I SA/Sz 127/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Alicja Polańska Protokolant Joanna Zienkowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary porządkowej oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z dnia [...]r. wydanym w trybie zażaleniowym, utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy C. z [...]r. w przedmiocie nałożenia kary porządkowej w kwocie [...] zł na T. SA z siedzibą w W. uznając, że odpowiada prawu oraz ustalonym faktom. Za podstawę prawną nałożenia kary porządkowej powołano art. 262 § 1 pkt 2 oraz § 5 i 5a Ordynacji podatkowej. W zakresie stanu faktycznego ustalono, że w toku postępowania w przedmiocie podatku od nieruchomości za [...]r., organ podatkowy I instancji pismem z dnia [...]r. wezwał stronę do przedłożenia w terminie 7 dni informacji niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. informacji dotyczących wartości linii kablowych pominiętych przez stronę w deklaracji oraz dostarczenia wykazu środków trwałych znajdujących się na terenie gminy C. Równocześnie poinformowano stronę o skutkach niezastosowania się do wezwania w postaci nałożenia kary porządkowej. Pełnomocnik podatniczki pismem z dnia [...]r. odmówił wykonania w/w wezwania wyjaśniając, że poza czynnościami wymienionymi w art. 6 ust.9 pkt 1 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006r. Nr 121 poz. 844 ze zm.) nie ma obowiązku przedstawienia innych dokumentów. Pismem z dnia [...]r., organ podatkowy ponownie wezwał stronę do przedłożenia informacji dotyczących wartości linii kablowych oraz wykazu środków trwałych. Pismem z [...]r. pełnomocnik podatniczki ponownie odmówił wykonania tego zarządzenia. Wobec niewypełnienia obowiązków wskazanych w obu wezwaniach, organ I instancji nałożył na stronę karę porządkową na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. W zażaleniu na postanowienie organu I instancji pełnomocnik strony zarzucił, że art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej nie mógł być podstawą nałożenia kary, gdyż odmowa udzielenia żądanych informacji oraz nieprzedstawienie dokumentów nie stanowi żadnego z wymienionych w tym przepisie zdarzeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło zażalenia wskazując, że odmowa przedłożenia żądanych dokumentów i wyjaśnień niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy stanowi nieuzasadnioną odmowę udziału w innych czynnościach w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy podniósł, że jakkolwiek przepisy art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej nakładają na organ podatkowy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tym niemniej czynności procesowe organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego powinny być wspierane przez podmiot biorący udział w postępowaniu. Co do samego wezwania organ odwoławczy stwierdził, że spełniało ono wymagania art. 155 i art. 159 § 1 Ordynacji podatkowej. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie postanowień obu instancji zarzucając, że wydane zostały z naruszeniem art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej polegającym na tym, że nałożono karę porządkową za zdarzenie, które nie zostało wymienione w tym przepisie. Wezwanie do złożenia wyjaśnień, zdaniem pełnomocnika Spółki, było niezgodne z art. 155 Ordynacji podatkowej, gdyż zmierzało do obciążenia strony obowiązkami nałożonymi na organ przepisami art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącego odmowa przedłożenia dokumentów nie jest odmową udziału w innej czynności w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Ponadto skarżący podniósł, że nie wykazano, by odmowa udzielenia informacji i przedłożenia dokumentów była bezzasadna, co stanowiło warunek konieczny nałożenia kary. Na poparcie swoich wywodów pełnomocnik Spółki przedłożył ekspertyzę prawną prof.dr hab. Bogumiła Brzezińskiego i dr Wojciecha Morawskiego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonego postanowienia za niezgodne z prawem . Okoliczności faktyczne sprawy nie są sporne. Sporne jest czy Spółka mogła odmówić wykonania wezwania organu podatkowego do złożenia informacji dotyczącej wartości linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej i dostarczenia wykazu środków trwałych. Za trafne należy uznać stanowisko zaskarżonej decyzji, że jakkolwiek organy podatkowe obowiązane są do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 Ordynacji podatkowej) jak również do zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej), to nie oznacza, że strona nie ma obowiązku współdziałania w czynnościach organu, zmierzających do ustalenia stanu faktycznego, niezbędnego dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, zwłaszcza że szereg informacji i dokumentów dotyczących stanu faktycznego sprawy posiada podatnik i nie może być tak, że to on decyduje o tym, które przekazać organowi, a które nie. Organ podatkowy jako "gospodarz" postępowania ma obowiązek zebrać dowody i ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Możliwość wezwania strony do złożenia wyjaśnień, zeznań lub dokonania innej czynności, np. przedłożenia dokumentów, wynika z art. 155 Ordynacji podatkowej. Przepis ten jest instrumentem umożliwiającym realizację obowiązku z art. 122 podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jak i obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1). Uprawnieniu organu podatkowego do wezwania strony do złożenia wyjaśnień lub złożenia dokumentów odpowiada obowiązek strony do wykonania tego wezwania, co dodatkowo wynika także z art. 86 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanej sprawie organ podatkowy, zgodnie z art. 155 i 159 Ordynacji podatkowej, kilkakrotnie wezwał Spółkę do złożenia wyjaśnień dotyczących wartości linii kablowych będących budowlą oraz wykazu środków trwałych. Okoliczności te mają istotne znaczenie dla ustalenia podstawy opodatkowania i rozstrzygnięcia sprawy. Odmawiając udzielenia żądanych informacji i przekazania dokumentów istotnych w sprawie podatkowej bez racjonalnej przyczyny Spółka bezzasadnie odmówiła złożenia wyjaśnień i udziału w czynnościach w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, co uzasadniało zastosowanie środka dyscyplinującego w postaci kary porządkowej. Odmienne stanowisko wyrażone w załączonej do skargi ekspertyzie prawnej przygotowanej na zlecenie skarżącej Spółki, w ocenie Sądu, nie jest przekonywujące. Jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej Spółki, że ma ona – jako podatnik podatku od nieruchomości – obowiązek złożenia jedynie deklaracji, nie ma natomiast obowiązku przedstawienia innych dowodów mogących służyć do weryfikacji tej deklaracji. Przyjęcie takiej tezy czyniłoby nierealną możliwość weryfikacji składanych deklaracji. Reasumując zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, zaś nieuzasadniona skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.