I OZ 895/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 24 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lipca 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 47/09 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy kat. B postanawia oddalić zażalenie T. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], w przedmiocie uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy kat. B. We wniosku podał, iż zamieszkuje w mieszkaniu komunalnym, posiada nieruchomość nieużytkową, która została zajęta przez komornika, nie posiada żadnych zasobów majątkowych oraz nie prowadzi działalności gospodarczej. Pismem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 maja 2009 r. skarżący został wezwany do przedłożenia zaświadczenia o dochodach, zaświadczenia potwierdzającego rejestrację w urzędzie pracy, decyzji przyznającej świadczenia z opieki społecznej, wyciągów z rachunków bankowych, dokumentów potwierdzających jego zadłużenie oraz kserokopii dokumentów, z których wynikałoby, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą i jakie przychody osiąga z tytułu jej prowadzenia, ewentualnie dokumentów potwierdzających, że działalność ta została zawieszona. W piśmie z dnia 4 czerwca 2009 r. skarżący wyjaśnił, że jego sytuacja materialna znacznie się pogorszyła w związku z pogorszeniem się jego stanu zdrowia. Wskazał, że utrzymuje się z wyprzedaży narzędzi i materiałów budowlanych. Nie posiada żadnej dokumentacji prowadzonej działalności gospodarczej, gdyż została ona skradziona. Zaznaczył także, że pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej z żoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 24 lipca 2009 r., na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od uiszczenia wpisu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w opisanej przez skarżącego sytuacji materialnej występuje szereg rozbieżność, w szczególności w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, iż nie prowadzi działalności gospodarczej, podczas gdy w piśmie z dnia 4 czerwca 2009 r. stwierdził, iż prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Pomimo wezwania do złożenia dokumentów, które pozwoliłyby ocenić jego sytuację materialną, jak również wyjaśnienia w/w rozbieżności, skarżący wezwania tego nie wykonał w całości, co uniemożliwiło Sądowi ustalenie w sposób niebudzący wątpliwości jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, iż na obecnym etapie postępowania skarżący nie wykazał podstaw do przyznania mu prawa pomocy. T. K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie, w którym wskazał, że nie uporządkował jeszcze dokumentacji prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, obecnie czeka na zabieg operacyjny, nie pobiera jednak zasiłku chorobowego z ZUS. Utrzymuje się z lekkiej pracy fizycznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Dodatkowo, w sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie Sądu dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Jak przyjęto w judykaturze, fakt niedopełnienia w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W przedmiotowej sprawie pomimo wezwania Sądu, skarżący nie przedstawił dokumentów, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji materialnej, w szczególności dokumentów potwierdzających jego dochody, oszczędności ewentualnie stan zadłużenia. Biorąc więc pod uwagę powołane wyżej przepisy stwierdzić należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawidłowo postanowieniem z dnia 24 lipca 2009 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.