II FZ 192/09

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-06-24

Skład orzekający: Stefan Babiarz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, podpisany tylko przez jednego ze współskarżących, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli drugi współskarżący nie uzupełnił braków wniosku w zakreślonym terminie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, podpisany tylko przez jednego ze współskarżących, nie podlega automatycznemu pozostawieniu bez rozpoznania. Prawo pomocy ma charakter indywidualny, co oznacza, że każdy ze współskarżących może złożyć odrębny wniosek. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania następuje jedynie w przypadku, gdy wniosek nie został złożony na urzędowym formularzu lub gdy strona nie uzupełniła jego braków w zakreślonym terminie.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie pozostawił bez rozpoznania wniosek K. i M. C. o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie uzupełnili braków wniosku w zakreślonym terminie. Skarżący wnieśli zażalenie, twierdząc, że nie otrzymali wezwania do uzupełnienia braków i nie byli świadomi konieczności wspólnego podpisu. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. w przedmiocie podatku od nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Stefan Babiarz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. i M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 kwietnia 2009 r. sygn. akt I SA/Ol 579/08 w zakresie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. i M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. z dnia 20 października 2008 r. Nr Rep. [...] w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2007 r. i wymierzenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2007 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Ol 579/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie pozostawił bez rozpoznania wniosek K. i M. C. o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. z dnia 20 października 2008 r. w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2007 r. i wymierzenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2007 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd powołując się na art. 257, art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. wskazał, że strona w zakreślonym terminie nie uzupełniła braku wniosku o przyznanie prawa pomocy, co skutkuje pozostawieniem go bez rozpoznania. Jako uzupełnienia braku nie można potraktować złożenia podpisu przez M. C. pod pismem z dnia 26 marca 2009 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu. Podpis powinien być bowiem złożony na urzędowym formularzu obejmującym wniosek o przyznanie prawa pomocy. Uzupełnienie braku mogło nastąpić poprzez ponowne przesłanie wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, podpisanego przez oboje skarżących, bądź przez podpisanie wniosku przez wskazaną osobę w siedzibie Sądu. W ocenie WSA, strona skarżąca nie uzupełniła braku wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci skutecznego złożenia go na urzędowym formularzu PPF. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnicy wnosząc o jego uchylenie w całości wskazali, że w uzasadnieniu postanowienia Sąd powołuje się na swoje ostatnie pismo z dnia 20 marca 2009 r., w którym wzywał oboje skarżących do podpisania wniosku przez oboje skarżących. Skarżący pisma tego nie otrzymali. Sprawę prowadzą bez pomocy prawnej i nie byli świadomi, że wniosek muszą podpisać razem. Wniosek był złożony w urzędzie pocztowym w dniu 4 marca 2009 r. i od tego czasu nie otrzymali żadnej korespondencji z Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Artykuł 257 p.p.s.a. stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W niniejszej sprawie sytuacja taka jednak nie zaszła, gdyż wniosek taki został złożony na urzędowym formularzu, lecz podpisany został tylko przez K. C. W tym zakresie podlegał on merytorycznemu rozpoznaniu. Odrębnemu rozpoznaniu podlega zaś wniosek M. C., ale zawarty w formularzu już przez niego podpisanym, tj. z dnia 27 kwietnia 2009 r. Okoliczność, ze wpis ciążył na obojgu małżonkach nie oznacza, że oboje muszą składać wniosek o przyznanie prawa pomocy. Przy prawie pomocy obowiązuje bowiem zasada indywidualnego rozpoznania wniosku i nie ma współuczestnictwa koniecznego małżonków. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło