VI SA/Wa 334/09
WyrokWSA w Warszawie2009-07-23
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Dorota Wdowiak, Olga Żurawska – Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zgłoszony słowny znak towarowy "Bar Pierożek" jest podobny do zarejestrowanego słowno-graficznego znaku towarowego "PIEROŻEK" w stopniu mogącym wprowadzić odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów i usług?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Urząd Patentowy prawidłowo odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "Bar Pierożek". Znak ten jest podobny do wcześniejszego znaku wspólnotowego "PIEROŻEK", a towary i usługi, do których się odnoszą, są jednorodzajowe. Dominujący element słowny "PIEROŻEK" w obu znakach, w połączeniu z komplementarnością towarów i usług, stwarza ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów i usług.Stan faktyczny
Wnioskodawca K. T. złożył wniosek o udzielenie prawa ochronnego na słowny znak towarowy "Bar Pierożek" dla towarów i usług z klas 29, 30 i 43. Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego, uznając znak za podobny do wcześniejszego wspólnotowego znaku słowno-graficznego "PIEROŻEK" i wskazując na ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Urząd utrzymał decyzję w mocy. Wnioskodawca zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2009 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na słowny znak towarowy oddala skargę
Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] Urząd Patentowy RP, działając na podstawie art. 245 i art. 248 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej – dalej p.w.p. (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.), po rozpoznaniu wniosku K. T. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] marca 2008 r. w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na słowny znak towarowy Bar Pierożek - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Do wydania powyższego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] listopada 2005 r., wpłynął do Urzędu Patentowego RP wniosek K.T. o udzielenie prawa ochronnego na słowny znak towarowy Bar Pierożek przeznaczony do oznaczania towarów i usług z klas 29, 30 i 43 tj.:
29 - koncentraty bulionowe, grzyby, jaja, kapusta kwaszona, koncentraty pomidorowe i warzywne, krokiety spożywcze, placki ziemniaczane, sałatki warzywne, margaryny, oleje jadalne, mięso i przetwory mięsne, tłuszcze jadalne, przetwory ziemniaczane, ziemniaki przetworzone, zioła konserwowane, żelatyna spożywcza;
30 - aromaty dla żywności, bułka tarta, ciasta mączne, mięso, sery i warzywa w cieście, drożdże i enzymy do ciast, przyprawy, sosy, polewy, mąki spożywcze-pszenne, kukurydziane, ziemniaczane, żytnie, pierogi, naleśniki, placki, potrawy na bazie mąki, sól, wermiszele, zagęszczacze do produktów spożywczych, produkty żywnościowe na bazie mąki;
43 - restauracje, bary szybkiej obsługi, usługi barowe, przygotowanie dań oraz ich dostawa, bary i restauracje samoobsługowe, usługi cateringowe, dostawa posiłków do domu.
Pismem z dnia [...] czerwca 2007 r., Urząd poinformował wnioskodawcę, że zgłoszony znak jest podobny w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2, art. 132 ust. 5 w zw. z art. 145 p.w.p. do zarejestrowanego pod numerem [...] słowno-graficznego znaku wspólnotowego PIEROŻEK na rzecz firmy P., zakreślając mu termin do zajęcia stanowiska w tej kwestii.
W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie pełnomocnik zgłaszającego w piśmie z dnia [...] lipca 2007 r. podniósł, że znak zgłoszony i zarejestrowany nie wykazują się podobieństwem mogącym skutkować pomyleniem znaków. Podkreślił, że znak zarejestrowany obok słowa PIEROŻEK posiada bogatą szatę graficzną decydującą o braku możliwości pomyłki. Ponadto nazwa pierożek nie posiada cech dystynktywnych, gdyż jest zdrobnieniem nazwy własnej powszechnie znanego wyrobu garmażeryjnego i jako taka nie może służyć do odróżniania znaków w powszechnym obrocie gospodarczym, a tym bardziej spowodować wśród odbiorców skojarzenia, co do tożsamości towaru. Dodatkowo wyjaśnił, że uprawniony oraz zgłaszający prowadzą działalność o zasięgu lokalnym, w miejscowościach oddalonych od siebie, zatem wyłącza to możliwość konfuzji znaków i ryzyka skojarzenia między znakami, pomimo podobieństwa oznaczonych nimi towarów. Podkreślił też, że ocena przeciwstawionych znaków powinna być dokonywana w sposób całościowy.
Stanowisko to pełnomocnik zgłaszającego podtrzymał w kolejnych pismach z dnia [...] sierpnia 2007 r. oraz [...] września 2007 r.
Decyzją z dnia [...] marca 2008 r., wydaną na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 i art. 145 ust. 1 p.w.p., Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego na słowny znak towarowy Bar Pierożek.
Powodem odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy Bar Pierożek było stwierdzenie przez organ jego podobieństwa do zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem znaku towarowego wspólnotowego PIEROŻEK, przeznaczonego do oznaczania towarów i usług z klas 30, 35 i 43. W ocenie organu podobieństwo to dotyczy zarówno samych znaków, jak też towarów i usług do oznaczania, których są przeznaczone.
Pismem z dnia [...] maja 2008 r., strona wystąpiła do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku tym podniosła, iż porównywane znaki różnią się zdecydowania od siebie, gdyż zgłoszony słowny znak towarowy jest dwuczłonowy, oprócz słowa "pierożek" posiada słowo "bar", natomiast znak zarejestrowany jest znakiem słowno-graficznym o decydującej i dominującej grafice, przedstawiającej jaskrawo czerwony wycinek koła, w którym znajduje się jaskrawo żółty kształt typowy dla pieroga, a w nim napis PIEROŻEK, wykonany dużą, pogrubioną drukowaną, czarną czcionką. Podkreśliła ponownie, że znak powinien być oceniany w całości ze wszystkimi występującymi w nim elementami, a znak zgłoszony posiada dodatkowe słowo "bar" a fakt, że słowo "bar" nie jest dystynktywne we wskazanej w klasie 43 grupie usług nie powinien tutaj mieć decydującego znaczenia, albowiem dwa powszechne określenia zestawione w jeden dwuczłonowy słowny znak towarowy tworzą znak towarowy zdecydowanie inny od przeciwstawionego słowno-graficznego znaku wspólnotowego PIEROŻEK. Ponownie też wskazała na lokalny charakter działalności produkcyjnej uprawnionych z przeciwstawionych znaków. Dodatkowo podniosła, że w bazie znaków towarowych Urzędu Patentowego jest 210 znaków ze słowem "bar", znaki te są chronione, co świadczyć może o uznaniu tej formy znaku.
Urząd Patentowy RP, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., wydaną na podstawie art. 245 i art. 248 p.w.p. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji podkreślił, że istotą instytucji znaku towarowego jest zdolność odróżniania towarów lub usług jednego przedsiębiorstwa od towarów lub usług tego samego rodzaju innych przedsiębiorstw w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego.
W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie kwestią bezsporną jest jednorodzajowość towarów i usług do oznaczania, których przeznaczone są porównywane znaki. Organ podkreślił, że co do podobieństwa towarów to przy ocenie ich jednorodzajowości należy brać pod uwagę ich naturę, właściwości, krąg odbiorców dla których zostały przeznaczone oraz warunki w jakich są oferowane nabywcom. Fakt, że zgłoszony znak przeznaczony został do oznaczania szeregu towarów spożywczych zawartych w klasie 29 i 30, a zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy do oznaczania usług agencyjnych w zakresie sprzedaży detalicznej i hurtowej żywności na rzecz osób trzecich nie stanowi w przedmiotowej sprawie powodu, dla którego można byłoby uniknąć kolizji. Zdaniem organu powiązanie usług agencyjnych w zakresie sprzedaży detalicznej i hurtowej żywności (usługa świadczona przez uprawnionego z rejestracji wspólnotowego znaku towarowego) z towarami do oznaczania, których przeznaczony został zgłoszony znak towarowy jest bezsporne. Usługi agencyjne w zakresie sprzedaży detalicznej i hurtowej żywności, do oznaczania których przeznaczony jest zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy PIEROŻEK są bowiem związane funkcjonalnie z towarami spożywczymi do oznaczania, których przeznaczony został zgłoszony znak towarowy Bar Pierożek. Usługi zawarte w klasie 43 oraz towary z klasy 30 porównywalnych znaków są natomiast tego samego rodzaju. Organ podkreślił przy tym, iż znak zgłoszony przeznaczony został m.in. do oznaczania "potraw na bazie mąki oraz produktów żywnościowych na bazie mąki". Określenia te mają zaś szeroki zasięg i zawierają się w nich wszystkie towary do oznaczania, których przeznaczony jest zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy.
W ocenie organu w rozpatrywanej sprawie bezsporny jest również fakt podobieństwa oznaczeń. Słowo PIEROŻEK jest dystynktywnym, wyróżniającym elementem zarejestrowanego słowno-graficznego wspólnotowego znaku towarowego. Zgłoszony znak towarowy jest natomiast znakiem słownym i składa się ze słów "Bar" oraz "Pierożek". W kolidujących ze sobą znakach mamy więc do czynienia z sytuacją, gdzie część słowna "pierożek" znaku towarowego wcześniej zarejestrowanego jest częścią znaku zgłoszonego należącego do innego podmiotu. Elementem dystynktywnym i dominującym zgłoszonego słownego znaku towarowego jest także słowo "pierożek". Słowo "Bar" ma natomiast charakter jedynie ogólnoinformacyjny i nie posiada zdolności odróżniającej w odniesieniu do towarów i usług do oznaczania, których został przeznaczony zgłoszony znak towarowy albowiem bezpośrednio nawiązuje do miejsca, w którym będą oferowane towary oraz świadczone usługi objęte zgłoszonym znakiem towarowym. Zadaniem organu słowo to pełni w znaku rolę drugoplanową, czysto informacyjną. Elementy graficzne oraz kolorystyka zarejestrowanego znaku nie różnicują zaś porównywanych oznaczeń w stopniu uniemożliwiającym pomylenie ich przez odbiorcę. Organ podkreślił, iż o podobieństwie znaków przesądzają ich elementy wspólne i dominujące (nie zaś różnice, ponieważ różnice nie wykluczają podobieństwa) albowiem to właśnie one zostają utrwalone w pamięci odbiorcy. Dla odbiorcy decydujące znaczenie mają zbieżne elementy oznaczeń, albowiem zachowuje on w pamięci jedynie ogólny zarys oznaczenia, którego poszukuje i skupia się na jego najistotniejszych elementach, w danym przypadku na identycznym dystynktywnym elemencie obu znaków, słowie PIEROŻEK. Odbiorca napotykając oznaczane przedmiotowym znakiem towary i usługi, dostrzegając identyczny element dystynktywny i dominujący PIEROŻEK, może więc kojarzyć ze sobą oba znaki i pomimo istniejącej różnicy nie będzie miał pewności, że są to całkowicie od siebie niezależne oznaczenia. Organ podkreślił jednocześnie, że podnoszony przez stronę argument terytorialnego zasięgu występowania porównywalnych znaków nie jest trafny, gdyż ochrona wspólnotowego znaku towarowego nie jest ochroną regionalną i obejmuje swym zasięgiem obszar całej Unii Europejskiej , w tym Polskę.
Zdaniem organu za odmową udzielenia prawa ochronnego na wnioskowany znak towarowy przemawiała również okoliczność wskazująca na niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów lub usług. Organ podkreślił, iż przeciwstawione znaki towarowe są w bardzo wysokim stopniu podobne i przeznaczone zostały do oznaczania towarów i usług tego samego rodzaju oraz komplementarnych. W związku z tym istnieje bardzo wysoki stopień ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów i usług. Tym samym przedmiotowe oznaczenie Bar Pierożek nie będzie mogło pełnić konstytutywnej funkcji znaku towarowego tj. funkcji indywidualizowania towarów i usług ze względu na ich pochodzenie.
Organ podkreślił też, iż powoływanie się przez stronę na fakt, że Urząd Patentowy udzielił prawa ochronnego na szereg znaków towarowych zawierających słowo "Bar" nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż ocena dopuszczalności udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy dokonywana jest indywidualnie z uwzględnieniem wszystkich czynników istotnych w danej, konkretnej sprawie.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. T. zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 120, art. 130, art. 132 ust. 3 oraz art. 158 p.w.p., a także naruszenie przepisów prawa procesowego, a w szczególności art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Wniósł w związku z tym o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] marca 2008 r.
W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz argumenty przedstawione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zgadzając się z oceną organu, co do podobieństwa oznaczeń oraz podobieństwa towarów i usług. Skarżący zarzucił, że organ naruszył prawo procesowe poprzez brak całościowej oceny podobieństwa znaków, ryzyka wprowadzenia w błąd oraz skojarzenia znaków towarowych, oparcie decyzji na fragmentarycznym podobieństwie fonetyki brzmienia porównywanych znaków, zaniechanie porównania i oceny orzeczeń sądów administracyjnych oraz własnego orzecznictwa w porównywalnych sprawach, a także bezzasadne kwestionowanie lokalnego charakteru używania porównywanych znaków. W ocenie skarżącego Urząd Patentowy deprecjonując kolorową i jaskrawą grafikę przeciwstawionego znaku wspólnotowego, a także nie uwzględniając faktu, że słowny znak towarowy skarżącego jest dwuczłonowy, czarno biały, bez żadnych graficznych elementów, oparł swoją ocenę tylko na fragmentarycznym porównaniu fonetycznego brzmienia "pierożek" podczas, gdy kwestionowany znak towarowy "Bar Pierożek" jest dwuczłonowy o członie początkowym "Bar" wyraźnie słyszalnym w fonetyce tego znaku towarowego. Eliminacja słowa "Bar", występującego na początku znaku, jest niedopuszczalne w ocenie podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych. Skarżący podniósł ponadto, że towary z klasy 30 wskazane w obu porównywalnych znakach w znacznej części różnią się od siebie. W zgłoszeniu skarżącego nie występuje też klasa 35, natomiast we wspólnotowym zgłoszeniu nie występuje klasa 29. Zarzucił ponadto, że Urząd Patentowy wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie wziął pod uwagę licznych wydawanych wcześniej decyzji uwzględniających różnice pomiędzy znakami mimo, że znaki te różniły się w niewielkim stopniu. W ocenie skarżącego prosty, pisany znak towarowy "Bar Pierożek", nie posiadający jaskrawej grafiki, nie będzie powodował kojarzenia z przeciwstawionym znakiem słowno-graficznym. Skarżący podkreślił też, że słowy znak towarowy "Bar Pierożek" został zgłoszony do Urzędu Patentowego przed datą publikacji przeciwstawionego wspólnotowego znaku towarowego, nie można w związku z tym zarzucić zgłaszającemu korzystania z renomy znaku wcześniejszego. Podniósł też, że towary z klasy 30 są towarami o krótkim terminie przydatności do spożycia, a zakres funkcjonowania producentów tych towarów jest regionalny.
Urząd Patentowy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podkreślił, iż sam fakt, że towary i usługi nie są przyporządkowane do tej samej klasy nie przesądza jeszcze o braku podobieństwa pomiędzy nimi. Przynależność towarów i usług do określonych klas towarowych stanowi bowiem jedynie pomocnicze kryterium oceny ich jednorodzajowości. Organ ponownie podkreślił, że towary z klasy 29 i 30 objęte zgłoszeniem znaku towarowego Bar Pierożek są bezpośrednio związane z usługami z klasy 35 objętymi rejestracją wspólnotowego znaku towarowego PIEROŻEK. Te towary i usługi są względem siebie komplementarne, a także mają to samo przeznaczenie. Ponadto przeciwstawione znaki towarowe przeznaczone zostały do oznaczania tego samego rodzaju usług z klasy 43 oraz tego samego rodzaju towarów z klasy 30. Urząd Patentowy podkreślił też, że zgłaszający na każdym etapie postępowania był informowany o istniejących przeszkodach udzielenia prawa ochronnego na zgłoszony znak towarowy, wynikających z art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. i mógł dokonać ograniczenia wykazu towarów i usług objętych zgłoszeniem znaku towarowego. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 130 ust. 3 raz art. 158 p.w.p. organ podniósł natomiast, iż zarzuty te są nietrafne, gdyż przepisy te nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. Organ ponownie też podkreślił, że ochrona wspólnotowego znaku towarowego nie jest ochroną regionalną, lecz obejmuje obszar całej Unii Europejskiej, w tym Polskę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga K. T. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] grudnia 2008 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] marca 2008 r. nie naruszają prawa.
W ocenie Sądu, Urząd Patentowy RP zarówno nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., w sposób mający wpływ na wynik sprawy, jak i nie uchybił przepisom postępowania, a w szczególności art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.
Urząd Patentowy w oparciu o ten przepis odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny Bar Pierożek przeznaczony do oznaczania towarów i usług z klas 29, 30 i 43 wskazując na jego podobieństwo do słowno-graficznego wspólnotowego znaku towarowego PIEROŻEK zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem w klasach 30, 35 i 43 oraz jednorodzajowość towarów i usług do oznaczania których przeznaczone są przeciwstawione znaki, stwarzające ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd.
Urząd Patentowy prawidłowo wskazał przy tym, że zakres ochrony prawa do znaku towarowego sięga tak daleko, jak granica podobieństwa towaru i oznaczenia przy zestawieniu z innym towarem i oznaczeniem. Przy oznaczaniu podobieństwa towarów bierze się pod uwagę rodzaj towaru, jego przeznaczenie oraz warunki zbytu. Wystarczy zatem, że istnieje możliwość pomylenia znaków przez odbiorców, by takie podobieństwo stwierdzić.
Sąd podzielił ocenę organu, iż porównywane znaki służą do oznaczania towarów i usług jednorodzajowych, mimo, że nie są w całości przyporządkowane do tych samych klas towarowych i usługowych. Przynależność towarów i usług do określonych klas stanowi bowiem jedynie pomocnicze kryterium oceny ich jednorodzajowości. Należy jednocześnie podkreślić, że art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. posługuje się pojęciem "towarów identycznych lub podobnych". Podobieństwo towarów nie jest zaś tożsame z ich identycznością. Podobieństwo występuje więc w przypadku towarów i usług tego samego rodzaju, o podobnym przeznaczeniu oraz warunkach zbytu, niezależnie od występujących między nimi różnic asortymentowych.
Zgłoszony znak słowny Bar Pierożek przeznaczony został do oznaczania szeregu towarów spożywczych zawartych w klasach 29 i 30, natomiast zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy PIEROŻEK do oznaczania m. in. usług agencyjnych w zakresie sprzedaży detalicznej i hurtowej żywności na rzecz osób trzecich. Organ prawidłowo wskazał na powiązanie funkcjonalne usług agencyjnych w zakresie sprzedaży detalicznej i hurtowej żywności na rzecz osób trzecich z klasy 35 (do oznaczania których przeznaczony jest zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy PIEROŻEK) z towarami spożywczymi z klas 29 i 30 do oznaczania, których ma służyć zgłoszony znak towarowy Bar Pierożek. Jak słusznie podkreślił Urząd Patentowy te towary i usługi są względem siebie komplementarne i służą zaspokajaniu potrzeb żywnościowych człowieka. Występujące różnice w wykazie towarów z klasy 30, także nie oznaczają, że towary te nie są jednorodzajowe, gdyż w szerokim ujęciu towary dla których zgłoszony został znak słowny Bar Pierożek zawierają w sobie także towary dla których zarejestrowany został znak wspólnotowy. Ponadto przeciwstawione znaki towarowe przeznaczone zostały do oznaczania tego samego rodzaju usług z klasy 43 w zakresie prowadzenia restauracji, barów oraz zaopatrywania w żywność osób trzecich.
Obydwa znaki w szerokim ujęciu przeznaczone są więc do oznaczania produktów żywnościowych oraz usług związanych z różnymi formami ich sprzedaży. Są to towary i usługi codziennego użytku przy zakupie, których przeciętny klient nie poświęca dużo uwagi, a więc przy ocenie ich podobieństwa należy stosować surowsze kryteria. Okoliczność, że skarżący prowadzi działalność w wymiarze lokalnym nie ma natomiast w tej sprawie znaczenia, gdyż ochrona wspólnotowego znaku towarowego obejmuje obszar całej Unii Europejskiej, w tym także Polskę. Prawo ochronne, które uzyskałby skarżący byłoby zaś skuteczne także na terenie całego kraju, a nie w wymiarze lokalnym.
Zgłoszony znak towarowy Bar Pierożek jest znakiem słownym, a więc może występować w dowolnej formie przedstawieniowej, natomiast zarejestrowany z wcześniejszym pierwszeństwem wspólnotowy znak towarowy PIEROŻEK to znak słowno-graficzny składający się z elementu słownego PIEROŻEK pisanego dużą czcionką w kolorze czarnym oraz grafiki w kolorze czerwonym i żółtym .
Jak słusznie podkreślił Urząd Patentowy podobieństwo znaków ocenia się według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic. Zatem różnice nie wykluczają podobieństwa znaków. Gdy różnice są dominujące – ryzyko pomyłki jest mało prawdopodobne, gdy dominują cechy wspólne, to choć różnice istnieją, kupujący może być wprowadzony w błąd. Sprawdzenie podobieństwa powinno więc prowadzić do obiektywnego bilansu podobieństw i różnic, a ich sumę należy odnieść do przeciętnej uwagi rozsądnego kupującego.
Dla odbiorcy decydujące znaczenie mają przy tym zbieżne elementy, gdyż przeciętny odbiorca zazwyczaj nie analizuje szczegółowo elementów znaku, lecz odbiera znak na podstawie ogólnego wrażenia. (vide: M. Kępiński – Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych).
Jednocześnie przy ocenie podobieństwa znaków towarowych słowno-graficznych zasadnicze znaczenie mają z reguły elementy słowne (takie stanowisko wyraził m. in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 lutego 2001 r. I CKN 1128/98). W wyroku z dnia 14 października 2003 r. w sprawie T-292/01 Philips-Van Heuzen Copr. v. OHIM (BASS) Sąd stwierdził, że "w przypadku kombinowanych znaków towarowych (znaków słowno-graficznych) ich odróżniającymi, dominującymi elementami są zazwyczaj elementy słowne. Tym samym przy ocenie kolizji pomiędzy takimi znakami towarowymi decydujące znaczenie odgrywa podobieństwo elementów słownych (Wyrok zamieszczony jest w Zb. Orz. z 2003 r. II-4335).
Oceniając podobieństwo przeciwstawionych oznaczeń w niniejszej sprawie należy uwzględnić okoliczność, iż zgłoszony znak towarowy słowny Bar Pierożek koliduje z zarejestrowanym wspólnotowym znakiem słowno-graficznym PIEROŻEK.
W ocenie Sądu należy zgodzić się z organem, iż decydujące o podobieństwie przeciwstawionych oznaczeń jest występujące w nich identyczne słowo PIEROŻEK, które w języku polskim jest zdrobnieniem nazwy własnej powszechnie znanego wyrobu garmażeryjnego, zaś występujące w zarejestrowanym znaku wspólnotowym elementy graficzne oraz kolorystyka nie różnicują porównywalnych oznaczeń w stopniu uniemożliwiającym ich pomylenie przez odbiorcę. Słowo PIEROŻEK w znaku zarejestrowanym jest wyraźnie wyeksponowane, pisane dużą czarną czcionką, zajmuje prawie całą powierzchnię tego znaku. Zgłoszony znak towarowy Bar Pierożek zawiera natomiast w sobie całą część słowną wspólnotowego znaku towarowego słowno-graficznego PIEROŻEK i jest to w znaku zgłoszonym (podobnie jak w znaku zarejestrowanym) element zdecydowanie dominujący i dystynktywny. Występujące w znaku zgłoszonym słowo "Bar" pomimo, że umieszczone na początku znaku, ma jedynie charakter informacyjny i nie ma zdolności odróżniającej w odniesieniu do towarów i usług do oznaczania których przeznaczony został ten znak. Wskazuje bowiem na miejsce w którym mają być oferowane towary i usługi oznaczone tym znakiem.
Wbrew zarzutom skargi, Urząd Patentowy dokonał całościowej oceny podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych z uwzględnieniem elementu słownego "Bar" występującego w znaku zgłoszonym oraz grafiki zarejestrowanego znaku przeciwstawionego PIEROŻEK stwierdzając w konkluzji, iż te dodatkowe elementy graficzne znaku zarejestrowanego oraz element słowny "Bar" znaku zgłoszonego nie różnicują tych oznaczeń w warstwie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej w stopniu dostatecznie eliminującym możliwość pomylenia tych znaków przez odbiorcę.
Okoliczność zaś, że Urząd Patentowy udzielił praw ochronnych na szereg znaków towarowych zawierających słowo "Bar" nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż ocena dopuszczalności udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy dokonywana jest w każdej sprawie indywidualnie z uwzględnieniem okoliczności danej, konkretnej sprawy.
Podkreślić w tym miejscu należy, że pierwszoplanową funkcją znaku towarowego jest funkcja oznaczenia pochodzenia towaru (usługi), czyli funkcja odróżniania. Znak wskazuje, że towar nim opatrzony pochodzi z przedsiębiorstwa osoby używającej tego znaku albo z innych przedsiębiorstw związanych z nim organizacyjnie, gospodarczo lub prawnie w sposób, który ma wpływ na powstanie lub zbyt towarów ze znakiem. Ten sam znak, czy też znak doń podobny, nie może być więc zarejestrowany na rzecz innej osoby dla takich samych towarów i usług, czy też dla podobnych rodzajowo, jeżeli spowodowałoby to niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia tych towarów i usług.
Niebezpieczeństwo pomyłek jest niebezpieczeństwem dla odbiorców, a to oznacza, że jego ocena w decydującej mierze zależy od tego, jak znaki oddziałują na przeciętnego konsumenta towarów lub usług danego rodzaju. Przeciętny konsument z reguły postrzega znak jako pewną całość, nie zwracając uwagi na szczegóły, które je różnią. Pod uwagę należy brać przeciętnie poinformowanego, uważnego i rozsądnego konsumenta. Trzeba też uwzględniać, że konsument rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania różnych znaków, a zdany jest na niepełny obraz, który pozostał mu w pamięci.
W świetle powyższych rozważań należy przyznać rację organowi, iż z porównania obu oznaczeń w pamięci pozostaje dominujący element słowny "PIEROŻEK", który może wprowadzać odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów i usług, bowiem może sugerować, iż zgłoszony znak towarowy słowny jest odmianą zarejestrowanego wcześniej wspólnotowego znaku słowno-graficznego PIEROŻEK i pochodzi od tego samego producenta lub, że istnieją związki organizacyjno-prawne łączące odrębne firmy.
Dlatego też wykorzystanie dystynktywnego, wyróżniającego elementu słownego chronionego prawem znaku wspólnotowego, jako dominującego elementu zgłoszonego znaku słownego Bar Pierożek stanowiłoby naruszenie ochrony tego pierwszego.
Z uwagi na podobieństwo znaków oraz podobieństwo towarów i usług do oznaczania których przeznaczone są przeciwstawione znaki Sąd uznał więc za zasadne stanowisko Urzędu Patentowego, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów i usług. Znaki te mogą być bowiem mylone przez potencjalnych nabywców, którzy przy zakupie towarów i usług oznaczonych znakiem Bar Pierożek mogą sadzić, że pochodzą one od przedsiębiorcy uprawnionego do znaku wspólnotowego PIEROŻEK zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem lub, że istnieją związki organizacyjno-prawne łączące odrębne firmy.
Z uwagi natomiast na to, że w sprawie niniejszej przesłanką odmowy udzielenia prawa ochronnego nie był zarzut nieposiadania przez zgłoszone oznaczenie abstrakcyjnej, czy też konkretnej zdolności odróżniającej, lecz podobieństwo do znaku wcześniej zarejestrowanego, nie znajduje uzasadnienia podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez Urząd Patentowy art. 120 i art. 130 p.w.p. Za nieuzasadniony należy też uznać zarzut naruszenia przez organ przepisów art. 130 ust. 3 i art. 158 p.w.p., gdyż nie zachodziły przesłanki do ich zastosowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
W ocenie Sądu Urząd Patentowy przy wydaniu zaskarżonej decyzji uwzględnił także wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Organ zebrał w sposób wyczerpujący i ocenił cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.), ustosunkował się do wszystkich twierdzeń strony, a także uzasadnił wyczerpująco swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący miał zaś zapewniony czynny udział w tym postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.).
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło