II SA/Bd 921/07
WyrokWSA w Bydgoszczy2008-01-30
Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Grażyna Malinowska – Wasik, Wojciech Jarzembski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy dla inwestycji rolnej, uwzględniająca interesy wnioskodawcy, może zostać wydana pomimo potencjalnych konfliktów z istniejącą działalnością gospodarczą sąsiada (ferma drobiu) i czy zasada "dobrego sąsiedztwa" została w tym przypadku prawidłowo zastosowana?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o warunkach zabudowy nie narusza prawa własności ani uprawnień osób trzecich i nie przesądza ostatecznie o możliwości realizacji inwestycji. Zasada "dobrego sąsiedztwa" została prawidłowo zastosowana, a analiza urbanistyczna uwzględniła parametry istniejącej zabudowy. Potencjalne przyszłe konflikty związane z działalnością gospodarczą sąsiada nie stanowią podstawy do odmowy wydania decyzji o warunkach zabudowy, gdyż skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego, a jedynie faktyczny.Stan faktyczny
Wójt Gminy wydał decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji rolnej (budynek mieszkalny, stodoła, budynek gospodarczo-garażowy). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy po rozpoznaniu odwołania R. W. Skarżący R. W. zarzucił naruszenie jego interesu prawnego i przepisów proceduralnych oraz materialnych, wskazując na prowadzoną przez siebie fermę drobiu w sąsiedztwie i potencjalne konflikty. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 30 stycznia 2008r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.
II SA/Bd 921/07
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...] Wójt Gminy L. ustalił D. L. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, stodoły i budynku gospodarczo – garażowego na maszyny rolnicze, tworzących zabudowę zagrodową o charakterze rolnym, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...] i [...] położonych w miejscowości M.
W decyzji określono rodzaj zabudowy, sposób użytkowania obiektu budowlanego i zagospodarowania terenu, warunki ukształtowania ładu przestrzennego, ustalenia dotyczące ochrony środowiska, ochrony dziedzictwa kulturowego, zabytków oraz dóbr kultury, warunki związane z komunikacją i infrastrukturą techniczną, wymagania dotyczące ochrony osób trzecich i wynikające z ochrony obiektów budowlanych, a także linie rozgraniczające inwestycje i oznaczenia graficzne.
Od powyższej decyzji R. W. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie.
Decyzją z dnia [...] września 2007 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W jej uzasadnieniu organ powołał się na treść przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazując, że zagospodarowanie terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego następuje w drodze decyzji w tym zakresie. Takie postępowanie zainicjowane zostało wnioskiem D. L., gdzie sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierzone zostało uprawnionej osobie wpisanej na listę stosownego samorządu zawodowego. Przeprowadzona została również w sposób prawidłowy analiza, o której mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczącej nowej zabudowy w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), która stanowiła załącznik do wydanej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ wskazał, że dokumentację geodezyjną na potrzeby niniejszego postępowania sporządzono w skali 1:1000 zgodnie z art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. za nieuprawnione uznało twierdzenie odwołującego się dotyczące błędnego określenia powierzchni działki, na której ma zostać zlokalizowana inwestycja wskazując, iż wniosek dotyczył działki o powierzchni 2,18994 ha przy czym średnia powierzchnia gospodarstwa w gminie wynosi 7,77 ha. Tym samym właściwym było zastosowanie art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Organ odwoławczy w zakresie pozostałych prezentowanych zarzutów w zakresie wpływu inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz występowanie potencjalnych konfliktów sąsiedzkich stwierdził, że są one bezzasadne na obecnym etapie postępowania. Podkreślił, iż decyzja o warunkach zabudowy nie przesądza jednoznacznie o inwestycji, co oznacza, że wszelkie argumenty i zarzuty dotyczące powyższych kwestii strona będzie mogła podnosić w toku dalszego procesu inwestycyjnego.
Skargę na powyższą decyzje złożył pełnomocnik skarżącego.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie interesu prawnego skarżącego polegające na wydaniu decyzji dotyczącej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, stodoły i budynku gospodarczo – garażowego na maszyny rolnicze w miejscowości M. przez D. L., mimo iż decyzja ta nie uwzględnia uzasadnionych interesów właściciela działek sąsiednich – R. W., naruszenie przepisów procesowania administracyjnego, a w szczególność i art. 7 K.p.a. przez nieuwzględnienie w decyzji słusznego interesu R. W. prowadzącego w bezpośrednim sąsiedztwie działek nr [...] i [...] od lat fermę drobiu, której usprawiedliwione interesy mogą niewątpliwie kolidować z interesem wnioskodawcy D. L. a nadto wadliwe przyjęcie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że zarzuty są bezpodstawne, naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nie wyjaśnienie bliżej, czy do zabudowy zagrodowej wnioskodawcy stosuje się czy też nie wymóg tzw. dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 4 wskazanej ustawy, naruszenie przepisów prawa materialnego art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pominięcie faktu, że zdaniem skarżącego w obrębie przedmiotowych działek brak jest sąsiedztwa bezpośredniego, narusza się tym samym zasadę dobrego sąsiedztwa i ład przestrzenny.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że decyzja korzystna dla D. L. stoi w opozycji do interesów sąsiadów, faktu prowadzonej tam od lat działalności gospodarczej (ferma drobiu). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. nie podaje, czy został spełniony wymóg tzw. dobrego sąsiedztwa. Organ podał tylko, że stosuje się przepis o tzw. dobrym sąsiedztwie, jednakże nie badał, czy warunek ten został spełniony.
Istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu nie jest wystarczające dla planowanego zamierzenia inwestycyjnego i nie jest gwarantowane umową.
Podniesiono, że T. W. w bezpośrednim sąsiedztwie prowadzi działalność gospodarczą. Jest to działalność hodowlana – ferma drobiu. Wskazano, że Wójt Gminy L. dwukrotnie odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji D. L. Wokół fermy powstają domostwa jednorodzinne. Konsekwencją tego są protesty mieszkańców przeciwko fermie drobiu. Zaskarżona decyzja uwzględnia tylko interesy jednej strony. Zaskarżona decyzja naruszać będzie prawo R. W. do prowadzenia przezeń nieskrępowanej (acz kontrolowanej) działalności gospodarczej. D. L. zapewne dołączy do licznej grupy protestującej przeciwko fermie drobiu. R. W. jako pierwszy stał się właścicielem sporego obszaru ziemi w M. i zgodnie z prawem rozpoczął tam budowę kurników i hodowlę drobiu. Nowi sąsiedzi winni akceptować zastany stan rzeczy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przedstawiając zarzuty w stosunku do zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. skarżący w niedostatecznym stopniu uwzględnił charakter i istotę decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Nie można odmówić wydania decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa.
Zgodnie z art. 59 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej ustawa) zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegającego na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniami nie mającymi zastosowania w sprawie, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich, a w odniesieniu do tego samego terenu decyzję o warunkach zabudowy można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy (art. 63 ustawy).
Podstawowym przepisem wskazującym na warunki materialnoprawne decyzji jest przepis art. 61 ustawy. Na mocy upoważnienia ustawowego zawartego wart. 61 ust. 6 ustawy zostało wydane rozporządzenie wykonawcze rozporządzenie - Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Przepisy te są wzorcem do badania legalności zaskarżonej decyzji.
Pierwszym wymogiem wskazanym w art. 61 jest warunek tzw. "dobrego sąsiedztwa".
Stan zastany w postaci istniejącej zabudowy i ładu przestrzennego ma stanowić punkt odniesienia dla planowanej inwestycji. Przepis przewiduje, iż mają być kontynuowane wymagania w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Informacje służące za punkt wyjścia mają być zebrane co najmniej z jednej działki sąsiedniej dostępnej z tej samej drogi publicznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie podniosło w decyzji z dnia [...] stycznia 2007 r., że cechą tej regulacji jest ochrona ładu przestrzennego, której lepiej służy interpretacja działki sąsiedniej jako mieszczącej się w szerokim sąsiedztwie.
Celem zasady dobrego sąsiedztwa jest zachowanie dotychczasowych układów architektonicznych, urbanistycznych, a poprzez planowaną inwestycję podniesienie walorów estetycznych dotychczasowego układu.
W ocenie Sądu, przy interpretacji przepisu art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy mieć na uwadze przede wszystkim interpretację celowościową i szerokie ujmowanie wskazanych warunków. O ładzie przestrzennym może decydować nie tylko sąsiedni budynek. Ład przestrzenny to pewien układ wzajemnie powiązany, a o jego zachowaniu mogą decydować nawet elementy odbiegające od dotychczasowej zabudowy. Art. 61 ust. 1 ustawy nie można uznać za zbyt czytelny (patrz: Z. Kostak, J. Hula: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Komentarz i przepisy wykonawcze, Oddk Gdańsk 2004 str. 119 - 120) i dlatego intencję ustawodawcy należy odczytywać głównie z punktu widzenia wykładni celowościowej.
Na szerokie podejście do omawianego zagadnienia wskazuje także definicja "ładu przestrzennego". Przez "ład przestrzenny" należy rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno - gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno - estetyczne (art. 2 pkt 1 ustawy).
Nie można podzielić poglądów skarżącego, co do braku ustalenia warunków dobrego sąsiedztwa. Z załącznika do decyzji zawierającego tzw. wyniki analizy, wynika, że uwzględniono parametry i cechy istniejącej zabudowy w obszarze analizowanym. Analiza ta jest wystarczająca w szczególności, jeśli uwzględni się charakter zabudowy.
Nie można podzielić także troski skarżącego o uzbrojenie terenu na działce sąsiada. Ze skargi nie wynika, jaki rodzaj uzbrojenia terenu nie jest gwarantowany umową. Jeśli chodzi o oczyszczanie ścieków to przewidziano przydomową oczyszczalnię ścieków.
Podnoszony w skardze zarzut wskazujący na to, że wybudowanie siedliska może spowodować dalsze skargi związane z uciążliwością fermy drobiu prowadzonej przez skarżącego jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym. Należy podnieść, że okoliczność ta nie mieści się w uregulowaniach ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U., Nr 80, poz. 717 ze zm.). Interes faktyczny skarżącego nie może mieć wpływu na ograniczenia korzystania z prawa własności przez D. L.. Trudno także mówić o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego. Nikt nie ogranicza jego działalności, ale działalność ta musi być prowadzona zgodnie z przepisami. Zakaz budowania w pobliżu fermy drobiu byłby faktycznym ograniczeniem wykonywania prawa własności przez właścicieli sąsiednich nieruchomości.
Należy podnieść, że skarżący wskazuje jedynie na interesy faktyczne, a nie prawne. Nie wskazał żadnego konkretnego przepisu prawa, który przekształciłby interes faktyczny skarżącego a interes prawny. Każdy ma prawo korzystać ze swojej własności w sposób niezakłócony, a z drugiej strony właściciel nieruchomości powinien powstrzymać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę wynikającą ze społeczno gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych (art. 144 K.c.)
Uzasadnia to, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalenie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło