VI SA/Wa 367/09
WyrokWSA w Warszawie2009-04-20
Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Jolanta Królikowska - Przewłoka, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona za przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu nienormatywnego jest zasadna, jeśli skarżący podnosi zarzut niewłaściwego stosowania przepisów dotyczących wag samochodowych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzuty dotyczące niezgodności wag z rozporządzeniem Ministra Gospodarki nie miały zastosowania, ponieważ kontrola została przeprowadzona przy użyciu wag nieautomatycznych do pomiarów statycznych, które nie podlegały rygorom tego rozporządzenia. Ponadto, inne stwierdzone naruszenia (przekroczenie masy, długości, prędkości, brak pilota) były oczywiste i nie wymagały skomplikowanych pomiarów, a ewentualne błędy w protokole nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję nakładającą na T. Sp. j. karę pieniężną w wysokości 12 220 zł za przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi, dopuszczalnej długości i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu nienormatywnego, a także za brak pilota i przekroczenie prędkości. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących wag samochodowych, twierdząc, że użyte do ważenia stanowisko nie spełniało wymogów rozporządzenia. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi T. Sp. j. z siedzibą w S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi – skarżącej – T. J.M. Spółka jawna z siedzibą w S. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 2, art. 40c ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.); lp 1, lp. 8 pkt 9 lit. d) i e), pkt 12 lit. d) i e), lp. 9 pkt 11 lit. d) załącznika nr 2 do w/w ustawy oraz art. 62 ust. 4a pkt 1 i 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2008 r.
Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję nakładającą na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 12220 (dwanaście tysięcy dwieście dwadzieścia) złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło przekroczenie na drodze, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 11,5 t, dopuszczalnego nacisku dla podwójnej osi napędowej, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 i niniejszej niż 1,8 m, dla osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m; przekroczenie dopuszczalnej długości oraz dopuszczalnej masy całkowitej. Pojazd nie był pilotowany i poruszał się z prędkością 80-85 km/h.
Powyższe ustalono dnia [...] czerwca 2008 r., na drodze krajowej nr [...] podczas kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z naczepą o nr rej. [...]. Strona wykonywała transport drogowy ładowarki a pojazdem kierował R. B. Podczas kontroli drogowej przewoźnik okazał kserokopię zezwolenia nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. na jednokrotny przejazd pojazdu nienormatywnego. Określone w zezwoleniu parametry pojazdu i warunki wykonywania przejazdu nie zostały dotrzymane.
W odwołaniu strona wnosi o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w pierwszej instancji. Skarżący zarzuca naruszenie przepisów § 3 pkt 16 oraz § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345). Zdaniem skarżącego stanowisko do ważenia pojazdów użyte w trakcie kontroli miało nie spełniało wymogów określonych w tym rozporządzeniu co w konsekwencji oznacza, że cała procedura ważenia i uzyskane wartości nie mogły być prawidłowe.
Główny Inspektor Transportu Drogowego potrzymał stanowisko organu I instancji wskazując, że stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, albo którego wymiary lub masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. W myśl art. 13g ust. 1 ustawy o drogach publicznych, za przejazd pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu, wymierza się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Podniósł, że zgodnie z art. 40c w/w. ustawy w przypadku stwierdzenia, że pojazd przekracza dopuszczalna masę całkowitą, naciski osi, wymiary lub przejazd pojazdu odbywa się bez zezwolenia wymaganego przepisami o ruchu drogowym, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego ma prawo wymierzenia i pobrania kary pieniężnej. Stosownie do art. 41 ust. 4 i 5 w/w. ustawy wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, ustalone zostały rozporządzeniami Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (odp: Dz. U. Nr 219, poz. 1860 i poz. 1861). Droga krajowa nr [...] została wymieniona w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t (Dz. U. Nr 219, poz. 1860).
Organ wskazał, że w przypadku podwójnych osi napędowych pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 i mniejszej niż 1,8 m dopuszczalna jest maksymalna suma nacisków osi do 16 t, zaś w przypadku przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m dopuszczalny jest nacisk do 8 t na oś składową, w myśl zapisów lp. 8 załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. W załączniku tym określono również wysokość kar za przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdów oraz dopuszczalnych nacisków osi na drogach.
Zgodnie z art. 62 ust. 4a pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym długość pojazdu członowego nie może przekraczać 16,50 m.
W ocenie organu kara pieniężna w niniejszej sprawie określona jest w oparciu o następujące pozycje w/w załącznika:
Lp. 1 Za przekroczenie dopuszczalnej długości pojazdu lub pojazdu z ładunkiem za każdy rozpoczęty 1 m ponad dopuszczalną długość - 120 zł;
Lp. 8 Za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 11,5 t:
- pkt 9 - dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi:
- lit. d) powyżej 20,0 t do 21,0 t - 480 zł;
- lit. e) za każde rozpoczęte przekroczenie o l t powyżej 21 t dodatkowo 300 z pkt 12 - dla osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m;
o nacisku na oś składową:
- lit. d) powyżej 9,01 do 9,5 t - 720 zł;
- lit. e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo - 480 zł;
Lp. 9
- pkt 11 Za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r.;
- lit. d) powyżej 661 do 82 t - 2880 zł;
- Za niedotrzymanie któregokolwiek z pozostałych warunków przejazdu podanych w zezwoleniu - 1000 zł.
W protokóle nr WITD.DI.P.W.370/18/08; stwierdzono:
- przekroczenie dopuszczalnego nacisku podwójnej osi o 9,19 t (nacisk 27,19 t);
- przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi składowych osi wielokrotnej o:
2,09 t (nacisk - 10,09 t); 1,99 t (nacisk 9,99 t): 1.89 t (nacisk 9;80 t): 1,80 t (nacisk 9,80 t);
- przekroczenie DMC pojazdu o 33,68 t (masa pojazdu 75,68 t);
- przekroczenie łącznej długości pojazdu o 3,40 m (zmierzona długość 23,90 m, zamiast 20,50 m określonych w zezwoleniu );
- przewoźnik nie dotrzymał pozostałych warunków podanych zezwoleniu - brak pilota oraz przekroczenie max. prędkości określonej do 60 km/h.
W niniejszej sprawie zdaniem organu kara wynosi:
- za przekroczenie dopuszczalnego nacisku podwójnej osi: 2580 zł (480 + 7 x 300);
- przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi składowych osi wielokrotnej 5280 zł (1680 +3x1200 zł):
- za przekroczenie DMC: 2880 zł;
- za przekroczenie długości pojazdu: 480 zł (4 x 120);
- niedotrzymanie któregokolwiek z pozostałych warunków przejazdu podanych w zezwoleniu1000 zł;
Razem 12 220 zł.
Główny Inspektor Transportu Drogowego nie podzielił argumentów odwołania wskazując, że rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, dotyczy wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu. Wagi te jak i miejsca, w których mogą one się znajdować muszą odpowiadać dość surowym rygorom technicznym, gdyż cała procedura ważenia odbywa się bez zatrzymywania pojazdów. Ważenia dokonano na nieautomatycznych wagach przenośnych do pomiarów statycznych; w trakcie takiego ważenia pojazd znajdujący się na wadze jest unieruchomiony.
Powyższe przepisy nie mają więc zastosowania w niniejszej sprawie i miejsce ważenia w [...], gdzie dokonano ważenia, nie podlega ocenie pod kątem zgodności z wymogami określonymi w w/w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. Na miejscu tym są używane wyłącznie wagi przenośne (nieautomatyczne) do pomiarów statycznych.
Skargę na powyższą decyzję wniosła strona skarżąca wskazując, że zarzuca naruszenie § 3 oraz § 9 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345) poprzez ich błędną wykładnię, skarżący wskazał także naruszenie art. 75 Kpa poprzez niezastosowanie tego przepisu. W odniesieniu do protokołu sporządzonego w niniejszej sprawie wskazuje na następujące błędy: nieprawidłowe wskazanie daty kontroli w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, błędne wskazanie miejsca ważenia pojazdu, podanie błędnej daty wydania Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. Ponadto do przedmiotowej skargi załącza pismo GDDKiA z dnia [...] października 2008 r. z którego wynika, że: stanowisko ważenia w [...] zostało zlikwidowane w czerwcu 2008 r. z uwagi na brak możliwości wykonania stanowiska o wymiarach zgodnych z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych.
Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor wnosił o jej oddalenie i podkreślił rzetelność sposobu ważenia jak i wskazał na prawidłowość działania urządzeń pomiarowych w niniejszej sprawie. Czynności kontrolne były przeprowadzone zgodnie z prawem, tj. pomiarów dokonano za pomocą wag, które posiadały stosowną legalizację Urzędu Miar, przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji a odczytu wskazań dokonano w jego obecności, miejsce w którym dokonano kontroli legitymuje się odpowiednim dokumentem z pomiaru pochylenia terenu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Skarżący zarzuca naruszenie § 3 oraz § 9 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188 poz. 1345) poprzez ich błędną wykładnię, a także naruszenie art. 75 Kpa poprzez niezastosowanie tego przepisu. Jego zdaniem stanowisko do ważenia pojazdów użyte w trakcie kontroli miało nie spełniało wymogów określonych w tym rozporządzeniu co w konsekwencji oznacza, że cała procedura ważenia i uzyskane wartości nie mogły być prawidłowe. Wskazuje, że stanowisko ważenia w [...] zostało zlikwidowane w czerwcu 2008 r. z uwagi na brak możliwości wykonania stanowiska o wymiarach zgodnych z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, co wynika z pisma GDDKiA z dnia [...] października 2008 r.
Dnia [...] czerwca 2008 r., na drodze krajowej nr [...] podczas kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z naczepą o nr rej. [...] strona wykonywała transport drogowy ładowarki. Podczas kontroli drogowej przewoźnik okazał kserokopię zezwolenia nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. na jednokrotny przejazd pojazdu nienormatywnego. Określone w zezwoleniu parametry pojazdu i warunki wykonywania przejazdu nie zostały dotrzymane.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego czynności kontrolne były przeprowadzone zgodnie z prawem tj. pomiarów dokonano za pomocą wag, które posiadały stosowną legalizację Urzędu Miar, przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji a odczytu wskazań dokonano w jego obecności, miejsce w którym dokonano kontroli legitymuje się odpowiednim dokumentem z pomiaru pochylenia terenu. Jeżeli przyrządy pomiarowe były legalizowane, mogły być zatem stosowane do celów wskazanych w świadectwie legalizacji, użyta zaś do pomiaru nacisku osi pojazdu waga posiadała ważne świadectwo legalizacji, które nie podlega kontroli sądu w sprawie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia i jest dowodem, że waga spełnia wymagania metrologiczne. Przedmiotowego ważenia dokonano na nieautomatycznych wagach przenośnych do pomiarów statycznych; w trakcie takiego ważenia pojazd znajdujący się na wadze jest unieruchomiony. Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych z dnia [...] czerwca 2007 r. nie wprowadzało szczególnych warunków dla miejsca, na którym miało być wykonywane ważenie przy pomocy wag nieautomatycznych. Co więcej, w obowiązujących przepisach brak jest uregulowania procedury ważenia za pomocą wag nieautomatycznych przez organy kontrolne.
W ocenie sądu powołane przez skarżącego przepisy nie mają zastosowania w niniejszej sprawie i miejsce ważenia w Łęgowie, gdzie dokonano ważenia, nie podlega ocenie pod kątem zgodności z wymogami określonymi w w/w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r.
Co do przekroczenie DMC pojazdu o 33,68 t (masa pojazdu 75,68 t. – to zgodnie z § 57 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. - Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz. 262 ze zm.- w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony. Jest to przepis wydany na podstawie art. 66 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - Dz. U. Nr 98, poz. 602, ze zm.) przekroczenia łącznej długości pojazdu o 3,40 m (zmierzona długość 23,90 m, zamiast 20,50 m określonych w zezwoleniu); nie dotrzymania pozostałych warunków podanych w zezwoleniu - brak pilota oraz przekroczenie max. prędkości określonej do 60 km/h to sąd zauważa, że te fakty nie wymagają dokonania bardziej skomplikowanych pomiarów i granice krańcowe są opisane w cytowanych wyżej przepisach prawa (art. 62 ust. 4a pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym lub zezwoleniu (nr 3896/K/2008 z dnia 9 czerwca 2008 r.).
Zarzuty dotyczące protokołu sporządzonego w niniejszej sprawie polegające na nieprawidłowym wskazaniu daty kontroli w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, błędne wskazanie miejsca ważenia pojazdu, podanie błędnej daty wydania Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, nie mają dla sprawy istotnego znaczenia i mogą być sprostowane w drodze postanowienia.
Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło