II SA/Sz 62/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz /spr./ Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. B. kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] znak [...], Starosta [...] na podstawie: - art. 378 ust.1, art. 48 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2006r. Nr 129, poz. 902 ze zm.); - art. 106 §5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami); - § 3 ust. 1 pkt. 13 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) w związku z toczącym się postępowaniem administracyjnym w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku o powierzchni około [...] m2, w którym zostanie zamontowana malarnia [...], urządzenia do [...] powierzchni metalowych oraz urządzenia do prac ślusarskich, na dz. nr [...] w [...] uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił następujące warunki: I. Na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia należy podjąć następujące działania: - prace budowlano - instalacyjne należy prowadzić wyłącznie w porze dziennej od godziny [...] do godziny [...] - prace ziemne oraz inne prace związane z wykorzystaniem sprzętu mechanicznego lub urządzeń technicznych, należy wykonywać w sposób nie powodujący zanieczyszczenia gleby oraz wód, w szczególności substancjami ropopochodnymi; - uporządkować teren po zakończeniu prac; - segregować odpady oraz magazynować je w wyznaczonych do tego miejscach. II W projekcie budowlanym należy uwzględniać następujące wymagania dotyczące ochrony środowiska: - na stanowisku przecinarki do metalu, tokarki, przecinarki do metalu z podajnikiem oraz piły [...] do cięcia metalu należy zamontować filtry do redukcji emisji pyłu o sprawności co najmniej [...] %; - zamontować osadnik oraz separator substancji ropopochodnych na odprowadzeniu wód opadowych i roztopowych z placów utwardzonych do kanalizacji deszczowej; - zamontować kominy (emitory) o wysokości co najmniej [...] m z króćcami pomiarowymi zgodnymi z polską normą; - zamontować adsorbent z węglem aktywnym lub polimerami w celu zatrzymania LZO dla emitora nr [...] (stanowisko do schładzania metalu); - zainstalować osadnik na odprowadzeniu ścieków technologicznych do kanalizacji w celu strącenia związków fosforu; - zbiornik do odtłuszczania i fosforowania należy zaprojektować w taki sposób aby w przypadku rozszczelnienia jego zawartość nie przedostała się do środowiska gruntowo wodnego (np. poprzez umieszczenie w niecce o pojemności równej objętości zbiornika lub zastosowanie zbiornika dwupłaszczowego z systemem monitorowania i informowania o awarii); - wykonać szczelne i chemicznie odporne podłoże w halach w celu uniknięcia przedostania się do gruntu ewentualnych rozlewisk kąpieli bądź odczynników używanych do przygotowania stosowanych roztworów; - wykonać pas izolujący przez zwarte nasadzenie drzew i krzewów wzdłuż granic działki o szerokości minimum [...] m od strony zabudowy mieszkaniowej, tj. od strony [...]; - zaprojektować ściany budynków z materiałów ograniczających maksymalnie emisję hałasu do środowiska; - obudować zewnętrzne źródła hałasu oraz umiejscowić tak aby wykorzystać naturalne bariery dźwiękochłonne (budynki gospodarcze itp.); zaprojektować hale produkcyjne tak aby otwory w ścianach były umiejscowione z przeciwnej strony niż sąsiadująca zabudowa mieszkaniowa. Nadto określił, że przedsięwzięcie wymaga sporządzenia analizy porealizacyjnej w zakresie emisji hałasu oraz emisji gazów i pyłów do powietrza. Pomiary należy wykonać w terminie do [...] miesięcy od dnia oddania obiektu do użytkowania i po porównaniu rzeczywistej emisji z ustaleniami zawartymi w opracowanym raporcie należy przedłożyć Burmistrzowi Miasta [...] oraz Staroście Powiatu [...]. Z treści uzasadnienia organu wynika, że Burmistrz Miasta [...], wnioskiem znak [...] z dnia [...]r., wystąpił do Starosty [...] o uzgodnienie, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, inwestycji polegającej na budowie budynku o powierzchni około [...] m2, w którym zostanie zamontowana [...], urządzenia do [...] powierzchni metalowych oraz urządzenia do prac [...]. Projektowany zakład zostanie zlokalizowany na działce nr [...]. W zakładzie będą wytwarzane drobnowymiarowe konstrukcje stalowe wraz z niezbędną infrastrukturą. W ramach inwestycji zostanie wybudowany budynek [...], hala produkcyjno-magazynowa nr [...], hala produkcyjno-magazynowa nr [...] i budynek [...]