IV SA/Po 222/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-07-01
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Paweł Miładowski, Ewa Kręcichwost-Durchowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo uzasadniły decyzję odmawiającą lokalizacji zjazdu z drogi wojewódzkiej, uwzględniając zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego i pieszego?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej dopuściły się uchybień postępowania administracyjnego, które istotnie wpłynęły na rozstrzygnięcie, ponieważ uzasadnienie decyzji odmawiającej lokalizacji zjazdu było lakoniczne i nie zawierało pogłębionej analizy kolizji z zasadami bezpieczeństwa ruchu drogowego i pieszego. Uznanie administracyjne nie może oznaczać dowolności, lecz wymaga wszechstronnego rozważenia okoliczności i szczegółowego uzasadnienia.Stan faktyczny
Dyrektor Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich odmówił Kazimierzowi Z.-K. lokalizacji zjazdu z drogi wojewódzkiej, proponując inną lokalizację ze względów bezpieczeństwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Kazimierz Z.-K. złożył skargę do WSA, zarzucając m.in. niewłaściwe uzasadnienie decyzji i błędne skierowanie pisma. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 23 lutego 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu z dnia 04 grudnia 2008 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie NSA Paweł Miładowski (spr.) WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 01 lipca 2009 r. sprawy ze skargi Kazimierza Z.-K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 23 lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji zjazdu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu z dnia 04 grudnia 2008 r. nr [...] /-/ E.Kręcichwost-Durchowska /-/ J.Stankowski /-/ P.Miładowski WSA/wyr.1-sentencja wyroku
Dyrektor Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu decyzją z 4 grudnia 2008 r. nr [...] działając m.in. na podstawie art. 29 ust. 4 ustawy z 21 marca 19985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 19 poz. 115 ze zm. - dalej uodp) odmówił Kazimierzowi Z.-K. lokalizacji zjazdu z drogi wojewódzkiego nr 305 na działkę nr ewidencyjny [...] w miejscowości Nowy Tomyśl w odległości 1,60 metrów od kamienia granicznego. Wniosek w tej sprawie strona złożyła pismem z 23 września 2008 r. Do wniosku dołączono wypis z ewidencji gruntów, zaświadczenie Urzędu Miejskiego w Nowym Tomyślu oraz decyzję o warunkach zabudowy wydaną przez Burmistrza Nowego Tomyśla 20 kwietnia 2006 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji podnosił, że po "przeanalizowaniu" sprawy wskazał inną lokalizację zjazdu a mianowicie w odległości 3,75 metra od słupa granicznego działki nr 1459/1. Strona nie zgodziła się z proponowaną lokalizacją zjazdu powołując się na zapis postanowienia Sądu Rejonowego w Grodzisku z 17 lipca 1991 r., którego to orzeczenia mimo wezwania organu Kazimierz Z.-K. nie dołączył. W ocenie organu I instancji przedmiotowa działka bezpośrednio sąsiaduje z drogą -działką nr 1458 zbiegającą do drogi wojewódzkiej nr 305. W tych okolicznościach "w celu zapewnienia czytelnego dojazdu" do przedmiotowej działki jak i do drogi - działki nr 1458, zachowania "azylu dla pieszych" korzystających z istniejącego chodnika wymagany poziom bezpieczeństwa pozwala na usytuowanie zjazdu w odległości co najmniej 3,75 metra od słupa granicznego. Wnioskowana przez stronę lokalizacja spowoduje zagrożenie bezpieczeństwa ruchu zarówno pieszego jak i pojazdów poruszających się drogą 305 oraz wyjeżdżających z terenu obu działek.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Kazimierz Z.-K. podnosząc, że także z map, które analizował organ wynika gdzie Sąd wyznaczył wyjazd i zjazd, że we wniosku była prośba o obniżenie chodnika a nie o lokalizację zjazdu, o której przesądził już Sąd w 1991 r.
Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu decyzją z 23 lutego 2009 r. utrzymało w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie I-instancyjne. W ocenie Kolegium organ I instancji w sposób wystarczający przedstawił motywy rozstrzygnięcia powołując się prawidłowo na stosowne przepisy prawa i w tych okolicznościach nie doszukał się uchybień odbierających rozstrzygnięciu przymiot legalności.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Kazimierz Z.-K. Skarżący ograniczył się w zasadzie do przytoczenia argumentów podniesionych w odwołaniu, nadto podnosząc, że decyzja skierowana była do osoby noszącej inne nazwisko. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga ma uzasadnione podstawy, chociaż nie z powodów podniesionych w skardze.
Tymczasem w postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności mająca umocowanie w art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa). Zgodnie z tą zasadą Sąd Administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją, zobowiązany natomiast jest do oceny legalności działań organów w zakresie i granicach konkretnej sprawy. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd porównuje poprawność procedury administracyjnej oraz zastosowanie przepisów prawa materialnego. Przeprowadzając ocenę legalności kwestionowanych aktów według wymienionego wyżej kryterium stwierdzić należy, iż organy administracyjne obu instancji dopuściły się uchybieniom postępowania administracyjnego w sposób istotnie wpływający na rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa. Jakkolwiek mają rację organy orzekające, że przedmiotowe rozstrzygnięcia podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, to z drugiej strony nie oznacza to dowolności w rozstrzyganiu konkretnej zindywidualizowanej sprawy. Granice tego uznania wyznaczają bowiem w myśl art. 7 kpa interes społeczny i słuszny interes obywatela, a także reguły postępowania dowodowego oraz wymogi formalne decyzji przewidziane w art. 107 kpa, a w szczególności § 3 omawianej jednostki redakcyjnej. oraz nadto regulacje zawarte w postanowieniach ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2007 nr 19, poz. 115 ze zm.), rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. nr 43 poz. 430). W przedmiotowej sprawie zarówno decyzja organu I jak i II instancji tym warunkom nie odpowiada. Uzasadnienie obu rozstrzygnięć lakonicznie jedynie bez pogłębionej analizy przyjęły, że proponowany zjazd koliduje z zasadami bezpieczeństwa w ruchu drogowym jak i ruchu pieszych. Dalej organy podnosiły, że w celu zapewnienia "czytelnego dojazdu" do przedmiotowej nieruchomości i drogi – działki nr 1458 oraz zachowania azylu dla pieszych właściwsza byłaby inna lokalizacja zjazdu w odległości 3,75 metrów od kamienia granicznego. Taka ogólnikowa argumentacja w istocie nie pozwala na dokonanie skutecznej kontroli poprawności zastosowanych przez organy administracyjne norm. Generalnie uznaniowość nie oznacza urzędniczego "widzi mi się" lecz winna wynikać ze wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i szczegółowego uzasadnienia przyjętego rozwiązania. Organy administracji publicznej nie wyjaśniły, czy proponowany przez organ zjazd jest możliwy. Z załączonej do akt światłokopii zdjęć poczynionych w terenie oraz map sytuacyjnych nie wynika w sposób dostatecznie precyzyjny czy proponowany zjazd nie prowadzi przez istniejący obiekt budowlany. Mają rację organy administracji publicznej, iż zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym jest podstawowym kryterium wyrażania zgody na wykonywanie zjazdów z dróg publicznych i może wpływać na uprawnienia właściciela działki w swobodnym korzystaniu z jego nieruchomości. Lecz kolizja z zasadami bezpieczeństwa w ruchu drogowym musi być jasno i precyzyjnie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia stosownie do postanowień art. 107 § 3 kpa wykazana. Jakkolwiek wbrew wywodom skarżącego organ administracji publicznej nie był zobligowany do ustalania treści orzeczenia sądu powszechnego, które zdaniem Kazimierza Z.-K. rodzi dla niego korzystne skutki prawne, jeśli skarżący mimo wezwania, tego orzeczenia organom nie przedstawił, to jednak wobec wykazanych wyżej niedostatków uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia istnieją podstawy, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ppsa powodują konieczność uchylenia zaskarżonego aktu i go poprzedzającego z obrotu prawnego i orzeczenia jak w sentencji. Ubocznie należy zauważyć, że zbliżone do zapatrywania Sądu prezentowało także SKO w innych swoich rozstrzygnięciach np. w sprawach SKO-D-4031/54/2008 z 27 kwietnia 2009 r. i SKO-D-4031/53/2008 z 27 kwietnia 2009 r., w których wobec uchybień w procedurze administracyjnej uchyliło rozstrzygnięcia I-instancyjne.
/-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/J. Stankowski /-/P. Miładowski
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło