II SA/Wr 704/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Magdalena Dworszczak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2009r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w J. G. sprawy ze skargi H. S.-R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] Nr [...] – wydaną po kasacyjnej decyzji organu odwoławczego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz poprzedzającym ją wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu uchylającym decyzję organu drugiej instancji – Prezydent Miasta J. G. powołując w podstawie prawnej przepis art. 104 i art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 46 a ust. 7 pkt 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska /tj. Dz.U. z 2008r. Nr 25, poz. 150/ umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej cyfrowej telefonii komórkowej sieci P. G. nr [...]J. na wolnostojącej żelbetowej wieży na działce nr[...], obręb [...] J. AM-[...] przy ul. N. w J. G. Uzasadniając to orzeczenie organ przedstawił stan faktyczny sprawy i istotne w niej okoliczności prawne, a następnie wyjaśnił, że przedmiotowe przedsięwzięcie polega na budowie wolnostojącej żelbetowej wieży o całkowitej wysokości 30,0 m n.p.t., na wydzierżawionej części działki nr[...], na której zostaną zamontowane trzy anteny sektorowe oraz dwie anteny radioliniowe, przy czym anteny radioliniowe zostały wyłączone z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Następnie Prezydent Miasta J. G. przedstawił parametry poszczególnych anten sektorowych, w tym maksymalną równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną dla każdej z trzech anten i stwierdził, że z uwagi na moc promieniowania pojedynczej anteny większej niż 100 W, ale nie przekraczającej 500 W i brak w odległości do 20 m od środka elektrycznego każdej z nich wzdłuż osi ich głównej wiązki promieniowania miejsc dostępnych dla ludności przedmiotowa stacja bazowa nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Ponadto organ orzekający przedstawił zasięgi występowania pola elektromagnetycznego o wartościach nie mniejszych niż dopuszczalne 0,1 W/m2, które będą występowały przy każdej z trzech anten w wolnej przestrzeni na podanych wysokościach tj. powyżej: 1) 31,5 m n.p.t. dla anteny [...] o azymucie 60° o kącie pochylenia wiązki promieniowania o 4° w dół, 2) 27,8 m n.p.t. dla anteny [...] o azymucie 140° o kącie pochylenia wiązki promieniowania o 3° w dół, 3) 28,3 m n.p.t. dla anteny [...] o azymucie 300° o kącie pochylenia wiązki promieniowania o 3° w dół, i wskazał, że w odległości 20 m wzdłuż głównej wiązki promieniowania każdej z tych anten nie znajduje się żadna zabudowa, która teoretycznie mogłaby umożliwić ludziom przebywanie w zasięgu ponadnormatywnego oddziaływania stacji. Tym samym brak miejsc dostępnych dla ludności znajdujących się w odległości nie mniejszej niż 20 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej promieniowania każdej anteny sektorowej, został bezspornie wykazany. Dodatkowo, zasięg promieniowania elektromagnetycznego o wartościach przekraczających wartość dopuszczalną pochodzący od wszystkich projektowanych anten, w niedostępnej dla ludzi przestrzeni, nie będzie wykraczał poza działkę inwestycyjną nr[...], za wyjątkiem pobliskiej drogi /działka nr [...] AM[...] obręb J./. W świetle powyższego, po zmianie rozporządzenia kwalifikującego przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przedmiotowa stacja bazowa przestała być przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, którego realizacja jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody /na podstawie art. 46 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska/. W dalszej części uzasadnienia organ pierwszej instancji wyjaśnił, że wobec planowanego zlokalizowania stacji bazowej w obszarze Natura 2000 w granicach Specjalnego Obszaru Ochrony Siedlisk [...]K. oraz Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków [...] K. należało w sprawie ocenić, czy zamierzone przedsięwzięcie będzie znacząco oddziaływać na te obszary chronione. Organ podał, że z uwagi na tę okoliczność uwzględnił: - charakter oraz skalę zamierzonych prac budowlanych /wykopanie fundamentu w celu postawienia kontenera i wieży, na której będą zawieszone anteny - stacja bazowa w rzucie z góry zajmie powierzchnię 11 m2/, - informacje znane organowi na temat braku wpływu przedmiotowej stacji na chronione w w/w obszarach Natura 2000 gatunki i siedliska /które zawarte były w Raporcie oddziaływania na środowisko sporządzonym przez dr inż. M. Sz. w 2006 r. i potwierdzone we wcześniejszym postępowaniu dotyczącym przedmiotowej sprawy przez stosowny organ - Wojewodę /, - szczegółowe informacje zawarte w Standardowych Formularzach Danych (SDF) obszarów [...] K. i [...] K., z których wynika, że zagrożeniami dla tych obszarów są: przedsięwzięcia powodujące zanieczyszczenie powietrza, masowe pojawianie się szkodników owadzich, zwiększenie presji turystycznej oraz rozbudowa infrastruktury zwiększającej intensyfikację turystyczno-rekreacyjną obszaru, a także kolekcjonowanie rzadkich gatunków, i stwierdził, że wnioskowana stacja bazowa nie jest inwestycją mogącą w sposób znaczący oddziaływać na obszary Natura 2000. Przedstawiając tę kwestię Prezydent Miasta J. G. wskazał równocześnie, że wobec tego, iż zamierzone przedsięwzięcie wywołało zdecydowany sprzeciw lokalnej społeczności /w tym przede wszystkim mieszkańców sąsiadujących z działką na terenie której ma być wybudowana stacja bazowa/ oraz ze względu na przesłanki zawarte w art. 7 kpa, zwrócił się ponownie do W. D. o potwierdzenie, czy przedmiotowa stacja bazowa może znacząco oddziaływać na obszary Natura 2000. Wojewoda w dniu [...] wydał opinię /sprostowaną opinią z dnia [...]/, w której stwierdził, iż wnioskowana inwestycja nie będzie znacząco oddziaływać na siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin i zwierząt, dla ochrony których te obszary zostały wyznaczone. Organ pierwszej instancji wyjaśnił przy tym, że Wojewoda wydał opinię o odstąpieniu od obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w zakresie obszarów Natura oraz, że opinia w kwestii raportu byłaby uwzględniona na etapie wydawania postanowienia o obowiązku /bądź braku obowiązku/ sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, w przypadku, gdyby organ prowadził postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzając wcześniej jej wpływ na ten obszar. W tych okolicznościach i wobec zmiany z dniem [...] rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko /Dz.U. Nr 257, poz. 257, poz. 2573 z późn. zm./ Prezydent Miasta J. G. uznał postępowanie w sprawie opisanej wcześniej stacji bazowej cyfrowej telefonii komórkowej za bezprzedmiotowe, ponieważ nie zachodzą w niej przesłanki z art. 46 ust. 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo ochrony środowiska. W zakończeniu uzasadnienia organ pierwszej instancji wskazał, że w toku postępowania zadośćuczyniono zasadom zawartym w przepisach art. 8, art. 9 i art. 10 § 1 kpa i opisał czynności podejmowane w tym zakresie, zgodnie z wynikającymi z tych przepisów wymogami. Od opisanej powyżej decyzji odwołanie złożyła H. S.-R. działająca przez pełnomocnika adwokata J. K. z Kancelarii Adwokackiej w J. G., przy ul. M. K. [...]. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 3 pkt 39 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska poprzez zawężoną ocenę "oddziaływania na środowisko" i nie wzięcie pod uwagę, że nazwa "środowisko" użyta w Prawie ochrony środowiska musi być rozumiana w znaczeniu podanym w definicji ustawowej czyli jako "ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, a w szczególności powierzchnię ziemi, kopaliny, wody, powietrze, krajobraz, klimat oraz pozostałe elementy różnorodności biologicznej, a także wzajemne oddziaływanie pomiędzy tymi elementami. H. S. – R. zarzuciła w szczególności zaniechanie w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji oceny oddziaływania planowanej inwestycji na dotychczasowe walory krajobrazowe. Ponadto składająca odwołanie wskazała, iż skarżoną decyzją naruszono art. 7 i art. 77 § 1 w związku z art. 84 i art. 85 Kpa poprzez nie przeprowadzenie dowodu z powołania biegłego w celu wydania opinii co do okoliczności i danych wynikających ze zmienionego przepisu § 1 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, których ustalenie wymaga wiadomości specjalistycznych oraz nie przeprowadzenie oględzin z udziałem powołanego biegłego /oraz z udziałem stron/ w celu ustalenia "miejsc dostępnych dla ludności" i to zarówno aktualnie, jak i takich miejsc, które powstaną w związku z projektowanymi inwestycjami i przedsięwzięciami, zwłaszcza, iż zdaniem składającej odwołanie sam organ stwierdza, iż dodatkowo zasięg promieniowania elektromagnetycznego o wartościach przekraczających wartość dopuszczalną pochodzący od wszystkich projektowanych anten w niedostępnej dla ludzi przestrzeni nie będzie wykraczał poza działkę inwestycyjną nr [...] za wyjątkiem pobliskiej drogi, a droga jest przecież miejscem dostępnym dla ludności. H. S. – R. zarzuciła także naruszenie art. 104 i 105 kpa poprzez umorzenie postępowania w niniejszej sprawie podczas gdy podjęte zostały czynności kwestionujące opinię Wojewody o odstąpieniu od obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w zakresie obszaru Natura 2000. W odwołaniu zarzucono również organowi pierwszej instancji, że nie odniósł się do tego faktu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji co stanowi naruszenie art. 107 § 1 i § 3 kpa. Powołując się na wskazane uchybienia pełnomocnik odwołującej się wniósł o uchylenie kwestionowanego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. stosując przepis art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 46 ust. 1, art. 47 i art. 51 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, wcześniej powoływanej, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W szczegółowym uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Kolegium przedstawiło stan faktyczny sprawy, uwzględniając w nim podjęte dotychczas czynności orzecznicze, a następnie wskazało na całkowitą zmianę treści § 2 ust. 1 pkt 7 powoływanego wcześniej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, dokonaną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007r. Zgodnie z brzmieniem nadanym wskazanemu powyżej przepisowi rozporządzeniem zmieniającym, sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagają następujące rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi: a) nie mniej niż 2 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, b) nie mniej niż 5 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, c) nie mniej niż 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, d) nie mniej niż 20 000 W. Zmiana ta spowodowała, iż kwestie zakwalifikowania stacji bazowych telefonii komórkowych, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, do inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagają zbadania po pierwsze ile wynosi równoważna moc promieniowania izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny i w odniesieniu do tych danych określenia, czy miejsca dostępne dla ludności nie znajdują się przypadkiem w odległości, wskazanej powyżej, od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny tj. w polu jej oddziaływania. W dalszej części uzasadnienia Kolegium wyjaśniło, że nie znajduje potwierdzenia zarzut, iż organ winien przeprowadzić dowód z powołania biegłego w celu wydania opinii co do okoliczności i danych wynikających ze zmienionego przepisu § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów, bowiem, ustalenie wskazanych tam danych wymaga wiadomości specjalistycznych oraz, że konieczne było w sprawie przeprowadzenie oględzin z udziałem powołanego biegłego i stron w celu ustalenia miejsc dostępnych dla ludności, Wskazać bowiem należy zdaniem Kolegium, iż przedstawiona przez inwestora charakterystyka inwestycji oraz kwalifikacja przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko nie stanowi dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 kpa, nie korzysta więc z domniemania zgodności treści ze stanem faktycznym. W związku z tym, zawarte w tych opracowaniach stwierdzenia podlegają ocenie jak każdy dowód w sprawie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów /art. 80 kpa/. Stosując tę zasadę organ mógł się oprzeć na przedstawionej przez inwestora dokumentacji o ile podzielał wyrażone w niej poglądy, a strona przeciwna nie przedłożyła w trakcie postępowania administracyjnego dowodów, których wiarygodność byłaby porównywalna. W przedmiotowej sprawie tak postąpił organ pierwszej instancji opierając się na opracowaniu inwestora, ale też dokonując jego fachowej oceny. W takim przypadku przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, w myśl art. 84 § 1 kpa, jako warunek uznania, iż sprawa została właściwie wyjaśniona, nie było konieczne, uwzględniając zasadę ekonomii postępowania /art. 12 kpa/. Odnosząc się następnie do zarzutów naruszenia art. 3 pkt 39 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez zawężoną ocenę oddziaływania na środowisko z pominięciem walorów krajobrazowych oraz pozostałych elementów, różnorodności biologicznej, a także wzajemnego oddziaływania miedzy tymi elementami Kolegium wskazało, iż przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie wolnostojącej żelbetowej wieży o całkowitej wysokości 30,0 m npt, na której zostaną zamontowane trzy anteny sektorowe oraz dwie anteny radioliniowe. Anteny radioliniowe zostały wyłączone z katalogu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Przedmiotem oceny ewentualnego oddziaływania na środowisko są więc tylko anteny sektorowe, które promieniują jednakowo we wszystkich kierunkach i wiązka promieniowania rozszerza się w miarę odległości od anteny i dlatego za istotną należy uznać przestrzeń oddziaływania wiązki promieniowania. Jedynym zatem czynnikiem fizycznym, który może być powodem powstania zagrożeń w środowisku są pola elektromagnetyczne powstające w wyniku pracy tych anten. Podstawowym zaś przepisem określającym standardy jakości środowiska przed polami elektromagnetycznymi jest rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobu sprawdzania dotrzymania tych poziomów /Dz.U. Nr 192, poz. 1883/. W rozporządzeniu tym określono m. in. dopuszczalny poziom pól elektromagnetycznych o częstotliwościach powyżej 300 MHz, a więc wykorzystywanych przez telefonię komórkową, różnicując je w zależności od przeznaczenia terenów. Wskazać należy, iż w wyroku z dnia 10 lipca 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż /sygn. akt. II OSK 808/07/ "...problem merytoryczny, czyli stwierdzenie, czy poziom pól elektromagnetycznych w środowisku jest dopuszczalny, sprowadza się do stwierdzenia, czy mieści się on w granicach standardów dopuszczalnych dla określonych terenów. Podstawowe znaczenie ma bowiem - z powyższego punktu widzenia - sam charakter przewidywanych zagrożeń i fakt, czy w tym zakresie zostały przyjęte jakieś standardy, i czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. Jak wykazano zakres raportu powinien być dostosowany do charakteru i wielkości oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko /.../ wobec przyjęcia ustawowych /w drodze przepisów wykonawczych do ustawy/ standardów oddziaływania określonych zagrożeń na środowisko, wyznaczających wielkości graniczne w tym zakresie, rola odpowiedniego organu sprowadza się w istocie do stwierdzenia, czy zamierzone oddziaływanie mieści się w wyznaczonych przez przepisy granicach, czy też je przekracza...". W załączniku nr 1 do cytowanego rozporządzenia ustalone zostały standardy jakości środowiska dla pól elektromagnetycznych o częstotliwościach wykorzystywanych przez instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne jedynie w miejscach dostępnych dla ludzi. Zatem poziomów określonych w załączniku do tego rozporządzenia nie stosuje się w miejscach niedostępnych dla ludności. Zgodnie z tym rozporządzeniem w otoczeniu źródeł pól elektromagnetycznych wyznacza się obliczeniowo obszary, dla których przekroczone są dopuszczalne poziomy elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego. Dla częstotliwości promieniowania od 300 MHz do 300 GHz, w którym to zakresie pracują stacje bazowe G., dopuszczalna gęstość strumienia energii pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności wynosi, co najwyżej 0,1 W/m2. Zgodnie z zał. nr 2 pkt 11 cyt. rozporządzenia za miejsca dostępne dla ludzi uznaje się przestrzenie od 0,3 m do wysokości 2 m nad powierzchnią ziemi albo innymi powierzchniami, na których mogą przebywać ludzie. Reasumując dopuszczalny poziom gęstości mocy wynosi w Polsce maksymalnie 0,1 W/m2 w miejscach dostępnych dla ludzi. Z powyższego wynika również, że w przypadku, gdy normy te są zachowane należy uznać, że oddziaływanie stacji nie ma negatywnego wpływu na środowisko, w tym na zdrowie ludzi oraz inne komponenty środowiska. Odnośnie określenia walorów krajobrazowych i ewentualnego wpływu stacji bazowej telefonii komórkowej na ten element środowiska, należy, podnieść, iż pojęcie to, którym ustawodawca posługuje się w art. 3 pkt 39 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska /Dz. U. z 2008 r. Nr 25 poz. 150 ze zm./, przyjmując go za jeden z elementów z katalogu elementów środowiska, pozostaje jednak pojęciem nieostrym na gruncie tejże ustawy z uwagi na brak odnośników co do tego pojęcia w ustawie co w konsekwencji powoduje, iż pojęcie to nie zawiera jednoznacznych, dających się precyzyjnie określić, normatywnych treści. Przyjąć zatem należy, iż ustawodawca sam tworząc przepisy określające rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowe uwarunkowania związane z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko /rozporządzenie Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. wziął pod uwagę wszystkie elementy środowiska, w tym walory krajobrazowe. Zdaniem Kolegium takie stwierdzenie nie jest nadużyciem, bowiem definicja środowiska stworzona została na potrzeby ustawy – Prawo ochrony środowiska, a cytowane rozporządzenie jest przepisem wykonawczym do niej. Kontynuując swoją argumentację Kolegium przedstawiło parametry każdej z trzech planowanych przez inwestora anten sektorowych, w tym maksymalną równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną, określiło zasięgi występowania pól elektromagnetycznych o wartościach nie mniejszych niż dopuszczalna 0,1 W/m2, odniosło te dane do treści § 2 ust. 1 pkt 7 powoływanego wcześniej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w brzmieniu obowiązującym od dnia 31 sierpnia 2007r. i stwierdziło, że planowane do realizacji przedsięwzięcie nie należy do żadnej z wymienionych w tym przepisie kategorii. Ponadto w uzasadnieniu podjętego orzeczenia Kolegium odniosło się również do podniesionego w odwołaniu zarzutu naruszenia przepisów art. 104 i 105 kpa poprzez wydanie decyzji przed zakończeniem postępowania dotyczącego zakwestionowania przez H. S.-R. opinii Wojewody o odstąpieniu od obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. W tym zakresie Kolegium wyjaśniło, że opinię tę Wojewoda wydał w oparciu o art. 51 ust. 3 pkt 4 ustawy ?rawo ochrony środowiska stwierdzając, iż jego zdaniem brak jest obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w zakresie obszarów Natura 2000. Zdaniem Wojewody, występującego w tym postępowaniu jako organ właściwy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, pomimo tego, iż planowane przedsięwzięcie znajduje się w granicach Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków Natura 2000 "Karkonosze" oraz projektowanego Specjalnego Obszaru Ochrony Siedlisk Natura 2000 "Karkonosze" z uwagi na charakter inwestycji oraz zakres planowanych prac nie będzie ona znacząco oddziaływać na siedliska przyrodnicze oraz gatunki roślin i zwierząt, brak jest zatem podstaw do nałożenia obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na obszar Natura 2000. Opinia ta nie kończyła postępowania w sprawie, wydana była bowiem w toku postępowania, nie mogła być zatem wydana w formie decyzji. Jednakże w ślad za poglądami doktryny w tym zakresie /por. komentarz do ustawy Prawo ochrony środowiska Wydawnictwo: Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2007/ zdaniem Kolegium nie była ona zaskarżalna, gdyż według art. 141 § 1 kpa zażalenie przysługuje, gdy przepis tak stanowi. Brak jest jednak przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który by w odniesieniu do takiej opinii wskazywał, iż zażalenie to rzeczywiście przysługuje. Opinia do postanowienia orzekającego o obowiązku opracowania raportu wydawana winna być na podstawie art. 123 § 1 kpa, na które zażalenie nie przysługuje. Stąd organ pierwszej instancji nie miał obowiązku oczekiwać na zakończenie sporu skarżącej z Ministerstwem Środowiska odnośnie wydanej przez Wojewodę opinii. Podnieść ponadto należy, iż opinia nie jest wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie główne, może jedynie, o ile zgadza się on z poglądem organu opiniującego, pomóc mu w podjęciu decyzji kończącej dane postępowanie lub utwierdzić go w jego przekonaniu. Wskazać również należy, iż w przedmiotowej sprawie mimo tego, iż opinia Wojewody wydana była w trybie art. 51 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, w rzeczywistości nie prowadziła do wydania przez organ prowadzący postępowanie główne postanowienia odnośnie braku bądź nie obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, była jedynie pomocniczym stanowiskiem organu właściwego do spraw Natura 200, który dodatkowo utwierdził organ pierwszej instancji w przekonaniu, że przedmiotowa inwestycja nie jest inwestycją wymagającą uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację. W zakończeniu uzasadnienia Kolegium – odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego – zanalizowało przesłanki bezprzedmiotowości, także warunkach spraw dotyczących środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia i uznało, że w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały kryteria bezprzedmiotowości, a przy tym w toku postępowania zastosowano się do wymogów zawartych w przepisach art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 79 i art. 107 § 1 i § 3 kpa. Kolegium przedstawiło również swoją ocenę co do prawidłowości decyzji zaskarżonej w postępowaniu instancyjnym, stwierdzając jej prawidłowość merytoryczną i formalną. Podkreśliło przy tym, że organ pierwszej instancji orzekając ponownie w sprawie w sposób staranny przeprowadził czynności wyjaśniające, zastosował się również do wskazań organu odwoławczego zawartych w decyzji z dnia[...]. oraz do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawartych w uzasadnieniu kasacyjnego wyroku z dnia 3 października 2007r. /Sygn. akt II SA/Wr 222/07/, mimo podjęcia go z uwzględnieniem poprzednio obowiązujących warunków prawnych. Decyzja wydana w postępowaniu odwoławczym została zaskarżona przez H. S.-R., która w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła o jej uchylenie. Jednocześnie zarzuciła naruszenie przy podejmowaniu zaskarżonego orzeczenia przepisu art. 7 i art. 77 § 1 w związku z art. 84 i 85 kpa oraz art. 3 pkt 39 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo ochrony środowiska, uzasadniając te zarzuty podobnie jak w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Dodatkowo skarżąca wskazała, ze w postępowaniu administracyjnym nie ma przepisu zobowiązującego strony do przeprowadzenia dowodów "we własnym zakresie", ponieważ organ ma obowiązek ustalić i wyjaśnić wszystkie istotne okoliczności sprawy z urzędu. Ponadto – w ocenie skarżącej – jeżeli organ odwoławczy uznał, że nie jest możliwe zaskarżenie opinii Wojewody w sprawie oddziaływania zamierzonej inwestycji na obszar Natura 2000, to powinien był samodzielnie rozpatrzyć wszystkie zgłoszone przez skarżącą zarzuty, ocenić je i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu decyzji. W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu [....] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o oddalenie skargi. W obszernym uzasadnieniu tego wniosku Kolegium ustosunkowało się do poszczególnych zarzutów skargi, uznając je za niezasadne i podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. Na rozprawie wyznaczonej na dzień [...] pełnomocnik skarżącej oraz pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. wnieśli – odpowiednio – jak w skardze i w odpowiedzi na skargę, natomiast Prokurator Prokuratury Okręgowej we W. działające w imieniu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w J. G. wniosła o oddalenie skargi i oświadczyła, że popiera wnioski zawarte w odpowiedzi organu na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie mając na względzie następujące okoliczności faktyczne i prawne: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /jeżeli ustawy nie stanowią inaczej/, formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził konieczność uwzględnienia skargi z powodu naruszenia prawa, opisanego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm ./ przy jednoczesnym zastosowaniu jej art. 134 § 1, z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu nie jest związany wnioskami i zarzutami skargi, ani powołaną podstawą prawną oraz skorzystaniu z dyspozycji art. 135 tej samej regulacji, stanowiącego, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Działania procesowe organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania w sprawie administracyjnej i do podejmowania orzeczeń podporządkowane są przede wszystkim zasadnie praworządności zawartej w art. 6 kpa i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz uwzględnionej jako jedna z zasad podstawowych w art. 4 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji. Wymaga ona bezwzględnej zgodności z prawem każdej czynności procesowej, w tym czynności orzeczniczej, podejmowanej przez organ administracji publicznej działający zgodnie z kompetencją przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i formalnymi. Dla prawidłowego realizowania tej zasady ustawodawca stworzył – poprzez odpowiednie zapisy normatywne – gwarancje procesowe oraz instrumenty prawne o różnym charakterze i zakresie stosowania. W doktrynalnym ujęciu postępowanie administracyjne traktowane jest jako zorganizowany proces stosowania prawa, w którym pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie normy prawa odpowiedniej dla rozstrzygnięcia /załatwienia/ sprawy. W literaturze prawniczej w etapach zorganizowanego procesu stosowania prawa wyróżnia się ustalenie, jaka norma obowiązuje w zakresie niezbędnym dla potrzeb rozstrzygnięcia, uznanie za udowodniony fakt na podstawie określonych materiałów i przy zastosowaniu przyjętej teorii dowodów, subsumpcję faktu uznanego za udowodniony pod stosowną normę prawną i ustalenie konsekwencji prawnych faktu uznanego za udowodniony /np. J. Wróblewski: Sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1972; B. Adamiak, J. Borkowski: KPA Komentarz, Warszawa 2006/. Gwarancją prawidłowego /tj. zgodnego z prawem/ dokonania tych czynności jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, zgodnie z rygorem nałożonym zasadą prawdy obiektywnej statuowanej art. 7 kpa. Przestrzeganie tej zasady ze względu na jej istotę warunkuje właściwe dokonanie subsumpcji dlatego pozostaje ona w ścisłym i bezpośrednim związku z zasadą praworządności. Wynikający z zasady prawdy obiektywnej obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych istotnych w sprawie i ustalenie w ten sposób prawidłowej podstawy faktycznej dla zastosowania właściwego przepisu prawa powinien być realizowany poprzez czynności określone w przepisach regulujących postępowanie dowodowe, w tym m.in. w art. 77, art. 80, art. 81, 85 kpa. Powinności te dotyczą każdego organu administracji publicznej dysponującego kompetencją do rozpatrzenia indywidualnej, konkretnej sprawy administracyjnej w postępowaniu instancyjnym. W ocenie Sądu organy orzekające w rozpoznawanej sprawie naruszyły prawo w omawianym powyżej zakresie, obarczając przez to podjęte orzeczenia wadliwością wymagającą ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Istotą rozpoznawanej sprawy były ocena zasadności wydania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej cyfrowej telefonii komórkowej sieci P. [...] J. na wolnostojącej żelbetowej wieży na działce nr[...], obręb [...] J., AM-[...] przy ul. N. w J. G. Kontekst materialnoprawny stanowiły dla niej przepisy art. 46 ust. 1 powoływanej poprzednio ustawy – Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania w postępowaniu instancyjnym oraz § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 powołanego wcześniej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w brzmieniu nadanym im – odpowiednio przez § 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007r. zmieniającego rozporządzenie powyżej wskazane. Rezultat zastosowania tych przepisów w ustalonych okolicznościach faktycznych ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Stosownie bowiem do unormowania art. 7 kpa stanowiącego, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz stosownie do art. 77 § 1 kpa, zgodnie w którym organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, to na organie administracji prowadzącym postępowanie w sprawie spoczywa ciężar dowodu i to organ powinien aktywnie dążyć do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy /np. wyrok NSA z dnia 15 września 1992r., sygn. akt SA/Lu 601/92; niepubl.; wyrok NSA z dnia 16 października 1998r., sygn. akt I SA/Gd 92/98, Lex nr 34945; wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1999r., sygn. akt I SA 1551/98, Lex nr 48556/. Istotne też jest, ze obowiązek ten spoczywa zarówno na organie pierwszej instancji, jak i w zakresie wyznaczonym przez art. 136 w związku z art. 138 § 2 kpa na organie odwoławczym. Nie wyklucza to jednak obowiązku współuczestniczenia strony w czynnościach wyjaśniających poprzez przyczynienie się do prawidłowego zebrania materiału dowodowego /np. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 1996r., sygn. akt SA/Łd 2620/95, Lex nr 27407/. Z tych względów i wobec konsekwentnego domagania się H.S.-R. dopuszczenia dowodu z opinii biegłego na wskazywane przez nią okoliczności, w tym przede wszystkim na określenie rzeczywistego zasięgu promieniowania elektromagnetycznego o wartości normatywnej i ponadnormatywnej i ustalenie miejsc dostępnych dla ludzi, organy prowadzące postępowanie w sprawie – uznając, że okoliczności, których wnioskowany dowód dotyczy są wyjaśnione w sposób nie budzący wątpliwości – powinny były poinformować H. S.-R., zgodnie z art. 9 kpa, o możliwości przedstawienia przez nią takiej opinii, wykonanej na własne zlecenie lub korzystając z możliwości przewidzianej w przepisie art. 262 § 1 pkt 2 kpa dopuścić dowód wnioskowany przez stronę, zastrzegając, że może zostać obciążona kosztami sporządzonej opinii. Niezależnie jednak od wskazanych regulacji ustawowych organy powinny były rozważyć starannie zasadność przeprowadzenia tego dowodu, uwzględniając przy tym to, czy przemawiają za tym szczególne względy lub indywidualne cechy terenu /np. konfiguracja/, na którym ma być realizowane przedsięwzięcie. Regułą jest bowiem, że to organ administracji właściwy w sprawie ma obowiązek pełnego zgromadzenia materiału dowodowego, koniecznego dla rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza obowiązek podjęcia przez ten organ stosownych działań, min. przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy /np. wyroki NSA z dnia : 28 kwietnia 1999r., sygn. akt IV SA 693/97, Lex nr 48156, 25 czerwca 1999r., sygn. akt I SA 1551/98, Lex nr 48556; 30 września 1999r., sygn. akt IV SA 1468/97, Lex nr 47791/. Nie można natomiast – wobec tak rozumianych obowiązków procesowych organu – zaakceptować poglądu prezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zasada ekonomii postępowania przemawia za ograniczaniem zakresu postępowania dowodowego i podejmowanych w jego toku czynności. W ocenie Sądu bezwzględny prymat należy przyznać zasadzie prawdy obiektywnej i zasadzie praworządności, których nie mogą zdominować względy ekonomii procesowej. Ponadto – zdaniem Sądu – organy orzekające w sprawie w postępowaniu instancyjnym nie wykazały, aby ustaliły samodzielnie stan faktyczny sprawy tzn. fakty istotne ze względu na treść § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 powoływanego wcześniej rozporządzenia Rady Ministrów w obowiązującym w dacie podejmowania decyzji brzmieniu. Organy obu instancji przyznają w uzasadnieniu swoich orzeczeń, że rozstrzygając sprawę posłużyły się wyłącznie dokumentacją przedłożoną przez inwestora, w tym charakterystyką przedsięwzięcia oraz jego kwalifikacją opracowaną przez dr inż. J. B. Rozważając tę kwestię Sąd zwrócił uwagę, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, iż "...przedstawiona przez inwestora charakterystyka inwestycji oraz kwalifikacja przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko nie stanowi dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 kpa, nie korzysta więc z domniemania zgodności treści ze stanem faktycznym. W związku z tym zawarte w tych opracowaniach stwierdzenia podlegają ocenie, jak każdy dowód w sprawie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów /art. 80 kpa/. Stosując tę zasadę organ mógł oprzeć się na przedstawionej przez inwestora dokumentacji o ile podzielał wyrażone w niej poglądy, a strona przeciwna nie przedłożyła w trakcie postępowania administracyjnego dowodów, których wiarygodność byłaby porównywalna. I tak w przedmiotowej sprawie postąpił organ I instancji opierając się na opracowaniu inwestora, ale też dokonując jego fachowej oceny". Wnosić z tego należy, że organ orzekający miał wątpliwości co do stanu faktycznego istniejącego w sprawie i wykorzystał fakt braku przeciwdowodów złożonych przez skarżącą, a to uprawnia do stwierdzenia, że w dokonywanej w sprawie ocenie przekroczył granice dozwolonej swobody określone w art. 80 kpa. Nie wyjaśnił również w uzasadnieniu, jakie poglądy inwestora zawarte w przedłożonej dokumentacji podzielał. Nie można bowiem mieć poglądu co do stanu faktycznego. Okoliczności faktyczne powinny być przedmiotem i wynikiem nie budzących wątpliwości ustaleń, a nie poglądów. Nie znajduje również potwierdzenia w treści uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej konstatacja organu odwoławczego o dokonaniu przez organ pierwszej instancji – którego kompetencji Sąd nie kwestionuje – fachowej oceny opracowania przedstawionego przez inwestora. Za istotne w sprawie Sąd uznał również to, że w przedstawionym przez pełnomocnika inwestora mgra inż. R. O. piśmie /opracowaniu/ z dnia [...]r., zatem uwzględniającym stan prawny istniejący po zmianie wskazywanego poprzednio rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r., której to okoliczności organy orzekające w sprawie przypisują zasadnicze i determinujące znaczenie, pełnomocnik inwestora w zakończeniu pkt 7 wyjaśnia, że "można szacować, że dla projektowanej stacji bazowej zasięg promieniowania elektromagnetycznego o wartości ponadnormatywnej nie powinien przekraczać 13 m od miejsca lokalizacji anten. Jednak bardziej precyzyjne oszacowania możliwe będą po dokonaniu obliczeń rozkładu promieniowania wokół każdej z projektowanych anten." Z akt sprawy nie wynika, aby po dacie sporządzenia cytowanego opracowania przedstawione zostały obliczenia rozkładu promieniowania mimo kryteriów przyjętych w zastosowanych w sprawie przepisach aktu wykonawczego. W tym samym piśmie w pkt 9 pełnomocnik inwestora wskazując, że projektowana stacja zlokalizowana jest w obszarze Natura 2000 stwierdza, iż z tego względu "wymagane jest przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko i uzyskanie dla przedmiotowego przedsięwzięcia decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, natomiast sporządzenie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko może być wymagane /zgodnie z art. 46 ustawy – Prawo ochrony środowiska z dnia 27.04.2001r./". Zważyć też należy, że w stanowiącej załącznik do omawianego pisma kwalifikacji przedsięwzięcia pod względem konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedmiotowej stacji bazowej opracowanej przez dr inż. J. B. zamieszczone jest /i podkreślone przez autora/ takie właśnie stwierdzenie dotyczące wymogu uzyskania dla przedmiotowego przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jego realizację. Wskazane powyżej kwestie pozostały całkowicie poza ocenę organów właściwych w postępowaniu instancyjnym. Żaden z organów nie wyjaśnił również w uzasadnieniu podjętego w sprawie rozstrzygnięcia dlaczego w tym zakresie nie podziela poglądu prezentowanego przez inwestora w przedłożonej do akt sprawy dokumentacji. Nie można również uznać, że wyjaśnienie motywów takiego działania organów jest zbędne wobec opinii Wojewody z dnia [...] o braku podstaw do nałożenia obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, tym bardziej, że organy orzekające potwierdzają to, że opinia w tym przedmiocie nie jest wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia i ma wyłącznie charakter pomocniczy. Sąd uznał w tym kontekście za właściwe zwrócić uwagę, iż w ocenie Sądu wobec znaczenia tej sprawy dla lokalnej społeczności i kontrowersyjnego charakteru planowanego przedsięwzięcia organy orzekające powinny były rozważyć potrzebę wstrzymywania się z załatwieniem sprawy do czasu ostatecznego zakończenia postępowania wszczętego na skutek zażalenia wniesionego przez skarżącą na opinię Wojewody z dnia [...] Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności należy uznać, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym prowadzonym w rozpoznawanej sprawie nie ustaliły w sposób wymagany prawem wszystkich istotnych w niej okoliczności faktycznych, a dokonując oceny materiału sprawy przekroczyły granice swobodnej oceny. Nie zaistniały zatem warunki dla stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania, a orzeczenia w tym przedmiocie jako podjęte przedwcześnie i w wyniku wadliwych czynności procesowych Sąd był zobligowany uchylić, stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Klauzula zawarta w pkt II wyroku wynika z obowiązku zastosowania przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy. Rozpoznając sprawę ponownie organy powinny prawidłowo zebrać i rozpatrzyć materiał sprawy, rozważyć możliwość dopuszczenia – w warunkach ustawowych – wnioskowanego przez H. S.-R. dowodu z opinii biegłego i odnieść się do wskazywanego przez inwestora wymogu uzyskania dla planowanego przedsięwzięcia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jego realizację. Powinny również wyjaśnić sposób określania zasięgu pól promieniowania elektormagnetycznego i miejsc niedostępnych dla ludzi.