. Z uwagi na fakt, iż w procesach technologicznych wykorzystywane są substancje chemiczne zalecono wykonanie szczelnego i chemicznie odpornego podłoża w halach oraz zbiornika do odtłuszczania i fosforowania tak, aby uniknąć przedostania się substancji mogących zanieczyścić środowisko gruntowo wodne. Ponadto, w celu dopełnienia zapisów art. 147 ust. 4 ww. ustawy Prawo ochrony środowiska, który zobowiązuje prowadzącego nowo zbudowaną instalację, z której emisja wymaga pozwolenia do przeprowadzenia wstępnych pomiarów wielkości emisji z tej instalacji, zalecono zamontowanie kominów (emitorów) o wysokości co najmniej 4,5 m z króćcami pomiarowymi umożliwiającymi wykonanie pomiarów wg obowiązującej metodyki (zgodnie z polską normą). Z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wynika, że najbliższe zabudowania znajdują się [...] m od planowanego zakładu. W związku z powyższym dla dodatkowej ochrony przed ewentualną emisją należy wykonać pas izolujący przez zwarte nasadzenie drzew i krzewów wzdłuż granic działki o szerokości [...] m od strony zabudowy mieszkaniowej tj. od strony północno zachodniej oraz północno wschodniej. Ponadto należy zaprojektować ściany budynków z materiałów ograniczających maksymalnie emisję hałasu do środowiska, umiejscowić zewnętrzne źródła hałasu tak aby wykorzystać naturalne bariery dźwiękochłonne (budynki gospodarcze, płoty itp.) oraz zaprojektować wszelkie otwory w ścianach hal od innych stron niż zlokalizowane są budynki mieszkalne. Od powyższego postanowienia zażalenie wniósł J.B., którym zakwestionował [...] punkty postanowienia dotyczące zalecenia wykonania szczelnego i chemicznie odpornego podłoża w halach, które jego zdaniem powinno ograniczać się tylko do tej części w której występuje praca z wodnymi roztworami substancji chemicznych oraz zalecenia wykonania zwartego nasadzenia drzew i krzewów,które w jego ocenie jest całkowicie bezzasadne, gdyż uniemożliwia wybudowanie hali nr [...] oraz budynku socjalnego [...] na granicy działki, na co zezwala plan zagospodarowania, a w takiej sytuacji cała inwestycja nie może być zrealizowana, a nadto nie nastąpi pogorszenie klimatu akustycznego środowiska wokół zakładu z powodu emisji hałasu. Wskutek zażalenia decyzją z dnia [...]r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kpa, art. 48 ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 25, poz. 150 ze zm.), uchyliło zaskarżone postanowienie w części dotyczącej punktu II tiret siedem i tiret osiem i w tym zakresie orzekło: I) II. W projekcie budowlanym należy uwzględnić następujące wymagania dotyczące ochrony środowiska: tiret siódme: - w celu uniknięcia przedostania się do gruntu ewentualnych rozlewisk kąpieli bądź odczynników używanych do przygotowania stosowanych roztworów, w hali w której wykonywane będą prace z wodnymi roztworami substancji chemicznych wykonać szczelne i chemicznie odporne podłoże; tiret ósme: - wzdłuż granicy z działką nr [...] od strony zabudowy mieszkaniowej - wykonać pas izolujący przez zwarte nasadzenie drzew i krzewów o szerokości minimum [...]m; 2) w pozostałej części decyzję utrzymało w mocy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po zapoznaniu się z materiałem dowodowym, stwierdziło, że zażalenie to zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty strony uznało za zasadne. W ocenie organu odwoławczego, na uwzględnienie zasługuje zarzut o braku należytego uzasadnienia dla warunku nakazującego dokonanie szczelnego i chemicznie odpornego podłoża w obu halach. Zawarta w raporcie oddziaływania inwestycji na środowisko charakterystyka projektowanego obiektu i opis poszczególnych etapów obróbki fizykochemicznej - zarówno jej część opisowa jak i część graficzna — nie stanowią podstawy do nałożenia na inwestora obowiązku dokonania tego rodzaju zabezpieczenia na powierzchni podłogi całego obiektu. Podobnie ocenić należy zarzut zażalenia, odnoszący się do nakazu dokonania pasa nasadzeń także od "strony [...] oraz [...]", co spowoduje utrudnienia, a wręcz niemożność usytuowania planowanego od tej strony wjazdu na działkę. Organ pierwszej instancji, formułując ten warunek nie uzasadnił go w sposób należyty. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na brak należytej staranności w prowadzeniu tego postępowania, wbrew zgromadzonym w aktach sprawy dowodom: załącznikom graficznym i dokumentacji zdjęciowej z wizji w terenie - wystąpiły nieścisłości - co do odległości w jakiej usytuowany jest budynek [...] na działce nr [...]. Dopiero w piśmie z dnia [...]r. przekazującym akta sprawy i zażalenie strony organ I instancji tę kwestię wyjaśnia. Zdaniem Kolegium bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy uznać jednak należy zarzut zażalenia o pozbawieniu strony możności posadowienia budynku na granicy działki, bowiem kwestia ta - regulowana przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) i wydanymi na jej podstawie rozporządzeniami wykonawczymi, rozważana będzie w postępowaniu prowadzonym przed organem właściwym w sprawie pozwolenia na budowę i w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Na powyższą decyzję skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł J.B., w której wniósł o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. W przekonaniu skarżącego przedmiotowy teren objęty jest zakazem lokalizacji rozbudowy mieszkaniowej. W tych okolicznościach formułowanie nakazów pod adresem skarżącego kosztem uprzywilejowania właściciela działki sąsiadującej w sytuacji, gdy posadowił on budynek mieszkalny na gruncie przeznaczonym pod budowę obiektów produkcyjnych, składów magazynów oraz usług wbrew powszechnie obowiązującemu prawu miejscowemu jest zdaniem skarżącego tendencyjne, dowolne, pozbawionych jakichkolwiek słusznych merytorycznych podstaw. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 maja 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa jest sprawowana pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. -zwanej dalej P.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Ustawa z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa o ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008r. Nr 199, poz. 1227) w art. 144 wprowadziła zmiany w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008r. Nr 25 poz. 150 z późn.zm.), a mianowicie w punkcie 9 tegoż artykuł w tytule I uchyliła dział V i VI; czyli dział V regulujący udział społeczeństwa w postępowaniu w spawie ochrony środowiska (tj. art. od 31 do 39) oraz dział regulujący postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko (tj. art. od 40- 70). Art. 153 ustawy z 3 października 2008r. w rozdziale 2 przepisy przejściowe i końcowe określa zakres obowiązywania przepisów ustawy zmienionej w art. 144 i przewiduje, że do sprawy wszczętych na podstawie ustawy "Prawo ochrony środowiska" przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust.1 przepisy dotychczasowe, z tym że dotychczasowe kompetencje: 1/ ministra właściwego do sprawy środowiska przejmuje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, 2/ wojewodów, marszałków i dyrektorów urzędów morskich przejmują regionalni dyrektorzy ochrony środowiska. - ust. 2 tegoż art. stanowi, że na postanowienia w sprawach, o których mowa w ust.1 wydane przez: 1/ ministra właściwego do spraw ochrony środowiska – nie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, 2/ wojewodów, marszałków województw organy inspekcji sanitarnej, dyrektorów urzędów morskich oraz starostów – nie przysługuje zażalenie. W niniejszej sprawie postanowienie z dnia 29 września 2008r. w sprawie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia w trybie, o którym była mowa w art. 48 ust.2 pkt 1 ustawy "Prawo ochrony środowiska" wydane zostało przez Starostę [...]. W czasie kiedy było wydane to postanowienie obowiązywały jeszcze przepisy działu VI w/w ustawy i nie był wyłączony tryb odwoławczy. Ustawa z dnia 3 października 2008r. weszła w życie 15 listopada 2008r. z wyjątkiem art. 121 i 123 ust.1, które weszły w życie z dniem ogłoszenia (art. 174). Wobec powyższego zażalenie wniesione przez skrzącego nie powinna być rozpoznawane przez organ odwoławczy po dniu [...]r. Na podstawie art. 133 Kpa organ odwoławczy powinien stwierdzić w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania. Tymczasem zaskarżona decyzja została wydana [...]r. Sąd również zauważa, że zgodnie z art. 126 Kpa do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie – również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. art. 149 § 3, 151 § 1, 157 p 1 i 158 wydaje się postanowienie. Organ odwoławczy rozpatrując zażalenie powinien orzec w tej samej formie czyli postanowieniu, nie miało to jednak wpływu na wynik sprawy, gdyż rozpoznanie odwołania po [...]r. było niedopuszczalne co Sąd wyjaśnił już wyżej. Sąd nie rozpoznawał skargi merytorycznie bowiem stwierdzone uchybienia procesowe mają wpływ na wynik sprawy, dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a, a o wykonalności zaskarżonego aktu na podstawie art. 152 p.p.s.a.