II SA/Ol 584/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A na wystąpienie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie podjęcia działań postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Przedsiębiorstwo A wniosło o uchylenie wystąpienia inspektora pracy z dnia "[...]", nr "[...]", w przedmiocie podjęcia działań mających na celu wyeliminowanie niepożądanych zachowań, których celem lub skutkiem jest naruszenie godności pracownika i stworzenie wobec niego zastraszającej, wrogiej, poniżającej, upokarzającej lub uwłaczającej atmosfery. W uzasadnieniu podniesiono m. in., że wystąpienie jest środkiem nakładającym na adresata powinności określonego zachowania się lub obowiązki, co bezsprzecznie dowodzi, iż jest ono decyzją administracyjną. W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej odrzucenie. Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2007r., sygn. I OSK 198/07, wskazał, że wystąpienie, jako nie mające cech aktu władczego nie jest decyzją administracyjną, dlatego też sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach. Ponadto, stosownie do treści art. 4 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach. W szczególności nie jest właściwy do oceny prawnej wystąpienia inspektora pracy. Wystąpienie jest środkiem prawnym, za pomocą którego właściwy inspektor pracy kieruje do podmiotu kontrolowanego wezwanie o usunięcie stwierdzonych w trakcie kontroli naruszeń przepisów prawa pracy oraz w razie potrzeby o wyciągnięcie konsekwencji w stosunku do osób winnych. Zatem wystąpienie właściwego organu Państwowej Inspekcji Pracy jako niemające charakteru aktu władczego, a ograniczające się wyłącznie do stwierdzenia faktu naruszenia przepisów prawa pracy i wezwania do jego usunięcia w wyznaczonym terminie, nie jest decyzją administracyjną. Wystąpienie nie jest również innym niż decyzja aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dn. 18 lutego 2009r. sygn. I OSK 405/08, niepubl.). Z przepisu tego wynika, że potraktowanie aktu lub czynności organu administracji za akt administracyjny indywidualny, o którym mowa powyżej, wymaga tego, by dotyczył uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Wystąpienie organu Państwowej Inspekcji Pracy nie może zaś rodzić po stronie adresata (głównie pracodawcy) żadnego obowiązku, nie stwarza również po stronie pracownika żadnego uprawnienia. Zgodnie bowiem z art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. nr 89 poz. 589 ze zm.) podmiot, do którego skierowano wystąpienie, jest jedynie obowiązany w terminie określonym w wystąpieniu, nie dłuższym niż 30 dni, zawiadomić inspektora pracy o terminie i sposobie realizacji wniosków pokontrolnych. W powołanym postanowieniu z dnia 20 grudnia 2007r., sygn. I OSK 198/07, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: podmiot do którego skierowano wystąpienie z określonymi wnioskami nie musi się temu wystąpieniu podporządkować, a niepodporządkowanie nie stwarza podstawy do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Egzekucji administracyjnej podlegają bowiem obowiązki wymienione w art. 2 § 1 tej ustawy w sytuacji, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa, chyba, że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej ( art. 3 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ). Uwzględniając powyższe zauważyć należy, że obowiązki wynikające z wystąpienia inspektora pracy nie mogą być potraktowane jako władcze rozstrzygnięcie organu administracji przybierające formę decyzji administracyjnej. To z kolei powoduje, że skarga, jako nie mieszcząca się w kategorii spraw należących do właściwości sądów administracyjnych, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.