II SA/Sz 78/09

PostanowienieWSA w Szczecinie2009-04-08

Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie dyscyplinarne wydane w stosunku do strażaka Państwowej Straży Pożarnej przed wejściem w życie przepisów umożliwiających zaskarżenie takich orzeczeń do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie dyscyplinarne wydane przed wejściem w życie przepisów umożliwiających jego zaskarżenie, ponieważ przepisy te nie mają zastosowania wstecz. Ponadto, przekazanie sprawy przez sąd powszechny do sądu administracyjnego jest nieskuteczne, jeśli nie poprzedza go odrzucenie pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej.
Stan faktyczny
Skarżący B. S. wniósł skargę na orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Państwowej Straży Pożarnej dotyczące wydalenia ze służby. Sąd Rejonowy uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na prawomocne osądzenie sprawy oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn. WSA w Szczecinie rozpoznał sprawę, rozważając dopuszczalność skargi i skuteczność przekazania sprawy przez sąd powszechny.
Rozstrzygnięcie
I. Odrzucono skargę. II. Przekazano sprawę do Sądu Rejonowego – IV Wydział Pracy w Szczecinku celem jej dalszego prowadzenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S. na orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Państwowej Straży Pożarnej jako następcy Komendanta Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] w przedmiocie wydalenia ze służby postanawia: I. odrzucić skargę II. przekazać sprawę do Sądu Rejonowego –IV Wydział Pracy w Szczecinku celem jej dalszego prowadzenia Postanowieniem z dnia [...] r. w sprawie o sygn. akt IV P.176/08 Sąd Rejonowy w [...] IV Wydział Pracy uznał się za niewłaściwy i pozew B. S. przeciwko Państwowej Straży Pożarnej w [...] o uchylenie kary przekazał do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w [...] II Wydziałowi Ogólnoadministracyjnemu jako właściwemu. W dniu [...] r. Sąd Rejonowy przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] akta sprawy z powództwa B. S. wraz z pozwem oraz wnioskiem o przywrócenie terminu do "złożenia pozwu". Następnie skarga zatytułowana "Pozew" została przesłana przez Sąd, według właściwości, do [...] Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] w dniu [...] r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ skarga została już prawomocnie osądzona w sprawie pod sygn. akt II SA/Sz 1083/05. Niezależnie od powyższego stwierdził, że skarga jako niedopuszczalna z innych przyczyn podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ww. ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Rozpoznając przedmiotową sprawę należy rozważyć dopuszczalność wniesienia samej skargi oraz skuteczność dokonanego przez sąd powszechny przekazania skargi do tutejszego sądu. W niniejszej sprawie skarżący zaskarżył orzeczenie dyscyplinarne [...] Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w [...] jako następcy Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej [...] z dnia [...] r. w przedmiocie wydalenia ze służby. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane pod rządami obowiązującej wówczas ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 1991 r. Nr 88, poz. 400) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 11 czerwca 1992 r. w sprawie postępowania dyscyplinarnego w stosunku do strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 1992 r. Nr 52, poz. 243 ze zm.). Powyższe akty normatywne nie przewidywały możliwości złożenia skargi do sądu administracyjnego na orzeczenie dyscyplinarne. Dopiero ustawą z dnia 6 lipca 2001 r. o zmianie m. in. ustawy o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 81, poz. 877) w art. 7 pkt 28 zmieniono brzmienie art. 124j ustawy o Państwowej Straży Pożarnej wprowadzając możliwość zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego orzeczenia kończącego postępowanie dyscyplinarne w drugiej instancji. Powyższy przepis wszedł w życie z dniem [...] r. i nie miał zastosowania do postępowań dyscyplinarnych zakończonych, zatem nie znajduje zastosowania również w niniejszej sprawie. Obowiązująca na dzień wydania zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1980 r. Nr 4, poz. 8 ze zm.) również nie przewidywała kognicji Sądu co do orzeczeń dyscyplinarnych wydanych w stosunku do strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Również przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) nie dopuściły możliwości zaskarżenia aktu, którego zaskarżenie było niedopuszczalne w oparciu o wcześniej obowiązujące przepisy. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż przedmiot niniejszej sprawy nie należy do właściwości sądu administracyjnego, zatem skargę taką należy odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Przechodząc do oceny skuteczności przekazania pisma zatytułowanego "Pozew" przez sąd powszechny należy mieć na uwadze treść art. 58 § 4 P.p.s.a. zgodnie z którym, sąd nie może odrzucić skargi jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wówczas gdy w tej sprawie sąd powszechny uznał się za niewłaściwy. Związanie sądu administracyjnego przekazaniem sprawy ma miejsce wówczas, gdy uznanie się sądu powszechnego za niewłaściwy jest zgodne z wymaganiami obowiązującej procedury. Przez pojęcie "uznania się przez sąd powszechny za niewłaściwy" należy rozumieć przypadek odrzucenia pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" , LexisNexis Warszawa 2008 r., s. 325). Ustawodawca w obowiązującym stanie prawnym nie przewidział możliwości przekazywania sprawy sądowi administracyjnemu przez sąd powszechny. W przypadku gdy sąd powszechny dojdzie do przekonania, iż właściwym w sprawie jest sąd administracyjny powinien odrzucić pozew z powodu niedopuszczalności drogi sądowej na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), zwanej dalej "K.p.c.", wskazując w uzasadnieniu sąd, do którego właściwości rozpoznanie tej sprawy zostało zastrzeżone. W uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2005 r. II PZP 4/058 (OSNP 2005, nr 23, poz. 367, Lex 150307) wskazano, iż stwierdzenie niewłaściwości przez sąd powszechny powoduje przekazanie sprawy z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych innemu organowi na podstawie art. 464 § 1 K.p.c., albo odrzucenie pozwu przez sąd powszechny na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 K.p.c. Przy czym przez pojęcie "innego organu" należy rozumieć organ administracji publicznej, a nie sąd administracyjny. Dalej podniesiono, iż art. 200 K.p.c. stanowi przesłankę przekazania sprawy sądowi właściwemu, ale tylko takiemu, który działa w tej samej strukturze ustrojowej, co sąd wydający postanowienie o przekazaniu, zatem przekazywanie spraw w oparciu o ww. przepis może nastąpić jedynie pomiędzy sądami powszechnymi. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż przekazanie sprawy przez sąd powszechny sądowi administracyjnemu wymaga, dla swojej skuteczności, uprzedniego odrzucenia pozwu. Przy braku postanowienia o odrzuceniu pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej mamy, w dalszym ciągu, do czynienia ze stanem zawisłości sprawy przed sądem powszechnym, a zatem samo postanowienie o przekazaniu sprawy sądowi administracyjnemu nie może być uznane za skuteczne (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia 5 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Bk 73/05, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl art. 58 § 1 pkt 4 ww. ustawy sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Sąd nadmienia, iż skarga jak i wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi były już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] . Postanowieniem z dnia [...] r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1083/05 odrzucono przedmiotowy wniosek, zaś postanowieniem z dnia [...] r. odrzucono skargę. W uzasadnieniach powyższych rozstrzygnięć wskazano, iż zaskarżenie aktu administracyjnego z dnia [...] r. jest niedopuszczalne, albowiem wydano go w czasie, gdy orzeczenia dyscyplinarne wydane w stosunku do strażaków Państwowej Straży Pożarnej nie podlegały kognicji sądu administracyjnego. Stosownie do art. 199 K.p.c. sąd nie może odrzucić pozwu z tego powodu, że do rozpoznania sprawy właściwy jest organ administracji publicznej lub sąd administracyjny, jeżeli organ administracji publicznej lub sąd administracyjny uznały się w tej sprawie za niewłaściwe. Odrzucenie pozwu jest wykluczone, jeżeli sąd posiada wiedzę, iż sąd administracyjny uznał się w sprawie za niewłaściwy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] , na postawie art. 58 § 1 pkt 1 i art. 58 § 1 pkt 4 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Wobec zawisłości sprawy przed sądem powszechnym Sąd postanowił przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu-IV Wydziałowi Pracy w [...] celem dalszego jej prowadzenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło