I SA/Wa 131/09
WyrokWSA w Warszawie2009-05-14
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Elżbieta Sobielarska, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo strony, zawierające prośbę o ponowny wgląd do operatu szacunkowego i jednocześnie wyrażające niezadowolenie z decyzji ustalającej opłatę adiacencką, może być uznane za odwołanie od tej decyzji, mimo że organ interpretuje je jedynie jako prośbę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył zasady postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając jednoznacznie woli strony. Pismo strony z dnia 18 lipca 2008 r. zawierało zarówno prośbę o ponowne zapoznanie się z operatem szacunkowym, jak i wyrażało niezadowolenie z decyzji, co powinno być potraktowane jako odwołanie. Organ powinien był wyjaśnić rzeczywistą wolę strony, zamiast bezpodstawnie uznać pismo jedynie za prośbę.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez L. Z. od decyzji Burmistrza T. ustalającej opłatę adiacencką. L. Z. w piśmie z 18 lipca 2008 r. prosił o ponowny wgląd do operatu szacunkowego i jednocześnie wyraził niezadowolenie z decyzji, prosząc o przekazanie odwołania do SKO, jeśli nie będzie mógł dokonać wglądu do 10 sierpnia 2008 r. Odwołanie złożył 18 sierpnia 2008 r. SKO uznało, że pismo z 18 lipca było jedynie prośbą, a termin do odwołania upłynął 1 sierpnia 2008 r. L. Z. zaskarżył postanowienie SKO, twierdząc, że jego pismo z 18 lipca było odwołaniem złożonym w terminie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) WSA Maria Tarnowska Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2009 r. sprawy ze skargi L. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz L. Z. o kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia
[...] listopada 2008 r. nr [...] po zapoznaniu się z odwołaniem L. Z. od decyzji Burmistrza T. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] ustalającej opłatę adiacencką stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Burmistrz T. ustalił wysokość opłaty adiacenckiej na kwotę [...] złotych w związku ze wzrostem wartości nieruchomości położonej we wsi P. gmina T. oznaczonej jako działka ewidencyjna
nr [...] na skutek jej podziału, zobowiązując do zapłaty L. Z.
Powyższa decyzja została doręczona L. Z. w dniu 18 lipca 2008 r. W tym samym dniu zwrócił się on pismem do Burmistrza T. z prośbą o "możliwość ponownego wglądu do operatu szacunkowego", ponieważ już raz zapoznał się z operatem i nie zgłosił wtedy uwag zakładając poprawność wyliczeń. Czynności tej chciał dokonać do dnia 10 sierpnia 2008 r. bez konieczności przekazywania sprawy do kolegium, jeśli jednak do powyższej daty nie będzie mógł dokonać tej czynności prosił o skierowanie jego odwołania do kolegium.
Pismem z dnia 23 lipca 2008 r. Burmistrz T. poinformował L. Z. o możliwości ponownego przejrzenia operatu szacunkowego.
W dniu 20 sierpnia 2008 r. L. Z. złożył odwołanie od decyzji z dnia
[...] lipca 2008 r. kwestionując po wnikliwej analizie prawidłowość operatu szacunkowego. Zdaniem organu, skarżący potwierdził tym samym, że jego pismo z dnia 18 lipca 2008 r. stanowiło jedynie prośbę o umożliwienie ponownego zapoznania się z operatem szacunkowym. Skoro zatem termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 1 sierpnia 2008 r. organ uznał, że odwołanie zawarte w piśmie z dnia 18 sierpnia 2008 r. zostało złożone z uchybieniem terminu.
Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2008 r. L. Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stwierdzając, że jest ono niezgodne z prawem, ponieważ błędnie interpretuje jego pismo z dnia 18 lipca 2008 r. będące odwołaniem skierowane do Burmistrza T.
Zdaniem skarżącego z treści powyższego pisma wynika wprost jego niezadowolenie z treści decyzji ustalającej opłatę adiacencką, a pismo to zostało złożone w przewidzianym przez prawo terminie. Nie zostało jednak zgodnie z jego wolą przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym. Przy czym dokonuje takiej kontroli w oparciu o materiał dokumentacyjny znajdujący się w aktach sprawy.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 powyższej ustawy).
Działając w oparciu o powyższe kryteria oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Zgodnie z treścią art. 129 KPA odwołanie od decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu który wydał decyzję. Przy czym zgodnie z treścią art. 128 KPA odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia, wystarczy iż z jego treści wynika, że strona nie jest zadowolona z treści decyzji.
Zasadą postępowania administracyjnego wyrażoną między innymi w art. 63, art. 65, art. 128 i art. 140 KPA jest jego odformalizowanie, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony właśnie bez zbędnego formalizmu.
Przepis art. 7 KPA nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Ponadto organy administracyjne załatwiające sprawy administracyjne w rozumieniu art. 1 KPA zobowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 KPA). Nie ulega przy tym wątpliwości, że reguły wynikające z przywołanych przepisów w pierwszej kolejności nakładają na organ prowadzący postępowanie obowiązek dokładnego wyjaśnienia treści żądania strony.
Stwierdzenie uchybienia terminu, bez jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania strony, wyrażonego w piśmie znajdującym się w aktach sprawy stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego, określonych w art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 KPA. Jeśli charakter pisma budzi wątpliwości, to organ administracji ma obowiązek, stosownie do postanowień powołanych wyżej artykułów, wyjaśnić rzeczywistą wolę strony. Skoro na podstawie pisma skarżącego nie można jednoznacznie określić treści żądania, to rzeczą organu administracji jest wyjaśnienie rzeczywistej woli strony i treści jej żądania.
Przy czym organ powinien należycie i wyczerpująco poinformować stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na jej prawa i obowiązki będące przedmiotem postępowania administracyjnego. W przeciwnym razie mamy do czynienia z naruszeniem art. 7 i art. 9 KPA w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie.
Obowiązkiem organu odwoławczego było zatem przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego mającego ustalić, w jakiej dacie zamiarem skarżącego było wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji.
Organ administracji jest bowiem zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 KPA). Przy czym jaki charakter i zakres żądania ma mieć pismo wniesione przez stronę w postępowaniu administracyjnym decyduje ostatecznie strona, a nie organ do którego pismo zostało skierowane. Dlatego też w razie wątpliwości mając na uwadze postanowienia art. 7 - 9 KPA organ powinien zwrócić się do strony o zajęcie jednoznacznego stanowiska.
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, że organ odwoławczy nie uczynił nic w celu wyjaśnienia spornej kwestii dotyczącej daty złożenia odwołania, naruszając tym samym przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Zdaniem Sądu z materiału dokumentacyjnego zebranego w sprawie w tym pisma L. Z. z dnia 18 lipca 2008 r. wynika bezspornie, że jest on niezadowolony z decyzji Burmistrza T. z dnia [...] lipca 2008 r. otrzymanej 18 lipca 2008 r. ustalającej opłatę adiacencką oraz, że wnosi od niej odwołanie. Jednocześnie strona, co wynika z treści pisma, przyznaje, że wprawdzie zapoznała się z operatem szacunkowym, ale ze względu na krótki czas jaki miała do dyspozycji z powodu służbowego wyjazdu zagranicę, dokonała tego w sposób pobieżny, dlatego też prosi o pozwolenie na ponowne jego przejrzenie.
Jednocześnie L. Z. informuje w tym piśmie organ, że zmuszony jest w dniu 19 lipca 2008 r. wyjechać i będzie nieobecny aż do dnia 4 sierpnia 2008 r. Zatem organ, wysyłając do strony pismo z dnia 23 lipca 2008 r. informujące o możliwości ponownego przejrzenia operatu doskonale wiedział o jego nieobecności w kraju, a tym samym niemożności dokonania żądanej przez stronę czynności przed upływem terminu do złożenia odwołania. Dlatego też organ mając na uwadze interes strony oraz żądanie zawarte w treści pisma z dnia 18 lipca 2008 r. powinien przesłać je jako odwołanie złożone z zachowaniem terminu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., czego nie uczynił.
Natomiast organ odwoławczy dysponujący zarówno pismem (odwołaniem) z dnia 18 lipca 2008 r. oraz złożonym przez L. Z. pismem z dnia 18 sierpnia 2008 r. z którego treści wynika, że jest to również odwołanie, mając wątpliwości, które pismo rozpatrzyć jako odwołanie powinien wystąpić do strony o zajęcie jednoznacznego stanowiska, które z tych pism powinno zostać rozpatrzone jako odwołanie od decyzji Burmistrza T., czego też nie uczynił. Organ zupełnie bezpodstawnie zdaniem sądu przyjął, że pismo z dnia 18 lipca 2008 r. stanowiło jedynie prośbę o umożliwienie stronie ponownego przejrzenia operatu szacunkowego. Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien uwzględnić powyższe rozważania Sądu zwłaszcza dotyczące interesu i intencji strony postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło