I SA/Po 640/09
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-07-20
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Małek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu podatkowego odmawiające zmiany terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, na które nie przysługuje zażalenie, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA?Ratio decidendi
Postanowienie organu podatkowego odmawiające zmiany siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, na które nie przysługuje zażalenie i które nie kończy postępowania ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie jest objęte kognicją sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA. Termin z art. 200 O.p. ma charakter proceduralny, a jego upływ nie powoduje wygaśnięcia prawa podmiotowego.Stan faktyczny
Podatniczka wniosła o zmianę siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego ze względu na chorobę pełnomocnika. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił zmiany terminu, uznając go za ustawowy i niepodlegający zmianie, a także pouczył o braku możliwości wniesienia zażalenia. Podatniczka złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i PPSA, w tym błędne pouczenie o braku możliwości wniesienia zażalenia oraz błędne uznanie terminu za proceduralny.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Małek po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. J. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego postanawia: odrzucić skargę. /-/ Stanisław Małek
Postanowieniem z dnia [,,,]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O,. wyznaczył B, J, siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.
W dniu [,,,]marca 2009r. podatniczka wniosła o zmianę wyznaczonego terminu na trzecią dekadę miesiąca kwietnia 2009r. Jako powód wskazała, iż w okresie od [,,,] do [,,,,] marca 2009r. jej pełnomocnik przebywał na leczeniu szpitalnym, a rodzaj schorzeń uniemożliwia mu wykonywanie pracy.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z [,,,]. odmówił zmiany siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, podnosząc, iż termin ten ma charakter ustawowy, nie może więc zostać ani skrócony, ani przedłużony. Pouczył jednocześnie, iż na wydane postanowienie nie przysługuje zażalenie, jednak strona może je zaskarżyć w odwołaniu od decyzji.
W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, powołując przepisy art. 52, art. 53 oraz art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podatniczka zarzuciła naruszenie przepisu art. 48 § 1 w zw. z art. 200 § 1, art. 216 oraz art. 237 ustawy Ordynacja podatkowa.
Stwierdziła, iż odroczenie terminu, o którym mowa w art. 200 O.p. jest ustawowym prawem strony do zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu, który nie mógł być zrealizowany ze względu na stan zdrowia pełnomocnika. Wskazała również, iż termin określony w powyższym przepisie ma charakter materialnoprawny i jego upływ powoduje wygaśnięcie prawa podmiotowego. Ponadto w ocenie podatniczki błędne było pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia (art. 237 O.p.).
W odpowiedzi organ podatkowy uznał powyższe zarzuty za bezpodstawne.
Podkreślił, iż termin, o którym mowa w art. 200 O.p., ma charakter proceduralny. Tym samym przepis art. 48 § 1 O.p. nie mógł mieć zastosowania, dotyczy bowiem obowiązków podatkowoprawnych (materialno – technicznych). Stwierdził nadto, iż postanowienie z [,,,]. ma charakter incydentalny i jest zaskarżalne w odwołaniu od decyzji. Zawarte w nim pouczenie było więc prawidłowe.
W skardze, powołując przepisy art. 50 § 1, art. 52 § 1, art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podatniczka wniosła o uchylenie postanowienia z 31 marca 2009r.
W uzasadnieniu wskazała, iż termin z art. 200 O.p. ma charakter materialny i jego upływ powoduje wygaśnięcie prawa podmiotowego. Podkreśliła, iż nie podlega on przywróceniu, w związku z czym jego kwestię należało rozstrzygnąć w formie decyzji. Ponieważ zaskarżonym postanowieniem Naczelnik rozstrzygnął co do istoty sprawy, skarżąca nie miała innych możliwości prawnych, jak wezwać organ podatkowy do usunięcia naruszenia prawa, na zasadzie art. 52 § 3 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 – 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne,
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
4) inne niż określone w pkt. 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Natomiast stosownie do art. 236 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi.
Jak wynika z powyższego postanowienie z dnia [...]. w przedmiocie odmowy zmiany siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego nie jest objęte kontrolą sądu administracyjnego na podstawie powołanego przez skarżącą art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Użyte w tym przepisie pojęcie aktów lub czynności obejmuje bowiem takie akty lub czynności, które: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych oraz mają charakter publicznoprawny.
Sąd zwraca również uwagę, iż na postanowienie to nie przysługuje zażalenie, brak jest bowiem przepisu ustawy przewidującego taką możliwość. Jednocześnie postanowienie to nie jest kończącym postępowanie bądź rozstrzygającym sprawę co do istoty. Tym samym nie jest objęte zakresem działania sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.
Należy także wskazać, iż siedmiodniowy termin wyznaczony na podstawie art. 200 § 1 O.p. nie ogranicza uprawnień procesowych strony. Jeżeli strona wypowiedziała się w sprawie zebranego materiału dowodowego wprawdzie po tym terminie, ale przed wydaniem decyzji, to obowiązkiem organu jest ustosunkowanie się do stanowiska strony w treści decyzji. Bezpodstawne jest więc twierdzenie skarżącej, iż termin ten ma charakter materialnoprawny a jego upływ powoduje wygaśnięcie prawa podmiotowego.
Uznając skargę za niedopuszczalną Sąd postanowił, na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w sentencji.
/-/ Stanisław Małek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło