II SA/Bd 116/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2009r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. nr SKO-[...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. Decyzją z [...] października 2008 r. nr [...], na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 1, art. 46a ust. 1 i 7 pkt 4 oraz art. 56 ust. 1, 2, 3, 4, 7, 8, 9 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), a także § 3 ust. 1 pkt 74 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573 z późn. zm.), w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku D. Ł. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą F. i przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, Burmistrz Miasta R. ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na prowadzeniu punktu do zbierania odpadów (głównie odpadów metalowych) na terenie nieruchomości położonej w R. przy ul. M. [...] na działce nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek D. Ł. W trakcie prowadzonego postępowania wniesiono zastrzeżenia, że zbierane odpady mogą być niebezpieczne, a zabezpieczenie gruntu jest niewystarczające. Ponadto poziom wód podziemnych jest wyższy niż podany w charakterystyce przedsięwzięcia. Nieznany jest też krąg bezpośrednich odbiorów odpadów. Zastrzeżenia zgłoszone w toku postępowania były weryfikowane w trakcie wizji lokalnej i oględzin nieruchomości. Wówczas stwierdzono, że na nieruchomości będzie prowadzony skup odpadów innych niż niebezpieczne, a odpady mają być przechowywane w kontenerach. Organ podkreślił, że grunt będzie zabezpieczony warstwą szlaki żużlowej. Odnosząc się do kwestii poziomu wodonośnego, zwrócono uwagę, że poziom wodonośny wód podziemnych nie jest tożsamy z poziomem wód gruntowych. Nie jest też rolą organu ustalanie odbiorców odpadów, gdyż jest to element pozwolenia na zbieranie i transport odpadów. Zwrócono uwagę, że decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia została uzgodniona z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w R., postanowieniem Nr [...], znak [...] z dnia [...] września 2008 r. oraz ze Starostą R., postanowieniem znak [...] z dnia [...] września 2008 r. Decyzja uwzględnia zawarte w uzgodnieniach warunki tych organów, a nadto zobowiązuje inwestora do zrealizowania inwestycji z uwzględnieniem nowoczesnych rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych z zastosowaniem wszystkich możliwych zabezpieczeń, aby spełnić wymogi dotyczące ochrony środowiska. Od wskazanej decyzji, z zachowaniem ustawowego terminu A. S., złożyła odwołanie. Zarzuciła w nim błędną ocenę materiału dowodowego, a mianowicie odrzucenie wniosków wniesionych pismem z dnia [...] października 2008 r. z uwagi na przekroczenie terminu (chociaż takowy nie nastąpił), a jednocześnie uwzględnienie ich w decyzji. Nadto, wskazała na brak w decyzji terminu dokonania prac zabezpieczających. W decyzji nie sprecyzowano pojęcia szczególnej ostrożności "w trakcie segregacji, przeładunku oraz innych czynności wykonywanych na terenie skupu, by odpady nie przemieszczały się na tereny sąsiednie"; oraz sposobu egzekucji, bądź kar za niewykonanie nakazanych czynności. Odwołująca się wskazała, że w decyzji nie określono terytorialnie, w której części działki mają być przetrzymywane odpady. Decyzja nie rozwija też pojęcia żużlowa warstwa izolacyjna - z czego ma się składać, jakiej ma być głębokości, co jaki czas ma być odnawiana, kto będzie nad tym sprawował kontrolę, jaki będzie sposób egzekucji w przypadku nieprzestrzegania decyzji. Podobnie nie precyzuje się, jaka ma być roślinność izolacyjna - w jakim terminie ma być zasadzona. Odwołująca się zaznaczyła, że na swojej działce chce zbudować pawilon usługowy, a brak odpowiednich zabezpieczeń uniemożliwi jej prowadzenie działalności gospodarczej. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. sygn. akt [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji stwierdził, iż decyzja organu I instancji nie narusza prawa i została wydana po właściwym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swej decyzji podniosło, iż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie stanowi jeszcze zgody na realizację tego zamierzenia inwestycyjnego, a określa jedynie uwarunkowania środowiskowe, których uwzględnienie jest konieczne, aby zgoda na realizację mogła dopiero nastąpić. W decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie określa się terminu realizacji wymienionych w niej obowiązków, ani sposobu ich egzekucji. Ich spełnienie weryfikują, bowiem kolejne etapy inwestycyjne, tj. postępowanie w sprawie wydania decyzji - pozwolenia na budowę, względnie, zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych. Niespełnienie wskazanych w decyzji uwarunkowań środowiskowych, które wiążą organ architektoniczno - budowlany, skutkuje odmową zezwolenia na realizację inwestycji. Ponadto, w punkcie 8 zaskarżonej decyzji pouczono wnioskodawcę, że w razie naruszenia jej postanowień lub w przypadku, gdy przyjęte rozwiązania techniczne i technologiczne będą negatywnie wpływać na środowisko, Burmistrz Miasta R. podejmie odpowiednie działania zmierzające do wstrzymania działalności powodującej pogorszenie stanu środowiska lub ograniczenia ich negatywnego oddziaływania. Organ II instancji uznał zatem, iż zarzut odwołującej się, że w decyzji brakuje terminów realizacji uwarunkowań środowiskowych, sposobów egzekucji i kar, nie jest trafny. Organ II instancji nie uwzględnił też zarzutu odrzucenia przez organ I instancji wniosków złożonych przez stronę pismem z [...] października 2008 r. Skoro organ I instancji, uznając za zasadne, uwzględnił jednak te wnioski w zaskarżonej decyzji, to nie można mu czynić z tego powodu zarzutu, nawet jeśli uprzednio błędnie poinformował stronę o przekroczeniu terminu do ich zgłoszenia. W ocenie organu odwoławczego wymienione w zaskarżonej decyzji uwarunkowania środowiskowe są odpowiednie do zakresu inwestycji i w prawidłowy sposób zabezpieczą stan środowiska, a brak uchybień formalnych uniemożliwiał uchylenie lub zmianę decyzji z przyczyn formalnych. Przy wydaniu decyzji organ uwzględnił uzgodnienia organów oraz wyniki przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa. Przeprowadzono procedurę badania konieczności sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Po zasięgnięciu opinii Starosty i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego uznano za zasadne, by odstąpić od sporządzenia raportu. W ramach postępowania wyjaśniającego dokonano ocen i analiz, zgodnie z art. 47 ustawy i określono sposoby ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. A. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., wnosząc o zmianę lub uchylenie decyzji. Strona podtrzymała swe zarzuty wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a nadto podniosła, iż w decyzji brakuje warunków zabezpieczających emisję odpadów na grunty sąsiednie, a nadto nie ma możliwości wyegzekwowania przestrzegania przez inwestora warunków składowania odpadów we wskazanej w decyzji odległości od granic działek sąsiednich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., przekazując skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosło o jej oddalenie. Organ podtrzymał w pełni swe stanowisko i argumentację zawartą we wskazanej decyzji, podnosząc, iż zarzuty skarżącej nie dotyczą meritum decyzji lecz jej obaw co do skutków braku spełnienia wymagań zawartych w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego i procesowego. Organ prawidłowo przyjął, że podstawę materialną rozstrzygnięcia w sprawie o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia, stanowią przepisy ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.) i akty do niej wykonawcze, a od dnia 15 listopada 2008 r. - ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227). Na podstawie art. 153 ww. ustawy z 3 października 2008 r., do spraw wszczętych, na podstawie przepisów ustawy - Prawo ochrony środowiska, przed dniem wejścia w życie tej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust. 1, przepisy dotychczasowe. Wniosek w sprawie złożono w dniu [...] lipca 2008 r., zatem właściwe były dotychczasowe przepisy zawarte w ustawie Prawo ochrony środowiska. Jak słusznie organ podniósł decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie stanowi jeszcze zgody na realizację zamierzenia inwestycyjnego, a określa jedynie uwarunkowania środowiskowe, których uwzględnienie jest konieczne, aby zgoda na realizację mogła dopiero nastąpić. W postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej, zadaniem organu była ocena przedsięwzięcia przy uwzględnieniu: uzgodnień organów, informacji zawierających dane, o których mowa w art. 49 ust. 3 (jeżeli sporządzenie raportu nie jest wymagane), wyników przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa. W decyzji natomiast określa się: rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia; warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich; wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym; wymogi w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych, w odniesieniu do przedsięwzięć zaliczanych do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii; wymogi w zakresie ograniczania transgranicznego oddziaływania na środowisko w odniesieniu do przedsięwzięć, dla których przeprowadzono postępowanie dotyczące transgranicznego oddziaływania na środowisko; w przypadku, o którym mowa w art. 135 ust. 1 - stwierdzenie konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Charakterystyka całego przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zaskarżona decyzja zawiera te elementy. Ponadto stosownie do art. 56 ust. 4 ustawy - Prawo ochrony środowiska, omawianą decyzją można na wnioskodawcę nałożyć obowiązki: dotyczące zapobiegania, ograniczania oraz monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także wykonania kompensacji przyrodniczej; a także przedstawienia analizy porealizacyjnej, określając zakres oraz termin jej przedstawienia, w przypadku przedsięwzięć, dla których sporządza się raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Wnioskowana inwestycja polegająca na prowadzeniu punktu do zbierania odpadów (głównie odpadów metalowych), została zakwalifikowana przez organ I instancji - stosownie do rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573 ze zm.) - do kategorii "punkty do zbierania lub przeładunku odpadów, w tym złomu" (§ 3 ust 1 pkt 74 rozporządzenia). Dokonana kwalifikacja nie budzi zastrzeżeń. Planowane przez inwestora zamierzenie, mieści się wśród przedsięwzięć, dla których wymagane jest przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a dodatkowo na inwestora może być nałożony obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Organ przeprowadził procedurę badania konieczności sporządzenia raportu zgodnie z art. 51 ust 2 - 5a ustawy - Prawo ochrony środowiska. Stosownie do tego przepisu, obowiązek nakłada się w drodze postanowienia, które wydaje się po zasięgnięciu właściwych opinii. W niniejszej sprawie opinie wyraził Starosta R. oraz Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny. Ich analiza uprawniała do odstąpienia od obowiązku sporządzenia raportu. W ramach postępowania wyjaśniającego dokonano ocen i analiz, zgodnie z art. 47 ustawy, a następnie określono sposoby ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko, w tym na warunki życia ludzi, odpowiednio do przedmiotu inwestycji obejmującej zamiar składowania odpadów, co znalazło wyraz w postanowieniach zaskarżonej decyzji. Organ uwzględnił również uzyskane uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. W szczególności ustalono, że w strefie oddziaływania nie występują obszary objęte prawną formą ochrony przyrody, zasobów naturalnych. Inwestycja nie leży też w sieci obszarów Natura 2000. Proponowana skala przedsięwzięcia, jak i wskazane we wniosku technologie, nie wpłyną negatywnie na środowisko. Przy określaniu wymagań ochronnych, celem zmniejszenia bądź wyeliminowania ujemnego wpływu na najbliższe otoczenie (w tym życie ludzi), uwzględniono zgłoszone w toku postępowania stanowisko strony odwołującej się, postawiono wymogi by: na etapie wykonawstwa stosować rozwiązania techniczne ograniczające poziom emitowanego hałasu oraz zastosowano organizację pracy minimalizującą skutki i uciążliwości z tym związane - zalecono gromadzenie odpadów w odległości nie mniejszej niż 2 m od granicy z działkami sąsiednimi i jedynie na części działki do tego przeznaczonej, tj. wysypanej żużlową warstwą izolacyjną; poszczególne grupy odpadów należy umieszczać w przygotowanych do tego kontenerach; nie gromadzić odpadów bezpośrednio na gruncie ani w budynku znajdującym się na działce; przeprowadzić dodatkowe nasadzenia roślinności izolacyjnej o gęstym poszyciu, celem stworzenia naturalnego ekranu akustycznego. Należy zatem uznać, że ustalono wszelkie wymagane prawem warunki, celem zabezpieczenia środowiska naturalnego przed ewentualnym skażeniem, wynikającym z ewentualnej realizacji inwestycji. Organ słusznie stwierdził, że w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie określa się terminu realizacji wymienionych w niej obowiązków, ani sposobu ich egzekucji. Ich spełnienie weryfikują, bowiem kolejne etapy inwestycyjne. Niespełnienie wskazanych w decyzji uwarunkowań środowiskowych, które wiążą organ architektoniczno - budowlany, skutkuje odmową wydania zezwolenia na realizację inwestycji. Dodatkowo, jak trafnie zauważył organ II instancji, w punkcie 8 zaskarżonej decyzji pouczono wnioskodawcę, że w razie naruszenia jej postanowień lub w przypadku, gdy przyjęte rozwiązania techniczne i technologiczne będą negatywnie wpływać na środowisko, Burmistrz Miasta R. podejmie odpowiednie działania zmierzające do wstrzymania działalności powodującej pogorszenie stanu środowiska lub ograniczenia ich negatywnego oddziaływania. Zarzut skarżącej, że w decyzji brakuje warunków ograniczających emisje odpadów na grunty sąsiednie, terminów realizacji uwarunkowań środowiskowych, sposobów egzekucji i kar, jest zatem chybiony. Należy przychylić się do stanowiska organu II instancji, który uznał, iż uwzględnienie wniosków strony w zaskarżonej decyzji, pomimo błędnego poinformowania jej o ich złożeniu po upływie przypisanego terminu, nie stanowi naruszenia procedury, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).