II SA/Łd 194/09

Dnia 6 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek Sędziowie Sędzia WSA: Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędzia WSA: Barbara Rymaszewska Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2009 roku przy udziale --- sprawy ze skargi B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wybudowania budynków w konstrukcji stalowej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę - oddala skargę. LS Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 105 § 1 k.p.a. oraz na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane (...) (Dz. U. Nr 99, poz. 665), po rozpatrzeniu odwołania B. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nr [...], z dnia [...] umarzającej postępowanie w sprawie wybudowania przez skarżącego na działce przy ul. A 10 w P. 3 budynków o konstrukcji stalowej, posiadających z dwóch stron ściany z cegły, przeznaczonych do hodowli pieczarek, uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następstwie takich oto ustaleń: W postanowieniu z dnia [...], nr [...] organ I instancji, na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nakazał wstrzymanie w terminie natychmiastowym prowadzenie robót przy budowie 3 przedmiotowych budynków wybudowanych bez pozwolenia i nałożył obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w terminie do dnia 30 kwietnia 2005 r. Wobec bezskutecznego upływu terminu postanowieniem z dnia [...] nr [...] nakazano rozbiórkę omawianych budynków. Decyzja ta w wyniku wniesionego odwołania została następnie uchylona, a organ I instancji prowadząc ponownie sprawę przeprowadził oględziny nieruchomości. W dniu 3 grudnia 2007 r. do organu I instancji wpłynął wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie trzech tuneli do uprawy pieczarek, w trybie art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. W dniu [...] organ I instancji wydał decyzję nr [...], którą w oparciu o przepis art. 105 § 1 k.p.a. umorzył ze względu na bezprzedmiotowość dalsze prowadzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że w wyniku weryfikacji dołączonych do wniosku o pozwolenie na użytkowanie dokumentów, a także przedłożonych przez stronę dodatkowych dowodów organ doszedł do przekonania, iż możliwe jest przeprowadzenie "postępowania w celu uzyskania pozwolenia na użytkowanie trzech przedmiotowych tuneli przeznaczonych do hodowli pieczarek zgodnie z procedurą wskazaną w art. 3 ust. 4 ustawy z 10 maja 2007 r.- o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. Tym samym, zdaniem organu I instancji, z uwagi na to, iż zgodnie z przepisem ustępu pierwszego wskazanego powyżej przepisu, w przypadku ziszczenia się przesłanek ustanowionych omawianym przepisem, nie stosuje się przepisów art. 48 - 49b ustawy – Prawo budowlane, a tym samym dotychczasowe postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W odwołaniu B. B. wskazał na naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 105 § 1 i art. 107 § 1 k.p.a. oraz naruszenie art. 5 ust.1 Prawa budowlanego oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz innych ustaw. Decyzją z dnia [...] organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ wskazał, że w analizowanej sprawie nie wystąpiły przesłanki umorzenia postępowania a jedynie można rozważać ewentualną potrzebę zmiany trybu prowadzonego postępowania administracyjnego. Zmiana taka jest dopuszczalna w trakcie trwania postępowania pierwszoinstancyjnego, jeżeli oczywiście zostanie bezspornie ustalone, iż zachodzą przesłanki do prowadzenia postępowania w innym trybie niż przyjęty pierwotnie. Postępowanie wyjaśniające zostało bowiem przeprowadzone z rażącym naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 k.p.a., gdyż materiał dowodowy nie został zebrany w sposób pełny i wyczerpujący, w szczególności nie pozwala na rozstrzygnięcie rozbieżności w kluczowych dla sprawy kwestiach takich jak np. data budowy obiektu. Organ odwoławczy wskazał, że analiza dokumentów załączonych do akt administracyjnych wskazuje, iż przedmiotowe obiekty nie zostały zrealizowane w latach 1997 – 1998, jak obecnie twierdzi inwestor, gdyż nie zostały uwidocznione na żadnym z dokumentów, a kwestia ta nie została przez organ I instancji wyjaśniona. W ocenie organu odwoławczego decyzja organu I instancji nie odpowiada wymaganiom przepisów postępowania administracyjnego również w zakresie wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym przyczynom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, iż organ stopnia podstawowego, przed wydaniem decyzji nie umożliwił stronom wypowiedzenia się na temat zgromadzonego materiału dowodowego, czym naruszył prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu określoną przepisem art. 10 § 1 k.p.a., gdyż za wypełnienie tego obowiązku nie można uznać zawiadomienia z dnia 21 września 2005 r., ze względu na upływ prawie 3 lat w stosunku do daty weryfikowanej decyzji. Zgodnie zaś z przepisem art. 81 k.p.a. okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 stycznia 2009 r. B. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 i art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, co skutkowało niewydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 59 ust. 7, art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Skarżący zarzucił również, tak jak w odwołaniu, naruszenie przepisów prawa procesowego. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym zgodnie z treścią art. 145 § 1 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przedmiotem oceny Sądu była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] uchylająca decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania. Na wstępie rozważań należy zaznaczyć, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa w swoim rozstrzygnięciu, lecz organ odwoławczy nieprawidłowo wskazał motywy takiego rozstrzygnięcia. Jednak nie są to uchybienia, które rodzą konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. W ocenie Sądu zasadne jest wskazanie zaistniałych błędów w celu właściwego przeprowadzenia ponownego postępowania administracyjnego. Przede wszystkim w przedmiotowym postępowaniu na obecnym jego etapie mamy do czynienia z dwoma trybami postępowania, a mianowicie z postępowaniem toczonym z wniosku o legalizację przedmiotowej inwestycji, bowiem wykonana ona została w sprzeczności z normami Prawa budowlanego oraz niezależnie od tego postępowania, z postępowaniem zainicjowanym wnioskiem skarżącego o pozwolenie na użytkowanie zgłoszonym w trybie ustawy epizodycznej Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej nie określił jednoznacznie, co obejmuje swoim rozstrzygnięciem oraz w jakim trybie dalsze postępowanie ma być prowadzone. Złożony w dniu 3 grudnia 2007 r. wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie trzech tuneli do uprawy pieczarek, w trybie art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665) rozpoczął postępowanie epizodyczne w toku postępowania o legalizację. Powyższa ustawa zmienia generalne reguły prawa budowlanego i sposób podejścia do nielegalnej budowli, zatem organ I instancji zobowiązany jest zatem do załatwienia sprawy wszczętej tym wnioskiem. Skoro skarżący złożył w dniu 3 grudnia 2007 r. wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w trybie art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r., to zgodnie z regulacją przewidzianą w przepisie art. 61 §1 k.p.a. od tego dnia przed organem administracji publicznej toczyło się postępowanie w trybie przewidzianym art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o wydanie pozwolenia na użytkowanie wymienionego obiektu budowlanego. Wydaje się jednak, iż kwestia ta umknęła organom administracji z pola widzenia i aktualnie w sposób niejasny i nieuporządkowany prowadzą postępowania tyczące przedmiotowej nieruchomości. Wskazanie wzajemnej relacji obu postępowań i rozstrzygnięcie kwestii, któremu z nich zamierzają dać pierwszeństwo i w którym wydać stosowne rozstrzygnięcie pozwoli organom w sposób prawidłowy określić jakiego rodzaju działania w zakresie ustaleń faktycznych niezbędne są do wykonania aby sprawa stwierdzonej samowoli budowlanej mogła zostać prawidłowo rozstrzygnięta. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a, skargę oddalił. A.T.-P.