II SA/Lu 293/09

WyrokWSA w Lublinie2009-07-03

Skład orzekający: Ewa Ibrom, Grażyna Pawlos-Janusz, Joanna Cylc-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązku usunięcia odpadów może zostać uwzględniony, jeśli zobowiązany nie wykazał wykonania tego obowiązku zgodnie z wymogami prawa, w szczególności w zakresie właściwych kodów odpadów i dokumentacji potwierdzającej ich przekazanie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły umorzenia grzywny. Zobowiązany nie wykazał wykonania obowiązku usunięcia odpadów zgodnie z wymogami prawnymi, w tym Rozporządzenia WE Nr 1013/2006 i ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, przedstawiając dokumenty z niewłaściwymi kodami odpadów i nie okazując oryginałów listów przewozowych. Brak wykonania obowiązku uniemożliwia umorzenie grzywny na podstawie art. 125 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Stan faktyczny
Spółka E. złożyła wniosek o umorzenie grzywny nałożonej w celu przymuszenia do usunięcia odpadów elektrycznych i elektronicznych. Organy administracji odmówiły umorzenia, uznając, że Spółka nie wykonała obowiązku, przedstawiając dokumenty z niewłaściwymi kodami odpadów i nie spełniające wymogów prawnych dotyczących międzynarodowego przemieszczania odpadów. Spółka zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do WSA, zarzucając bezprzedmiotowość egzekucji i naruszenie przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 lipca 2009 r. sprawy ze skargi Spółki E. w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia nałożonej grzywny oddala skargę. Postanowieniem z dnia 16 marca 2009 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia "E. " Spółki z o.o. z siedzibą w C. M. na postanowienie Burmistrza Miasta R. F. z dnia 23 stycznia 2009 r. nr [...] w sprawie odmowy umorzenia grzywny nałożonej postanowieniem Zastępcy Burmistrza Miasta R. F. z dnia 18 lutego 2008 r. nr [...] na tę Spółkę celem przymuszenia do wykonania obowiązku usunięcia odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych z terenu nieruchomości w R. F. przy ulicy C. – utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Kolegium wyjaśniło, że Spółka "E." w dniu 19 grudnia 2008 r. złożyła wniosek o umorzenia grzywny nałożonej postanowieniem Zastępcy Burmistrza Miasta R. F. z dnia 18 lutego 2008 r. nr [...] na tę Spółkę celem przymuszenia do wykonania obowiązku usunięcia odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych z terenu nieruchomości w R. F. przy ulicy C. Spółka, odpowiadając na wezwanie organu do złożenia dokumentów spełniających wymogi przepisów dotyczących międzynarodowego przemieszczania odpadów, przesłała kopie (skany) listów przewozowych. Burmistrz Miasta R. F. uznał, że dokumenty te nie spełniają wymogów określonych w Rozporządzeniu WE Nr 1013/2006 z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, gdyż wskazują one odpady o innych kodach niż te, do których usunięcia zobowiązana była Spółka. Dalej organ stwierdził, że zgodnie z przekazaną przez Państwową Inspekcję Ochrony Środowiska informacją, uzyskaną w wyniku przeprowadzonej kontroli w dniu 21 listopada 2008 r., na terenie użytkowanym przez Spółkę przy ulicy C. 20 i F. 6 w R. F. zgromadzono odpady sprzętu elektrycznego i elektronicznego w ilości minimum 34 Mg (ton). W związku z tym, że zobowiązana Spółka nie wykonała ciążącego na niej obowiązku usunięcia odpadów i prawidłowego zawiadomienia organu o tym fakcie, organ pierwszej instancji powołanym wyżej postanowieniem z dnia 23 stycznia 2009 r. odmówił umorzenia wymierzonej grzywny w celu przymuszenia. Kolegium podkreśliło, że nałożony na Spółkę "E." obowiązek usunięcia odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych z terenu nieruchomości w R. F. przy ulicy C. jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organem właściwym do prowadzenia egzekucji jest w tej sprawie Burmistrz Miasta R. F. zgodnie z art. 20 § 1 pkt 2 ustawy. Organ ten, będący jednocześnie wierzycielem, prawidłowo zastosował środek egzekucyjny, przewidziany w art. 119 ustawy, zachowując tryb, określony w art.122 ustawy. Przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu – w myśl art. 29 § 1 ustawy – nie była zasadność obowiązku objętego tytułem wykonawczym, dlatego też Kolegium nie odnosiło się do argumentów skarżącego, kwestionujących zastosowanie przez Burmistrza przepisów ustawy o odpadach i przepisów o działalności gospodarczej w sprawie, zakończonej decyzją z dnia 6 kwietnia 2007 r. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że art. 125 powołanej ustawy pozwala na umorzenie nałożonej na zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia w sytuacji, gdy zobowiązany po wydaniu postanowienia o zastosowaniu grzywny wykonał obowiązek, ale nie uiścił grzywny lub gdy podjęto czynności zmierzające do ściągnięcia niezapłaconej grzywny. Wówczas stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne (gdy obowiązek został wykonany). Postanowienie w tym zakresie organ wydaje na wniosek, a nie z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło pogląd organu pierwszej instancji, który na podstawie złożonych przez zobowiązaną Spółkę dokumentów odmówił uznania, że wywiązała się ona z nałożonych obowiązków, a co za tym idzie spełniła kryterium ustawowe uprawniające do umorzenia grzywny. Obowiązkiem Spółki zgodnie z ostateczną decyzją Burmistrza Miasta R. F. z dnia 6 kwietnia 2007 r. było usunięcie z terenu nieruchomości przy ul. C. 20 w R. F. odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych o kodach 16 02 13* i 16 02 15*. To na zobowiązanej ciążył obowiązek złożenia wniosku i przedstawienia takich dokumentów, które w sposób jednoznaczny potwierdzałyby fakt usunięcia przez nią odpadów. Organ miał prawo zażądać od Spółki przedstawienia potwierdzonych kopii listów przewozowych wraz z okazaniem oryginału do wglądu. Wobec faktu nie okazania oryginałów oraz innych uchybień wynikających z tych dokumentów, organ pierwszej instancji miał prawo odmówić uznania tych dokumentów za potwierdzające usunięcie odpadów. Organ odwoławczy stwierdził, że potwierdzenie zgodności z oryginałem kopii złożonych przez zobowiązaną listów przewozowych, poprzez opieczętowanie ich "za zgodność z oryginałem" i umieszczeniem tzw. parafki, brak na tych dokumentach oznaczenia i daty miejsca załadunku odpadów oraz inny kod odpadów niż wskazany w decyzji nakazujących usunięcia odpadów, stanowią uchybienia, które dyskwalifikują załączone dokumenty jako dowód na potwierdzenie wykonania nakazanego obowiązku. Dodatkowe wyjaśnienia i dowody przedstawione przez Spółkę w treści zażalenia, jak i w piśmie złożonym w toku postępowania odwoławczego, dotyczące przekształcania odpadów, poprzez ich demontaż i rozbiórkę, prowadzącą do oddzielenia odpadów niebezpiecznych, a w konsekwencji zmiany charakterystyki odpadów i ich oznaczeń kodowych, nie mogą być rozpatrzone na etapie postępowania odwoławczego, bo nie były one zgłaszane przez wnioskodawcę w toku postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji. Obowiązkiem Spółki było usunięcie z terenu nieruchomości przy ul. C. 20 w R. F. odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych o kodach 16 02 13* i 16 02 15* i przekazanie ich podmiotom posiadającym stosowne zezwolenie na prowadzenie gospodarki odpadami. Zdaniem Kolegium oznacza to, że Spółka nie wykonała obowiązku, wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej, a więc brak było podstaw do umorzenia grzywny nałożonej na nią w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku. Skargę do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji złożyła E. Spółka z o.o. z siedzibą w C. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżąca zarzuciła, iż postępowanie egzekucyjne w tej sprawie jest bezprzedmiotowe, gdyż obowiązek usunięcia odpadów został nałożony bezprawnie. Zdaniem strony organ pierwszej instancji nie rozróżnia pojęć magazynowania i składowania odpadów w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach. Skarżąca posiada wymagane prawem zezwolenia na magazynowanie odpadów na podstawie ustawy o odpadach, a w związku z tym, zarówno decyzja o usunięciu odpadów, jak i decyzja nakładająca grzywnę narusza prawo. Twierdzenia organu pierwszej instancji o tym, że Spółka składuje odpady są nieprawdziwe i świadczą o działaniu tego organu na szkodę Spółki z naruszeniem przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Skarżąca zarzuciła również, że uzasadnienie decyzji organów obu instancji nie odpowiada wymogom z art. 107 § 3 k.p.a. Wbrew stanowisku Kolegium, parafowanie kopii listów przewozowych za ich zgodność z oryginałem przez Prezesa Zarządu Spółki stanowi formę ich uwierzytelnienia zgodna z prawem. Spółka informowała właściwe organy o zmianie klasyfikacji kodów odpadów, a powoływanie się na tę okoliczność przez organy obu instancji w tej sprawie świadczy o nieznajomości przepisów ustawy o odpadach, jak i obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz samej technologii w gospodarce odpadami. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego postanowienia w zakresie jego zgodności z prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Skargi nie można uznać za zasadną, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W rozpoznawanej sprawie jest bezspornym, że decyzją Burmistrza Miasta R. F. z dnia 6 kwietnia 2006 r. nr [...] na "E." Spółkę z o.o. z siedzibą w C. M. nałożony został obowiązek usunięcia odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych, szczegółowo w tej decyzji opisanych, z terenu nieruchomości przy ul. C. 20 w R. F. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 czerwca 2007 r., a skarga Spółki na decyzję Kolegium została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawomocnym wyrokiem z dnia 13 listopada 2007 r. w sprawie II SA/Lu 640/07. Poza sporem jest również, iż postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta R. F. z dnia 18 lutego 2008 r., nakładające na skarżącą Spółkę grzywnę celem przymuszenia do wykonania przedmiotowego obowiązku. Prawomocnym wyrokiem z dnia 16 października 2008 r. w sprawie II SA/Lu 412/08 WSA w Lublinie oddalił skargę Spółki na powyższe postanowienie Kolegium. Wniosek skarżącej Spółki złożony w rozpoznawanej sprawie dotyczył umorzenia nałożonej na nią grzywny w celu przymuszenia do wykonania wskazanego wyżej obowiązku. Zgodnie z art. 125 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. z 2005 r. Dz.U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej: "ustawa", w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Postanowienie w sprawie umorzenia grzywny wydaje organ egzekucyjny na wniosek zobowiązanego. Na postanowienie o odmowie umorzenia grzywny służy zażalenie. Z przepisu tego wynika, że umorzenie grzywny może nastąpić na wniosek zobowiązanego, lecz tylko wtedy, gdy wykona on obowiązek administracyjny określony w tytule wykonawczym. W ocenie Sądu, organy obu instancji orzekających w sprawie prawidłowo uznały, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by skarżąca Spółka wykonała obowiązek administracyjny określony w tytule wykonawczym, a tym samym brak było podstaw do umorzenia nałożonej grzywny. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Burmistrz Miasta R. F. pismem z dnia 6 stycznia 2009 r. zobowiązał skarżącą Spółkę, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., do uzupełnienia wniosku poprzez dołączenie potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii dokumentów przekazania odpadów odbiorcom, sporządzonych zgodnie z przepisami dotyczącymi międzynarodowego i krajowego obrotu odpadami oraz oryginałów tych dokumentów do wglądu. Spółka, odpowiadając na to wezwanie, przesłała kopie (skany) listów przewozowych z dnia 16 marca 2008 r. i z dnia 25 lipca 2008 r., potwierdzających przekazanie złomu elektronicznego o kodzie 16 02 16 w łącznej ilości 24161 kg do odbiorcy na terenie Niemiec (daty przekazania towaru są nieczytelne). Kopie tych dokumentów opatrzone są pieczęciami "za zgodność z oryginałem" wraz z nieczytelnym podpisem, bez wskazania imienia i nazwiska oraz stanowiska osoby potwierdzającej zgodność z oryginałem tych kopii. Skarżąca odmówiła przy tym okazania do wglądu organowi oryginałów tych dokumentów, tłumacząc, iż znajdują się one w archiwum zakładowym Spółki. Należy podkreślić, iż dokumenty te nie spełniają wymogów określonych w Rozporządzeniu (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. UE. L z dnia 12 lipca 2006 r. ze zm.), gdyż wskazują one odpady o innych kodach niż te, do których usunięcia zobowiązana była Spółka. Z przepisów tego rozporządzenia wynika, że odpady oznaczone kodem "16 02 16" to elementy usunięte ze zużytych urządzeń, inne niż wymienione w "16 02 15*", czyli nie będące niebezpiecznymi elementami usuniętymi z tych urządzeń (zał. V część 2). Obowiązek usunięcia odpadów dotyczył zaś odpadów niebezpiecznych o kodzie "16 02 13*", a więc zużytych urządzeń zawierających niebezpieczne elementy, inne niż wymienione w 16 02 09-16 02 12 (16 02 09*- transformatory i kondensatory zawierające PCB, 16 02 10* - zużyte urządzenia zawierające PCB albo nimi zanieczyszczone, inne niż wymienione w 16 02 09, 16 02 11* - zużyte urządzenia zawierające freony, HCFC, HFC, 16 02 12* - zużyte urządzenia zawierające wolny azbest) oraz odpadów niebezpiecznych o kodzie "16 02 15*", to jest niebezpiecznych elementów usuniętych ze zużytych urządzeń. Przedstawione przez skarżącą Spółkę dokumenty nie spełniają także wymagań określonych w przepisach ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859). Zgodnie z art. 4 pkt 2 tejże ustawy wywóz odpadów poza teren kraju wymaga uzyskania zezwolenia, które wydanej wydaje Główny Inspektor Ochrony Środowiska. W zezwoleniu takim właściwy organ określa: 1) zgłaszającego, 2) odbiorcę lub odbiorców odpadów, 3) przewoźnika lub przewoźników odpadów, 4) rodzaj oraz ilość odpadów, które są przedmiotem międzynarodowego przemieszczania odpadów, 5) okres ważności, na jaki zezwolenie jest udzielone, 6) rodzaj transportu i trasę przewozu odpadów, w tym miejsca przekraczania granicy Rzeczypospolitej Polskiej, 7) miejsce prowadzenia procesów odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, które są przedmiotem międzynarodowego przemieszczania odpadów (art. 6 ust. 1). Skarżący nie przedstawił takiego zezwolenia, ani nawet nie wskazywał, by uzyskał takie zezwolenie, dotyczące odpadów objętych obowiązkiem usunięcia. Zdaniem Sądu, podnoszone w toku postępowania administracyjnego zarzuty Spółki, co do przekształcenia przez nią odpadów poprzez ich demontaż i rozbiórkę, prowadzącą do oddzielenia odpadów niebezpiecznych, a w konsekwencji zmiany charakterystyki odpadów i ich oznaczeń kodowych, nie mogą mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia. Obowiązkiem Spółki było usunięcie z terenu nieruchomości przy ul. C. 20 w R. F. odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych o kodach "16 02 13*" i "16 02 15*" i przekazanie ich podmiotom posiadającym stosowne zezwolenie na prowadzenie gospodarki odpadami. Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w L. Delegatura w C. z dnia 18 grudnia 2008 r. wynika, że skarżąca nie wykonała nałożonego na nią obowiązku. Skoro nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 125 § 1 ustawy, brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o umorzenie nałożonej na nią grzywny. Zaskarżone postanowienie jest zatem zgodne z prawem. Odnosząc się do zarzutów skarżącej, co do niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, należy podkreślić, iż są one bezzasadne. Stosownie bowiem do art. 29 § 1 ustawy, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Prawidłowość nałożenia na skarżącą obowiązku usunięcia odpadów urządzeń elektrycznych i elektronicznych, szczegółowo w decyzji tej opisanych, z terenu nieruchomości przy ul. C. 20 w R. F. została potwierdzona przez tutejszy Sąd, który prawomocnym wyrokiem oddalił skargę Spółki na ostateczną decyzję Kolegium w tym zakresie. Sąd nie dopatrzył się również – w toku postępowania administracyjnego w tej sprawie – naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie postanowień organów obu instancji odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło