II OZ 981/09
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-11-09
Skład orzekający: Joanna Banasiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wynikające z błędnego przekonania strony o sposobie obliczania terminu (nieznajomość prawa, błędne uwzględnianie dni wolnych od pracy), może być uznane za brak winy strony uzasadniający przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, wynikające z błędnego przekonania strony o sposobie obliczania terminu, spowodowane nieznajomością prawa lub błędną interpretacją przepisów, nie stanowi braku winy strony uzasadniającego przywrócenie terminu. Strona, nawet działając bez profesjonalnego pełnomocnika, powinna wykazać się starannością wymaganą od strony dbającej o własne interesy, a obowiązek informacyjny sądu nie obejmuje pouczania o treści wszystkich przepisów prawa. W przypadku prawidłowego pouczenia przez sąd, błędne własne przekonania strony nie uzasadniają przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Skarżący Z. P. złożył skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni, który upłynął 4 maja 2009 r. Skarżący uiścił wpis 5 maja 2009 r., błędnie obliczając termin z uwagi na nieznajomość prawa i przekonanie o nieuwzględnianiu dni wolnych od pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę, a następnie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Skarżący wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów o pouczaniu i przywracaniu terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 lipca 2009 r., II SA/Wr 163/09 o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie nakazu dokonania rozbiórki pawilonu handlowego branży ogólnospożywczej wraz z urządzeniami technicznie z nim związanymi wybudowanego przy [...] postanawia: oddalić zażalenie
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 stycznia 2009r. w przedmiocie rozbiórki pawilonu handlowego branży ogólnospożywczej wraz z urządzeniami technicznie z nim związanymi, wybudowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w B. złożył Z. P.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu w kwocie 500 złotych w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tegoż zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie powyższe zostało doręczone 27 kwietnia 2009 r., a zatem zakreślony 7 dniowy termin upłynął z dniem 4 maja 2009 r. Z. P. uiścił natomiast wpis w dniu 5 maja 2009 r. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 28 maja 2009 r. odrzucił skargę.
Pismem z dnia 15 czerwca 2009 r. Z. P. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od złożonej skargi podnosząc, iż uchybienie terminu wynikało z nieznajomości prawa.
Postanowieniem z dnia 7 lipca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 87 § 2 w związku z art. 86 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jak wskazał Sąd, Z. P. uchybienie terminu uargumentował nieznajomością prawa. W ocenie sądu okoliczność ta nie uzasadnia przywrócenia terminu. Rozpoznając wniosek sąd miał na względzie orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi (sygn. akt I SA/Łd 153/97), w którym tenże sąd zauważył, iż uchybienie terminu na skutek nieznajomości prawa, nie jest okolicznością, która w sposób obiektywny uzasadniałaby przywrócenie terminu.
Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, zarzucając:
1. naruszenie przepisu art. 6 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, a polegające na nie pouczeniu Z. P. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wezwaniu do uiszczenia wpisu o tym jak należy obliczać siedmiodniowy termin do uiszczenia tej opłaty, tj. nie pouczenie przez Sąd o treści art. 83 wyżej cytowanej ustawy w zw. z art. 110-116 Kodeksu cywilnego, a w szczególności o treści art. 112 Kodeksu cywilnego, z którego wynika, że termin oznaczony w tygodniach kończy się z upływem dnia, który nazwą opowiada początkowemu dniowi tego terminu,
2. naruszenie treści art. 86 § 1 i 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, polegające na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, że uchybienie terminu na skutek nieznajomości prawa nie jest okolicznością, która w sposób obiektywy uzasadniłaby przywrócenie terminu, w sytuacji gdy uchybienie terminu wynikało z przyczyn niezawinionych i niezależnych od Z. P. , a w szczególności wynikało z faktu, iż nie jest on z wykształcenia prawnikiem, w przedmiotowej sprawie działał sam bez pomocy pełnomocnika oraz z faktu, iż nie został on w sposób należy pouczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny o sposobie obliczania siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od skargi.
Jak podniesiono w uzasadnieniu zażalenia obliczając termin, do którego należy dokonać wpłaty wpisu, Z. P. błędnie nie wziął pod uwagę dnia 1 i 3 maja będąc przekonanym, iż tych dni, jako wolnych od pracy, nie bierze się pod uwagę przy obliczeniu terminów sądowych. Uiszczając w dniu 5.2009 r. wpis w kwocie 500 zł Z. P. był zatem pewien, iż zachował wskazany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny termin, był bowiem pewien, że termin ten upływa dopiero z dniem 7.05.2009 r. Niestety, jak okazało później z treści postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28.05.2009r., termin ten został błędnie obliczony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił w przekonujący sposób okoliczności świadczących o braku jego winy w niedochowaniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi tak jak tego wymaga art. 87 § 2 p.p.s.a.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że okoliczności sprawy niniejszej nie pozwalają na stwierdzenie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchybił wynikającemu z art. 6 p.p.s.a. obowiązkowi udzielania stronom występującym bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczania ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego przesłane do skarżącego wraz z pismem pouczającym z dnia 24 kwietnia 2009 r. zawierało bowiem wszystkie niezbędne informacje potrzebne do prawidłowego uiszczenia wpisu sądowego. Pouczono skarżącego, że kwotę wpisu należy uiścić w kasie Sądu bądź na rachunek bankowy Sądu (podano numer konta) w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia do wezwania do uiszczenia wpisu pod rygorem odrzucenia skargi. Pouczono również skarżącego o obowiązku powołaniu sygnatury akt sprawy i o tym jak należy liczyć datę uiszczenia opłaty. Pismo z dnia 24 kwietnia 2009 r. zawierało również informację o możliwości wniesienia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie uiszczenia wpisu oraz możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Należy w tym miejscu zauważyć, że obowiązek informowania stron wynikający z art. 6 p.p.s.a. nie oznacza, że Sąd powinien informować stronę o treści wszystkich przepisów mających zastosowanie przy dokonywaniu danej czynności procesowej. Obowiązek informowania stron zawarty w powołanym wyżej przepisie nie oznacza bowiem, że Sąd ma obowiązek pouczenia strony działającej bez profesjonalnego prawnika co do wszelkich możliwych zachowań i mogących wystąpić okoliczności. Obowiązek ten odnosi się do wskazówek i pouczeń celowych z punktu widzenia prawidłowego dokonania danej czynności procesowej.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżący został prawidłowo pouczony o sposobie dokonania wpisu. Okoliczność, że skarżący kierując się swoimi błędnymi przeświadczeniami o sposobie obliczania terminów do dokonywania czynności procesowych uchybił terminowi do uiszczenia wpisu nie przesądza natomiast o braku winy w uchybieniu tego terminu i nie uzasadnia jego przywrócenia. Gdyby bowiem skarżący zastosował się wprost do pouczenia Sądu o obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu bez dokonywania własnej jego interpretacji termin zostałby zachowany. Takiego zachowania skarżącego nie można zatem uznać za nacechowanego starannością, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy procesowe.
W takiej sytuacji należy uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 lipca 2009 r. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. w przedmiocie rozbiórki pawilonu handlowego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło