II OZ 764/09

Dnia 18 września 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 18 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. Ć. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 lipca 2009 r. sygn. akt. II SA/Kr 705/09 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. Ć. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2008 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 10 lipca 2009 r. sygn. akt. II SA/Kr 705/09 odmówił J. Ć. przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2008 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W uzasadnieniu Sąd I. instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego zostało doręczone J. Ć. w dniu 5 lutego 2009 r. Pełnomocnik J. Ć., radca prawny B. K., pismem z dnia 6 marca 2009 r. nadał skargę na to postanowienie, podając na kopercie adres odbiorcy: Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków. W związku z nieprawidłowym adresem siedziby organu pismo to zostało zwrócone nadawcy w dniu 13 marca 2009r., co wynika z prezentaty umieszczonej na kopercie. Pismem z dnia 20 marca 2009r. pełnomocnik skarżącego złożył skargę na właściwy adres organu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku podano, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony skarżącej, skoro przesyłkę nadano w terminie, wskazując poprawnie odbiorcę przesyłki (organ), a jedynie pracownica sekretariatu kancelarii pełnomocnika omyłkowo wpisała błędny adres na kopercie. W ocenie Sądu I. instancji o braku winy w uchybieniu terminu w przypadku profesjonalnego pełnomocnika można mówić jedynie wtedy, gdy nie mógł on usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zatem jedynie zaistnienie niezależnych od pełnomocnika, który uchybił terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu może uzasadnić jego przywrócenie. Niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw nie może stanowić podstawy do przywrócenia terminu. Okoliczność, w postaci błędu sekretarki, która nieprawidłowo zaadresowała kopertę zawierającą skargę nie może stanowić przesłanki usprawiedliwiającej niezachowanie terminu. W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik J. Ć. wskazał na zbyt formalistyczne stanowisko Sądu I. instancji zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. W jego ocenie, skoro w treści skargi poprawnie określił adresata, prawidłowo wskazał jego adres oraz dopilnował aby przesyłka została nadana w terminie, to uchybienie w postaci błędu osoby wykonującej czynności sekretarsko/administracyjne przy wysyłaniu korespondencji, nie może dowodzić, iż pełnomocnik – radca prawny nie wykazał się oczekiwaną od niego starannością w działaniu skutkującą tak poważnymi i nieodwracalnymi skutkami dla strony postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Warunkiem przywrócenia przez Sąd terminu do dokonania tej czynności jest wykazanie we wniosku o przywrócenie terminu braku winy w uchybieniu terminu. Za brakiem winy w uchybieniu przemawiać może wyłącznie sytuacja, która (pomimo zachowania przez stronę należytej staranności w swoich działaniach) uniemożliwiła terminowe dokonanie czynności. Do wypadków takich zalicza się nagłe, nieprzewidywalne zdarzenia, które nie dały się usunąć w terminie do dokonania danej czynności (np. nagłe choroby i zdarzenia losowe). Przywrócenie terminu może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy i wykaże, że przyczyna w uchybieniu dokonania czynności w terminie istniała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Nie można się zgodzić z argumentacją pełnomocnika zawartą w zażaleniu, gdyż tak rozumiejąc brak winy, o której mowa jest w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), można by wytłumaczyć i usprawiedliwić każde niedopełnienie obowiązków przez pełnomocnika strony. Punkt widzenia przedstawiony w zażaleniu przez pełnomocnika skarżącego nie znajduje jednak odzwierciedlenia w przepisach obowiązującego prawa i orzecznictwie sądowym. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że wniosek o przywrócenie terminu nie jest zasadny, skoro nie wskazano w nim żadnych okoliczności, z których wynikałoby, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. To, że omyłkowo wysłano skargę na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie nie wskazuje na brak winy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd, wyjaśniając, że pełnomocnik nie zachował należytej staranności przy dokonywaniu powierzonych mu czynności. Tymczasem nawet lekkie niedbalstwo strony, czy jej pełnomocnika wyklucza stwierdzenie, że uchybienie nastąpiło bez winy. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.