VIII SA/Wa 15/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-03

Skład orzekający: Iwona Owsińska-Gwiazda, Marek Wroczyński, Sławomir Fularski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, który stanowi, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów karnych, jest zgodny z ustawą Prawo o ruchu drogowym i Konstytucją RP, a w szczególności z art. 130 ust. 4 pkt 4 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. jest niezgodny z art. 130 ust. 4 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ponieważ wykracza poza delegację ustawową, regulując materię zastrzeżoną dla ustawy i wprowadzając dodatkowe ograniczenia w zakresie odejmowania punktów karnych po odbyciu szkolenia. W związku z tym przepis ten nie miał zastosowania w indywidualnej sprawie skarżącego, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący A. J. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy po zgromadzeniu 27 punktów karnych. Skarżący odbył szkolenie, które zgodnie z jego przekonaniem powinno skutkować odliczeniem 6 punktów karnych, co zmniejszyłoby ich liczbę poniżej progu 24 punktów. Organy administracji odmówiły odliczenia punktów, powołując się na § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA, który wykluczał odliczenie punktów w przypadku, gdy suma punktów przed rozpoczęciem szkolenia przekroczyła 24. Skarżący podniósł zarzut niezgodności tego przepisu rozporządzenia z ustawą i Konstytucją.
Rozstrzygnięcie
1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2008 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędzia WSA Sławomir Fularski /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2008 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta R. w przedmiocie skierowania A. J. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym. Organ odwoławczy ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2008 r. działający z upoważnienia Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. Zastępca Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji z siedzibą w R. wystąpił do Prezydenta Miasta R. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w stosunku do A. J., posiadającego uprawnienie do kierowania pojazdami kat. B,T nr [...] wydane przez Prezydenta Miasta R.. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż w okresie od dnia [...] maja 2007 r. do [...] kwietnia 2008 r. wielokrotnie naruszył on przepisy ruchu drogowego, otrzymując za ich naruszenie łącznie 27 punktów karnych. W dniu [...] sierpnia 2008 r. A.J. odbył w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w R. szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Pismem z dnia [...] października 2008 r. A. J. zwrócił się do Komendy Wojewódzkiej Policji z siedzibą w R. w związku z odbyciem w/w szkolenia o obniżenie naliczonej liczby o 6 punktów i wycofanie wniosku. W udzielonej mu odpowiedzi wyjaśniono, że w związku z treścią § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, zgodnie z którym odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, aktualnie nie ma podstaw prawnych do anulowania wniosku o sprawdzenie kwalifikacji. A. J. ostatniego bowiem naruszenia przepisów ruchu drogowego dopuścił się [...] kwietnia 2008 r., natomiast szkolenie uprawniające do zmniejszenia o 6 liczbę posiadanych punktów, odbył w dniu [...] sierpnia 2008 r. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108 , poz. 908 ze zm., dalej jako ustawa Prawo o ruchu drogowym) skierował A. J. na egzamin sprawdzający z zakresu uprawnień do kierowania pojazdami kat. B,T. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż orzekając o skierowaniu na egzamin teoretyczny i praktyczny uwzględnił wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, z którego wynika, iż A.J. przekroczył liczbę punktów 24 za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Dodatkowo organ poinformował, iż nie poddanie się sprawdzeniu kwalifikacji w terminie do [...] grudnia 2008 r. spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Od decyzji powyższej A. J. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., wnosząc o uchylenie przedmiotowej decyzji i umorzenie postępowania. W odwołaniu podniósł, iż Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. nie uwzględnił faktu, iż w dniu [...] sierpnia 2008 r. korzystając z możliwości jakie daje art. 130 pkt. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym brał on udział w szkoleniu, co winno skutkować obniżeniem o 6 posiadanych punktów karnych, a tym samym ustąpieniem przesłanek do wystąpienia z takim wnioskiem. Wskazał, że obecny stan rzeczy może być następstwem zastosowania w niniejszej sprawie przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, zgodnie z którym odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Przepis ten zaś, jest sprzeczny z art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który nie daje takiej możliwości tylko kierowcom posiadającym prawo jazdy krócej niż 1 rok, on zaś posiada prawo jazdy 30 lat. Przepis rozporządzenia ewidentnie wykracza więc poza delegację ustawową zawartą w art. 130 ust. 4 tej ustawy. Ingerując zaś w sferę praw i wolności jednostki narusza art. 31 ust. 3 Konstytucji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując odwołanie zważyło co następuje: Kwestię kontrolnego sprawdzania kwalifikacji osób posiadających uprawnienia do kierowania pojazdami regulują przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt. 1 powołanej ustawy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. W myśl natomiast § 7 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( Dz. U. z 2002 r., Nr 236, poz. 1998 ze zm., dalej jako rozporządzenie MSWiA ) komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy, w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Organ I instancji przy podejmowaniu rozstrzygnięcia zobowiązany był do zastosowania § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA, który stanowi, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Organ II instancji zaś, nie może dokonywać w postępowaniu odwoławczym oceny zgodności przepisów rozporządzenia z ustawą i Konstytucją RP. Nadto, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) członkowie składów orzekających przy orzekaniu są związani przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Oznacza to, że w wykonywaniu funkcji orzeczniczych Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest zobowiązane do stosowania wszystkich aktów prawnych składających się na konstytucyjny system źródeł prawa i nie może odstąpić od zastosowania takiego aktu ( rozporządzenia ) z powodu jego niezgodności z ustawą, czy z konstytucją. Dopóki akt taki obowiązuje, dopóty Kolegium nie może rozstrzygać inaczej niż według stanu prawnego zawartego w obowiązującym akcie. Kolegium przy rozpoznawaniu sprawy nie może również takiego aktu pominąć, tak jak sąd administracyjny, który związany jest tylko ustawami. Sąd ( w wypadku wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego ) nie będąc związany podstawowym aktem normatywnym ( rozporządzeniem ) może go poddać ocenie i odstąpić od jego stosowania. Zdaniem organu II instancji, przepis § 8 ust. 6 powołanego wyżej rozporządzenia budzi wiele wątpliwości, między innymi przez to, że wykracza poza delegację ustawową wynikającą z art. 130 ust.4 pkt. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ingerując tak jak wskazał A.J. w odwołaniu, w sferę praw i wolności stanowiącą materię ustawową. Potwierdza to prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Łd 483/06, w którym Sąd uwzględnił skargę na decyzję organu odwoławczego w przedmiocie skierowania na egzamin sprawdzający z zakresu uprawnień do kierowania pojazdami. Na decyzję organu II instancji z dnia [...] grudnia 2008 r. A. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta R. oraz umorzenie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organ odwoławczy podzielił jego wątpliwości co do legalności § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA. Jego zastrzeżenia do w/w przepisu są dwojakiego rodzaju. Po pierwsze brak jest delegacji ustawowej do wydania tego przepisu. Z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie wynika uprawnienie do dalszego zawężenie kręgu uprawnionych do korzystania z zapisów art. 130 ust. 3 tej ustawy. Po drugie, treść § 8 ust. 6 rozporządzenia bez wątpienia reguluje sferę praw i wolności obywatelskich, a więc materię która na podstawie art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, zastrzeżona jest do regulacji wyłącznie w drodze ustawowej. Zastosowanie zaś tego przepisu rozporządzenia, spowodowało, że Komendant Wojewódzki Policji odmówił mu prawa do skorzystania z zapisu art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i pomimo, że odbył stosowne szkolenie nie odliczył mu 6 punktów od liczby 27 punktów karnych, jakie niestety zgromadził w okresie krótszym niż 12 miesięcy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. W świetle § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA, komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W przedmiotowej sprawie skarżący nie kwestionuje, że w okresie od dnia [...] maja 2007 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, otrzymując za ich naruszenie łącznie 27 punktów karnych. Kwestią sporną między stronami jest ustalenie, czy okoliczność uczestnictwa skarżącego w dniu [...] sierpnia 2008 r. w szkoleniu, uzasadniała odliczenie 6 punktów karnych, co w konsekwencji miało zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie. Organy orzekające stwierdziły, że fakt odbycia przez skarżącego przedmiotowego szkolenia nie dawał podstaw organowi prowadzącemu ewidencję do zmniejszenia o 6 liczby posiadanych punktów. Zgodnie bowiem z przepisem § 8 ust. 6 w/w rozporządzenia odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Cytowane wyżej rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tą delegacją minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości, mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, określi w drodze rozporządzenia: 1/ sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2/ warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 3/ program szkolenia i jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, o których mowa w ust. 3; 4/ liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; 5/ podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1. Stosownie do art. 92 Konstytucji RP, rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia, zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Trybunał wielokrotnie określał warunki konstytucyjności i legalności ( w stosunku do aktów podustawowych) aktów normatywnych. Z orzecznictwa tego wynika (np. wyrok z 6 marca 2000r., P10/99, OTK 2000/2/56), że rozporządzenie nie tylko musi czynić zadość wymaganiom formalnym ustanowionym w art. 92 Konstytucji, ale także w płaszczyźnie materialnej nie może zawierać unormowań, które stanowią materię ustawową. W świetle Konstytucji materię taką stanowią m.in. unormowania dotyczące sfery praw i wolności jednostki, a zwłaszcza ustanawiające ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw (art. 31 ust. 3). W orzeczeniu wypowiedziano stanowisko, że stanowienie przepisów, które swą treścią wykraczają poza charakter wykonawczy, jest zawsze równoznaczne z wyjściem poza granice upoważnienia i przesądza o niezgodności rozporządzenia z ustawą. Jeżeli więc okaże się, że przepisy rozporządzenia normują materię ustawową, to z natury rzeczy musi to oznaczać, że wykroczyły one poza granice upoważnienia. Rozporządzenie, aby mogło zostać uznane za zgodne z Konstytucją, musi spełniać kilka istotnych warunków. Po pierwsze - musi być wydane na podstawie wyraźnego, tj. opartego nie tylko na domniemaniu czy wykładni celowościowej, szczegółowego upoważnienia ustawy w zakresie określonym w upoważnieniu. Po drugie - brak stanowiska ustawodawcy w jakiejś sprawie, przejawiającego się w nieprecyzyjności upoważnienia, musi być interpretowane jako nieudzielenie w danym zakresie kompetencji normodawczej. Po trzecie - jeżeli rozporządzenie określa tryb postępowania, to winno to czynić w taki sposób, aby zachowana została spójność z postanowieniami ustawy. Po czwarte - akt tego rodzaju oprócz niesprzeczności z aktem ustawodawczym, z którego wynika delegacja i na podstawie którego został wydany, nie może być sprzeczny z normami konstytucyjnymi ani z aktami ustawodawczymi, które pośrednio lub bezpośrednio dotyczą materii będącej przedmiotem rozporządzenia. Po piąte - sfera praw i wolności stanowi materię konstytucyjną, w której zakresie dopuszczalna jest jedynie ingerencja ustawowa. Nie może ona jednak być uregulowana w aktach podstawowych (orzeczenie TK w sprawie z dnia 5 marca 2001r. P 11/00, OTK 2001/2/33). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd w składzie orzekającym stwierdził, że § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWiA, na podstawie którego organy orzekające nie uwzględniły skarżącemu odliczenia 6 punktów karnych w związku z odbytym w dniu 13 sierpnia 2008 r. szkoleniem, został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i przesądza o niezgodności rozporządzenia w tym zakresie z ustawą. Przede wszystkim, jak wynika z wyraźnego upoważnienia ustawowego, rozporządzenie miało określać liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia. W ocenie Sądu, w tak skonstruowanym upoważnieniu nie mieści się regulacja § 8 ust. 6 cyt. rozporządzenia, która określa dodatkowe ograniczenia w zakresie odejmowania punktów, których liczba zgodnie z upoważnieniem ustawowym została określona w § 8 ust. 4 na "6". Zapis, iż odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 - wykracza poza delegację ustawową wynikającą z art. 130 ust. 4 pkt 4 ingerując w sferę praw i wolności stanowiących materię ustawową. Na podkreślenie zasługuje również fakt, iż zgodnie z art. 130 ust. 3 cyt. ustawy kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Interpretacja tego przepisu prowadzi zdaniem Sądu do wniosku, że ustanawia on zasadę, zgodnie z którą uczestnictwo w szkoleniu powoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Jedyne ograniczenie wynikające z tego przepisu dotyczy tylko kierowców w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Tylko to ograniczenie może wpływać na fakt odliczania punktów z uwagi na odbycie szkolenia. Oczywistym jest, że Sąd administracyjny dokonując kontroli legalności zaskarżonego aktu uprawniony jest również ocenić zgodność przepisów rozporządzenia z ustawą i Konstytucją RP. Nie sprzeciwia się temu regulacja zawarta w art. 188 Konstytucji, który to przepis definiuje zakres kognicji Trybunału Konstytucyjnego. Zresztą stanowisko to potwierdza Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 13 stycznia 1998r., U 2/97, OTK 1998, nr 1 poz. 4. W orzeczeniu tym, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że ocena konstytucyjności i legalności przepisu rangi podustawowej może być dokonana przez sądy rozpatrujące sprawy indywidualne, w których przepis ten mógłby być zastosowany. Na gruncie nowej konstytucji nie ulega bowiem zmianie kompetencja sądów do incydentalnej kontroli tych wszystkich przepisów prawa, które są usytuowane poniżej ustawy. Warto podkreślić, że Trybunał Konstytucyjny z mocy art. 188 Konstytucji powołany jest do orzekania w sprawach zgodności przepisów prawa wydawanych przez centralne organy państwowe z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi i ustawami. W wypadku stwierdzenia niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające taką niezgodność wywołuje ten skutek, iż zakwestionowane przepisy tracą moc. Natomiast, gdy stwierdzenie takiej niezgodności nastąpi przez sąd, stanowi to jedynie podstawę do odmowy zastosowania zakwestionowanego przepisu w toku rozpoznawania konkretnej sprawy, mimo, że formalnie przepis pozostaje w systemie prawnym (zob. wyrok 7 sędziów NSA z dnia 16 stycznia 2006r., I OPS 4/05, ONSAiWSA 2006r. nr 2, poz. 39). Powyższa analiza zastosowanego w sprawie przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia wprowadzającego ograniczenie w świetle którego odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24, w sytuacji, gdy świetle art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego oraz zgodnie z art. 130 ust. 4 pkt 4 cyt. ustawy upoważniającym ministra właściwego do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości do określenia w drodze rozporządzenia wyłącznie liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia, prowadzi do wniosku, że analizowany przepis rozporządzenia jest niezgodny z art. 130 ust. 4 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez to, że reguluje materię zastrzeżoną dla ustawy oraz wykracza poza granice upoważnienia ustawowego, wynikającego z art. 130 ust. 4 pkt 4 cytowanej ustawy. Oznacza to, że w rozpoznawanej indywidualnej sprawie przepis ten nie ma zastosowania w stosunku do skarżącego. Ponownie rozpoznając sprawę organ będąc, zgodnie z art. 153 p.p.s.a. związany oceną prawną wyrażoną w wyroku Sądu, uwzględni stanowisko, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy przepis § 8 ust. 6 cyt. rozporządzenia nie ma zastosowania i wyda stosowne rozstrzygnięcie. Z powyższych względów Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania decyzji Sąd postanowił zgodnie z art. 152 cytowanej ustawy. Orzeczenie o kosztach oparto na podstawie art. 200 p.p.s.a – wobec uwzględnienia skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło