IV SA/Wa 23/09

WyrokWSA w Warszawie2009-05-04

Skład orzekający: Marian Wolanin, Agnieszka Wójcik, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji publicznej uchylające własne postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji oraz przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia, wydane na podstawie art. 54 § 3 PPSA (autokontrola), jest zgodne z prawem, jeśli organ nie odniósł się w uzasadnieniu do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, a jedynie wskazał inne okoliczności uzasadniające zastosowanie autokontroli?
Ratio decidendi
Postanowienie organu administracji publicznej uchylające własne postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji oraz przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia, wydane na podstawie art. 54 § 3 PPSA (autokontrola), jest zgodne z prawem, nawet jeśli organ nie odniósł się w uzasadnieniu do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, o ile samo rozstrzygnięcie organu jest zgodne z żądaniem skarżącego. Brak odniesienia się do wszystkich zarzutów w uzasadnieniu nie wpływa na wynik sprawy, gdy strona ma możliwość ponownego uczestnictwa w postępowaniu i przedstawienia swoich racji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ogólnopolskiego T. na postanowienie Ministra Środowiska, które uchyliło własne postanowienie oraz postanowienie Wojewody i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Minister Środowiska zastosował tryb autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, argumentując, że inwestor przedłożył nowe dokumenty po wydaniu postanowienia, co wymagało uzupełniającego postępowania. Skarżące Towarzystwo zarzuciło Ministrowi naruszenie art. 54 § 3 PPSA, wskazując, że organ nie odniósł się do zarzutów skargi, a uchylił postanowienia z innych powodów. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Wójcik, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 maja 2009 r. sprawy ze skargi Ogólnopolskiego T. z siedzibą w G. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia - oddala skargę - Minister Środowiska postanowieniem z dnia [...] listopada 2008r, wydanym na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił własne postanowienie z dnia [...] czerwca2006r. nr [...] oraz postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia podano, że Minister Środowiska, po rozpatrzeniu zażalenia O., postanowieniem z dnia [...] czerwca2008r., utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] uzgadniające środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn." [...]", reformując go w niewielkim zakresie. Na powyższe postanowienie O. wniosło skargę. Minister podniósł, że inwestor po wydaniu zaskarżonego postanowienia przedłożył Burmistrzowi Miasta N. aneks do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, precyzujący akustyczny wpływ przedsięwzięcia na środowisko oraz mapę ewidencyjną z wykreślonymi granicami obszaru ograniczonego użytkowania, wynikającego z funkcjonowania przedmiotowego lotniska. Burmistrz przeprowadził uzupełniające postępowanie administracyjne z udziałem społeczeństwa w związku z nowym materiałem dowodowym. Organ naczelny stwierdził, że skoro zarówno on, jak też Wojewoda [...] nie dysponowali pełną dokumentacją, która była niezbędna do przeanalizowania wpływu przedmiotowego lotniska na środowisko zgodnie z przepisami o ochronie środowiska, to należało uchylić ww. postanowienia obu organów i sprawę przekazać Wojewodzie do ponownego rozpatrzenia. Organ pierwszej instancji na podstawie art. 48 ust.2 ustawy - Prawo ochrony środowiska dokona ponownej oceny oraz uzgodnienia warunków realizacji tej inwestycji na podstawie uzupełnionego materiału dowodowego. Skargę na powyższe postanowienie wniosło O., podnosząc zarzut rażącego naruszenia art. 54 ust. 3 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że uwzględnienie skargi w całości na podstawie ww. przepisu oznacza, że organ podziela wszystkie zarzuty zawarte w skardze. Tymczasem z zaskarżonego postanowienia w ogóle nie wynika, aby Minister Środowiska zgodził się choćby z jednym z wielu zarzutów podniesionych w skardze z dnia 14 lipca 2008r. Z uzasadnienia jednoznacznie wynika, że uchylenie rozstrzygnięć obu instancji nastąpiło wyłącznie tego z powodu, że inwestor, po wydaniu przez Ministra postanowienia z dnia [...] czerwca 2008r., przedłożył Burmistrzowi N. nowe dokumenty, w oparciu o które Burmistrz przeprowadził uzupełniające postępowanie z udziałem społeczeństwa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, gdyż organ nie ustosunkowując się do zarzutów skargi, uchylił zaskarżone postanowienie z innych, niż to wskazywał skarżący, powodów. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie, podnosząc te same argumenty, co w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodał nadto, że zaskarżone postanowienie uwzględnia żądanie strony skarżącej, skoro w skardze z dnia 14 lipca 2008r. domagano się uchylenia w całości postanowienia Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca2008r. nr [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r, podnosząc szereg zarzutów natury merytorycznej i formalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu naruszenia prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Na wstępie podnieść należy, że O. w piśmie z dnia 14 lipca 2008r. wniosło skargę na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...], w której domagało się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r. Skarga została zarejestrowana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pod sygnaturą IV SA/Wa 1336/08. Postanowieniem z dnia 13 listopada 2008r. Sąd ten umorzył w tej sprawie postępowanie sądowe, z tego powodu, że Minister Środowiska postanowieniem z dnia [...] listopada2008r. nr [...] w trybie autokontroli , na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające go postanowienie Wojewody [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Towarzystwo O. na postanowienie Ministra Środowiska wydane w trybie autokontroli wniósł skargę, podnosząc, że postanowienie to narusza art. 54 §3p.p.s.a. W doktrynie prawa i postępowania administracyjnego oraz w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż art. 54 § 3 ww. ustawy stanowi samoistną podstawę prawną do dokonania autokontroli przez organ administracji publicznej. Jedynym warunkiem jaki musi zostać spełniony, aby organ mógł zastosować tę instytucję, jest uwzględnienie przez ten organ w całości skargi do sądu administracyjnego. Ocena, czy wskazana przesłanka została spełniona, powinna zaś nastąpić w kontekście żądania zawartego w skardze. W zasadzie przez "uwzględnienie skargi w całości" należy rozumieć uwzględnienie skargi co do istoty sprawy, chyba, że skarżący wyraźnie wskazuje, że chodzi mu o inne rozstrzygnięcie. Za zgodne z dyspozycją omawianego przepisu należy więc także uznać uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jeżeli takie żądanie zostało zawarte przez stronę w skardze (zob. J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004 s. 106). Powszechnie przyjmuje się, iż celem autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem. Autokontrola prowadzi w związku z tym do szybszego załatwienia sprawy i to zgodnie z żądaniem skarżącego, a zatem służy realizacji zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zob. A. Kabat, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2005, s. 146). Zauważyć trzeba, iż kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach postępowania sądowoadministracyjnego jest dokonywana wyłącznie "pod względem zgodności z prawem" (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Stwierdzić trzeba również, że organ administracji publicznej, który działa w trybie autokontroli i niejako w zastępstwie sądu administracyjnego, nie może dokonywać oceny zaskarżonej decyzji na podstawie innych kryteriów niż sąd administracyjny. Może on więc dokonywać kontroli zaskarżonego orzeczenia jedynie pod względem jej zgodności z prawem. W przedmiotowej sprawie organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał na inne okoliczności zastosowania autokontroli, pomijając zarzuty podniesione w skardze O. z dnia 14 lipca 2008r., to jednak samo rozstrzygnięcie organu o uchyleniu własnego postanowienia z dnia [...] czerwca 2008r. oraz poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji jest zgodne z żądaniem skarżącego. Takie rozstrzygnięcie spełnia warunki umożliwiające skorzystanie z autokontroli, określone w art. 54 § 3 kpa, aczkolwiek organ powinien w uzasadnieniu rozstrzygnięcia odnieść się do zarzutów podniesionych w skardze poprzez wskazanie czy uznaje je za zasadne. Brak ten jednak w tym przypadku nie mógł mieć wpływu na wynik sprawy, bowiem na skutek zaskarżonego postanowienia niniejsza sprawa będzie ponownie rozpatrywana przez Wojewodę [...] . Strona skarżąca będzie miała więc możliwość ponownie uczestniczyć w postępowaniu uzgodnieniowym i przedstawiać w jego toku swoje racje. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło