I FZ 498/09

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-02-16

Skład orzekający: Artur Mudrecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy może zostać zmienione w sytuacji braku wykazania istotnej zmiany okoliczności sprawy w porównaniu do poprzedniego, prawomocnego postanowienia w tym przedmiocie?
Ratio decidendi
Postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy może zostać zmienione na podstawie art. 165 PPSA jedynie w przypadku wykazania istotnej zmiany okoliczności sprawy, w szczególności stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych. Brak przedstawienia nowych okoliczności lub dowodów uzasadniających zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia, a także powtórzenie argumentacji z poprzedniego wniosku, skutkuje oddaleniem zażalenia na postanowienie odmawiające zmiany.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił zmiany postanowienia odmawiającego P. Sp. z o.o. w Z. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Spółka wniosła zażalenie, podnosząc, że okoliczności zostały udokumentowane postanowieniem komornika o umorzeniu egzekucji i że jej działalność została "zablokowana". Wskazała również na pożyczki od wierzyciela i podobne sprawy, w których przyznano jej zwolnienie z kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. Sp. z o. o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 października 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 13309, w zakresie odmowy zmiany postanowienia z dnia 10 czerwca 2009 r. wydanego w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. Sp. z o. o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 26 listopada 2008 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 28 października 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 133/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił zmiany postanowienia z dnia 10 czerwca 2009 r., którym to odmówiono P. Sp. z o.o. w Z. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Sąd I instancji wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 lipca 2009 r. oddalił zażalenie spółki na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy z dnia 10 czerwca 2009 r. Na ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi strona złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. Powołując art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej: u.p.p.s.a.) Sąd I instancji stwierdził, że do zmiany prawomocnego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy konieczna jest zmiana okoliczności sprawy – stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych, przy czym kwestie te muszą być udokumentowane w tak samo rzetelnym stopniu, jak w pierwotnym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Według Sadu, strona nie powołała żadnych nowych okoliczności kształtujących stan faktyczny sprawy w zakresie rozpoznania wniosku o prawo pomocy. Nie dołączyła do swojego wniosku żadnych dokumentów. Z tego też powodu - zdaniem Sądu I instancji - przy ocenie drugiego wniosku o prawo pomocy nie straciły na aktualności rozważania odnośnie sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych spółki, zawarte w poprzednim, prawomocnym już postanowieniu z dnia 10 czerwca 2009 r. 3. Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie oraz o zwolnienie z kosztów sądowych. 4. Uzasadniając środek zaskarżenia podniosła, że okoliczności wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy zostały udokumentowane "najbardziej wiarygodnym" dokumentem w postaci postanowienia Komornika Sądowego z dnia 8 grudnia 2006 r. o umorzeniu jako bezskutecznej prowadzonej przeciwko spółce egzekucji. Podała, że działalność spółki została "zablokowana (...) przez przestępcze działania organów sądowych, prokuratorskich, policyjnych i skarbowych". Jednocześnie wskazała, że spółka funkcjonuje wyłącznie dzięki celowym pożyczkom jednego z wierzycieli, a w kilku sprawach prowadzonych przez WSA w Gliwicach, w tych samych okolicznościach i w oparciu o te same dowody, zwolniono spółkę z kosztów sądowych. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Prawidłowo Sąd I instancji zastosował art. 165 u.p.p.s.a., w myśl którego, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W niniejszej sprawie brak było podstaw do zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 czerwca 2009 r., bowiem argumentacja wniosku o zmianę tego orzeczenia nie różniła się od poprzedniej, podnoszonej w postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy; nie wskazywała na żadną zmianę okoliczności, a tym bardziej taką, której waga przemawiałaby za zmianą dotychczasowego rozstrzygnięcia i przyznaniem stronie prawa pomocy w żądanym zakresie. Skarżąca również w treści zażalenia nie podniosła jakichkolwiek argumentów wskazujących na zmianę okoliczności przyjętych przez Sąd za podstawę rozstrzygnięcia z dnia 10 czerwca 2009 r., które uzasadniałaby zmianę tego orzeczenia. Wręcz przeciwnie, jak wynika z akt sprawy, rozpatrywane w niniejszej sprawie zażalenie jest w istocie powtórzeniem treści zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2009 r. Biorąc pod uwagę powyższe uznać należy, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Z tych względów stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło