II FZ 342/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "G. K. – E." S.A. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 1020/08 w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi "G. K. – E." S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 września 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 1020/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek "G. K. – E." S.A. w K. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 września 2008 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług. W motywach rozstrzygnięcia Sąd wyjaśnił, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie mógł zostać uwzględniony, gdyż decyzja o odmowie udzielenia ulgi płatniczej nie ma przymiotu wykonalności, a zatem nie można orzec o wstrzymaniu jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd zwrócił ponadto uwagę, że żądanie strony nie zostało w ogóle uzasadnione. W zażaleniu na powyższe postanowienie "G. K. – E." S.A. w K. wniosła o jego uchylenie wskazując, że nie składała wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji odmawiającej umorzenia zaległości z tytułu podatku od towarów i usług. Spółka wyjaśniła, że w skardze skierowanej do sądu administracyjnego zakwestionowała przedmiotową decyzję domagając się ponownego rozpatrzenia sprawy pod nadzorem sądu, a ponadto zażądała "wstrzymania egzekucji" w związku z zablokowaniem konta bankowego przez urząd skarbowy. W treści zażalenia strona ponowiła wnioski zawarte w skardze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym postanowieniu odpowiada prawu. W pierwszej kolejności należy odnieść się do dokonanej przez wojewódzki sąd administracyjny kwalifikacji żądania strony. W skardze wniesionej w niniejszej sprawie spółka domagała się bowiem "wstrzymania egzekucji". Dosłowne odczytanie tak sformułowanego przez skarżącą wniosku musiałoby prowadzić do jego oddalenia z uwagi na fakt, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do orzekania o wstrzymaniu wykonania postępowania egzekucyjnego, bowiem orzeczenia w tym zakresie należą do właściwości organów sprawujących nadzór nad organami egzekucyjnymi – art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – Dz. U. Nr 24, poz.151 ze zm. (por. także postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt II FZ 529/08, treść orzeczenia dostępna w internetowej bazie orzecznictwa sądów administracyjnych). W świetle powołanych okoliczności zasadne było zatem przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że żądanie spółki odnosiło się do zaskarżonego aktu organu administracji publicznej. Założenie takie pozwoliło bowiem na zbadanie przez Sąd zgłoszonego przez skarżącą wniosku w kontekście regulacji zawartych w art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując oceny tak rozumianego żądania spółki wskazać należy, że zgodnie z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślenia wymaga, że wstrzymaniu wykonania podlegają wyłącznie te akty, które posiadają atrybut wykonalności. Przymiotu takiego pozbawiona jest natomiast – jak trafnie argumentował Sąd pierwszej instancji – decyzja odmawiająca umorzenia zaległości podatkowej. Decyzja taka nie nakłada bowiem na stronę żadnych obowiązków, które mogłyby być wykonane dobrowolnie bądź w drodze przymusu (por. m. in. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 2071/05, teza orzeczenia publikowana [w:] B. Dauter (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzecznictwo., Warszawa 2009, str. 326). Wstrzymanie wykonania zaskarżonego w niniejszej sprawie aktu nie było zatem dopuszczalne. Niezależnie od powyższego w zaskarżonym postanowieniu słusznie zwrócono uwagę, że strona nie przedstawiła jakichkolwiek racji przemawiających za przyznaniem tymczasowej ochrony sądowej w formie przewidzianej przez art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tymczasem obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2009, str. 206). Zarówno w skardze, jak i zażaleniu spółka ograniczyła się do kwestionowania zgodności z prawem wydanej wobec niej decyzji i prawidłowości postępowania organów podatkowych. Argumentacja zmierzającą do podważenia legalności zaskarżonego do sądu aktu administracji publicznej nie może jednak zastępować uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, które wymaga wykazania co najmniej jednej z przesłanek zastosowania omawianej instytucji, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena zgodności z prawem decyzji wydanej w przedmiocie ulgi płatniczej i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to dwie różne kwestie. Zatem - wbrew obawom wyrażonym w zażaleniu - oddalenie wniosku w przedmiocie wstrzymania wykonania nie jest tożsame z uznaniem za bezzasadną samej skargi strony. W postępowaniu wpadkowym dotyczącym tymczasowej ochrony sądowej Sąd nie rozstrzyga bowiem o legalności zaskarżonej decyzji organu podatkowego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.