II SA/Bd 341/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lipca 2009 r. sprawy ze skargi M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2009 r. nr SKO-[...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dopuszczalności poziomu hałasu oddala skargę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] Prezydent Miasta B., działając na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu dla klubu "E." przy ul. [...] w B. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia orzekający organ podniósł, iż podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, dotyczącej określenia dopuszczalnego poziomu hałasu dla klubu "E. w B jest sprawozdanie Zespołu Promocji i Inicjatyw Ekologicznych "B." przy Wojewódzkiej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w B. z dnia [...] sierpnia 2008 r. Badania przeprowadzone przez Zespół "B.", wykazały, że podmiot nie przekracza dopuszczalnych norm hałasu, zatem wydanie decyzji ograniczającej poziom hałasu było, zdaniem organu, bezzasadne. Wskazano, że badania hałasu zostały wykonane przez niezależnych wykonawców, którzy na zlecenie organu przeprowadzili pomiary poziomu dźwięku dla pory nocnej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji (Dz. U. Nr 283, poz. 2842 ze zm.), przy czym podniesiono również, że działalność klubu "E.r" polega między innymi na organizowaniu nieregularnie koncertów muzycznych, podczas których natężenie dźwięku nie ma charakteru stałego, lecz jest zależne od ekspresji muzyków, a także od odbiorców, publiczności, dlatego każdy rodzaj koncertu, charakteryzuje się różnorodnym natężeniem dźwięków, co niewątpliwie utrudnia pomiary. Pomiary poziomu hałasu w środowisku, przeprowadzone w dniu [...] maja 2008 r. dla pory nocnej w rejonie klubu, wykazały jednak przekroczenia dopuszczalnego poziomu dźwięku w środowisku, wobec czego, organ ochrony środowiska w odniesieniu na zarzuty mieszkańców Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. B. w B. oraz w celu wyjaśnienia w sposób wszechstronny zaistniałych okoliczności, zlecił ponowne wykonanie pomiarów poziomu dźwięku Zespołowi Promocji i Inicjatyw Ekologicznych "B. przy Wojewódzkiej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w B w rejonie klubu, w obecności wszystkich stron postępowania, jednak pomiary hałasu wykonane w dniu [...] sierpnia 2008 r. od strony najbliższej zabudowy mieszkaniowej przy ul. B. przy udziale przedstawicieli stron postępowania, podczas trwania koncertu, nie potwierdziły przekroczenia dopuszczalnego poziomu dźwięku w środowisku. W ocenie organu, sprawozdanie Zespołu "B." z dnia [...] sierpnia 2008 r. z ponownie przeprowadzonych badań oraz szczegółowa identyfikacja zastosowanej metody podczas pomiarów dźwięku (pismo z dnia [...] listopada 2008 r.), w sprawie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu dla klubu "E.", wyjaśniają w sposób wszechstronny okoliczności stanu faktycznego, a przeprowadzone w obecności stron oględziny stanowią materiał dowodowy, wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Wobec powyższego, w ocenie organu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał, że hałas emitowany przez klub "E.r" nie przekracza dopuszczalnych poziomów, a obowiązujące prawo nie zawiera przepisu, który w takiej sytuacji mógłby być podstawą jakiejkolwiek regulacji w drodze decyzji administracyjnej, dlatego też zgodnie z art. 105 § 1 kpa umorzono postępowanie. W odwołaniu od powyższej decyzji Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. B[...] w B. podniosła, że pomiary dokonane w dniu [...] maja 2008 r. wykazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego przez klub, aż o 60% i co istotne pomiar ten wykonany został w warunkach obiektywnych, bez wiedzy właściciela klubu. Kolejny pomiar nie wykazał przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, jednakże jak podkreśla strona odwołująca się, wpływ na to miała okoliczność, że w dniu drugiego pomiaru w klubie koncertował inny zespół muzyczny, niż w dniu [...] maja 2008 r. W ocenie odwołującej się bezpodstawnie Prezydent Miasta B. przyjął za dowód tylko wyniki drugiego pomiaru, nie badając przyczyn wystąpienia różnic pomiędzy pomiarami, dlatego też bezpodstawne jest w związku z tym ustalenie organu I instancji, że obecnie ww. klub nie przekracza dopuszczalnych poziomów hałasu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Zdaniem organu odwoławczego, skoro na podstawie zleconych pomiarów organ I instancji ustalił, że w dniu [...] maja 2008 r. poziom hałasu emitowany przez klub "E." przy ul. [...] B., przekracza znacząco poziom dopuszczalny, zaś według drugiego pomiaru dokonanego w dniu [...] sierpnia 2008 r. poziom hałasu osiągnął wielkość graniczną 45 dB, zaś różnica wynikała z rodzaju i głośności muzyki wykonywanej w klubie, która była różna w trakcie każdego z pomiarów, bezzasadnie organ I instancji odrzucił jako dowód w sprawie pierwszy pomiar i oparł orzeczenie wyłącznie na drugim z pomiarów. Ponadto organ zauważył, że żaden z dwóch pomiarów nie został zakwestionowany przez strony i oba pomiary przeprowadzone zostały przez ten sam podmiot przy zastosowaniu identycznej metodologii i narzędzi. W razie wątpliwości zaś, co do sposobu przeprowadzenia pierwszego pomiaru, o którym nie zostały zawiadomione strony, pomiar ten, w ocenie organu, należało powtórzyć zapewniając porównywalne warunki jego przeprowadzenia (co do rodzaju i głośności muzyki wykonywanej w klubie w czasie dokonywania pomiaru). Poniesiono również, że na konieczność dokonania uzupełniającego pomiaru wskazuje też okoliczność, że drugi z dokonanych pomiarów wykazał istnienie granicznego poziomu emisji hałasu wynoszącego 45 dB, a przekroczenie tej wielkości spowodowałoby, że poziom hałasu stałby się niedopuszczalny. Organ zwrócił uwagę, że z akt sprawy wynika, iż tą graniczną wielkość ujawniono w czasie, gdy w klubie wykonywana była muzyka mniej dynamiczna i nie tak głośna, jak podczas pierwszego pomiaru, co daje podstawę do przyjęcia, że przy innej muzyce pomiar mógłby wykazać przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, dlatego wobec powyższego uznano, iż w tym stanie rzeczy uznanie postępowania za bezprzedmiotowe nie było uzasadnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy M H. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą A. w B. wyraził swoje niezadowolenie z treści rozstrzygnięcia organu odwoławczego i zarzucił jego wydanie z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art. 115a ustawy - Prawo ochrony środowiska poprzez błędną jego wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj. przepisu art. 75 § 1 w związku z art. 79 § 1 K.p.a., wnosząc jednocześnie o jej uchylenie. Zdaniem strony skarżącej, nie ulega wątpliwości w świetle treści obowiązujących przepisów prawnych dotyczących zasad przeprowadzania dowodów, w tym przypadku dowodu z oględzin, iż za miarodajny można uznać wyłącznie pomiar natężenia hałasu przeprowadzony w dniu [...] sierpnia 2008 r., a wcześniej przeprowadzony pomiar, w dniu [...] maja 2008 r został przeprowadzony z rażącym naruszeniem obowiązującej procedury tj. bez powiadomienia stron postępowania. Z tej przyczyny, w ocenie skarżącego, Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. B., która jest stroną tego postępowania, zakwestionowała te wyniki z uwagi na to, iż były przeprowadzone bez udziału stron. Ponownie przeprowadzony pomiar, z udziałem stron, nie wykazał przekroczenia dopuszczalnych norm poziomu hałasu, dlatego w przekonaniu skarżącego, organ zasadnie umorzył postępowanie w sprawie określenia dopuszczalności poziomu hałasu. W ocenie skarżącego wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji są niewykonalne, ponieważ organ nie określił, w jaki sposób organ ma zlecić ponowne badanie poziomu hałasu przy zachowaniu warunków podobnych do istniejących w czasie pierwszego badania. Wskazał, że organ nie ma żadnej wiedzy, kiedy warunki w lokalu będą porównywalne do tych istniejących w dniu [...] maja 2008 r., a ponadto organ II instancji nie wyjaśnił, co w jego ocenie należy rozumieć za warunki "porównywalne" i jakimi kryteriami w tym zakresie się kierować. Zdaniem skarżącego, nie można wymagać, aby strona postępowania "sztucznie" stworzyła jakiekolwiek warunki dla przeprowadzenia pomiaru natężenia hałasu po to, aby wystąpiły przekroczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie wskazując, iż po ponownej analizie akt sprawy nie znaleziono podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. należy uznać za słuszne i trafne. Nie narusza ono powołanego w podstawie prawnej przepisu art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W sprawie istotnie zachodzi potrzeba przeprowadzenia dalszych pomiarów hałasu. Dotychczas pomiaru hałasu dokonano dwukrotnie: w dniach [...] maja 2008 r. – bez uprzedzenia właściciela lokalu i w dniu [...] sierpnia 2008 r. po zawiadomieniu właściciela lokalu o terminie dokonania pomiaru. Z doświadczenia życiowego wiadomo, że pomiar hałasu, po uprzedzeniu właściciela lokalu o terminie jego przeprowadzenia, nie zawsze może być wiarygodny. Twierdzenia skarżącego, że wiarygodny jest tylko pomiar hałasu, który nie wykazał przekroczenia dopuszczalnych granic nie jest niczym uzasadniony. Pomiar ten był zresztą zbliżony do wartości granicznych. Skarżący trafnie wskazuje, że przepis art. 79 K.p.a. określa sposób przeprowadzenia dowodu, wskazując, iż strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu, w tym także z dowodu z oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Na organie administracyjnym spoczywa obowiązek zawiadomienia strony i miejsce i terminie przeprowadzenia dowodu w postaci oględzin. Ale obowiązujące przepisy przewidują też wyjątki od tej reguły. Obowiązek zawiadomienia o kontroli przewidują także przepisy rozdziału V ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 155, poz. 1095 ze zm.). Skarżący prowadzi działalność gospodarczą w oparciu o przepisy tej ustawy. Przepis art. 79 ust. 2 pkt 5 ustawy przewiduje, że zawiadomienia o wszczęciu kontroli nie dokonuje się, w przypadku, gdy przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego. Samorządowe kolegium Odwoławcze, co prawda nie rozważało tego aspektu sprawy, jednakże zasada ta może mieć zastosowanie w sprawie niniejszej. Dla oceny sprawy nie można pominąć wykładni celowościowej ustawy o ochronie środowiska. Zgodnie z art. 112 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150), ochrona przed hałasem polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu akustycznego środowiska. Nie bez znaczenia są odczucia mieszkańców bloku, które reprezentuje wspólnota mieszkaniowa. Ochrona przed hałasem polega m.in. na zmniejszeniu poziomu hałasu, co najmniej do dopuszczalnego, gdy nie jest on dotrzymany. Sąd nie podziela poglądu skarżącego, że dowód z zeznań świadków bądź przesłuchania strony nie ma żadnego znaczenia prawnego w przedmiocie rozstrzygnięcia sprawy. Prawo o ochronie środowiska nie wyłącza stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy K.p.a., w tym przepisy o przeprowadzeniu dowodów mają pełne zastosowanie w sprawie. Należy mieć na uwadze poziom hałasu w różnych okolicznościach, a nie tylko w warunkach porównywalnych. SKO w swojej decyzji nie mówi o takich samych warunkach, a o warunkach porównywalnych. Przepis art. 115a ustawy mówi o podmiotach przeprowadzających pomiar hałasu w celu stwierdzenia, czy dopuszczalny poziom hałasu został przekroczony. W celu stwierdzenia poziomu hałasu należy posłużyć odpowiednimi przyrządami i aparaturą określającymi natężenie hałasu, podobnie jak i przekroczenie szybkości można stwierdzić fotoradarem. Nie oznacza to, że inne środki dowodowe są wykluczone. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopuściło się naruszenia przepisu art. 115a ustawy - Prawo ochrony środowiska, również dlatego, że decyzja uchylająca zaskarżoną decyzję i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania ma charakter procesowy i nie doszło do zastosowania przepisów prawa materialnego. Uzasadnia to, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalenie skargi.