transportową wykonującą przewóz drogowy na trasie Kołobrzeg - Ateny była firma "[...] Transport International K. M. z siedzibą w[...] . Właściciel firmy "[...] " wyjaśnił, iż to jego firma otrzymała zlecenie na wykonanie usługi transportowej na rzecz fumy "[...] " Sp. z o.o., jednak z uwagi na to, iż samochód na który miał być załadowany towar uległ awarii, zwrócił się z prośbą do brata - W. M. o przewiezienie towaru z [...] do [...] w ramach rodzinnej przysługi.
W, M. wskazał z kolei, iż z uwagi na chorobę córki zmuszony był użyczyć kierowcy swój samochód i poprosić go o wykonanie zleconej usługi. Kierowca otrzymał niezbędne dokumenty jednak nie wiedział o konieczności naklejenia odcinka opłaty drogowej na szybę. Właściciel pojazdu wniósł
o odstąpienie od nałożenia kary i wyjaśnił, iż ze względu na trudną sytuację na rynku pracy zawiesił działalność gospodarczą, natomiast spłata tak dotkliwej kary pieniężnej zmusi go do całkowitego zlikwidowania działalności.
Pismem z dnia [...] r. W. M. odwołał się od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] do Dyrektora Izby Celnej w[...] . Wniósł o odstąpienie od nałożonej kary argumentując, iż karta opłaty drogowej została przez niego zakupiona, a fakt, że część samoprzylepna nie została przyklejona na szybie wynikała z nieświadomości kierowcy.
Dyrektor Izby Celnej w [...] rozpatrując przedmiotowe odwołanie stwierdził, że zakres przedmiotowy ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (obowiązujący na dzień 28.02.2007r., tj. na dzień przeprowadzenia kontroli) został określony w art. 1 ust. 1. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, ustawa określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego; międzynarodowego transportu drogowego; niezarobkowego krajowego przewozu drogowego; niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego.
W myśl art. 42 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy (transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy) zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego (o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t) po drogach krajowych,, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem: - przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką; pojazdów transportu kombinowanego; pojazdów realizujących komunikację miejską;
- zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku
wykonywania przewozów na potrzeby własne.
Z treści art. 42 ust.1 wynika, iż aby uznać opłatę drogową jako należną, przejazd pojazdem musi nastąpić po drodze krajowej. Z protokołu kontroli z dnia
[...] . jak również załączonej do akt sprawy mapki z zaznaczonym dokładnie miejscem przeprowadzenia kontroli wynikało, że kontrola samochodu ciężarowego marki [...] miała miejsce na drodze krajowej nr [...] w miejscowości [...] Okoliczność, że droga krajowa nr [...] przebiega przez gminę [...] wynika z poz. 4 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
17 marca 2004 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko-pomorski, mazowieckim, pomorskim, śląskim, zachodniopomorskim (Dz.U. nr 60 z 2004r. poz. 566).
Na podstawie przedłożonych dokumentów pojazdu, którym wykonywany był przewóz drogowy wynikało, iż maksymalna dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosiła [...] kg, a zatem ponad [...] tony.
Wątpliwości organu nie budziło również i to, że do uiszczenia opłaty drogowej za przejazd pojazdu samochodowego, zobowiązany był W. M. prowadzący działalność gospodarczą w ramach firmy Przedsiębiorstwo Usługowo - Handlowe Usługi Transportowe i Spedycja W. M., w imieniu którego wykonywany był transport drogowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po drodze krajowej.
Organ II instancji wskazał nadto, że tryb wnoszenia opłat reguluje rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 151, poz. 1089 ze zm.). Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie, przez podmiot wykonujący na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy karty opłaty
w jednostce upoważnionej do poboru opłat, która następnie podlega wypełnieniu.
Z kolei z § 3 ust. 2 powołanego rozporządzenia wynika, iż karta opłaty składa się
z dwóch części:
1) winiety samoprzylepnej umieszczanej w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu;
2) odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym
i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty.
Z kolei z § 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 8 sierpnia 2006 r. wynika, iż nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty winieta nieprzedziurkowana lub nieumieszczona trwale w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt 1.
Jedynym dowodem na to, że podmiot uiścił opłatę drogową za przejazd pojazdu po drodze krajowej jest posiadanie karty opłaty drogowej przy sobie i okazanie na żądanie uprawnionego organu kontroli, bądź dostarczenie w postępowaniu wyjaśniającym jednej z długoterminowych kart opłaty drogowej (miesięcznej lub rocznej), wykupionej co najmniej na dzień przed kontrolą (art. 87. ust. 1 oraz pkt 4.1 załącznika do w/cyt. ustawy).
W dniu[...] . kierujący pojazdem okazał kontrolującym kartę opłaty drogowej, jednak jedna z jej części, tj. winieta samoprzylepna nie została prawidłowo, tj. trwale, umieszczona wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu. Wobec powyższego w myśl § 3 ust. 4 pkt 1 powołanego wyżej rozporządzenia, nie mogła być uznana za dowód uiszczenia opłaty, a tym samym organ I instancji był zobligowany nałożyć na przedsiębiorcę karę w wysokości [...] zł, zgodnie z pkt 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Organ podkreślił, że wysokość kar pieniężnych za poszczególne rodzaje naruszeń została ściśle określona w załączniku do ustawy o transporcie drogowym
i organ orzekający nie ma możliwości zmiany ich wysokości w zależności od okoliczności sprawy. Przepisy prawa nie nadają więc organowi celnemu uprawnienia do odstąpienia od nałożenia kary albo do jej zmniejszenia z uwagi na podnoszone przez stronę okoliczności, dotyczące chociażby niewiedzy kierowcy. Z uwagi na powyższe, w przedmiotowej sprawie organ celny zobowiązany był do nałożenia kary przewidzianej przepisem art. 92 ustawy o transporcie drogowym.
W. M.i wywiódł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej
w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W skardze zarzucał, że kara za nieprzyklejenie winiety na szybę jest niewspółmierna do popełnionego czynu. W przekonaniu skarżącego, organ powinien ograniczyć się do mandatu lub odstąpić od wymierzenia kary.
Dyrektor Izby Celnej w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Analizując treść skargi organ stwierdził, że zarzuty sformułowane przez skarżącego są tożsame z zarzutami skierowanymi przeciwko decyzji organu
i instancji z dnia[...] ., do których organ odwoławczy ustosunkował się w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do kontroli legalności funkcjonowania tej administracji, a jedynym kryterium orzekania przez sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), jest zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z prawem.
Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji na podstawie art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a", orzeka na podstawie materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych.
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania
i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym spoczywa na organie, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wykonaniu tego obowiązku, gdyż do jego kompetencji należy jedynie kontrola legalności decyzji wydanej na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym. Sąd administracyjny nie rozstrzyga zatem merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 P.p.s.a. uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Podkreślenia wymaga, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), co daje mu podstawy do całościowej kontroli zaskarżonego aktu oraz postępowania administracyjnego poprzedzającego jego wydanie.
Dokonując oceny w oparciu o powyższe kryteria stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej
w [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Naczelnika Urzędu Celnego
w [...] zostały wydane z naruszeniem prawa.
Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy stosowania przepisów ustawy z dnia
6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) odnoszących się do wymierzania kar pieniężnych za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z tych przepisów.
W tej sprawie rzeczą Sądu było rozstrzygnięcie, czy został naruszony art. 42 powołanej ustawy w sytuacji, gdy podmiot wykonujący przewóz drogowy po drogach krajowych nabył i posiadał ważną kartę opłaty, a jedynie jedna z części karty (winieta) nie została umieszczona wewnątrz pojazdu w sposób wynikający
z przepisów wykonawczych do ustawy - rozporządzenia Ministra Transportu z dnia
8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz.U. Nr 151, poz. 1089 ze zm.).
Za okoliczność w sprawie bezsporną należało uznać, że w dacie kontroli, tj.
w dniu[...] . kierowca pojazdu stanowiącego własność skarżącego, wykonując przewóz drogowy po drodze krajowej okazał funkcjonariuszom celnym odcinek kontrolny wraz z odcinkiem samoprzylepnym dobowej karty opłaty drogowej, jednakże część karty- winieta samoprzylepna nie została umieszczona w sposób trwały wewnątrz pojazdu w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu.
W dniu 28 lutego 2007 r. przepis § 3 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. stanowił, że uiszczenie opłaty następuje przez nabycie przez podmiot wykonujący na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy, karty opłaty w jednostce upoważnionej do poboru opłat. W ustępie 2 przepis ten stanowił, iż karta opłaty składa się z dwóch części:
1) winiety samoprzylepnej umieszczonej w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu;
2) odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym
i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty.
Z kolei z § 3 ust. 3 rozporządzenia wynikało, że dowód uiszczenia opłaty stanowią obie części karty opłaty łącznie. Nie stanowiła zaś dowodu uiszczenia opłaty, zgodnie z treścią § 3 ust. 4 rozporządzenia, winieta nieprzedziurkowana lub nieumieszczona trwale w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt 1.
W oparciu o powyższe ustalenia, organy Służby Celnej uznały, że nieumieszczenie winiety samoprzylepnej na przedniej szybie pojazdu jest równoznaczne z nieiuszczeniem opłaty za przejazd po drogach krajowych, co obliguje do nałożenia kary pieniężnej w wysokości określonej w pkt 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Wskazać jednak należy, że pomiędzy datą kontroli, a wydaniem przez organ
II instancji decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę, tj. [...] r. upłynął określony czas. W międzyczasie, w dniu 15 października 2007 r. Minister Transportu wydał rozporządzenie zmieniające rozporządzenie
w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 195, poz. 1412). Zmianie uległa m.in. treść § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, na który powoływały się organy obydwu instancji w swoich rozstrzygnięciach. W dacie orzekania przez organy ten przepis rozporządzenia stanowił, że winieta samoprzylepna, jako jedna
z dwóch części karty opłaty, winna być umieszczona w sposób trwały wewnątrz pojazdy samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu. Z kolei według nowego brzmienia § 3 ust. 4 pkt 1, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty "odcinek kontrolny nieprzedziurkowany" i winieta nieprzedziurkowana oraz nieumieszczona trwale w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt 1". W tym zakresie przepisy rozporządzenia zmieniającego weszły w życie z dniem 7 listopada 2007 r.
Z powyższego wynika w sposób nie mogący budzić wątpliwości interpretacyjnych, że dopiero łączne (kumulatywne) spełnienie wszystkich, wymienionych w tym przepisie przesłanek stwarza podstawę do przyjęcia, że opłata za przejazd po drogach krajowych nie została uiszczona. Innymi słowy, w razie stwierdzenia w czasie kontroli, tak jak w niniejszej sprawie, że w pojeździe znajdują się zarówno odcinek kontrolny przedziurkowany, jak i winieta przedziurkowana, lecz jedynie nieumieszczona na szybie pojazdu w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt 1,
w świetle § 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, to brak jest podstaw do uznania, że podmiot wykonujący przewóz nie uiścił opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Rozważając zagadnienie, czy organy powinny brać pod uwagę brzmienie przepisu rozporządzenia obowiązującego w dacie dokonania kontroli, czy też w dacie orzekania należy mieć na względzie, że Minister Transportu w rozporządzeniu zmieniającym z dnia 15 października 2007 r. nie zawarł żadnych przepisów intertemporalnych w tym zakresie, regulując jedynie kwestię postępowań dotyczących zwrotu niewykorzystanej w całości lub w części opłaty rocznej, które to przepisy nie mają zastosowania w niniejszej sprawie (§ 5). Oznacza to, że ustalając stan faktyczny sprawy należało istotnie uwzględnić stan stwierdzony w trakcie dokonywania kontroli, natomiast skutki należało już ocenić biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w czasie orzekania. Organy obu instancji nieprawidłowo więc przyjęły, że do oceny okoliczności mających stanowić podstawę nałożenia kary pieniężnej winny znaleźć zastosowanie przepisy rozporządzenia w brzmieniu obowiązującym w dacie przeprowadzenia kontroli. Zgodnie z tym co rozważono, podstaw takich nie daje w żadnej mierze treść rozporządzenia Ministra Transportu
z dnia 15 października 2007 r. gdyż brak w nim wyraźnego uregulowania, że do spraw wszczętych i niezakończonych mają zastosowanie przepisy dotychczasowe. W sytuacji, w której prawodawca dokonując zmiany obowiązujących dotychczas przepisów nie zawiera w nich żadnych wskazówek odnośnie ich stosowania
w toczących się postępowaniach, zgodnie z zasadą bezpośredniego działania nowego prawa, zastosowanie powinna znaleźć nowa regulacja prawna. Milczenie ustawodawcy w tym zakresie sprawia bowiem, że należy kierować się ogólnymi zasadami prawa, w tym regułą lex posteriori derogat legi priori. W konsekwencji,
w tego rodzaju przypadkach od chwili wejścia w życie nowego prawa stosować go należy do wszelkich stosunków, zdarzeń czy stanów rzeczy danego rodzaju: zarówno tych, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały przed wejściem
w życie nowych przepisów, ale trwają w czasie dokonywania zmiany prawa (por. S. Wronkowska, M. Zieliński - Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Wydawnictwo Sejmowe str. 84).
Organy decyzyjnie orzekając już po zmianie przepisów nie mogły więc przyjąć, że przedsiębiorca nie uiścił opłaty za przejazd po drogach krajowych, skoro w trakcie kontroli ujawniono, że kierowca dysponował przedziurkowanymi (posługując się nazewnictwem wynikającym z tekstu rozporządzenia) odcinkiem kontrolnym i winiety samoprzylepnej, a jedyne stwierdzone w tym zakresie uchybienie polegało na nieumieszczeniu winiety na przedniej szybie pojazdu. Nie można więc zaakceptować poglądu, że istniały w dacie orzekania przesłanki do nałożenia kary pieniężnej za przejazd po drogach krajowych pojazdem bez uiszczenia należnej opłaty. Brak podstaw do nałożenia kary stanowi przeszkodę do prowadzenia postępowania w tym przedmiocie, a w razie ujawnienia takich okoliczności po wszczęcia postępowania obliguje organ do jego umorzenia. Skład orzekający w tej sprawie podziela analogiczny pogląd wyrażony przez WSA w Gliwicach w sprawie - sygn. akt II SA/GL 790/08, II SA/GL 725/08.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących miedzy innymi niewspółmiernie wysokiej kary do popełnionego wykroczenia podkreślić należy, że zarzut ten na tle art. 31 ust. 3 Konstytucji RP jest zasadny. W przekonaniu Sądu, przepisy nakładające na podmiot wykonujący przewóz drogowy karę za nienaklejenie winiety w sposób określony w rozporządzeniu w takiej samej wysokości jak za brak tej opłaty naruszają konstytucyjną zasadę proporcjonalności. Sankcja w tym przypadku jest niewspółmierna do przekroczenia przepisu.
Zasada proporcjonalności stawia przed prawodawcą każdorazowo wymóg stwierdzenia rzeczywistej potrzeby ingerencji w danym stanie faktycznym w zakres prawa lub wolności jednostki, z drugiej strony winna być rozumiana jako wymóg stosowania takich środków prawnych, które będą skuteczne, a więc rzeczywiście służące realizacji zamierzonych przez prawodawcę celów.
W tych okolicznościach faktycznych sprawy uznanie, że skarżący nie uiścił opłaty w sytuacji gdy w momencie kontroli w istocie posiadał dowód potwierdzający uiszczenie opłaty dobowej i obciążenie skarżącego karą [...] zł podważają ratio legis tak ustanowionych przepisów.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny z mocy art. 145
§ 1 pkt 1 lit a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu prawomocności wyroku znajduje swą podstawę w art. 152 powołanej wyżej ustawy .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło