II SA/Łd 422/08

WyrokWSA w Łodzi2008-08-06

Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Anna Stępień, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja przyznająca zasiłek stały może zostać uznana za nieważną, jeśli została skierowana do osoby niebędącej stroną postępowania?
Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, która została skierowana do osoby niebędącej stroną postępowania, jest dotknięta wadą skutkującą stwierdzenie jej nieważności. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, jest związany tą podstawą nieważności i zobowiązany jest do wyeliminowania z obrotu prawnego zarówno wadliwej decyzji organu pierwszej instancji, jak i utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego.
Stan faktyczny
M. D. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego. Prezydent Miasta Z. decyzją przyznał zasiłek, jednak wskazał jako świadczeniobiorcę I. K., córkę wnioskodawcy, na której konto organ wpłacał świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. M. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując sposób obliczenia zasiłku i zaliczenie dodatku mieszkaniowego do dochodów.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Z.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 sierpnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2008 roku sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...], Nr [...]. Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...], Nr [...] po rozpoznaniu wniosku M.D. przyznał zasiłek stały w wysokości 412,26 zł miesięcznie w okresie styczeń – grudzień 2008 r., z tym że zasiłek przyznano na rzecz I. K. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wnioskodawca jest osobą samotnie gospodarującą, legitymującą się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, zaś jego dochód stanowi jedynie dodatek mieszkaniowy w wysokości 64,74 zł miesięcznie. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie złożył M.D. W swoim środku zaskarżenia wskazał, iż nie zgadza się z rozstrzygnięciem Prezydenta Miasta Z. albowiem w jego ocenie wysokość przyznanego mu zasiłku stałego powinna być wyższa i wynosić 444 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 8 ust. 1, art. 36 pkt 1 ppkt a, art. 37 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) - utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nie uwzględniając tym samym odwołania M.D. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało w uzasadnieniu, iż organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił wysokość zasiłku. Poza sporem jest, iż wnioskodawcy przysługuje prawo do zasiłku stałego jako osobie samotnie gospodarującej, będącej niepełnosprawnym w stopniu umiarkowanym, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł miesięcznie (art. 8 ust. 1 pkt 1 pomocy społecznej). Kwota 477 zł stanowi kryterium dochodowe, które należy pomniejszyć o uzyskiwany przez zainteresowanego dochód. Taki sposób obliczania zasiłku stałego wynika wprost z unormowania zawartego w art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Organ odwoławczy wskazał również, jakie rodzaje dochodów mogą zostać odliczone od kryterium dochodowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M. D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i ponownie zakwestionował zaliczenie dodatku mieszkaniowego do dochodów. Podniósł, iż dodatek ten nie jest traktowany jako dochód przez urząd skarbowy. Zarzucił również, iż organ nietrafnie przy obliczaniu zasiłku za październik 2007 r. uwzględniły jako dochód kwotę 200 zł uzyskaną ze sprzedaży starego samochodu. Argumentację powyższą powtórzył również w piśmie procesowym z dnia 4 lipca 2008 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn, niż w niej wskazane. Sąd administracyjny kontroluje legalność wydawanych przez organ administracji publicznej decyzji, tj. ich zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa przez organ (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. (art. 134 p.p.s.a.). To oznacza m.in., że w niniejszej sprawie sąd nie bada kwestii potrącenia kwoty 200 zł od podstawy zasiłku udzielanego w październiku 2007 r., a jedynie wszystkie kwestie dotyczące zasiłku stałego przyznanego na rok 2008. Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdzić trzeba iż zaskarżone decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, powodującym nieważność rozstrzygnięcia I instancji, w konsekwencji także decyzji organu odwoławczego. Decyzja Prezydenta miasta Z. została bowiem skierowana do osoby, która nie jest stroną postępowania. Wprawdzie w uzasadnieniu decyzji organ ustalił sytuację majątkową i rodzinną wnioskodawcy, do niej odnosząc również rozważania prawne, niemniej w rozstrzygnięciu organ wyraźnie wskazuje I.K. jako świadczeniobiorcę. Z akt administracyjnych wynika, iż jest to córka M.D., na której konto organ wpłaca świadczenia dla wnioskodawcy. Nie sposób jednak uznać ją za stronę tego postępowania. Uchybienie powyższe - skierowanie decyzji do osoby nie będącej w świetle prawa stroną tego postępowania - stanowi kwalifikowane naruszenie przepisów prawa, skutkujące koniecznością wyeliminowania decyzji z obrotu. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie Z mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. podstawą nieważności decyzji związany jest sąd administracyjny. Uchybienia powyższego nie usunął również organ odwoławczy, co powoduje konieczność wyeliminowania z obrotu obydwu decyzji w niniejszej sprawie. Jednocześnie należy podkreślić, iż stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu instancji czyni niedopuszczalną dalszą jej kontrolę, a tym samym odniesienie się do zarzutów podniesionych w skardze. Z uwagi na powyższe należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. A.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło