II SO/Ol 9/09
PostanowienieWSA w Olsztynie2009-04-30
Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk, Janina Kosowska, Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut domniemanego naruszenia prawa przez sędziego może stanowić podstawę do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy na podstawie art. 19 PPSA?Ratio decidendi
Zarzut domniemanego naruszenia prawa przez sędziego nie stanowi przesłanki do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy na podstawie art. 19 PPSA. Podstawą wyłączenia mogą być jedynie konkretne okoliczności faktyczne, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, a nie ocena prawidłowości jego orzeczeń. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia za pomocą środków odwoławczych, a nie poprzez nieuzasadnione wnioski o wyłączenie sędziego.Stan faktyczny
T. C. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku od rozpoznania wskazanych spraw, zarzucając im „mataczenie”. Wniosek ten został złożony w kontekście sprawy o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem WSA w Białymstoku o odrzuceniu skargi na postanowienie SKO w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zażalenia na bezczynność organu w sprawie wydania prawa jazdy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono oddalić wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 kwietnia 2009r. sprawy z wniosku T. C. w przedmiocie wyłączenia Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku: Elżbiety Trykoszko, Małgorzaty Roleder, Grażyny Gryglaszewskiej, Barbary U. Rymarskiej, Danuty Tryniszewskiej-Bytys, Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, Ireneusza H. Darmochwała, Stanisława Prutisa, Mieczysława Markowskiego, Sławomira Presnarowicza, Wojciecha Stachurskiego, oraz asesorów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku: Jacka Pruszyńskiego, Piotra Pietrasza, w sprawie ze skargi T. C. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 10 kwietnia 2008r., sygn. akt II SA/Bk 221/08 w zakresie odrzucenia skargi T. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"., nr "[...]" w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zażalenia na bezczynność organu w sprawie wydania prawa jazdy, sygn. akt II SA/Bk 114/09 postanawia oddalić wniosek. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
T. C. pismem z dnia "[...]" wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 10 kwietnia 2009r. (sygn. akt II SA/Bk 221/08) odrzucającym skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zażalenia na bezczynność organu administracji w sprawie wydania prawa jazdy.
Następnie pismem procesowym z dnia "[...]" T. C. wniósł o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku od rozpoznania spraw o sygn. akt II SA/Bk 854/07, II SA/Bk 221/08 i II SA/Bk 114/09.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają ze stronami postępowania w relacjach tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności danego sędziego w konkretnej sprawie oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się zatem do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy.
Wyłączenie sędziego od rozpatrywania sprawy następuje z mocy ustawy w sytuacjach przewidzianych w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), jak również na podstawie art. 19 tejże ustawy stanowiącym, że wyłączenie może nastąpić na żądanie sędziego lub na wniosek strony, jeżeli między sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Ustawodawca nie wskazał przesłanek wyłączenia sędziego na wniosek strony w sposób wyczerpujący, lecz scharakteryzował je stwierdzając, że chodzi o taką okoliczność między sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie (iudex suspectus). Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy zatem od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, T. Woś (red.), Warszawa 2005, s. 151 i nast.).
Nie stanowi przesłanki określonej w art. 19 p.p.s.a. ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień w zakresie przepisów prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona
w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek
o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych
w sprawie przez sąd orzekający (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1996r., sygn. akt I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59).
W sprawie skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziów, zarzucając sędziom mataczenie we wskazanych przez niego sprawach.
Przede wszystkim należy podnieść, że wnioskodawca powinien wskazać okoliczności w postaci konkretnych faktów, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności składu orzekającego. We wniosku nie wskazano jakichkolwiek okoliczności, które byłyby przesłanką wynikająca z treści art. 18 i 19 p.p.s.a., zaś powołany we wniosku zarzut domniemanego naruszenia prawa nie spełnia dyspozycji żadnego z powołanych wyżej przepisów. Podkreślić należy, że strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast, przez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 26 października 1995 r., sygn. akt I ACz 309/95, OSA 1997, nr 9, poz. 49).
Ponadto, wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego, stosownie do art. 22 § 2 p.p.s.a., musi być poprzedzone również złożeniem wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzeczy jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971r., sygn. akt I CZ 121/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55). W aktach sprawy znajdują się oświadczenia Sędziów: Elżbiety Trykoszko, Małgorzaty Roleder, Grażyny Gryglaszewskiej, Barbary U. Rymarskiej, Danuty Tryniszewskiej-Bytys, Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, Ireneusza H. Darmochwała, Stanisława Prutisa, Mieczysława Markowskiego, Sławomira Presnarowicza, Wojciecha Stachurskiego oraz asesorów: Jacka Pruszyńskiego i Piotra Pietrasza, z których to oświadczeń jednoznacznie wynika, że między wskazanymi sędziami i asesorami a stroną postępowania nie istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności Sędziego w sprawie w rozumieniu art. 19 p.p.s.a. Wątpliwości takie nie nasuwają się również w oparciu o wszystkie inne zawarte
w aktach administracyjnych i sądowych pisma i dokumenty.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło