II OZ 445/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 768/09 oddalającego wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 768/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej jako: WSA), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej jako: MWINB) z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu WSA wskazał, że postanowieniem z 20 sierpnia 2009 r. WSA odrzucił skargę na decyzję MWINB z [...] grudnia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki z uwagi na wniesienie jej po terminie. W dniu 16 lutego 2010 r. pełnomocnik skarżącego wniósł w imieniu skarżącego skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Na uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu adwokat A. W. podał, że został wprowadzony w błąd przez swojego pracownika, który po zapoznaniu się z aktami sądowymi 27 października 2009 r. poinformował go, że w sprawie nie zostało wydane żadne orzeczenie. Również 24 grudnia 2009 r. będącym ostatnim dniem zatrudnienia ww. pracownika w kancelarii, pracownik podał, że nie został jeszcze wyznaczony termin rozpoznania sprawy. Dopiero 9 lutego 2010 r. pełnomocnik skontaktował się telefonicznie z sekretariatem Sądu i dowiedział się, że 20 sierpnia 2009 r. została odrzucona skarga skarżącego. Biorąc powyższe pod uwagę WSA wskazał, że w przedmiotowej sprawie adwokat A. W. nie wykazał należytej staranności w działaniu a okoliczności wskazane we wniosku uzasadniające - w ocenie pełnomocnika - przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nie pozwalają na uznanie, że przekroczenie terminu było niezawinione. WSA podkreślił, że profesjonalny pełnomocnik zobowiązany jest do zapewnienia odpowiedniej obsługi prawnej swego klienta. Przy świadczeniu usług prawnych pełnomocnik może korzystać z pomocy osób trzecich, jednakże wymagania względem nich odnośnie działania z należytą starannością są takie same jak w stosunku do pełnomocnika. Ugruntowane jest bowiem w orzecznictwie stanowisko w zakresie obciążenia pełnomocników konsekwencjami zachowań ich pracowników czy innych osób, którym powierzają pełnienie określonych funkcji w kancelarii. Tym samym oczywiste zaniedbanie pracownika kancelarii nie może skutkować uznaniem braku winy pełnomocnika. Podsumowując, WSA wskazał, że pełnomocnik nie dołożył wymaganej w zaistniałych okolicznościach staranności, co wyłącza przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy a więc wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności nie mógł zostać uwzględniony. Wnosząc zażalenie pełnomocnik skarżącego zaskarżył ww. postanowienie WSA w całości i wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości poprzez uwzględnienie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej jak również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że uchybienie pełnomocnika miało charakter niezawiniony i wobec tego wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu powinien zostać uwzględniony. Strona skarżąca podała, że przyczyną niedochowania terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej było nieodpowiedzialne działanie byłego pracownika Kancelarii Radców Prawnych [...] Sp.p. i wprowadzenie w błąd pracodawcy - pełnomocnika skarżącego. Mając na uwadze, iż były pracownik kancelarii jest aplikantem adwokackim i posiadał doświadczenie zawodowe, pełnomocnik skarżącego polegał na przekazanych mu informacjach o przedmiotowej sprawie, na co wskazują przedstawione okoliczności. Zdaniem strony skarżącej pełnomocnik wykazał się należytą starannością i przy wyborze osoby, której polecił zapoznanie się z aktami (aplikant adwokacki z kilkuletnim doświadczeniem zawodowym w renomowanej kancelarii adwokackiej), jak też przy wydawaniu jej poleceń a tym samym pełnomocnik skarżącego w sposób przekonujący uprawdopodobnił brak swojej winy i wykazał, że niezależna od niego przyczyna istniała przez cały czas, aż do dnia 9 lutego 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako: NSA) w pełni akceptuje argumentację Sądu I instancji i uznaje ją za własną. Należy wskazać, że wynikająca z art. 86 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako: ppsa) możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależniona jest m. in. od tego, czy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy i czy jednocześnie uprawdopodobniła okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Zdaniem NSA Sąd I instancji trafnie uznał, że podnoszone przez stronę skarżącą argumenty - wbrew twierdzeniom strony skarżącej - nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Jak słusznie wskazał WSA, pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje także swym zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności, czyli również winę pełnomocnika (wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2002 r., l SA/Gd 1676/99, POP z 2002 r., z. 12, poz. 148), a jeżeli strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględniać wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2002 r., l PKN 903/00, OSNP-wkł. z 2002 r., nr 19, poz. 11). Skoro więc profesjonalny pełnomocnik - adwokat A. W. nie wykazał należytej staranności w działaniu, bowiem okoliczności wskazane we wniosku uzasadniające - w ocenie pełnomocnika - przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nie pozwalają na uznanie, że przekroczenie terminu było niezawinione, to tym samym Sąd I instancji zgodnie z przepisami prawa oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. NSA pragnie podkreślić, że nie ulega żadnej wątpliwości, iż pełnomocnik ponosi ryzyko związane z zachowaniem swoich pracowników czy innych osób, którym powierzają pełnienie określonych funkcji w kancelarii, a konsekwencją powyższego jest, iż zaniedbanie pracownika kancelarii na gruncie procesowym równoznaczne jest z uznaniem winy pełnomocnika. Z tych względów NSA, w oparciu o art. 197 § 1 ppsa oraz art. 197 § 2 w związku z art. 184 ppsa, postanowił jak w sentencji.