II SA/Lu 84/09

WyrokWSA w Lublinie2009-05-19

Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Leszek Leszczyński, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ocenił, czy wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, uwzględniając stan faktyczny i upływ czasu?
Ratio decidendi
Organy administracji nie wyjaśniły należycie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności nie oceniły, czy wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia w terminie określonym przepisami ustawy. Pominięto dowody z oględzin wskazujące na niezrealizowanie celu wywłaszczenia na części nieruchomości. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, która została zbyta w 1975 r. na cele budowy ośrodka szkoleniowo-sportowego. Organy administracji odmawiały zwrotu, uznając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Po wielokrotnych uchyleniach decyzji przez Wojewodę, Starosta ponownie odmówił zwrotu. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując na niezrealizowanie celu wywłaszczenia na części nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 10 listopada 2008 r. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Leszek Leszczyński,, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Monika Kutarska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 maja 2009 r. sprawy ze skargi M. M. i J. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących M. M. i J. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 5 stycznia 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania M. i J. małżonków M. od decyzji Starosty z dnia 10 listopada 2008 r., znak: [...], w sprawie odmowy zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej nr [...]/17, ark. [...], położonej w B., przy ulicy C. – utrzymał w mocy tę decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wyjaśnił, iż M. i J. małżonkowie M. umową z dnia 24 kwietnia 1975 r., Rep. [...], zawartą na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, zbyli na rzecz Skarbu Państwa – B. Przedsiębiorstwa Budowlanego w B., działki nr ewid. [...]1/2 i [...]1/3 o łącznej powierzchni 1035 m2, z przeznaczeniem na budowę ośrodka szkoleniowo-sportowego w B. W wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla miasta B. w latach 1979-1986, wywłaszczone działki nr [...]1/2 i [...]1/3 weszły w skład działki o nr ewid. [...], ark. 49, o pow. 45 851 m2, stanowiącej własność Powiatu B., co zostało potwierdzone decyzją Wojewody z dnia 31 stycznia 2001 r., znak: [...]. Nieruchomość ta uległa podziałowi na dwie działki: nr [...]/1 o pow. 44 m2 i nr [...]/2 o pow. 45 912 m2. Organ I instancji wyjaśnił, że powierzchnia ta wynika z decyzji Starosty z dnia 8 listopada 2001 r., znak: [...], dotyczącej wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów miasta B. Następnie, w związku z wnioskami o zwrot nieruchomości, dokonano podziału działki nr [...]/2, w wyniku którego powstały m.in. działki nr [...]/15 i [...]/16. Działka nr ewid. [...]/16 o pow. 72 m2, decyzją Starosty z dnia 11 czerwca 2002 r., znak: [...], została zwrócona na rzecz M. i J. małż. M. Ponowny wniosek o zwrot pozostałej części nieruchomości oznaczonej dawnymi numerami [...]1/2 i [...]1/3, wchodzącej w skład działki nr ewid. [...]/15 byli właściciele złożyli w dniu 27 stycznia 2005 r. Wniosek ten był modyfikowany w dniu 22 marca 2005 r., 3 października 2006 r., 18 grudnia 2006 r. i 27 lutego 2007 r. Ostatecznie w piśmie z dnia 3 marca 2007 r. wnioskodawcy oświadczyli, że żądają zwrotu nieruchomości w granicach określonych przez nich kolorem zielonym w załączniku do swego pisma z dnia 27 lutego 2007 r., a w przypadku niemożności zwrotu nieruchomości w zaznaczonych granicach, wnioskodawcy zgadzają się na zwrot mniejszej powierzchni przedmiotowej nieruchomości. Wnioskodawcy podtrzymali ten wniosek na rozprawie administracyjnej w dniu 9 października 2007 r. i w dniu 14 grudnia 2007 r. oraz w piśmie z dnia 18 grudnia 2007 r., stanowiącym załącznik do protokołu rozprawy z dnia 14 grudnia 2007 r. W dniu 20 sierpnia 2007 r. organ I instancji dokonał oględzin przedmiotowej nieruchomości z udziałem stron. Stwierdzono, że wnioskowany do zwrotu teren wchodzi w skład działki nr [...]/15, na której są usytuowane budynki i budowle oraz boisko, bieżnia i zieleń. Na obszarze dawnej działki nr [...]1/2 w części znajduje się bieżnia i boisko sportowe, a w pozostałej części zieleń, tj. teren porośnięty jest trawą i sadzonkami ok. 40 sztuk drzew iglastych. Na terenie przy bieżni znajdują się dwa słupy oświetleniowe, betonowe. Działka nr [...]/15 ogrodzona jest płotem z siatki (słupki metalowe, podmurówka od strony wschodniej), ale jej część stanowiąca dawną działkę nr [...]1/3 pozostaje poza ogrodzeniem i porośnięta jest dziko rosnącymi drzewami i krzewami. Na rozprawie w dniu 9 października 2007 r. wnioskodawcy oświadczyli, że nie są zainteresowani zwrotem samej dawnej działki nr [...]1/3. Decyzją Starosty z dnia 27 lipca 2007 r. znak: [...], działka nr [...]/15 uległa podziałowi na działki: nr [...]/17, która w dalszym ciągu stanowi własność Powiatu B. i pozostaje w trwałym zarządzie Zespołu Szkół Budowlanych i Ogólnokształcących w B. oraz nr [...]/18, która weszła pod budowę projektowanej ul. P. W związku z tym, dawna działka nr [...]1/12 wchodzi obecnie w skład działki nr [...]/17. Organ I instancji ustosunkowując się do zaleceń organu odwoławczego, zaprojektował na mapie zasadniczej wydzielenie części działki nr [...]/17 zapewniającej dostęp do budynku gospodarczego, w celu jego konserwacji. Na rozprawie administracyjnej w dniu 8 października 2008 r. zapoznano strony ze stanowiskiem Zarządu Powiatu B., w którym wyraził on zgodę na dokonanie zwrotu części działki nr [...]/17, w sposób przedstawiony na załączonym szkicu, gdzie kolorem zielonym zaznaczono teren proponowany do zwrotu, tj. teren o szerokości 1,5 m wzdłuż całego budynku gospodarczego. Wnioskodawcy wnieśli do protokołu, iż nie są zainteresowani przedstawioną propozycją zwrotu i w dalszym ciągu podtrzymują swój wniosek z dnia 27 lutego 2007 r., z wyłączeniem działki nr [...]/18 wchodzącej w skład pasa drogowego - ul. P. Nadal też nie są zainteresowani zwrotem samej działki oznaczonej dawniej nr [...]1/3. Starosta decyzją z dnia 10 listopada 2008 r., znak: [...], odmówił wnioskodawcom zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej nr [...]/17, ark. 49, położonej w B., przy ulicy C. W ocenie organu I instancji na działce oznaczonej poprzednio nr [...]1/2 cel wywłaszczenia nieruchomości został zrealizowany w całości. Na nieruchomości tej, zarówno w planie ogólnym, jak i szczegółowym, zaprojektowano zieleń, mającą na celu pełnienie funkcji izolacyjnej, polegającej na oddzieleniu bieżni od przyległych posesji. Odnośnie działki nr [...]1/3 organ I instancji ustalił, że została ona nabyta na rzecz Skarbu Państwa na wniosek poprzednich właścicieli. Na działce tej nie zrealizowano celu publicznego określonego w umowie jej nabycia, gdyż nie była ona objęta żadną decyzją lokalizacyjną. Działka ta znajduje się poza ogrodzeniem terenu Szkoły i obecnie wchodzi ona w skład działki nr [...]/17. Wnioskodawcy nie wyrażają zgody na jej samodzielny zwrot. Dokonując oceny przesłanek zbędności wywłaszczonej nieruchomości organ I instancji oparł się na treści umowy sprzedaży z dnia 24 kwietnia 1975 r. Rep. [...], która określała cel przejęcia nieruchomości oraz ustaleniach planu ogólnego i szczegółowego zagospodarowania terenu. Zarówno na planie ogólnym, jak i planie zagospodarowania terenu ośrodka szkoleniowo-sportowego uwidoczniono czerwoną przerywaną linią teren nabyty od M. i J. małż. M. na rzecz Skarbu Państwa – B. Przedsiębiorstwa Budowlanego w B., zaś linią zieloną wskazano teren, na którym zlokalizowano budowę ośrodka szkoleniowo-sportowego. Organ I instancji ustalił, że teren objęty planowaną realizacją celu wywłaszczenia pokrywa się z terenem faktycznie zajętym na gruncie, a więc cel wywłaszczenia został zrealizowany. Natomiast dla wykonywania prawa własności budynku usytuowanego w granicy nieruchomości właścicielowi przysługują instrumenty prawne przewidziane w odrębnych przepisach. Wojewoda utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji podkreślił, iż ze wskazanej wyżej umowy sprzedaży z dnia 24 kwietnia 1975 r., Rep. [...], wynika, że zgodnie z decyzją Urzędu Wojewódzkiego Wojewódzkiej Komisji Planowania Gospodarczego w L. z dnia 28 czerwca 1974 r. nr [...], na przedmiotowych działkach nr [...]1/2 i nr [...]1/3 zlokalizowano budowę ośrodka szkoleniowo-sportowego. Cel ten został określony w sposób ogólnikowy i dlatego też, w ocenie organu odwoławczego, prawidłowa ocena celu wywłaszczenia powinna być dokonana na podstawie tych samych kryteriów, co jej niezbędność w postępowaniu wywłaszczeniowym. Należało tego dokonać na podstawie analizy dokumentacji dołączanej obowiązkowo do wniosku o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, w szczególności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji i decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Plan realizacyjny zagospodarowania terenu Ośrodka Szkoleniowo-Sportowego przy ul. C. na etapie założeń techniczno-ekonomicznych został zatwierdzony decyzją Naczelnika Powiatu B. z dnia 6 lipca 1974 r., znak: [...], do której załącznik stanowił plan ogólny zagospodarowania ww. Ośrodka. Z planu tego wynika, że na terenie działki nr [...]1/2 miała być zlokalizowana część inwestycji oznaczona nr 6, tj. część bieżni czterotorowej na 400 m, a pozostała część tej działki miała być przeznaczona pod zieleń. Działka nr [...]1/3 znalazła się w całości poza "granicą lokalizacji" (decyzją tą przesunięto granicę Ośrodka, co na planie oznaczono literami "HI"). W ocenie Wojewody, z dokonanego przez organ I instancji porównania mapy ewidencyjnej sprzed wywłaszczenia działki nr [...]1/2 z aktualną mapą zasadniczą, na której w tej samej skali odwzorowano dawne granice działki nr [...]1/2, wynika, że przedmiotowa działka została zagospodarowana zgodnie z cele jej nabycia. Na części tej działki urządzono bieżnię, a na pozostałej części zieleń. Taki sam stan zagospodarowania nieruchomości (tj. dawnej działki nr [...]1/2) potwierdzają też oględziny tej nieruchomości, dokonane w obecności wnioskodawców w dniu 20 sierpnia 2007 r. W tej sytuacji zdaniem organu odwoławczego, Starosta zasadnie ocenił, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające zwrot dawnej działki nr [...]1/2. Organ II instancji podkreślił, iż we wcześniejszym etapie postępowania wskazywał, że organ I instancji nie wyjaśnił, jakie względy zadecydowały o tym, że granica zwróconej działki nr [...]/16 (decyzja Starosty .z dnia 11 czerwca 2002 r., znak: [...]) została wyznaczona w takiej odległości od budynku, która uniemożliwia korzystanie z okna tego budynku oraz jego ogrodzenie. W związku z tym Wojewoda zobowiązał organ I instancji do rozważenia możliwości dodatkowego zwrócenia takiej części wywłaszczonej nieruchomości, aby odległość budynku od granic działki umożliwiała prawidłowe korzystanie z tego budynku. Wytyczne te zrealizował organ I instancji wyjaśniając, że zwrotu działki nr [...]/16 dokonano zgodnie z żądaniem wnioskodawców i w granicach, w jakich grunt ten stał się zbędny na cel wywłaszczenia (wyrównanie granicy). Tym samym, w ocenie Wojewody, dokonano niejako korekty błędu popełnionego w chwili nabycia przedmiotowej działki nr [...]1/2, gdyż nabyto teren wraz z częścią budynku, który w dalszym ciągu pozostał własnością byłych właścicieli gruntu. W ten sposób nastąpiło "oderwanie" prawa własności gruntu od prawa własności budynku. Gdyby nabycie nieruchomości nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej, to błąd ten mógłby być naprawiony w postępowaniu administracyjnym w myśl art. 16 § 1 k.p.a., ale umowa sprzedaży nie może być weryfikowana w postępowaniu administracyjnym, dlatego też organ odwoławczy wskazywał, aby organ I instancji rozważył możliwość zwrócenia jeszcze takiej części wywłaszczonej nieruchomości, która umożliwi prawidłowe korzystanie z budynku, który nie podlegał wywłaszczeniu. Wojewoda stwierdził, iż organ I instancji, kierując się wytycznymi organu odwoławczego, wystąpił do byłych właścicieli (za zgodą Zarządu Powiatu, tj. właściciela gruntu) z propozycją zwrotu części nieruchomości, tak aby na całej długości tego nie wywłaszczonego budynku, odległość do granicy z działką Szkoły wynosiła 1,5 m. Propozycja ta została przedstawiona byłym właścicielom na rozprawie administracyjnej w dniu 8 października 2008 r., ale złożyli oni oświadczenie do protokołu, że nie są zainteresowaniu taką propozycją zwrotu. Podtrzymali też swoje stanowisko odnośnie tego, że nie są zainteresowani zwrotem samej dawnej działki nr [...]1/3. W tej sytuacji organ I instancji, który związany był wnioskiem stron o zwrot nieruchomości, zasadnie nie orzekł również o zwrocie dawnej dz. nr [...]1/3, choć działka ta nie była objęta decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji i nie została wykorzystana na żaden cel publiczny. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli M. i J. małż. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a., poprzez błędną ocenę stanu faktycznego sprawy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, art. 77 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie wniosków skarżących wskazujących granice gruntu, które powinny podlegać zwrotowi oraz przepisów prawa materialnego, tj. art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędną jego interpretację w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy. Skarżący zarzucili, iż wielokrotnie wskazywali, że na części obecnej działki nr [...]/17 nie został zrealizowany cel wywłaszczenia, gdyż obszar ten od ponad 30 lat był niezagospodarowany, a dopiero w latach 2006-2007 teren ten uporządkowano, poprzez wycięcie zarośli i usunięcie znacznej ilości zgromadzonych tam śmieci. Podkreślili, iż dotychczas Starosta czterokrotnie odmawiał im zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, zaś Wojewoda uchylał te decyzje i przekazywał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, a sprawa nadal nie został należycie wyjaśniona. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z obowiązującym prawem, do czego uprawniony jest w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Przede wszystkim należy podkreślić, że organy administracji orzekające w sprawie nie wyjaśniły należycie wszystkich okoliczności istotnych dla jej rozstrzygnięcia, przez co naruszone zostały przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Bezspornym w rozpatrywanej sprawie jest, że M. i J. małżonkowie M. umową z dnia 24 kwietnia 1975 r., Rep. [...], zawartą na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jednolity Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64), zbyli na rzecz Skarbu Państwa – B. Przedsiębiorstwa Budowlanego w B., działki nr ewid. [...]1/2 i [...]1/3 o łącznej powierzchni 1035 m2, z przeznaczeniem na budowę ośrodka szkoleniowo-sportowego w B. Oznacza to, iż zgodnie z art. 216 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), powoływanej dalej jako: "ustawa", do nieruchomości tych stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 6 działu III tej ustawy dotyczące zwrotu wywłaszczonych nieruchomości. Poza sporem pozostaje również, iż Starosta decyzjami z dnia 30 maja 2005 r., 27 marca 2006 r., 23 marca 2007 r. i 28 marca 2008 r., znak: [...], odmawiał skarżącym zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej nr [...]/15, a następnie nr [...]/17, ark. 49, położonej w B., przy ulicy C. Wojewoda uchylał te decyzje odpowiednio decyzjami: z dnia 20 lipca 2005 r., znak: [...], z dnia 22 maja 2006 r., znak: [...], z dnia 18 maja 2007 r., znak: [...] i z dnia 10 lipca 2008 r., znak: [...], a sprawę przekazywał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że powodem uchylenia wyżej wymienionych decyzji Starosty było niewyjaśnienie okoliczności sprawy w zakresie pozwalającym na rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu bądź odmowy zwrotu przedmiotowych nieruchomości. Należy podkreślić, iż pomimo pięciokrotnego rozpoznania sprawy Starosta nadal nie wyjaśnił w sposób prawidłowy wszystkich istotnych okoliczności w rozpoznawanej sprawie. Nie jest zatem wiadome, z jakiego powodu organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji uznał, iż tym razem organ I instancji ustalił całokształt okoliczności tej sprawy w stopniu pozwalającym na rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1 ustawy). Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część tej nieruchomości (art. 137 ust. 2 ustawy). W przypadku zbycia nieruchomości na postawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., cel wywłaszczenia tej nieruchomości (nabycia przez Skarb Państwa) ustala się na podstawie umowy sprzedaży, zawartej w trybie powołanego wyżej przepisu. Z treści wskazanej wyżej umowy z dnia 24 kwietnia 1975 r., Rep. [...], zawartej pomiędzy skarżącymi a Skarbem Państwa – B. Przedsiębiorstwem Budowlanym w B., wynika, iż działki nr ewid. [...]1/2 i [...]1/3 o łącznej powierzchni 1035 m2, zostały nabyte z przeznaczeniem na budowę ośrodka szkoleniowo-sportowego w B. Zarówno w skardze, jak i w toku postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie skarżący podnosili, iż na części obecnej działki nr [...]/17 nie został zrealizowany cel wywłaszczenia, gdyż obszar ten przez ponad 30 lat był niezagospodarowany, a dopiero w latach 2006-2007, tj. w trakcie toczącego się postępowania o zwrot nieruchomości, teren ten uporządkowano, poprzez wycięcie zarośli i usunięcie znacznej ilości zgromadzonych tam śmieci. Organy administracji obu instancji orzekające w sprawie nie odniosły się w żaden sposób do tych okoliczności, a tym samym nie oceniły należycie, czy wnioskowana do zwrotu część wywłaszczonej nieruchomości stała się zbędna na cel wywłaszczenia. W świetle powołanych przepisów ustawy organy te były bowiem obowiązane rozważyć, czy na przedmiotowej nieruchomości został zrealizowany cel wywłaszczenia w okresie 10 lat od dnia zawarcia przez skarżących umowy w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., tj. przed dniem 24 kwietnia 1985 r. (art. 137 ust. 1 w zw. z art. 216 ust. 1 ustawy). W toku oględzin przeprowadzonych w dniu 22 marca 2005 r. organ I instancji ustalił, iż wnioskowana do zwrotu nieruchomość (stanowiąca wówczas część działki nr ewid. [...]/15) "porośnięta jest dziko rosnącymi krzewami i drzewami oraz trawą" (k.35 akt adm.). W wyniku kolejnych oględzin z dnia 3 października 2006 r. ustalono także, iż nieruchomość ta nadal "porośnięta jest trawą, jest także niezagospodarowana", zaś "plac stanowiący zawnioskowaną do zwrotu działkę jest uporządkowany (skoszona trawa, wyczyszczona)" (k.231 akt adm.). W uzasadnieniu decyzji obu instancji organy administracji całkowicie pominęły ustalenia dokonane w wyniku tych oględzin, naruszając tym samym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Organy te ograniczyły się jedynie do przywołania oględzin przedmiotowej nieruchomości z dnia 20 sierpnia 2007 r., w trakcie których stwierdzono m.in., że "wnioskowany do zwrotu teren wchodzi w skład działki nr [...]/15, na której są usytuowane budynki i budowle oraz boisko, bieżnia i zieleń. Na obszarze dawnej działki nr [...]1/2 w części znajduje się bieżnia i boisko sportowe, a w pozostałej części zieleń, tj. teren porośnięty jest trawą i sadzonkami ok. 40 sztuk drzew iglastych". W ocenie Sądu wadliwe jest zatem stanowisko organów administracji, iż w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, na omawianej części wywłaszczonej nieruchomości, stanowiącej obecnie część działki nr [...]/17, zrealizowany został cel wywłaszczenia, a w związku z tym brak było podstaw do jej zwrotu na rzecz byłych właścicieli. Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji ocenią raz jeszcze podstawową dla sprawy okoliczność, czy na wnioskowanej do zwrotu części działki nr ewid. [...]/17, ark. 49 w B., przy ul. C., w okresie 10 lat od dnia zawarcia przez skarżących umowy w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., to jest przed dniem 24 kwietnia 1985 r. zrealizowany został cel wywłaszczenia. Postępowanie dowodowe powinno zostać przeprowadzone zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Uzasadnienie decyzji obu instancji winno odpowiadać wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 10 listopada 2008 r., znak: [...]. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 200 w zw. z art. 205 § 1 tejże ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło