I OSK 1319/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-02-17
Skład orzekający: Irena Kamińska, Anna Łukaszewska – Macioch, Marzenna Linska – Wawrzon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy utrata statusu osoby bezrobotnej może nastąpić w sytuacji, gdy termin stawienia się w urzędzie pracy przypada na dni wolne od pracy, a bezrobotny nie stawił się w urzędzie, ale zgłosił się do niego w kolejnym dniu roboczym, powiadamiając o niemożności stawienia się w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Utrata statusu osoby bezrobotnej na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie może nastąpić, gdy termin stawienia się w urzędzie pracy wyznaczony przez pracownika urzędu przypada na dni wolne od pracy, a bezrobotny, mimo że nie stawił się w wyznaczonym terminie, powiadomił urząd o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa (niemożności stawienia się w dni wolne od pracy) i zgłosił się w najbliższym dniu roboczym. W takiej sytuacji nie można uznać, że zaistniała przesłanka do pozbawienia statusu bezrobotnego.Stan faktyczny
A. B. został pozbawiony statusu osoby bezrobotnej decyzją Starosty G. z dnia [...] września 2008 r. z powodu niestawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. w wyznaczonym terminie. Termin ten, wynoszący 2 dni od doręczenia wezwania, przypadał na sobotę i niedzielę. A. B. nie stawił się w tym terminie, ale w dniu 1 września 2008 r. wysłał pismo elektroniczne, które organ uznał za niewystarczające usprawiedliwienie. Wojewoda Dolnośląski utrzymał decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A. B., uznając, że miał on obowiązek zgłosić się w najbliższy dzień roboczy i że jego pismo nie stanowiło uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz zaskarżoną decyzję Wojewody Dolnośląskiego i poprzedzającą ją decyzję Starosty G.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie sędzia NSA Anna Łukaszewska – Macioch (spr.) sędzia del. WSA Marzenna Linska – Wawrzon Protokolant Katarzyna Myślińska po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wr 40/09 w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty G. z dnia [...] września 2008 r. nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 7 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wr 40/09 oddalił skargę A. Budy na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej.
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że decyzją z dnia [...] września 2008r. Nr [...] Starosta G., na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a w związku z art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r., Nr 69, poz. 415 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa o promocji zatrudnienia", orzekł o utracie przez A. B. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] sierpnia 2008 r.
Uzasadniając powyższą decyzję organ wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2008 r. doręczone zostało bezrobotnemu A. B. wezwanie do stawienia się w terminie 2 dni od daty otrzymania wezwania w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. w celu przedłożenia mu propozycji odpowiedniego zatrudnienia. Wobec tego, że dni te przypadały na dni wolne od pracy, to zgodnie z art. 57 § 4 K.p.a. ostatnim dniem wolnym, w którym miał się zainteresowany zgłosić był poniedziałek 25 sierpnia 2008 r. będący pierwszym dniem roboczym po upływie 2 dni. Wezwanie zawierało pouczenie, że w przypadku niestawienia się w wyznaczonym terminie i niepowiadomienia w okresie 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, zgodnie z przepisem art. 33 ust. 4 pkt 4 powołanej ustawy, wnioskodawca zostanie pozbawiony statusu osoby bezrobotnej na okres 3 miesięcy. Zainteresowany nie zgłosił się do Urzędu, a w dniu 1 września 2008 r. pocztą elektroniczną przesłał pismo, które organ uznał za niewystarczające by usprawiedliwić niestawienie się bezrobotnego w Urzędzie.
W odwołaniu od decyzji Starosty G. A. B. wniósł o jej uchylenie lub unieważnienie zarzucając rażące naruszenie: art. 10 K.p.a., gdyż organ nie zapewnił mu udziału w postępowaniu dowodowym, art. 7 i 9 K.p.a., gdyż organ nie odpowiedział na jego pismo z 1 września 2008 r., w którym domagał się wyjaśnienia, dlaczego został wezwany w sobotę i niedzielę, kiedy Urząd był w tym dniu zamknięty, oraz 67 § 1 (?) gdyż organ nie sporządził protokołu odnośnie pisma z dnia 1 września 2008 r. i nie wyjaśnił, dlaczego nie udzielił odpowiedzi na to pismo. Ponadto zakwestionował ważność decyzji z powodu podpisania jej nie przez Starostę, a przez osobę, która nie wykazała swego upoważnienia do jego podpisania.
Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podzielając w całości stanowisko organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał na niebudzące wątpliwości okoliczności faktyczne, z których wynika, że Powiatowy Urząd Pracy w G. otrzymał zgłoszenie oferty pracy dla skarżącego, w związku z czym pismem z [...] sierpnia 2008 r. wezwał go do osobistego zgłoszenia się w urzędzie pracy w terminie 2 dni od daty otrzymania wezwania (pismo to zawierało pouczenie o skutkach niestawiennictwa). Pismo zainteresowany otrzymał w piątek 22 sierpnia 2008 r. Według organu, faktem notoryjnym jest, że niedziela jest dniem wolnym od pracy i w tym dniu urzędy i instytucje publiczne są zamknięte. Skoro zatem bezrobotny podjął wezwanie w piątek, a sobota i niedziela były dniami wolnymi od pracy, powstał obowiązek zgłoszenia się w urzędzie w najbliższy dzień powszedni, tj. poniedziałek 25 sierpnia 2008 r. Niespornym jest, że A. B. nie stawił się w wyznaczonym terminie w celu uzyskania odpowiedniego zatrudnienia, a wyjaśnienia strony złożone pocztą elektroniczną oraz argumenty zawarte w odwołaniu nie usprawiedliwiają jego niestawiennictwa w dniu 25 sierpnia 2008 r. Zdaniem organu odwoławczego, brak było podstaw do uznania, że istniała jakakolwiek przeszkoda do stawienia się w urzędzie 25 sierpnia 2008 r. Wojewoda wskazał również, że decyzja organu I instancji została wydana przez osobę upoważnioną zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. B. wniósł o uchylenie lub unieważnienie decyzji Wojewody Dolnośląskiego i powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i przytoczył argumenty uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Przyjmując ustalenia stanu faktycznego sprawy jako niesporne, Sąd uznał za trafną ocenę przyjętą przez organy administracji, że zaistniały określone w art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia przesłanki uzasadniające pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej, gdyż w zakreślonym terminie nie zgłosił się on na wezwanie Powiatowego Urzędu Pracy, jak również w ustawowym terminie nie usprawiedliwił w wiarygodny sposób niemożności stawienia się w Urzędzie. Pismo skarżącego z dnia 1 września 2008 r. nie ma charakteru pisma powiadamiającego o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa.
W ocenie Sądu, okoliczność że wskazany w wezwaniu termin przypadał w dni wolne od pracy oraz oświadczenie skarżącego, że zgłosił się do urzędu w niedzielę, nie oznacza, że nie był on obowiązany do stawienia się w dniu następnym. Wiedza o tym, że urzędy pracy nie pracują w dni świąteczne i gdy dzień wezwania przypada w dzień świąteczny należy zgłosić się następnego powszedniego dnia, ma charakter powszechny. Ponadto skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 20 kwietnia 2007 r., a w związku z tym wiedza o tym była mu dostępna, gdyż miał obowiązek systematycznie zgłaszać się do urzędu. Z tego też oczywistego stanu rzeczy nie można stawiać organowi zarzutu, że w tej kwestii nie zawarł w piśmie do skarżącego żadnego pouczenia. Sąd zauważył także, iż każda osoba zainteresowana pracą, jeżeli ma sygnał o możliwości jej uzyskania, podejmuje wszystkie możliwe kroki aby pracę uzyskać. Naturalnym jest zatem zgłoszenie się następnego dnia, jeżeli w dniu, w którym się zgłoszono, urząd jest nieczynny. Możliwy jest zawsze też kontakt telefoniczny i bezpośredni, zwłaszcza że bezrobotny dysponuje wolnym czasem i mieszka w pobliżu urzędu.
Sąd nie uznał za zasadne zarzutów skargi dotyczących rażącego naruszenia art. 7 K.p.a., i art. 75 K.p.a. Sąd wskazał, że zakres wyjaśnienia sprawy określa przepis, który jest podstawą do jej rozpoznania. W niniejszej sprawie jest nią art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia, którego przesłanki wyznaczają okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy i zakres postępowania dowodowego. W ocenie Sądu, organy zebrały materiał dowodowy niezbędny do rozpatrzenia sprawy, a przesłuchanie strony, które zgodnie z art. 86 K.p.a. ma charakter uzupełniający, może mieć miejsce wówczas, gdy pozostały niewyjaśnione fakty istotne do rozstrzygnięcia sprawy. Takie fakty zostały ustalone i są niesporne. Jeśli chodzi natomiast o naruszenie art. 10 K.p.a., to niewątpliwie organy nie poinformowały skarżącego, że może zapoznać się z zebranym materiałem i wypowiedzieć co do zebranych dowodów i materiałów. Ale też należy wziąć pod uwagę, że materiał dowodowy sprawy stanowiły pismo skarżącego z 1 września 2008 r. oraz pismo organu I instancji z 20 sierpnia 2008 r., które było w posiadaniu skarżącego. Powyższe wskazuje na niezasadność zarzutu dotyczącego pozbawienia skarżącego prawa do obrony.
Zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania i niezałatwienia sprawy w terminach określonych w art. 35 K.p.a. i art. 12 Kpa i 36 Kpa Sąd uznał za nie mające wpływu na merytoryczną ocenę sprawy.
A. B., reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, zarzucając:
1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ust. pkt. b i c oraz art. 134 § 1 P.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, podczas gdy organy obu instancji dopuściły się rażącego naruszenia przepisów, a to art. 6, 8, 10 i 61 § 4 K.p.a., polegającego na niezawiadomieniu strony o wszczęciu postępowania administracyjnego, co skutkowało uniemożliwieniem stronie brania udziału w postępowaniu przed organami i winno mieć odzwierciedlenie w uchyleniu obu decyzji przez Sąd I instancji,
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ust. pkt. b) i c) i art. 134 § 1 P.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, podczas gdy organy obu instancji dopuściły się rażącego naruszenia przepisów – art. 10 K.p.a., polegającego na uniemożliwieniu stronie zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzeniu się co do niego oraz winno mieć odzwierciedlenie w uchyleniu obu decyzji przez Sąd I instancji;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 33 ust. 4 pkt. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przez błędną jego wykładnię, tj. przez przyjęcie, że wskazanie bezrobotnemu terminu 2-dniowego od doręczenia pisma jest terminem, o którym mowa w tym przepisie, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że termin ten winien być dokładnie oznaczony przez wskazanie konkretnego dnia i godziny zgłoszenia do Urzędu Pracy.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, które to koszty w całości nie zostały opłacone.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazał na znaczenie procesowe zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania administracyjnego (art. 61 § 4 K.p.a.) oraz na obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 K.p.a.) powołując się w na orzecznictwo sądowe tym względzie. Tymczasem organ I instancji nie zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania i jedyną czynnością organu było wydanie decyzji o utracie przez skarżącego statusu bezrobotnego. Skarżący został pozbawiony możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału, także mu znanego. W przekonaniu skarżącego takie naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu narusza prawa strony i ma znaczący wpływ na wynik sprawy. Okoliczność ta w ogóle nie została zauważona przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie.
Pełnomocnik uważa też za nieuzasadnione uznanie przez organy oraz Sąd I instancji, że list w formie elektronicznej wysłany przez skarżącego nie stanowi usprawiedliwienia niestawienia się na spotkanie.
Pojęcie terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 4 pkt. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, należy rozumieć ściśle jako wskazanie konkretnej daty. Skoro bowiem niestawiennictwo we wskazanym terminie stanowi podstawę do obligatoryjnego pozbawienia statusu bezrobotnego, to nie można tego terminu określać dowolnie. Niestawiennictwo takie skutkuje utratą istotnego uprawienia. Stąd też termin wskazany bezrobotnemu musi być ściśle określony. Strona musi bowiem wiedzieć, w jakim dokładnie dniu ma się stawić w Urzędzie Pracy. Dopiero wskazanie konkretnej daty może skutkować tak daleko idącymi skutkami, jak pozbawienia statusu bezrobotnego (np. wyrok WSA w Łodzi z dnia 04.12.2007r., sygn. akt III SA/Łd 503/07).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, co oznacza że rozpoznaje sprawę w granicach podniesionych w niej zarzutów; z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach określonych w § 2. W niniejszej sprawie żaden z tych przypadków nie ma miejsca. W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny ocenia tylko zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie powołano obie podstawy kasacyjne określone w art. 174 P.p.s.a, tj. naruszenie prawa materialnego jak również uchybienie przepisom postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec tego w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut odnoszący się do uchybień procedury; dopiero bowiem po przesądzeniu, że ustalenia co do stanu faktycznego sprawy przyjęte przez sąd I instancji są prawidłowe, albo że nie zostały skutecznie podważone, można przejść do skontrolowania prawidłowości subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego.
Przystępując do oceny zarzutów procesowych należy przede wszystkim zwrócić uwagę na wadliwe powołanie przepisu, którego naruszenie skarga kasacyjna zarzuca Sądowi I instancji. Dwukrotnie powołano "art. 145 § 1 ust. pkt. b) i c)" ustawy - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ale tak oznaczonej jednostki redakcyjnej ustawa ta nie zawiera. Można się domyślać, że autor skargi kasacyjnej miał na myśli art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny będąc związany granicami skargi (art. 183 § 1 P.p.s.a.) nie jest powołany do korygowania czy uzupełniania braków skargi kasacyjnej. Niemniej mając na względzie argumentację przedstawioną w uzasadnieniu skargi kasacyjnej należy przyjąć, że naruszenie przepisów postępowania, zdaniem skarżącego kasacyjnie, polega na niedostrzeżeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchybień procesowych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji, a polegających na niezawiadomieniu strony o wszczęciu postępowania administracyjnego, co skutkowało uniemożliwieniem stronie brania udziału w postępowaniu oraz na uniemożliwieniu stronie zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego. Oceniając te zarzuty należy stwierdzić, że są one niezasadne; Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku nie pominął podnoszonych przez skarżącego zarzutów procesowych, które rozpoznał i właściwie ocenił. Sąd wojewódzki zasadnie podkreślił, że cały materiał dowodowy, z którym miałby być zapoznany skarżący stosownie do art. 10 K.p.a., stanowiły dwa pisma, w tym jedno pochodzące od skarżącego. Skarżący nie mógł być zaskoczony wszczęciem postępowania w sprawie pozbawienia statusu bezrobotnego, gdyż o wydaniu takiej decyzji, jako skutku niestawienia się w urzędzie, był poinformowany w piśmie Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 20 sierpnia 2008 r. Wymaganie w takiej sytuacji od organu takich czynności procesowych jak zawiadomienie o wszczęciu postępowania, czy zapoznanie strony z materiałami sprawy, jest pozbawione racjonalnego uzasadnienia, a jego realizacja pozostawałaby w kolizji z zasadą ekonomii procesowej (art. 12 K.p.a.). Zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się do uchybienia prawom procesowym strony są więc nietrafne. Co do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł poddać go ocenie, ponieważ w wywodach uzasadnienia skargi kasacyjnej nie znalazł treści odnoszących się do tego zarzutu.
Zasadny okazał się natomiast podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z powołanym przepisem starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3 (które tej sprawy nie dotyczy), pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Dla prawidłowej wykładni tego przepisu istotne znaczenie mają regulacje zawarte w art. 33 ust. 3 zd. 1-sze, a także art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia. Zgodnie z tym ostatnim przepisem bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną – zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, niemcząca się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępująca do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub szkole wyższej, gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W myśl art. 33 ust. 3 zd. 1-sze bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonych terminach w celu potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia pracy i uzyskania informacji o możliwościach zatrudnienia lub szkolenia.
Z przytoczonych uregulowań wynika, że istotną cechą prawnego pojęcia "bezrobotnego" jest zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia. Obie te istotne przesłanki statusu bezrobotnego podlegają okresowemu sprawdzaniu m. in. na podstawie oświadczeń składanych przez bezrobotnego. Temu służy m. in. służy obowiązek zgłaszania się bezrobotnego do właściwego powiatowego urzędu pracy, przewidziany w art. 33 ust. 3 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia.
Nie ulega wątpliwości, że bezrobotni mają obowiązek zgłaszać się do urzędu pracy w wyznaczonych przez urząd terminach. Niedopełnienie tego obowiązku pociąga za sobą wydanie przez organ decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego na okres 3 miesięcy, chyba że bezrobotny o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa powiadomi urząd pracy w okresie do 7 dni od daty wyznaczonego stawienia się w urzędzie (art. 33 ust. 4 pkt 4). Użycie zwrotu "uzasadniona przyczyna" wskazuje na to, że ustalenie jego znaczenia w konkretnym stanie faktycznym należy do organu. W orzecznictwie jednak przyjęto, że taka przyczyna musi poddawać się weryfikacji (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 422/09 niepublik.). Za uzasadnioną przyczynę może być uznana tylko taka, która stanowi niespowodowaną przez bezrobotnego, obiektywną przeszkodę uniemożliwiającą zgłoszenie się bezrobotnego w urzędzie pracy.
W rozpoznawanej sprawie skarżącemu wyznaczono dwudniowy termin na zgłoszenie się w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. celem przedstawienia mu propozycji pracy, przy czym owe dwa dni przypadały na sobotę i niedzielę, a więc na dni ustawowo wolne od pracy. Nałożony na bezrobotnego obowiązek stawienia się w urzędzie w wyznaczonym mu terminie nie mógł być więc zrealizowany z niezależnej od niego, obiektywnej przyczyny.
Rację ma wprawdzie Sąd I instancji przyjmując, że prawidłowo oceniający swoją sytuację prawną bezrobotny winien zgłosić się do urzędu pracy w najbliższym dniu powszednim po dniu wolnym od pracy, w którym upływał termin stawienia się w urzędzie. Jak słusznie stwierdził Sąd, "każda osoba zainteresowana pracą, jeżeli ma sygnał o możliwości jej uzyskania podejmuje wszystkie możliwe kroki, aby pracę uzyskać". Jednak takie oceny nie są wystarczające dla zastosowania przepisu art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia. W przedmiotowej sprawie nie chodzi bowiem o ocenę wykazania przez bezrobotnego zainteresowania w większym czy mniejszym stopniu podjęciem pracy, ale o zastosowanie sankcji za niestawienie się bezrobotnego na wezwanie urzędu pracy. Sankcja w postaci pozbawienia statusu bezrobotnego jest wyłącznie skutkiem oczywistego, nieusprawiedliwionego niestawienia się bezrobotnego na wezwanie urzędu pracy.
Skoro tak, to określenie przez urząd pracy terminu, w jakim bezrobotny jest obowiązany stawić się w urzędzie pracy, musi być precyzyjnie i możliwe do zrealizowania . W rozpoznawanej sprawie przy wyznaczeniu terminu skarżącemu nie wzięto pod uwagę, że okres dwóch dni, w którym miał on się stawić w urzędzie, przypadł na dni wolne od pracy. Nie budzi wątpliwości, że określony w ten sposób termin nie był możliwy do dotrzymania. Jest poza sporem, że zgodnie z art. 57 § 4 K.p.a, jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, termin upływa w następnym dniu powszednim. Jednak w przedmiotowej sprawie cały wyznaczony bezrobotnemu termin (2 dni) przypadał na dni wolne od pracy (sobota i niedziela). Skarżący miał zatem prawo uznać bez uchybienia obowiązkowi pozostawania w gotowości do pojęcia zatrudnienia, że nałożony na niego przez urząd pracy obowiązek mógł zostać zrealizowany tylko w
dniach 23 i 24 sierpnia 2008 r. Należy przy tym wziąć pod uwagę, iż z brzmienia art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia wynika, że termin wyznaczony przez organ bezrobotnemu do stawienia się w urzędzie ma charakter materialny istotą zaś terminu materialnego jest to, że czynność dokonana po jego upływie nie może być uznana za skuteczną. Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 4 stawienie się bezrobotnego po upływie wyznaczonego mu przez urząd pracy terminu może wywołać tylko skutek w postaci wydania decyzji o utracie statusu bezrobotnego, chyba że w okresie do 7 dni bezrobotny wykaże uzasadnioną przyczynę niestawienia się w urzędzie.
W tych okolicznościach ocena "uzasadnionej przyczyny", o jakiej mowa w art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia, nie może tracić z pola widzenia, że do powstania skutku w postaci niestawienia się bezrobotnego w wyznaczonym mu terminie przyczyniła się nieuwaga pracownika urzędu pracy, który termin stawienia się bezrobotnego wyznaczył na dni wolne od pracy. Należy również uwzględnić, że skarżący w zaistniałej sytuacji nie pozostał bierny, bowiem przed upływem 7 dni zwrócił się do urzędu z pytaniem o przyczyny nałożenia na niego obowiązku niemożliwego do zrealizowania. W takim stanie rzeczy nie było wystarczających podstaw do uznania, że zaistniała przesłanka uzasadniająca pozbawienie A. B. statusu bezrobotnego, w trybie art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia. Zarzut naruszenia przez Sąd I instancji tego przepisu przez jego błędną wykładnię oraz jego niewłaściwe zastosowanie, jest w tej sytuacji uzasadniony. Zatem skarga kasacyjna posiada usprawiedliwioną podstawę, co uzasadnia jej uwzględnienie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny, stosowanie do art. 188 P.p.s.a., uchylając zaskarżony wyrok rozpoznał skargę wniesioną przed A. B. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] listopada 2008r. nr [...]. Uznając zaś jej zasadność ze względów wyżej przedstawionych, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty G. z dnia [...] września 2008r. nr [...].
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 – 261 P.p.s.a. Stosownie do § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło