II SAB/Po 22/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 05 sierpnia 2009r. sprawy ze skargi K. C. na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu; p o s t a n a w i a odrzucić skargę /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ J.Szaniecka /-/ E.Brychcy Pismem z dnia 21 grudnia 2008 r. skarżący K. C. zwrócił się do Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. (dalej w skrócie Komendant Wojewódzki) z wnioskiem o wypłacenie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, zarzucając bezprawnie pozbawienie tego świadczenia od 2006 roku. Zażądał spłaty równoważnika za okres od 1 stycznia 2006 roku. Wniosek ten w dniu 08 stycznia 2009 r. Komenda Wojewódzka Policji w P. przekazała według właściwości Komendzie Miejskiej Policji w K . Komendant Miejski Policji w K. pismem z dnia 04 lutego 2009 r., doręczonym w dniu 6 lutego 2009 r., poinformował skarżącego, że w świetle aktualnie obowiązujących przepisów prawa brak jest podstawy prawnej do wypłacenia przedmiotowego równoważnika policjantom pobierającym uposażenie emerytalne. Organ wskazał na zmianę przepisów prawa, która obowiązuje od dnia 1 stycznia 2006 r. Pismem z dnia 09 lutego 2009 r., skierowanym do Komendanta Miejskiego Policji w Kaliszu, K. C. zażądał rozpatrzenia wniosku w trybie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa), poprzez wydanie do dnia 19 lutego 2009 r. stosownej decyzji. Następnie pismem z dnia 24 lutego 2009 r., skierowanym za pośrednictwem Komendanta Miejskiego do Komendanta Wojewódzkiego, K. C. wniósł zażalenie na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K. w związku z nierozpatrzeniem wniosku z dnia 21 grudnia 2008 r. Komendant Miejski Policji w K. postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], na podstawie art. 66 §3 kpa zwrócił skarżącemu przedmiotowy wniosek, uznając własną niewłaściwość oraz wskazując na brak możliwości ustalenia organu właściwego do jego rozpatrzenia, Postanowienie powyższe zostało w dniu 07 marca 2009 r. zaskarżone przez K.C., zażaleniem skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w P., zgodnie z otrzymanym pouczeniem. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], Komendant Wojewódzki Policji w P. uznał za bezzasadne zażalenie skarżącego na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K. w sprawie rozpatrzenia jego wniosku z dnia 21 grudnia 2008 r. Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego, z racji wydania w dniu 26 lutego 2009 r. postanowienia o zwrocie wniosku, Komendant Miejski Policji w K. nie pozostawał w bezczynności. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w K. z dnia [...] lutego 2009 r. Pismem z dnia 07 kwietnia 2009 r., nazwanym zażaleniem i wniesionym bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, K.C. złożył "zażalenie na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K. i Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. w sprawie wydania decyzji administracyjnej dotyczącej wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006, 2007 i 2008". Ponadto wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia[...]grudnia 2006 r. stwierdzającej wygaśnięcie z dniem 01 stycznia 2006 r. decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K . W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż zasadność skargi na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego wynikała z braku otrzymania odpowiedzi na złożone w dniu 24 lutego 2009 r. zażalenie na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K. oraz na złożone w dniu 07 marca 2009 r. zażalenie na postanowienie z dnia [...] lutego 2009 r. Zarządzeniem Sądu z dnia 10 kwietnia 2009 r. odpis złożonej skargi został w tym dniu przesłany Komendantowi Wojewódzkiemu oraz Komendantowi Miejskiemu Policji w K . W dniu 08 maja 2009 r. do tut. Sądu wpłynęła odpowiedź Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. na skargę wraz ze skargą i aktami administracyjnymi sprawy. Skarga została zarejestrowana jako skarga na bezczynność tego organu pod sygn. II SAB/Po 22/09. Pod odrębną sygnaturą - II SAB/Po 21/09, zarejestrowano skargę na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K.. Wielkopolski Komendant Wojewódzki Policji w P. wniósł o oddalenie skargi, przedstawiając stan sprawy od dnia wniesienia przedmiotowego wniosku. Zdaniem organu wniosek został rozpatrzony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a zarzut bezczynności jest niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga K. C. na bezczynność Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w P.podlega odrzuceniu. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zakresem niniejszego postępowania nie jest objęte postanowienie Komendanta Wojewódzkiego z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...]znak [...]bowiem treść skargi (pismo z dnia 7 kwietnia 2009 r.) nakazywała ją zadekretować jako skargi na bezczynność organów obu instancji. Wskazać należy, iż przedmiotowa skarga na bezczynność wniesiona została w dniu 10 kwietnia 2009 r. (data przesłania przez Sąd skargi do organu), podczas gdy wskazane postanowienie wydane i doręczone skarżącemu zostało w terminie późniejszym (11 maja 2009 r., co skarżący potwierdził w treści pisma z dnia 22 maja 2009 r. - karty 24-27 akt sądowych). O możliwości i trybie zaskarżenia tego postanowienia skarżący został przez Komendanta Wojewódzkiego prawidłowo pouczony wraz z doręczeniem tego postanowienia. W tych okolicznościach treść pisma z dnia 22 maja 2009 r., oznaczonego przez stronę jako "wyjaśnienie", które skierowane zostało do Sądu i nadesłane do akt niniejszej sprawy, a w treści którego przytoczone zostały zarzuty dotyczące postanowienia z dnia [...] kwietnia 2009 r., nie pozwala uznać, że skarżący wywiódł tym pismem skargę na to rozstrzygnięcie. Takiej woli w treści tego pisma skarżący bowiem nie wyartykułował, nadto wniósł je bezpośrednio do Sądu. Podkreślić należy, iż zawisłość sprawy ze skargi na bezczynność nie zwalniała skarżącego z obowiązku zastosowania się do otrzymanego pouczenia o sposobie i trybie zaskarżenia wskazanego postanowienia, jeżeli oczywiście zamierzał poddać to postanowienie kontroli sądu administracyjnego. Niezależnie od powyższego skoro postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 maja 2009 r., a odpowiedź na skargę organu wpłynęła do Sądu w dniu 8 maja 2009 r., to z zestawienia tych dat wynika, iż w dacie udzielania odpowiedzi na skargę skarga na postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji jeszcze nie wpłynęła. Tym niemniej, jeżeli skarżący pozostawał w przeświadczeniu, że Sąd dokona kontroli postanowienia z dnia [...] kwietnia 2009 r. w ramach postępowania wszczętego wniesieniem skargi na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego, może za pośrednictwem tego organu wywieść skargę na postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r., składając wraz ze skargą, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego wyroku, skierowany do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W treści takiego wniosku należy podać przyczyny uchybienia terminu, bowiem zgodnie z art. 86 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd bada, czy do uchybienia terminu doszło z winy wnioskodawcy. Dokonując oceny dopuszczalności skargi wskazać należy, iż w jej treści (pismo z dnia 7 kwietnia 2009 r.) skarżący zarzucił Komendantowi Wojewódzkiemu nierozpatrzenie zażalenia na niezałatwienie sprawy przez Komendanta Miejskiego Policji w K. w terminach określonych w kpa oraz nierozpatrzenie zażalenia na postanowienie tego organu z dnia [...] lutego 2009 r. K. C. wniósł nadto o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego z dnia [...] grudnia 2006 r. w przedmiocie wygaśnięcia prawa do przedmiotowego równoważnika. Tak sprecyzowana skarga nakazywała w pierwszej kolejności rozważyć jej dopuszczalność, tak w zakresie zarzucanej bezczynności, jak i wyczerpania środków zaskarżenia przed jej wniesieniem, przy czym przedmiotem kontroli Sądu jest ocena dopuszczalności skargi w aspekcie wskazanych dwóch zarzutów co do bezczynności oraz przedmiotu zaskarżenia. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwaną ppsa) kontrola działalności administracyjnej obejmuje bezczynność organów w przypadku niewydania decyzji administracyjnej, postanowień na które służy zażalenie albo kończących postępowanie w sprawie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innych niż wymienione wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W odniesieniu do zarzutu nierozpatrzenia przez Komendanta Wojewódzkiego zażalenia na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K. wskazać należy, iż wśród wskazanych wyżej aktów nie wymieniono orzeczeń wydanych w wyniku rozpatrzenia zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 §1 kpa. Postępowanie prowadzone na skutek wniesienia takiego zażalenia nie ma bowiem cech samodzielnego postępowania administracyjnego, prowadzone jest w drodze czynności nadzorczej organu wyższego stopnia, a postanowienie wydane w takim przypadku ma charakter incydentalny i nie jest wymienione w art. 3 ppsa, (por. postanowienia NSA z dnia 8 lutego 1995 r. sygn. akt I SAB 86/94 - publ. ONSA 1996 Nr 1 poz. 39, z dnia 27 września 2001 r. I SAB 177/01 Lex nr 84483). W świetle powyższego również skarga na bezczynność organu w przedmiocie nierozpatrzenia przez Komendanta Wojewódzkiego zażalenia wniesionego w trybie art. 37 kpa na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w K., została wniesiona w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego, co czyni skargę niedopuszczalną. Dopuszczalna jest natomiast kontrola sądowoadministracyjna wskutek skargi na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego w zakresie zarzutu nierozpatrzenia zażalenia na postanowienie Komendanta Miejskiego z dnia [...] lutego 2009 r., bowiem w tym zakresie Komendant Wojewódzki działa w zakresie ciążących na nim obowiązków organu administracji publicznej II instancji. Zaliczenie powstałego sporu do kategorii spraw sądowoadministracyjnych nie przesądza jednakże o uwzględnieniu skargi. Jak wyżej wskazano, zgodnie z art. 52 ppsa wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne dopiero po wyczerpaniu przewidzianych prawem środków zaskarżenia. W sprawach, w których postępowanie normuje kpa, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa służy, w myśl art. 37 §1 kpa, zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W przedmiotowej sprawie skarżący przed wniesieniem skargi na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego nie złożył zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia, tj. Komendanta Głównego Policji, w przedmiocie bezczynności skarżonego organu. Tym samym nie wyczerpane zostały przysługujące skarżącemu w sprawie środki zaskarżenia. Kognicji sądu administracyjnego nie podlega zawarty w skardze wniosek o stwierdzenie przez sąd administracyjny nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] grudnia 2006 r., stwierdzającej wygaśnięcie z dniem 01 stycznia 2006 r. decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] czerwca 1998 r. o przyznaniu skarżącemu przedmiotowego równoważnika. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że wskazane decyzje pozostają w obrocie prawnym. Stwierdzenie nieważności decyzji jest możliwe w przypadku wszczęcia nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w powyższym zakresie, a organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji jest Komendant Główny Policji, o czym skarżący został prawidłowo pouczony w odpowiedzi na skargę. W związku z powyższym uznać należy, iż również w tym zakresie skarga jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy skarga, jako wniesiona w sprawie nie podlegającej kognicji sądu administracyjnego, a w odniesieniu do zarzutu bezczynności polegającej na nierozpatrzeniu zażalenia na postanowienie z dnia [...] lutego 2009 r., jako wniesiona bez wyczerpania trybu określonego w art. 53 ppsa, jest niedopuszczalna i na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ppsa podlega odrzuceniu. Wobec odrzucenia skargi na bezczynność z przyczyn formalnych Sąd nie oceniał, czy zarzut bezczynności Komendanta Wojewódzkiego był w tym przypadku uzasadniony. Stąd postanowiono, jak w sentencji. /-/ D. Rzyminiak - Owczarczak /-/ J. Szaniecka /-/ E. Brychcy