II OW 94/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Włodzimierz Ryms (spr.) Sędziowie sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Wiesław Kisiel Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Sosnowca z dnia 2 października 2008 r. Nr WŚR.MC.0717-88/08 o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego pomiędzy Prezydentem Miasta Sosnowca a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu oraz Marszałkiem Województwa Śląskiego w sprawie rozpatrzenia pisma Pana H. W. z dnia 18.09.2008 r. postanawia: wskazać Marszałka Województwa Śląskiego jako organ właściwy do załatwienia podania H. W. Prezydent Miasta Sosnowca wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między nim a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu w sprawie rozpatrzenia pisma H. W. z dnia [...] września 2008 r., w którym wnosi on o udzielenie informacji w sprawie podjętych działań zmierzających do likwidacji uciążliwości powodowanych działalnością [...] - [...] w S., w szczególności dotyczących hałasu i wibracji. Sprawa ta została przekazana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu postanowieniem z dnia 23 września 2008 r. Prezydentowi Miasta Sosnowca. W uzasadnieniu wniosku organ wskazał, że H. W. wnosi o udzielenie informacji na temat podjętych działań w sprawie przekazanej do załatwienia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Katowicach pismem z dnia 28 września 2007 r. Prezydent Miasta Sosnowca nie jest organem właściwym do udzielania odpowiedzi w sprawach przekazanych do rozpoznania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu. Niezależnie od tego, stosownie do art. 378 ust. 2a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.) organem ochrony środowiska właściwym dla przedsięwzięć i zdarzeń na terenie Zakładu [...] Sp. z o.o., gdzie wydobywane są kopaliny metodą odkrywkową na powierzchni obszaru górniczego większego niż 25 ha jest Marszałek Województwa Śląskiego. W odpowiedzi na wniosek Prezydenta Miasta Sosnowca o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu podniósł, iż wskazanie Marszałka Województwa Śląskiego jako organu właściwego w tej sprawie nie jest prawidłowe z uwagi na to, że złożony wniosek dotyczy uciążliwości emisji hałasu i wibracji powodowanych przez tabor kolejowy, a nie uciążliwościami spowodowanymi wydobywaniem kopalin. W ocenie organu nadzoru budowlanego organem właściwym w tej sprawie jest organ do spraw środowiska. W przypadku uznania, że właściwym organem w spornej kwestii jest Marszałek Województwa Śląskiego, to organ nadzoru budowlanego nie może podejmować działań w odniesieniu do wyrobisk górniczych. Na rozprawie w dniu 27 stycznia 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił odroczyć rozprawę i doręczyć Marszałkowi Województwa Śląskiego odpis wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wraz z wezwaniem do złożenia odpowiedzi, albowiem z treści wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wynika, że zdaniem Prezydenta Miasta Sosnowca organem właściwym do wyjaśnienia sprawy jest Marszałek Województwa Śląskiego. W odpowiedzi na wezwanie Sądu Marszałek Województwa Śląskiego wskazał, że w zakresie emisji hałasu z instalacji mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, do których należy wydobywanie kopalin ze złoża metodą odkrywkową na powierzchni terenu górniczego nie mniejszej niż 25 ha właściwym organem ochrony środowiska jest marszałek województwa. Sprawa oddziaływania zakładu [...] Sp. z o.o. w S. jest obecnie przedmiotem postępowania administracyjnego w zakresie oddziaływania na środowisko. Natomiast zagadnienia związane z wibracjami nie są regulowane przepisami ochrony środowiska. Sprawami oceny szkodliwości drgań przekazywanych przez podłoże na budynki i ludzi przebywających w budynkach zajmują się organy administracji budowlanej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że zakres przedmiotowy sprawy wyznaczają pisma H. W. z dnia [...] września 2008 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2007 r. Z treści tych pisma wynika, że H. W. zwraca się o interwencję w sprawie uciążliwości powodowanych działalnością [...] w S., w szczególności związanych z działalnością stacji pociągów towarowych obsługujących Kopalnię Piasku M. B., w zakresie emisji hałasu i wibracji oraz zanieczyszczenia powietrza. Zatem przedmiotem postępowania stosownie do tak sformułowanego żądania, jest zagadnienie ochrony środowiska w związku z działalnością zakładu zajmującego się wydobywaniem kopalin ze złoża, która prowadzi do emisji różnego rodzaju zanieczyszczeń oraz energii. Zgodnie z art. 3 pkt 4 Prawa o ochronie środowiska poprzez emisje rozumie się wprowadzane bezpośrednio lub pośrednio, w wyniku działalności człowieka, do powietrza, wody, gleby lub ziemi substancje oraz energie, takie jak ciepło, hałas, wibracje lub pola elektromagnetyczne. W rozpoznawanej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu przekazał podanie H. W. Prezydentowi Miasta Sosnowca, który wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, co oznacza, że wniosek ten podlega rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wprawdzie Prezydent Miasta Sosnowca wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między nim a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu, jednakże z uzasadnienia tego wniosku wynikało, że zdaniem Prezydenta Miasta Sosnowca organem właściwym do rozpoznania podania jest Marszałek Województwa Śląskiego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uczestnikiem postępowania jest również Marszałek Województwa Śląskiego i z tego względu doręczył Marszałkowi odpis wniosku wraz z wezwanie do złożenia odpowiedzi. W piśmie z dnia 5 lutego 2009 r. Marszałek Województwa Śląskiego wskazał, że jest właściwy w zakresie emisji hałasu z instalacji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, do których należy wydobywanie kopalin ze złoża metodą odkrywkową na powierzchni terenu górniczego nie mniejszej niż 25 ha, zaś sprawa oddziaływania zakładu [...] Sp. z o.o. w S. jest obecnie przedmiotem postępowania administracyjnego prowadzonego przez ten organ w zakresie oddziaływania na środowisko. Z przytoczonych względów, stosownie do art. 378 ust. 2a Prawa o ochronie środowiska, należało wskazać Marszałka Województwa Śląskiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku H. W. o interwencję w sprawie uciążliwości powodowanych działalnością [...] Sp. z o.o. w S. w zakresie emisji hałasu i wibracji oraz zanieczyszczenia powietrza. Okoliczność, że w sprawie oddziaływania zakładu [...] w S. jest obecnie przedmiotem postępowania administracyjnego w zakresie oddziaływania na środowisko nie oznacza, że podanie H. W. nie wymaga załatwienia. Należy także wskazać, że jeżeli strona zwraca się do określonego organu z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego i z treści pisma strony wynika, iż w określonym zakresie organ ten jest właściwy do załatwienia sprawy, to organ w tym zakresie powinien prowadzić i rozstrzygnąć sprawę. Stosownie do treści art. 66 § 1 K.p.a., jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu. Zawiadomienie takie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Oznacza to, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu w pierwszej kolejności powinien ustalić, czy przedmiotem żądania jest sprawa objęta jego właściwością i w tej sprawie powinien prowadzić postępowanie. Natomiast w zakresie w jakim podanie może dotyczyć innych spraw podlegających załatwieniu przez inny organ, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien zawiadomić wnoszącego podanie, że w tych sprawach należy wnieść odrębne podanie do właściwego organu. Skoro jednak organ nadzoru budowlanego przekazał sprawę innemu organowi, który nie jest właściwy, konieczne okazało się wskazanie na wniosek tego organu, który organ jest właściwy do załatwienia tej sprawy. Odnosząc się do wniosku o zwrot kosztów postępowania należy wskazać, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 200, 201, 203 i 204 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i tylko w tych przypadkach sąd może orzekać o zwrocie kosztów postępowania między stronami (art. 209 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Żaden ze wskazanych przepisów nie przewiduje możliwości zwrotu kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego poniesionych przez organ biorący udział w tym postępowaniu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2006 r., sygn. akt II OW 58/05). W tym stanie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.